II SA/Ol 852/10
PostanowienieWSA w Olsztynie2010-09-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy wydana w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy wydana w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie jest aktem prawa miejscowego ani innym aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej, w związku z czym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Taka uchwała ma charakter procesowy i nie rozstrzyga merytorycznie o prawach i obowiązkach stron.Stan faktyczny
A.F. wezwał Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa w uchwałach dotyczących ustalenia opłat za wywóz odpadów komunalnych. Rada Gminy nie uwzględniła wezwania, wydając uchwałę w tej sprawie. Następnie A.F. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Gminy dotyczącą wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz na uchwały pierwotnie ustalające opłaty. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi, wskazując na uchybienie terminu oraz na procesowy charakter uchwały dotyczącej wezwania.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 30 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.F. na uchwałę Rady Gminy z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa postanawia: odrzucić skargę. WSA/pos.1- sentencja postanowienia
Rada Gminy Gietrzwałd uchwałą z dnia 24 kwietnia 2008r. nr XIX/182/2008, działając na podstawie art. 40 ust. 1, art. 41 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990r. (Dz.U. z 2001 r. 142, poz. 1591, ze zm.), art. 6a i art. 6b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005 r. Nr 236, poz.2008, ze zm,) oraz akceptacji mieszkańców Gminy Gietrzwałd wyrażonej w przeprowadzonym w dniu 21 października 2007 r. referendum lokalnym dotyczącym przejęcia przez Gminę Gietrzwałd obowiązków właścicieli nieruchomości w zakresie pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych stałych oraz ustalania opłaty ponoszonej przez właścicieli nieruchomości za wykonywanie przejętych obowiązków, ustaliła zasady przejęcia wskazanych obowiązków oraz wysokość opłaty za przejęte obowiązki. Uchwała ta następnie była zmieniana kolejnymi uchwałami Rady Gminy Gietrzwałd z dnia 2 lipca 2009 r. nr XXXII/328/2009 oraz z dnia 4 lutego 2010 r. nr XXXVIII/408/2010.
A.F. pismem z dnia 14 kwietnia 2010 r. wezwał do usunięcia naruszenia prawa w uchwałach Nr XIX/182/2008, nr XXXII/328/2009, nr XXXVIII/408/2010 Rady Gminy Gietrzwałd. Wezwanie to skierował do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu wskazał, że nikt z urzędników gm. Gietrzwałd nie podpisywał z nim umowy na wywóz odpadów stałych oraz, że nie brał udziału w referendum gminnym na ten temat. W ocenie wnoszącego wszystkie wskazane wyżej uchwały naruszają art. 6 i art. 6a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Wezwanie to zostało przekazane przez Kolegium według właściwości w dniu 16 kwietnia 2010 r. do Rady Gminy.
Pismem z dnia 5 maja 2010 r. Przewodniczący Rady Gminy poinformował A.F., iż jego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa będzie rozpoznawane na sesji Rady Gminy w dniu "[...]". Poinformował także o możliwości udziału w tej sesji.
W dniu "[...]" Rada Gminy uchwałą nr "[...]" nie uwzględniła wezwania do usunięcia naruszenia prawa w uchwałach tej Rady z dnia 24 kwietnia 2008 r. Nr XIX/182/2008, z dnia 2 lipca 2009 r. nr XXXII/328/2009, z dnia 4 lutego 2010 r. nr XXXVIII/408/2010.
Pismem z dnia 22 czerwca 2010 r. Przewodniczący Rady poinformował A.F. o powziętym stanowisku przez Radę oraz załączył odpis uchwały w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia "[...]".
