II SA/Ol 758/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2008-11-07
Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych) w przypadku, gdy jej skarga jest oczywiście bezzasadna z przyczyn procesowych, a wniosek o zwolnienie został złożony po terminie?Ratio decidendi
Prawo pomocy, w tym zwolnienie od kosztów sądowych, nie przysługuje stronie, gdy jej skarga jest oczywiście bezzasadna. Oczywista bezzasadność może wynikać z przyczyn procesowych, takich jak uiszczenie wpisu sądowego po terminie. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych musi zostać złożony w terminie wyznaczonym na uiszczenie wpisu. Spóźnione złożenie wniosku skutkuje odrzuceniem skargi i brakiem możliwości uwzględnienia wniosku o prawo pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą ustalenia warunków spłaty ratalnej opłaty planistycznej. Została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 336 zł w terminie 7 dni, który upłynął bezskutecznie. Dzień po upływie terminu wniosła o zwolnienie od wpisu, a dzień później dokonała przelewu kwoty wpisu. Sąd rozpatrywał wniosek o zwolnienie od wpisu.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącej o zwolnienie od wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie ustalenia warunków spłaty ratalnej opłaty planistycznej postanawia oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od wpisu od skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Pismem z dnia 22 sierpnia 2008 r. I.J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie ustalenia warunków spłaty ratalnej opłaty planistycznej.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 września 2008 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 336 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis tego zarządzenia został jej skutecznie doręczony w dniu 29 września 2008 r.
Dzień po upływie wyznaczonego terminu, tj. 7 października 2008 r. I.J. nadała w placówce pocztowej pismo, w którym zwróciła się o zwolnienie jej od wpisu od skargi.
W dniu następnym skarżąca złożyła zlecenie przelewu kwoty wpisu na rachunek bankowy sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Z regulacji zawartej w art. 243 § 1 i art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a.", wynika, że na wniosek strony złożony przed wszczęciem lub w toku postępowania może jej zostać przyznane prawo pomocy, m.in. w postaci zwolnienia od opłat sądowych w całości lub w części.
Zgodnie jednak z art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Będą to zatem tego rodzaju sytuacje, w których przepisy obowiązującego prawa w sposób jasny i jednoznaczny wykluczają możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, wyd. Lexis Nexis, s. 508; postanowienie NSA z dnia 16 września 2005 r. sygn. akt II OZ 718/05). Przy czym na bezzasadność skargi Sąd może się powołać, rozstrzygając wniosek o przyznanie prawa pomocy w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji (por. postanowienie NSA z dnia 8 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 201/06), a więc do momentu podjęcia rozstrzygnięcia kończącego postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
W niniejszej sprawie oczywista bezzasadność skargi wynika z przyczyn procesowych.
Zgodnie z art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem w danej instancji pobiera się wpis stały lub stosunkowy. Stosownie zaś do unormowania zawartego w art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę w sytuacji, w której wpis od niej nie zostanie uiszczony w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o czym skarżąca została pouczona.
W rozpoznawanej sprawie wezwanie I.J. do uiszczenia wpisu w terminie siedmiu dni od otrzymania pisma Sądu, wraz ze stosownym pouczeniem o konsekwencjach jego niewykonania, zostało doręczone skarżącej w dniu 29 września 2008 r., co wynika z pokwitowania na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma. Zatem siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu, tudzież złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych upłynął bezskutecznie w dniu 6 października 2008 r. Ze stanowiska prezentowanego w piśmiennictwie wynika bowiem, iż "strona wezwana do uiszczenia opłaty sądowej może skutecznie wnieść wniosek o zwolnienie jej od kosztów postępowania w siedmiodniowym terminie udzielonym jej przez sąd w wezwaniu do uiszczenia opłaty (J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, wyd. Lexis Nexis, s.498).
Spóźnione dokonanie tych czynności będzie musiało skutkować odrzuceniem skargi stosownie do art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. Fakt, iż jej rozpatrzenie nie jest więc możliwe oznacza, że jest ona oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 p.p.s.a., co z kolei powoduje, że skarżącej nie przysługuje prawo pomocy. Stąd też wniosek w tym zakresie należało oddalić w oparciu o art. 151 w związku z 166 p.p.s.a.
W tej sytuacji godzi się wyjaśnić, iż wpłata, jakiej dokonała skarżąca na rachunek bankowy sądu, jako czynność podjęta po upływie terminu, jest bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.) i podlega zwrotowi wraz z odrzuceniem skargi (art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło