II SA/Ol 780/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie powołania do odbycia obowiązkowych ćwiczeń wojskowych uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień – kartę powołania Seria P Nr [...] z dnia [...]. Kartą powołania - decyzją Wojskowego Komendanta Uzupełnień w O. seria [...] nr [...] z [...] r. żołnierz rezerwy T. N. (dalej skarżący, żołnierz rezerwy) został powołany do odbycia ćwiczeń wojskowych w terminie od [...] do [...]r. w Jednostce Wojskowej nr [...] w B. W dniu 23 lipca 2021 r. żołnierz rezerwy wniósł odwołanie od ww. decyzji zwracając się o odstąpienie od powołania go na ćwiczenia wojskowe. Wskazał na brak podstawy prawnej do wydania decyzji o powołaniu na ćwiczenia oraz stan epidemii. W treści odwołania zaznaczył, że Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych (Dz. U. z 2015r. poz. 321) jest niezgodne z delegacją ustawową tj. art. 101 ustawy o powszechnym obowiązku obrony i nie może stanowić podstawy prawnej powołania go na ćwiczenia wojskowe. Skarżący wskazał ponadto na aktualny stan epidemii i związane z tym ryzyko zachorowania i obawy o stan zdrowia jego oraz jego najbliższych. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego (dalej Organ II instancji) decyzją z [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie Wojskowego Komendanta Uzupełnień. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji w pierwszej kolejności przywołał treść przepisów art. 100 ust. 1, art. 55 ust. 1 oraz art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 2021 poz. 372 t.j.). W oparciu powyższe przepisy Organ II instancji wywiódł, że obowiązkowi służby wojskowej podlegają obywatele polscy począwszy o dnia w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt pięć lat życia, a posiadający stopień podoficerski lub oficerski - sześćdziesiąt trzy lata życia. Obowiązek ten polega między innymi na odbywaniu ćwiczeń wojskowych. Organ zauważył dalej, że z przepisu § 5 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych (Dz. U. poz. 950 z późn. zm.) wynika, że powołaniu do odbycia ćwiczeń wojskowych podlegają żołnierze rezerwy uznani za zdolnych do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju i odbywa się to za pomocą kart powołania wydanych przez wojskowego komendanta uzupełnień. Organ – odonosząc się bezpośrednio do okoliczności przedmiotowej sprawy - wskazał, że szkolenie rezerw osobowych w macierzystej jednostce odbywa się w sposób zaplanowany, zgodnie z harmonogramem szkolenia poszczególnych pododdziałów, podyktowanych koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa państwa i realizacją zadań w tym zakresie przez Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej. Organ podkreślił, że stan epidemii nie jest wystarczającym powodem do odstąpienia od powołania na ćwiczenia wojskowe. Organ zaznaczył również, że Skarżący nie wykazał, że dotyczy go którakolwiek z przyczyn uzasadniających zwolnienie z odbycia ćwiczeń, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie ćwiczeń wojskowych (tj. m.in. obłożnej choroby lub uznania ze względu na stan zdrowia za trwale niezdolnego do tej służby, prowadzenie własnej kampanii Wyborczej, wyboru na posła, w tym do Parlamentu Europejskiego, albo senatora - w czasie trwania kadencji) a tylko te przyczyny powodują obligatoryjne zwolnienie żołnierza rezerwy z ww. obowiązku. Pismem z 16 sierpnia 2021 r. T. N. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na ww. decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego, zarzucając jej nie uwzględnienie wskazanych w odwołaniu przesłanek zwolnienia go od odbywania ćwiczeń wojskowych. Z uwagi na powyższe wnosił o uchylenie zaskarżanej decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w całości. W uzasadnieniu skargi w pierwszej kolejności przedstawiono kluczowe elementy stanu faktycznego sprawy. Skarżący zwrócił następnie uwagę, że w uzasadnieniu decyzji Organ II instancji nie odniósł się do podnoszonych przez niego w odwołaniu argumentów zmierzających do wykazania, że rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych (Dz. U. 2015 poz. 321) jest niezgodne z delegacją ustawową tj. art. 101 ust. 10 Ustawy o powszechnym obowiązku obrony, ze względu na nie określenie terminu na jaki wprowadza się obowiązkowe ćwiczenia wojskowe i nie może stanowić podstawy prawnej powołania do ćwiczeń wojskowych. Jak wywodził Skarżący podstawą prawną powołania go na ćwiczenia nie może być również art. 100 ust. 1 i 2 ustawy o powszechnym obowiązku obrony ponieważ nie wnioskował, nie wyraził zgody ani nie zgłosił się ochotniczo do odbywania ćwiczeń. Skarżący podkreślił, że nie zgadza się na odbywanie ćwiczeń w terminie wskazanym w karcie powołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ wskazał również, że stanowiące podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia przepisy ustawy o powszechnym obowiązku obrony oraz wydane na ich podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 lutego 2015 r. w sprawie wprowadzenia obowiązkowych ćwiczeń wojskowych nadal obowiązują, a przez to są wiążące dla terenowych organów administracji wojskowej obu instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt sprawy, wniosek taki został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, a skarżący temu wnioskowi nie oponował. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W tak określonym zakresie kognicji, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 p.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Zaskarżoną decyzją, Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję – kartę powołania T. N. do odbycia ćwiczeń wojskowych w okresie od [...] do [...]r. w Jednostce Wojskowej nr [...] w B. W pierwszej kolejności wskazać nalży, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2021 r. poz. 372), powszechnemu obowiązkowi obrony podlegają wszyscy obywatele polscy zdolni ze względu na wiek i stan zdrowia do wykonywania tego obowiązku. W ramach powszechnego obowiązku obrony obywatele polscy są obowiązani do: 1) pełnienia służby wojskowej, 2) wykonywania obowiązków wynikających z nadanych przydziałów kryzysowych i przydziałów mobilizacyjnych, 3) świadczenia pracy w ramach pracowniczych przydziałów mobilizacyjnych, 4) pełnienia służby w obronie cywilnej, 5) odbywania edukacji dla bezpieczeństwa, 6) uczestniczenia w samoobronie ludności, 7) odbywania ćwiczeń w jednostkach przewidzianych do militaryzacji i pełnienia służby w jednostkach zmilitaryzowanych, 8) wykonywania świadczeń na rzecz obrony - na zasadach i w zakresie określonych w ustawie. Z kolei w myśl art. 58 ust. 1 tej ustawy, obowiązkowi służby wojskowej, w zakresie określonym w niniejszej ustawie, podlegają obywatele polscy, począwszy od dnia, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt pięć lat życia, a posiadający stopień podoficerski lub oficerski – sześćdziesiąt trzy lata życia. Obowiązkowi służby wojskowej nie podlegają jednak osoby wymienione w ust. 1, które zostały uznane ze względu na stan zdrowia za trwale niezdolne do tej służby (art. 58 ust. 2 ustawy). Obowiązkowi takiemu nie podlegają ponadto kobiety wymienione w art. 58 ust. 3 ww. ustawy. Z kolei w myśl art. 100 ust. 1 cytowanej ustawy, obowiązek służby wojskowej żołnierzy rezerwy w czasie pokoju polega na odbywaniu ćwiczeń wojskowych oraz pełnieniu okresowej służby wojskowej. Na ćwiczenia wojskowe można zaś powołać: 1) żołnierzy rezerwy posiadających nadane przydziały kryzysowe; 2) żołnierzy rezerwy, na ich wniosek lub za ich zgodą, w drodze ochotniczego zgłoszenia się na te ćwiczenia, jeżeli przemawiają za tym potrzeby Sił Zbrojnych; 3) osoby przeniesione do rezerwy niebędące żołnierzami rezerwy, które ochotniczo zgłosiły się do odbycia ćwiczeń wojskowych, jeżeli przemawiają za tym potrzeby Sił Zbrojnych (art. 100 ust. 2 ustawy). Odbycie ćwiczeń wojskowych, poza żołnierzami rezerwy posiadającymi przydziały kryzysowe, odbywa się zatem na zasadzie dobrowolności, na wniosek lub za zgodą. Wyjątek stanowi tu przewidziana przez ustawodawcę w art. 101 ust. 10 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej możliwość wprowadzenia przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia obowiązkowych ćwiczeń wojskowych dla żołnierzy rezerwy i osób przeniesionych do rezerwy niebędących żołnierzami rezerwy. Jest to jednak wyjątek od zasady generalnej przewidzianej wprost w przepisach rangi ustawowej. Ponadto akt wykonawczy rozszerzający zakres obowiązku udziału w ćwiczeniach wojskowych realizować musi precyzyjnie zakres delegacji ustawowej. W tym zakresie jakakolwiek rozszerzająca wykładania normy kompetencyjnej nie jest dopuszczalna. W pierwszej kolejności wynika to z generalnej zasady ścisłego związania zakresem delegacji ustawowej, w drugiej zaś kolejności z faktu, że rozszerzany jest tą drogą zakres obowiązków nakładanych na jednostkę. Sąd rozstrzygający w niniejszej sprawie podziela zatem stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 25 marca 2021r. (sygn. akt II SA/Sz 896/20 dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA) oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 21 stycznia 2021 (sygn. akt II SA/Rz 1317/20 CBOSA) zgodnie z którym obowiązek odbycia ćwiczeń wojskowych jest wyjątkiem od wspomnianej zasady, który został pozostawiony regulacji rozporządzenia na podstawie delegacji ustawowej, określonej w art. 101 ust. 10 ustawy o powszechnym obowiązku obrony. Zgodnie z brzmieniem przywoływanego przepisu Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może wprowadzić obowiązkowe ćwiczenia wojskowe dla żołnierzy rezerwy i osób przeniesionych do rezerwy niebędących żołnierzami rezerwy w przypadkach zagrożenia bezpieczeństwa państwa lub wystąpienia potrzeb Sił Zbrojnych, a także w okresie trwania obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego, uwzględniając cel wprowadzania ćwiczeń wojskowych, kategorie osób objętych obowiązkiem ich odbycia, a także okres, na który wprowadza się ten obowiązek. Ustawodawca zawarł zatem w art. 101 ust.1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony delegacje do wydania aktu wykonawczego wprowadzającego obowiązkowe ćwiczenia wojskowe oraz precyzującego warunki tego obowiązku – w tym czas na jaki został ustalony. W tym kontekście należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Mając na uwadze powyższe należy zwrócić uwagę, że zarówno kształt norm zawierających delegacje do wydania aktów podustawowych jak i treść aktów wykonawczych obwarowane są istotnymi ograniczeniami, wynikającymi z samej ustawy zasadniczej. Upoważnienie do wydania rozporządzenia powinno mieć charakter "szczegółowy". Wymóg owej "szczegółowości" został rozwinięty w art. 92 ust. 1 zd. 2 Konstytucji RP. Stąd w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że upoważnienie do wydania rozporządzenia powinno spełniać trzy kryteria: 1)szczegółowości podmiotowej – określać organ właściwy do wydania