II SA/Ol 781/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku "[...]" o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi "[...]" na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia 17 sierpnia 2018 r., nr "[...]" w przedmiocie uznania świadczenia za nienależnie pobrane oraz jego zwrotu postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia 17 sierpnia 2018 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w "[...]", po rozpoznaniu odwołania "[...]", uchyliło w całości decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w "[...]"z dnia 12 marca 2018 r. w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane świadczenia w formie zasiłku stałego w łącznej wysokości 3.879,63 zł za okres od 1 grudnia 2016 r. do 30 czerwca 2017 r., przyznanego decyzją z dnia 10 listopada 2016 r. oraz odmowy odstąpienia od żądania zwrotu nienależnie pobranych świadczeń i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji. Decyzje tę doręczono skarżącemu dnia 27 sierpnia 2018 r. W dniu 19 października 2018 r., skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na powyższą decyzję Kolegium wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący podniósł, że bezskutecznie oczekiwał na reakcję Kolegium na jego wniosek z dnia 6 września 2018 r. w sprawie wyjaśnienia treści zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. Jak wynika z akt administracyjnych, we wniosku kierowanym do Kolegium z dnia 6 września 2018 r., skarżący domagał się potwierdzenia ważności sentencji decyzji tego organu i ewentualnego zawieszenia wszelkich roszczeń ZUS i MOPS wobec niego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek może przywrócić termin. W myśl art. 86 § 2 p.p.s.a., w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony dochowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Stąd, o braku winy można mówić w sytuacji, gdy dana przeszkoda w dokonaniu czynności skonfrontowana z obiektywnymi miernikami staranności prowadzi do wniosku, że zobowiązany do dokonania określonej czynności postępowania nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu do jej dokonania, nawet przy użyciu największego możliwego w danych warunkach wysiłku. Innymi słowy, jeżeli przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, to zaniechanie stosownych działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, świadczy o niemożności stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Za wystarczające, w kontekście uprawdopodobnienia braku winy podmiotu w uchybieniu terminu, należy uznać samą okoliczność wystąpienia w danym stanie faktycznym ciągu zdarzeń niezawinionych i niemożliwych do przewidzenia, a zatem nagłych. Zaznaczyć ponadto należy, że brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku ([red.] R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 409-410). Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia zatem niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (zob. postanowienie NSA z 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OZ 712/08). Jak wynika z wniosku, w ocenie skarżącego, przeszkodą do terminowego wniesienia skargi było oczekiwanie na wydanie przez organ odwoławczy postanowienia z wniosku skarżącego o wyjaśnienie wątpliwości co do treści zaskarżonej decyzji. Nie można uznać, że wątpliwości skarżącego co do rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji w jakkolwiek sposób mogą usprawiedliwiać nieterminowe skorzystanie z uprawnień procesowych strony. Rozstrzygnięcie nie stanowi bowiem pouczenia co do czynności procesowych, a podkreślenia wymaga, że skarżący został prawidłowo pouczony o trybie i terminie wniesienia skargi na decyzję Kolegium. Zaniechanie upewnienia się co do skutków zwłoki we wniesieniu skargi spowodowanej oczekiwaniem na wydanie postanowienia z wniosku skarżącego, nie może być uznane za okoliczność uprawdopodabniającą brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności. Należy potraktować to jako brak należytej staranności skarżącego, który prawidłowo pouczony o sposobie wniesienia środka zaskarżenia, nie dopilnował swoich interesów. Dodać należy, że z obowiązujących przepisów prawa nie wynika, aby złożenie wniosku o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji skutkowało zmianą początkowej daty terminu do wniesienia skargi. W przedmiotowej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił więc braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., należało postanowić, jak w sentencji.