II SA/Ol 896/11
WyrokWSA w Olsztynie2011-12-14
Skład orzekający: Janina Kosowska, Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji utrzymujący w mocy opinię służbową policjanta, który nie wywiązuje się z obowiązków służbowych, został wydany z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżony rozkaz personalny nie został wydany z naruszeniem przepisów prawa. Analiza materiału dowodowego wykazała, że zarzuty zawarte w opinii służbowej oraz w rozkazie personalnym znajdują potwierdzenie w aktach sprawy. Organ administracji wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności, przeprowadził wyczerpujące postępowanie dowodowe, a opinia ma umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Uzasadnienie rozstrzygnięcia wyjaśnia motywy działania organu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. D. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji, który utrzymał w mocy opinię służbową stwierdzającą, że opiniowany nie wywiązuje się z obowiązków służbowych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak wyjaśnienia okoliczności, nierzetelną ocenę materiału dowodowego, odmowę uwzględnienia wniosków dowodowych oraz brak czynnego udziału w postępowaniu. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił poprzedni rozkaz personalny z powodu braku uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędzia WSA Beata Jezielska Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2011 roku sprawy ze skargi G. D. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie opinii służbowej - oddala skargę.
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że rozkazem personalnym z dnia "[...]" nr "[...]" Komendant Wojewódzki Policji, po rozpatrzeniu odwołania G. D., uchylił opinię służbową Naczelnika Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji (dalej: KWP) z dnia "[...]" sporządzoną w stosunku do nadkom. G. D. za okres służby od dnia 17 czerwca 2008 r. do 21 marca 2010 r., stwierdzającą przydatność opiniowanego na zajmowanym stanowisku służbowym i polecił wydanie nowej opinii służbowej.
W dniu "[...]" Naczelnik Wydziału Kontroli KWP, przy udziale Zastępcy Naczelnika Wydziału Kontroli KWP, ponownie sporządził opinię służbową w stosunku do nadkom. G. D. za okres służby od 17 czerwca 2008 r. do 21 marca 2010 r. We wnioskach końcowych opinii stwierdzono, że opiniowany nie wywiązuje się z obowiązków służbowych i jest to pierwsza opinia służbowa o nie wywiązywaniu się z obowiązków służbowych w okresie odbywania służby stałej. Podniesiono przy tym, że w okresie objętym opiniowaniem kilkakrotnie miały miejsce sytuacje, iż dokumentacja z realizacji czynności przedkładana przez opiniowanego była nieprawidłowo sporządzona i wymagała gruntownej korekty. Przy realizacji powierzonych zadań opiniowany nie przejawiał własnej inicjatywy, czynności realizował w sposób mało kompetentny i z nienależytą starannością, a jego praca wymagała stałego nadzoru. Okoliczności te ujawniły się od maja 2009 r.
Od powyższej decyzji G. D. wniósł odwołanie. W uzasadnieniu podniósł, że w ponownej opinii zawarto takie same zarzuty jak w pierwszej opinii. Jednakże w pierwszej opinii we wnioskach końcowych wskazano, że opiniowany jest przydatny na zajmowanym stanowisku służbowym - dobrze realizuje zadania i czynności służbowe, a w kolejnej opinii, że nie wywiązuje się z obowiązków służbowych. Poza tym w pierwszej opinii zaznaczono, że od listopada 2009 r. nastąpił u opiniowanego wyraźny spadek jakości wykonywanych zadań oraz zaangażowania w realizację czynności służbowych, a w kolejnej opinii wskazano, że okoliczności te ujawniły się od maja 2009 r.
Odwołujący odniósł się również do sześciu zarzutów zawartych w opinii służbowej z dnia 30 sierpnia 2010 r. przedstawiając swoje stanowisko w sprawie.
Rozkazem personalnym nr "[...]" z dnia "[...]" Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżoną opinię służbową. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił § 11 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2002 r. w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji oraz wzoru formularza opinii służbowej (Dz. U. nr 98, poz. 890 ze zm.) zwane dalej: "rozporządzeniem w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji", w związku z § 3 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. nr 151, poz. 1261). W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że powołana do rozpatrzenia odwołania Komisja wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonej opinii służbowej, która jej zdaniem posiada wymagane elementy, jest logiczna, spójna i nie zawiera wewnętrznych sprzeczności. Ponadto organ stwierdził, że kwestionowane przez odwołującego się elementy opinii posiadają pełne udokumentowanie w przedstawionym przez opiniującego materiale.
Następnie po rozpatrzeniu skargi G. D. na ww. rozstrzygnięcie tut. Sąd wyrokiem z dnia 15 lutego 2011r., II SA/Ol 1054/10 uchylił zaskarżony rozkaz personalny.
W uzasadnieniu orzeczenia podniesiono, że stosunek podległości należy łączyć z obowiązkiem funkcjonariusza poddania się czynności opiniowania, ale nie z obowiązkiem akceptowania nieprawidłowości powstałych podczas sporządzania opinii. Ocena służbowa oddziałuje bowiem zarówno w sferze osobistej zatrudnionego (zachowanie lub utrata, przynajmniej na pewien czas opinii dobrego funkcjonariusza, co stanowi istotną przesłankę oceny przydatności zawodowej, a nawet przesądza o prawie do dalszego zatrudnienia), jak i w sferze majątkowej (utrata lub ograniczenie prawa do nabycia określonych świadczeń majątkowych uzależnionych od oceny pracy funkcjonariusza). To najprawdopodobniej przesądziło, że ustawodawca zdecydował się nadać postępowaniu opiniodawczemu decyzyjny charakter, by umożliwić sądową kontrolę jego prawidłowości. Kontrola ta obejmuje aspekt kompetencyjny, proceduralny i materialny dokonanej oceny. Sąd zaznaczył, że
w obecnym stanie prawnym funkcjonariuszom Policji przysługuje prawo żądania poddania opinii służbowej kontroli sądowej, bowiem przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania od tej opinii, zgodnie z § 11 ust. 5 i 6 rozporządzenia w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji, wydaje w tym zakresie ostateczną decyzję. Zastosowanie ma więc art. 3 § 2 pkt 1 ustawy ppsa. W wyroku jednoznacznie zastrzeżono jednak, że sądy administracyjne w ramach sprawowanej sądowej kontroli rozstrzygnięć organów administracji zobowiązane są do badania legalności podejmowanych działań. Zakresem tej kontroli nie są zatem objęte oceny wystawiane przez opiniujący organ, lecz jedynie kwestia, czy organ administracji przed wydaniem rozstrzygnięcia wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, tj. czy przeprowadził
w sposób wyczerpujący postępowanie dowodowe oraz czy wydana opinia ma umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym, jak również czy uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia wyjaśnia motywy jakimi kierował się organ przy jego podjęciu. Tak wyznaczony zakres sądowej kontroli pozwala stwierdzić, iż część zarzutów skarżącego odnośnie wydanej mu opinii nie może być przedmiotem rozpatrzenia przez Sąd. Są to bowiem zarzuty związane z odmienną oceną określonych sytuacji, a zadaniem Sądu jest jedynie zbadanie, czy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ administracji mógł wydać taką opinię jaką wydał, czy też w tym zakresie występują istotne uchybienia. Sąd stwierdził również, że opinia służbowa policjanta jako decyzja administracyjna podlega wymogom formalnym stawianym decyzjom administracyjnym, w szczególności powinna zawierać obligatoryjne składniki decyzji. Decyzja administracyjna wydawana w ramach uznania administracyjnego dopuszcza wybór przez organ stosujący prawo jednej z możliwych konsekwencji normy prawnej, jednakże przy określeniu kryteriów ocennych, jakimi ma się kierować organ administracyjny przy wydawaniu decyzji. W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny Komendanta KWP nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego.
Następnie kolejnym rozkazem personalnym Nr "[...]" z dnia "[...]" Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżoną opinię służbową. W swoim rozstrzygnięciu organ przedstawił zarzuty wobec G. D., które wpłynęły na jego ocenę okresową. Opisał m.in. sytuacje, w których strona nie wywiązała się w terminie z powierzonych jej zadań. Wskazano również na zadania, które odwołujący wykonał nierzetelnie i w niedbały sposób, a także przywołano przykład jego nieuzasadnionego wyjazdu służbowego jak również wskazano na fakt nieuprawnionego nagrywania przez stronę jego przełożonej. Zwrócono uwagę, że odwołujący przedstawiał odmienne opisy tego samego zdarzenia. Podniesiono również, że niepotwierdzone jest stanowisko odwołującego jakoby miał najwięcej zrealizowanych czynności wyjaśniających, sprawdzająco-wyjaśniających, nadzorów służbowych, jak
i wyjazdów służbowych na zdarzenia nadzwyczajne z udziałem policjantów. Wskazano, że funkcjonariusze i pracownicy cywilni wykonywali czynności w przedziale od 8 do 109,5, a G. D. wykonał 25 czynności służbowych. Organ opisał dlaczego nie uwzględnił określonych wniosków dowodowych strony. Ponadto wskazał, że odnośnie wniosku o wyznaczenie terminu przeprowadzenia czynności wyjaśniających
w KPP w "[...]" należy stwierdzić, że w związku z realizacją czynności sprawdzająco-wyjaśniających dotyczących funkcjonariusza KPP w "[...]", nadkom. G. D. został wyznaczony miesięczny termin na ich realizację, tj. do dnia 29 stycznia 2010r. Natomiast w dniu 21 stycznia 2010r. Naczelnik Wydziału stwierdziła brak realizacji jakichkolwiek czynności w tej sprawie od dnia 29 grudnia 2009r. Odwołujący zaś do dnia 21 stycznia 2010r. nie przekazał Komendantowi KPP
w "[...]" informacji o ewentualnych nieprawidłowościach w postępowaniu podwładnego celem zapobieżenia dalszemu łamaniu prawa. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie poniżej wymagań zostało określone kryterium – realizacja zadań i czynności,
a zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 12 należy uwzględnić wykonawstwo zadań i czynności służbowych w celu uzyskania wyników pożądanych z punktu widzenia służby
i ustawowych zadań policji oraz liczby i jakości załatwianych spraw. Kwestionowane zaś kryterium opinii w ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji wbrew stanowisku strony odwołującej się, posiada pełne udokumentowanie w przedstawionym przez opiniującego materiale. Podkreślono przy tym, że w stosunku do funkcjonariusza pełniącego służbę na stanowisku eksperta, a jednocześnie wykonującego zadania
w zakresie kontroli, ocena winna uwzględniać konieczność zachowania szczególnej staranności, sumienności i wnikliwości, niedopuszczalne są zaś podstawowe, szkolne błędy ortograficzne, stylistyczne, a także jednoczesne pobieżne wykonywanie czynności kontrolnych i formułowanie wniosków.
Skargę na ww. rozkaz personalny wywiódł za pośrednictwem pełnomocnika G. D., wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie:
- art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 kpa polegające na wydaniu decyzji z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, brak dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, nie ustosunkowanie się do żądań i twierdzeń skarżącego oraz dokonanie jednostronnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego;
- art. 75 i art. 78 kpa w związku z art. 10 kpa polegające na bezpodstawnej odmowie uwzględnienia żądania skarżącego dotyczącego przeprowadzenia dowodów, pomimo, iż mogły przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i dotyczyły okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a tym samym uniemożliwienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu;
- art. 73 i art. 74 § 2 kpa w związku z art. 9 kpa i art. 10 kpa, polegające na bezpodstawnej odmowie sporządzenia kserokopii materiałów zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego, wydanie postanowienia bez zachowania trybu przewidzianego w art. 74 § 2 kpa oraz błędne pouczenie skarżącego, iż na to postanowienie nie przysługuje zażalenie, a konsekwencji uniemożliwienie skarżącemu rzetelnego wypowiedzenia się co do zebranych dowodów,
- art. 107 § 3 kpa polegające na nie wskazaniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organ zaniechał podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, pomimo, że skarżący powoływał się na określone i ważne dla niego okoliczności i zgłaszał wnioski dowodowe. W ocenie strony skarżącej organ nie przedstawił żadnych argumentów, którymi kierował się zajmując swoje stanowisko, a skoro nie ma ustawowej definicji okoliczności istotnych w sprawie, ani nie jest możliwe sformułowanie uniwersalnej definicji tego pojęcia to organ zobowiązany jest zapewnić stronie czynny udział
w postępowaniu, a w szczególności zobowiązany jest ustosunkować się do wszystkich okoliczności wskazywanych przez stronę do wyjaśnienia. W skardze wskazano, że oddalenie wniosków dowodowych uniemożliwiło skarżącemu rzetelną obronę co do zarzutów zawartych w opinii służbowej, a organowi dokonanie ustaleń zgodnych
z rzeczywistością. G. D. zwrócił również uwagę, że na treść opinii go dotyczącej mógł mieć wpływ konflikt, który istnieje pomiędzy nim a jego przełożoną, będącą Naczelnikiem Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji. Ponadto w skardze podniesiono, że spośród 12 kryteriów określonych w rzeczonym rozporządzeniu skarżący został oceniony poniżej wymagań jedynie w jednym, a mianowicie w realizacji zadań i czynności. Pomimo zatem wypełnienia większości wymaganych kryteriów wobec strony mimo wszystko została wydana negatywna opinia. Strona zwróciła również uwagę, że przedmiotowa opinia obejmowała okres 21 miesięcy, a wykazane nieprawidłowości zaistniały tylko w okresie 2 miesięcy.
W skardze podniesiono też, że w zaskarżonej opinii służbowej Naczelnik Wydziału Kontroli nie wskazywała, że zdolności analityczne, samodzielność i kreatywność skarżącego budzą jakiekolwiek zastrzeżenia i oceniła go w tym zakresie zgodnie
z wymaganiami, dlatego też powoływanie się przez organ II instancji na błędy stylistyczne i ortograficzne nie znajduje uzasadnienia. Organowi zarzucono ponadto uniemożliwienie sporządzenia odpisów z akt sprawy. W przypadku odmowy zaś organ winien wydać stosowne postanowienie, na które służy zażalenie. Tymczasem organ II instancji w postanowieniu z dnia 4 sierpnia 2011r., w którym odmówił sporządzenia materiałów zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego błędnie pouczył skarżącego, że na to postanowienie zażalenie nie przysługuje.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Ponadto organ stwierdził, że wbrew zarzutom skarżącego w sprawie nie był składany wniosek dowodowy o przesłuchanie świadków
Z. C. i S. W.. Organ podkreślił też, że skarżący miał zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania i nie zmienia tego fakt, że rzeczywiście nie został pouczony w postanowieniu z dnia 4 sierpnia 2011r. o możliwości złożenia od niego zażalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności
z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zmianami).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia
z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji
w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach,
a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako ppsa) uchyla go lub stwierdza jego nieważność.
Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy
(art. 133 § 1 ppsa) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł
do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie zostało podjęte z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z art. 170 ustawy ppsa orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W orzecznictwie podkreśla się, że przepis ten gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (wyrok NSA z dnia 19 maja 1999 r., sygn. IV SA 2543/98, niepublik.). Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu, o którym mowa w art. 170 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyraża się w tym, że nie tylko sąd wydający rozstrzygnięcie, ale także inne sądy i inne organy państwowe,
a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wymienione podmioty przy wydawaniu własnych rozstrzygnięć są bezwzględnie związane prawomocnymi orzeczeniami sądu. Oznacza to, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu i w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia SN z dnia 21 października 1999r., sygn. akt I CKN 169/98, OSP 2001, z.4, poz. 63; wyrok NSA z dnia 6 marca 2008r., sygn. akt II OSK 152/07). Ponadto wskazać należy, iż wprawdzie związanie prawomocnym orzeczeniem odnosi się, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia, jednak dla prawidłowego odczytania tejże sentencji należy się kierować treścią uzasadnienia (wyrok NSA w Warszawie z dnia 27 października 2009r., sygn. akt II FSK 738/08, LEX nr 536938).
Ocena prawna i wskazania zawarte w zapadłym na gruncie niniejszej sprawy prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 lutego 2011 r. (II OSK 1054/10) mają zatem pierwszorzędne znaczenie w sprawie.
W uzasadnieniu orzeczenia podniesiono między innymi, że stosunek podległości służbowej należy łączyć z obowiązkiem funkcjonariusza poddania się czynności opiniowania, ale nie z obowiązkiem akceptowania nieprawidłowości powstałych podczas sporządzania opinii. Ocena służbowa oddziałuje bowiem zarówno w sferze osobistej zatrudnionego (zachowanie lub utrata, przynajmniej na pewien czas opinii dobrego funkcjonariusza, co stanowi istotną przesłankę oceny przydatności zawodowej, a nawet przesądza o prawie do dalszego zatrudnienia), jak i w sferze majątkowej (utrata lub ograniczenie prawa do nabycia określonych świadczeń majątkowych uzależnionych od oceny pracy funkcjonariusza). Zdaniem Sądu to najprawdopodobniej przesądziło, że ustawodawca zdecydował się nadać postępowaniu opiniodawczemu decyzyjny charakter, by umożliwić sądową kontrolę jego prawidłowości. Kontrola ta obejmuje aspekt kompetencyjny, proceduralny i materialny dokonanej oceny. Sąd zaznaczył, że w obecnym stanie prawnym funkcjonariuszom Policji przysługuje prawo żądania poddania opinii służbowej kontroli sądowej, bowiem przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania od tej opinii, zgodnie z § 11 ust. 5 i 6 rozporządzenia w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji, wydaje w tym zakresie ostateczną decyzję. Zastosowanie ma więc art. 3 § 2 pkt 1 ustawy ppsa. W wyroku jednoznacznie zastrzeżono jednak, że sądy administracyjne w ramach sprawowanej sądowej kontroli rozstrzygnięć organów administracji zobowiązane są do badania legalności podejmowanych działań. Zakresem tej kontroli nie są zatem objęte oceny wystawiane przez opiniujący organ, lecz jedynie kwestia, czy organ administracji przed wydaniem rozstrzygnięcia wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, tj. czy przeprowadził
w sposób wyczerpujący postępowanie dowodowe oraz czy wydana opinia ma umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym, jak również czy uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia wyjaśnia motywy jakimi kierował się organ przy jego podjęciu. Tak wyznaczony zakres sądowej kontroli pozwala stwierdzić, iż część zarzutów skarżącego odnośnie wydanej mu opinii nie może być przedmiotem rozpatrzenia przez Sąd. Są to bowiem zarzuty związane z odmienną oceną określonych sytuacji, a zadaniem Sądu jest jedynie zbadanie, czy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ administracji mógł wydać taką opinię jaką wydał, czy też w tym zakresie występują istotne uchybienia. Sąd stwierdził również, że opinia służbowa policjanta jako decyzja administracyjna podlega wymogom formalnym stawianym decyzjom administracyjnym.
Przede wszystkim wskazać należy, że podstawą materialnoprawną kwestionowanej przez skarżącego opinii służbowej jest art. 35 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. 07, Nr 43, poz. 277). Zgodnie z tą regulacją prawną policjant podlega okresowemu opiniowaniu służbowemu (ust. 1). Policjant zostaje zapoznany
z treścią opinii w ciągu 14 dni od jej sporządzenia; może on w ciągu 14 dni od daty zapoznania się z opinią wnieść odwołanie do wyższego przełożonego (ust. 2). Ustawodawca nie wskazał formy, w jakiej organ odwoławczy wyraża swoje stanowisko w przedmiocie odwołania, natomiast na mocy art. 35 ust. 3 upoważnił ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia szczegółowych zasad i trybu opiniowania funkcjonariuszy, trybu zapoznawania funkcjonariusza z wydaną o nim opinią, a także trybu wnoszenia i rozpatrywania odwołań od opinii. Stosownie do § 9 aktualnie obowiązującego Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 30 sierpnia 2010r. w sprawie opiniowania służbowego policjantów (Dz. U. 10, Nr 170, poz. 1145) do spraw dotyczących odwołań od opinii, wszczętych
i nie zakończonych do dnia wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. Oceny okresowe sporządzone od wydania ostatniej opinii do dnia wejścia w życie rozporządzenia uwzględnia się przy opiniowaniu.
Zgodnie więc z mającym zastosowanie w niniejszej sprawie § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2002 r. w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji oraz wzoru formularza opinii służbowej (Dz.U. nr 98, poz. 890 ze zm.) zwanego dalej: rozporządzeniem w sprawie opiniowania, opiniowany może wnieść odwołanie od opinii, za pośrednictwem wydającego opinię, w terminie 14 dni od zapoznania się z opinią. Stosownie zaś do
§ 11 ust. 1 tego rozporządzenia wydający opinię może uwzględnić odwołanie w całości
i wydać nową opinię. Odwołanie, które uznana za nieuzasadnione, przesyła w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania przełożonemu właściwemu do rozpatrzenia odwołania wraz z opinią i własnym stanowiskiem w sprawie. Przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania, w terminie 7 dni od dnia wpływu odwołania, może powołać komisję do zbadania zaskarżonej opinii. W skład komisji nie może wchodzić policjant, który wydał lub uczestniczył przy wydaniu zaskarżonej opinii - § 11 ust. 2 tego rozporządzenia.
Z kolei przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania, zgodnie z § 11 ust. 5, po zapoznaniu się ze sprawozdaniem komisji, utrzymuje w mocy zaskarżoną opinię, albo uchyla zaskarżoną opinię w całości lub części i poleca wydanie nowej opinii wskazując, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy jej wydaniu. Decyzję, o której mowa
w ust. 5, przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania podejmuje w terminie 30 dni od dnia otrzymania odwołania - § 11 ust. 6 rozporządzenia.
W pierwszym rzędzie odnotować trzeba, że organy zachowały w sprawie G. D. całą obligatoryjną i przewidzianą wskazanymi przepisami prawa procedurę odnośnie wydania opinii służbowej oraz jej kontroli w postępowaniu odwoławczym, zachowując w wymaganym zakresie określone terminy i podejmując czynności zgodnie z przywołanymi przepisami. Ponadto Komendant Wojewódzki Policji skorzystał z fakultatywnej możliwości jaką dawał mu przepis § 11 ust. 2 rzeczonego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2002 r. i decyzją nr "[...]" z dnia "[...]" powołał komisję do zbadania zaskarżonej opinii służbowej nadkom. G. D. Trzeba odnotować, że akurat na tym etapie uchybiono 7 - dniowemu terminowi do powołania stosownej komisji (od momentu wpływu odwołania do przełożonego upłynęło 10 dni przy dopuszczalnych 7), jednakże nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy. Ze sprawozdania tej komisji wynika, że przedmiotowa opinia służbowa posiada wymagane elementy, jest logiczna, pozbawiona treści emocjonalnych, wskazująca na dalszy rozwój funkcjonariusza.
Natomiast analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przekonuje, że ma on charakter kompletny i spójny, a zarzuty zawarte w opinii służbowej oraz zaskarżonej decyzji znajdują swoje potwierdzenie w aktach sprawy.
Tak więc w dniu 29 kwietnia 2009r. Zastępca Naczelnika Wydziału Kontroli podinspektor Z. D. wydał G. D. polecenie protokolarnego przekazania podinspektorowi T. P. wszystkich ewidencji i pism związanych z gromadzeniem anonimów dotyczących garnizonu A Policji. Do wykonania tej czynności zakreślono termin 8 maja 2009r. Skarżący nie dotrzymał wyznaczonego terminu, stąd w dniu 26 maja 2009r. po raz kolejny zostało wydane polecenie przekazania anonimów. Uchybienie to znajduje swoje odzwierciedlenie w notatce służbowej z dnia 16 września 2010r. podinspektora Z. D. pełniącego funkcję Zastępcy Naczelnika Wydziału Kontroli KWP (akta adm., k. - 16). Dalej z notatki służbowej J. M. z Wydziału ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP z dnia 17 września 2010r. (akta adm., k. – 17) wynika, że dokument oznaczony datą 14.12.2009r. został zarejestrowany przez skarżącego dopiero w dniu 16.12.2009r., pomimo, że jak wskazała J. M. zasadą jest, że dokumenty dostarczane do Kancelarii Tajnej rejestrowane są bez zbędnej zwłoki. Ponadto nie są gołosłowne zarzuty, że notatka służbowa z dnia 12 stycznia 2010r. (akta adm., k. – 22)
z przeprowadzonych czynności sprawdzająco-wyjaśniających w sprawie notatki służbowej sierż. szt. A. S. zawiera nieczytelne zapisy, błędy językowe
i pomyłki pisarskie, co spowodowało, że przełożony musiał nanieść liczne poprawki. Wskazane uchybienia rzeczywiście zostały odzwierciedlone w formie poprawek
i skreśleń na tej notatce. Z karty nadzoru zaś wspomnianych czynności prowadzonych przez skarżącego wynika, że nie ustalił on dat badanych zdarzeń oraz nie określił pełnej kwalifikacji prawnej czynu (akta adm., karta nadzoru, k. – 26). Swoje odzwierciedlenie
w aktach sprawy znajduje również to, że w celu ustalenia zasadności wyjazdu służbowego skarżącego do KPP w "[...]", Naczelnik Wydziału w dniu 20 stycznia 2010r. poprosiła G. D. o przedłożenie materiałów wskazujących na potrzebę wyjazdu do A. Funkcjonariusz przedłożył teczkę czynności sprawdzająco-wyjaśniających, w której znajdował się jedynie anonim, który otrzymał do realizacji
w dniu 29 grudnia 2009r. oraz karta nadzoru (akta adm., notatka służbowa G. D. oraz karta nadzoru i anonim, k. - 44 - 46). Dostrzec trzeba, że w karcie nadzoru określono zakres czynności sprawdzająco-wyjaśniających, do których podjęcia zobowiązano skarżącego. Natomiast na późniejszej notatce służbowej z dnia 21 stycznia 2010r. G. D. uczyniono adnotację zobowiązującą go do uzupełnienia notatki w zakresie polecenia wydanego przez Zastępcę Naczelnika Wydziału Kontroli w dniu 29 grudnia 2009r. (akta adm., k. – 48). Z akt sprawy nie wynika aby strona skarżąca wywiązała się z wydanych poleceń w tym zakresie. Ostatecznie odmówiono skarżącemu podpisania delegacji wyjazdu służbowego do KPP w "[...]". Bezsprzeczny jest również fakt omyłkowego wysłania przez skarżącego korespondencji nie przeznaczonej dla określonych adresatów. W korespondencji tej znalazły się dokumenty wytworzone przez nadkom. E. S., która jednoznacznie stwierdziła, że nie wyraziła zgody na ich przeglądanie i kopiowanie. Udostępniła bowiem skarżącemu do korzystania jedynie plik o nazwie pisma przewodnie (notatka służbowa E. S., akta adm., k. – 36). Nadto fakt przesłania niewłaściwej korespondencji, która nie była przeznaczona dla adresatów potwierdził także sam G. D.. Nie sposób nie zwrócić również uwagi na notatkę służbową przełożonej skarżącego, Naczelnika Wydziału Kontroli KWP podinspektor J. G., która stwierdziła w niej, że w okresie ostatnich kliku miesięcy tj. od listopada 2009r. u podległego jej funkcjonariusza G. D. nastąpił wyraźny spadek zaangażowania
w realizację czynności służbowych, przejawiający się m.in. w obniżeniu jakości wytwarzanej dokumentacji, braku samodzielności, systematyczności i rzetelności (akta adm., k. – 18).
Wątpliwości budzić może jedynie zarzut dotyczący za mało wszechstronnego wykonywania czynności służbowych przez G. D. w kontekście sprawy w KPP w B, gdyż jest zbyt ogólny i lakoniczny, a przy tym rzeczona sprawa została powierzona do zbadania specjalnie powołanemu do tego zespołowi, dlatego też trudno przypisać skarżącemu konkretne uchybienia czy zaniedbania w jej rozpoznawaniu.