Po otrzymaniu odpowiedzi Przewodniczącego Rady w dniu 23 czerwca 2010 r. A.F. wniósł pismem z 12 lipca 2010 r. (wpłynęło do organu w dniu 16 lipca 2010 r.) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na uchwałę Rady Gminy z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz na uchwały Nr XIX/182/2008, nr XXXII/328/2009, nr XXXVIII/408/2010 ustalające opłaty za wywóz śmieci z nieruchomości rekreacyjnych położonych na terenie tej gminy, których to nieruchomości są właściciele innych gmin. Zarzucił, iż nie jest mieszkańcem gminy G. i żadne referenda nie mogą go dotyczyć. Poza tym Spółdzielnia Mieszkaniowa pobiera od niego co miesiąc kwotę 19,60 zł z tego tytułu i nie może ponosić opłaty po raz drugi zwłaszcza, że swoje śmieci zabiera ze sobą do O. i tam przy swoim bloku je wyrzuca do śmietnika. Zarzucił, iż nie może ponosić podwójnej opłaty za te same śmieci.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podano, że przedmiotowa skarga została złożona z naruszeniem art. 53 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. z uchybieniem 60-dniowego terminu do jej wniesienia od dnia wezwania do usunięcia naruszania prawa. Skoro bowiem wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wpłynęło do Rady Gminy w dniu 16 kwietnia 2010 r., to 60-dniowy termin upływał z dniem 15 czerwca 2010 r., gdyż w tym czasie nie nastąpiło doręczenie odpowiedzi organu na to wezwanie. Odnośnie merytorycznego zarzutu skargi wyjaśniono, że uchwałą z dnia "[...]" Rada Gminy jedynie wyraziła swoje stanowisko w sprawie wezwania jej do usunięcia naruszenia prawa lub uprawnienia, zatem nieuzasadnione jest zaskarżenie tej uchwały. Podjęte działania, w ocenie organu, znajdują swoje oparcie w przepisach ustaw i nie naruszają prawa.
Zarządzeniem z dnia 17 września 2010 r. Przewodniczącej Wydziału II Sądu rozdzielono skargi zawarte w piśmie skarżącego z 12 lipca 2010 r. i zarejestrowano je w repertorium pod kolejnymi czteroma sygnaturami spraw. W tej sprawie skardze na uchwałę z dnia "[...]" nadano sygn. akt II SA/Ol 852/10.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia, a zatem czy skarżona uchwała dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej, oraz czy przed jej wniesieniem zachowano tryb przewidziany w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.).
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu okoliczność, iż uchwała podjęta przez organ samorządu terytorialnego na skutek wezwania do usunięcia naruszenia prawa lub uprawnienia w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru aktu prawa miejscowego, bowiem przez pojęcie aktu prawa miejscowego należy rozumieć akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące na określonej części terytorium państwa (art. 87 ust. 2 Konstytucji), wydawane przez organy samorządu terytorialnego lub terenowe organy administracji rządowej. Aby określony akt mógł być uznany za akt prawa miejscowego to musi być wydany na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach oraz musi posiadać charakter powszechnie obowiązujący oraz generalny. Takiego charakteru nie posiada skarżona uchwała Rady Gminy z dnia "[...]" w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Zatem w sprawie tej Sąd musiał zbadać, czy podjęta skarżona uchwała nie spełnia przesłanki określonej w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy ppsa., czyli czy nie jest innym aktem organu jednostki samorządu terytorialnego podjętym z zakresu administracji publicznej.
W tym miejscu wskazać należy, iż podstawę prawną skarżonej uchwały stanowi art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika, iż koniecznym warunkiem do skutecznego wniesienia skargi na podstawie tego przepisu jest uprzednie wezwanie organu gminy, który wydał kwestionowaną przez wnoszącego wezwanie uchwałę do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, dokonanego przez wydanie takiego aktu. W rzeczonej sprawie strona skarżąca przedmiotem swej skargi uczyniła jednak samą uchwałę z dnia "[...]" stanowiącą odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że sprawy z zakresu administracji publicznej obejmują działania z wyłączeniem tych, które rodzą bezpośrednio skutki cywilnoprawne (por. B.Adamiak (w:) B.Adamiak, J.Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2007, s. 380). W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2000 r. sygn. I SA 794/00 (publikowany LEX 57172) wskazano wprost, iż uchwała organu gminy dotycząca wezwania do usunięcia naruszenia ma charakter procesowy, a nie reguluje sprawy z zakresu administracji publicznej podlegającej zaskarżeniu na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Powyższe oznacza, iż taka uchwała nie może być zaskarżona do sądu administracyjnego w oparciu o art. 3 § 2 pkt 6 ustawy ppsa,, bowiem nie jest aktem podjętych w sprawie z zakresu administracji publicznej. Pogląd ten w pełni akceptuje Sąd rozstrzygający w tej sprawie.
Nadto wyjaśnić skarżącemu należy także, iż nawet gdyby czysto hipotetycznie przyjąć, iż taka uchwała jest aktem z zakresu administracji publicznej, co Sąd zanegował, to i tak nie można by rozpoznać wniesionej na nią skargi, gdyż skarżący w stosunku do tej uchwały nie wystąpił z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa lub uprawnienia, o czym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 53 § 2 ustawy ppsa.
Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło