II SA/Ol 841/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) -Sędzia WSA Hanna Raszkowska Protokolant L. B. Ledwożyw po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi S. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego okres pracy w gospodarstwie rolnym I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz S. W. kwotę 340,- zł (trzysta czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadninie: Burmistrz Miasta G., z powołaniem się na art. 219 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 201ipca 1990r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, postanowieniem z dnia 12 maja 2004r. nr "[...]", odmówił S. W. wydania zaświadczenia potwierdzającego okres pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców z powodu braku jakiejkolwiek dokumentacji umożliwiającej wydanie zaświadczenia. Na skutek zażalenia S. W. na to postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., postanowieniem z dnia 6 września 2004r. nr "[...]" na podstawie art. l pkt 2 k.p.a., uchyliła zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy wskazał, iż podziela stanowisko burmistrza co do braku obowiązku wydania zaświadczenia w sytuacji, gdy organ nie dysponuje dokumentami potwierdzającymi pracę odwołującego w gospodarstwie rolnym. Kolegium uznało jednakże, że organ pierwszej instancji odmawiając wydania zaświadczenia postanowieniem, naruszył przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, gdyż powinien zawiadomić stronę o odmowie na piśmie, bez potrzeby wydawania w tym przedmiocie postanowienia. Organ przytoczył treść art. 219 k.p.a. nakazujący załatwienie sprawy postanowieniem w razie odmowy wydania zaświadczenia, lecz uznał, iż cytowany art.3ust. 2 , jako przepis szczególny wyłącza stosowanie w sprawie unormowania ogólnego art. 219 k.p.a. S. W. wniósł skargę na powyższe orzeczenie, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego nie zgodził się z interpretacją przepisów dokonaną przez organ odwoławczy i wywodził, że w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wydawanie zaświadczeń. Wobec tego organ winien przeprowadzić stosowne postępowanie wyjaśniające, które pozwoliłoby na wydanie przedmiotowego zaświadczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o j ej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art.134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 200Ir. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten .nakłada na Sąd obowiązek badania zaskarżonego orzeczenia pod względem zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, mimo chybionych zarzutów skargi, że orzeczenie to zostało wydane z naruszeniem prawa. Nie można bowiem podzielić stanowiska Kolegium, że w rozpatrywanej sprawie winny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U Nr 54, póz. 310) Ustawa ta reguluje zasady wliczania okresów pracy w gospodarstwie rolnym do " pracowniczego stażu pracy". Oznacza to, iż ma ona zastosowanie do stosunków prawnych regulowanych przez prawo pracy. Wynika to jednoznacznie z tytułu ustawy oraz z treści art. l i art. 2 tego aktu prawnego. Tymczasem S. W., w piśmie z dnia 23.04.2004r., wyraźnie wskazał , że zeznania świadków, na podstawie zeznań których domagał się wydania zaświadczenia, mają służyć do celów emerytalnych. Staż pracowniczy i staż emerytalny nie są pojęciami tożsamymi. Ten pierwszy jest zaledwie jednym z wielu okresów składkowych zaliczanych do stażu emerytalnego. Zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym do stażu emerytalnego następuje na podstawie art. 10 ust. l ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U Nr 162, poz.1118 ze zmianami)-zwanej dalej ustawą emerytalną -, a nie na podstawie przepisów ustawy cytowanej na wstępie , na którą powołują się organy pierwszej i drugiej instancji. Zgodnie z art. 117 ust. l ustawy emerytalnej okres składkowy, o którym mowa w art. 10 ust. l , może być uwzględniony do stażu emerytalnego, jeżeli został udowodniony dokumentami (zaświadczeniami), bądź uznany orzeczeniem sądu. Przepisy ustawy emerytalnej nie zawierają szczególnego uregulowania co do sposobu wydawania zaświadczeń dla celów emerytalnych. Należy więc tu stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Istotą zaświadczenia jest urzędowe poświadczenie określonych faktów lub stanu prawnego. Przesłanki wydania zaświadczenia określa art. 217 § 2 k.p.a. Jedną z nich jest wymóg potwierdzenia faktów lub stanu prawnego stawiany przez przepis prawa, drugą zaś wykazanie przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie interesu prawnego w wydaniu zaświadczenia. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Wynika to z treści art. 218 § l k.p.a. Wprawdzie art. 218 § 2 k.p.a. umożliwia organowi przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przed wydaniem zaświadczenia, ale nie oznacza to, że organ ma obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego w sytuacji, gdy nie posiada w zbiorze dokumentów żadnych danych pozwalających na wydanie zaświadczenia. Prowadzenie postępowania dowodowego z zeznań świadków, w sytuacji, gdy w zasobach dokumentacyjnych organu brak jest jakichkolwiek danych o pracy skarżącego w gospodarstwie rolnym rodziców, nie mieści się w granicach uproszczonego postępowania o wydawaniu zaświadczeń. Istotą postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art.218 §2 k.p.a. jest usunięcie wątpliwości co do treści zaświadczenia, jeśli materiał dowodowy z dokumentów zawiera pewne nieścisłości. Wówczas organ, korzystając z dyrektywy omawianego przepisu, może skonfrontować dowody celem ustalenia prawidłowego stanu faktycznego lub stanu prawnego, który ma potwierdzić w zaświadczeniu. Przeprowadzenie dowodu jedynie z zeznań świadków w trybie określonym przepisem art. 218 § 2 k.p.a., w sytuacji, gdy organ nie dysponuje na sporną okoliczność żadnymi dokumentami, jest niemożliwe. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 25 października 2000 r. sygn. akt V SA 760/00, iż w uproszczonym postępowaniu w sprawach o wydawanie zaświadczeń nie można stosować zasady, uregulowanej w art. 75 § l k.p.a., dopuszczania jako dowodu wszystkiego, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy. Fakt pracy w gospodarstwie rolnym rodziców skarżący będzie mógł dowodzić przed organem emerytalno - rentowym lub przed sądem powszechnym właściwym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych w postępowaniu o przyznanie emerytury. W razie, gdy w ogóle brak jest dokumentów uzasadniających wydanie zaświadczenia formą zakończenia postępowania wszczętego w sprawie wydania zaświadczenia jest wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. ( art. 219 k.p.a.) Reasumując stwierdzić należy, iż organ pierwszej instancji, wydając w sprawie postanowienie, załatwił wniosek S. W. w formie przewidzianej prawem. Wobec tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie miało podstaw do uchylenia postanowienia Burmistrza Miasta G. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § pkt l "c" p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. stosownie do wyniku sprawy.