rozporządzenia; 2)szczegółowości przedmiotowej – określać zakres spraw przekazanych do uregulowania w rozporządzeniu; 3)szczegółowości treściowej – określać wytyczne dotyczące treści rozporządzenia (zob. np. L. Garlicki, Polskie prawo konstytucyjne, 2011, s. 136; wyr. TK z 26.10.1999 r., K 12/99, OTK 1999, Nr 6, poz. 120). W kontekście realizacji delegacji ustawowej do wydania aktu wykonawczego, a więc treści rozporządzenia przypomnieć należy, że rozporządzenia są wydawane w celu wykonania ustawy, co determinuje ich zależny od ustawy charakter. Rozporządzenie różni się od innych aktów wydawanych na podstawie upoważnień ustawowych – tj. aktów prawa miejscowego (zob. art. 94 Konstytucji RP) i aktów prawa wewnętrznego (zob. art. 93 ust. 2 Konstytucji RP) – tym, że wyłącznie w przypadku rozporządzenia ustrojodawca zastrzegł, iż nie tylko ma to być akt wydany w oparciu o ustawową normę kompetencyjną, lecz również że jego celem ma być "wykonanie ustawy" (por. wyr. TK z 14.4.2014 r., U 8/13, OTK-A 2014, Nr 4, poz. 39). Wykonawczy charakter rozporządzenia oznacza, że funkcją rozporządzenia jest konkretyzacja (uszczegółowienie), a nie zmiana, uzupełnienie czy powtórzenie norm zawartych w ustawie (zob. np. wyr. TK z 30.4.2009 r., U 2/08, OTK-A 2009, Nr 4, poz. 56). Rozporządzenie powinno w założeniu umożliwiać prawidłowe stosowanie ustawy przez stworzenie właściwych warunków (technicznych, organizacyjnych, proceduralnych) dla realizacji norm ustawowych, nie może natomiast modyfikować treści tych norm (szerzej: M. Safjan, L. Bosek (red.), Konstytucja RP. Tom II. Komentarz do art. 87–243, Warszawa 2016). Inaczej rzecz ujmując rozporządzenie realizować musi w sposób dokładny i szczegółowy wytyczne wynikające z normy zawierającej delegację do jego wydania. Nie może zatem zarówno przekraczać jak i pomijać warunków określonych w treści delegacji do jego wydania. W przedmiotowej sprawie, organ stosował przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych (Dz. U. z 2015r. poz. 321) wydanego w oparciu o delegację ustawowa wynikająca z art. 101 ust. 10 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Słusznie podnoszono już w orzecznictwie sądów administracyjnych, (Wyroki WSA w Szczecinie z 25 marca 2021r. sygn. akt II SA/Sz 896/20, WSA w Rzeszowie z 21 stycznia 2021 sygn. akt II SA/Rz 1317/20) że rozporządzenie z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych narusza delegację ustawową. Porównanie treści upoważnienia ustawowego z treścią wydanego na jego podstawie rozporządzenia wskazuje, że nie zawiera ono koniecznego elementu tj. okresu, na jaki wprowadza się obowiązkowe ćwiczenia wojskowe. W ten sposób nie zostały w rozporządzeniu wskazane wszystkie wymagane ustawą elementy, co stanowi naruszenie normy kompetencyjnej. Nie można przy tym domniemywać, że obowiązek wynikający z rozporządzenia jest bezterminowy skoro z treści ustawy wyraźnie wynika że winien być on ustalony w określonych granicach czasowych. Interpretacja rozporządzenia zmierzająca do przyjęcia, że obowiązek ćwiczeń ustalony został bezterminowo prowadziła by do rezultatu stanowiącego przekroczenie granic delegacji ustawowej. Wykładnia taka jest zatem w sposób oczywisty niedopuszczalna (zakaz wykładni cntra legem, oraz nakaz wykładni aktów niższego rzędu w sposób zgodny z aktami wyższego rzędu). Przyjęcie zaś, że w rozporządzeniu nie wskazano granic czasowych prowadzi do wniosku, że nie realizuje ono w pełni delegacji ustawowej, co również świadczy o wadliwości aktu wykonawczego. Oczywistym jest bowiem, że naruszeniem normy kompetencyjnej jest nie tylko wprowadzenie regulacji sprzecznych z normą upoważniającą, czy innym aktem powszechnie obowiązującym, ale także niewprowadzenie regulacji, do których zamieszczenia normodawca był obowiązany na podstawie udzielonego upoważnienia. Powtórzyć należy, że przedmiotem rozporządzenia powinny być wszystkie sprawy, które w przepisie upoważniającym zostały przekazane do uregulowania. Wydanie rozporządzenia częściowo realizującego upoważnienie jest zaniechaniem prawodawczym, a ponadto – w pewnych przynajmniej okolicznościach – może być ocenione jako naruszenie przepisu upoważniającego (zob. G. Wierczyński, Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz. Warszawa 2016r., s. 637). Ponadto jak słusznie sygnalizował WSA w Szczecinie w przywoływanym już wyroku z 25 marca 2021r. wymóg określenia okresu na jaki wprowadzono obowiązek ćwiczeń wojskowych jest szczególnie istotny jeśli wziąć pod uwagę fakt, że wprowadzony rozporządzeniem obowiązek ćwiczeń wojskowych stanowi wyjątek od wynikającej z ustawy, dobrowolności tych ćwiczeń. Należy również zwrócić uwagę, że stanowiące przedmiot niniejszych rozważań rozporządzenie z 15 czerwca 2015 r. zostało uchylone. Rada Ministrów 31 sierpnia 2021 r. wydała rozporządzenie w sprawie wprowadzenia obowiązkowych ćwiczeń wojskowych (Dz. U. z 2021r. poz. 1695). Akt ten, uchylający i zastępujący rozporządzenie z dnia 15 czerwca 2015r. zawiera wymagany przez ustawodawcę element tj. ograniczenie czasowe obowiązku. Tym samym normodawca dostrzegł i wyeliminował wcześniejsze zaniechanie, potwierdzając pośrednio wadliwość wcześniejszego aktu. Oba akty wykonawcze zarówno ten z 2015r. jaki 2021r. wydane zostały bowiem w oparciu o tą samą normę kompetencyjną w jej niezmienionym brzmieniu. Działanie to nie może ujść uwadze sądu orzekającego w niniejszej sprawie. Stanowi bowiem kolejny argument na potwierdzenie formułowanej wyżej tezy o wadliwości rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2015 r. w sprawie ćwiczeń wojskowych (Dz. U. z 2015r. poz. 321). Tytułem podsumowania wskazać należy, że ze względu na hierarchiczną budowę systemu prawa powszechnie obowiązującego, treść rozporządzenia nie może naruszać norm Konstytucji RP, ustawy, na podstawie której zostało wydane, a także żadnych innych obowiązujących ustaw, które regulują materie będące przedmiotem rozporządzenia. Orzekając w sprawie, sędzia nie jest związany przepisami rozporządzenia, tak jak związany jest Konstytucją RP i ustawą (por. art. 178 ust. 1 Konstytucji RP). Niewątpliwie sędzia może do podstawy rozstrzygnięcia zastosować przepisy rozporządzenia, ale również ma prawo, a nawet obowiązek sprawdzić, czy spełnia ono wymogi formalne oraz materialne, a zwłaszcza - czy nie narusza zakresu materii ustawowej, czy nie zmienia treści ustaw. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2019 r. ,VI SA/Wa 326/19 orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych względów, należy uznać, że norma prawna zawarta w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 11 lutego 2015 r. w sprawie wprowadzenia obowiązkowych ćwiczeń wojskowych jest niezgodna z delegacją ustawową tj. art. 101 ust. 10 ustawy o powszechnym obowiązku obrony i nie może stanowić podstawy prawnej powołania skarżącego do ćwiczeń wojskowych. Podstawą taką nie może być także sam art. 101 ust. 1 i 2 cytowanej ustawy bowiem z dokumentów dołączonych do akt administracyjnych nie wynika, by skarżący ochotniczo zgłosił się na ćwiczenia bądź wyraził zgodę na ich odbycie. Jednocześnie treść odwołania oraz skargi wskazuje, że nie było jego wolą odbywanie ćwiczeń w terminie wskazanym w karcie powołania. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.