Nie mniej jednak wszystkie pozostałe zarzuty zostały dokładnie opisane
i udokumentowane. Natomiast kryteria oceny zostały określone jasno i precyzyjnie.
W opinii służbowej zaś w oparciu o zebrany materiał dokumentacyjny stwierdzono, że funkcjonariusz realizował zadania i czynności w rzeczonym w opinii zakresie poniżej wymagań.
Odnosząc się zaś do zarzutu strony co do nie uwzględnienia jej wniosków dowodowych należy wskazać, że organ odniósł się do tych wniosków dowodowych
i rozpatrzył je. Ponadto zgodzić się trzeba, że przeprowadzenie żądanych przez stronę dowodów byłoby niezasadne, ponieważ zarzuty wobec skarżącego znajdują swoje odzwierciedlenie w bogatej dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy.
Zaskarżony zaś rozkaz personalny spełnia wszystkie wymogi formalne decyzji administracyjnej i zawiera obszerne uzasadnienie faktyczne i prawne. W swoim rozstrzygnięciu organ przedstawił dokładnie zarzuty wobec G. D., które wpłynęły na jego ocenę okresową. Opisał precyzyjnie sytuacje, w których strona nie wywiązała się w terminie z powierzonych jej zadań. Wskazano również na zadania, które odwołujący wykonał nierzetelnie i w niedbały sposób, jak również wskazano na fakt nieuprawnionego nagrywania przez stronę jego przełożonej. Zwrócono uwagę, że odwołujący przedstawiał odmienne opisy tego samego zdarzenia. Podniesiono również, że niepotwierdzone jest stanowisko odwołującego jakoby miał najwięcej zrealizowanych czynności wyjaśniających, sprawdzająco-wyjaśniających, nadzorów służbowych, jak
i wyjazdów służbowych na zdarzenia nadzwyczajne z udziałem policjantów. Organ opisał też dlaczego nie uwzględnił określonych wniosków dowodowych strony. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie poniżej wymagań zostało określone kryterium – realizacja zadań i czynności, a zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 12 należy uwzględnić wykonawstwo zadań i czynności służbowych w celu uzyskania wyników pożądanych
z punktu widzenia służby i ustawowych zadań policji oraz liczby i jakości załatwianych spraw. Co najistotniejsze jednak dla sprawy nie spełnienie przez stronę wymagań co do kryterium realizacji zadań i czynności posiada pełne udokumentowanie
w przedstawionym przez opiniującego materiale dokumentacyjnym, co czyni bezpodstawnym zarzuty skargi odnośnie naruszenia wskazanych w niej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić trzeba, że zebrany materiał dowodowy pochodzi z różnych źródeł i absolutnie nie opiera się tylko na opinii i ocenie poszczególnych sytuacji przez przełożoną skarżącego. Dodatkowo organ powołał komisję do zbadania zaskarżonej opinii służbowej G. D., w skład której nie wchodziła przełożona strony skarżącej. Komisja przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. Dlatego też bezpodstawny jest zarzut skargi jakoby konflikt G. D. z przełożoną miał wpływ na treść opinii i kształtował ją
w sposób jednostronny.
Chybiony jest też zarzut skarżącego jakoby uniemożliwiono mu wzięcie czynnego udziału w przedmiotowym postępowaniu i nie zmienia tego fakt, że rzeczywiście nie został on pouczony w postanowieniu z dnia 4 sierpnia 2011r. - dotyczącym głównie odmowy uwzględnienia określonych przez stronę wniosków dowodowych - o możliwości złożenia od niego zażalenia.
Jak wynika z akt sprawy G. D. brał aktywny udział na każdym etapie tego postępowania i jeszcze 12 sierpnia 2011r. zapoznał się z materiałami zgromadzonymi w toku postępowania w sprawie odwołania od opinii służbowej, co potwierdza znajdujący się w aktach sprawy protokół (akta adm., k. – 112).
W tym miejscu warto jeszcze raz podkreślić, że Sąd rozpoznając przedmiotową sprawę był związany oceną prawną zawartą w zapadłym wyroku z dnia 15 lutego 2011r., II SA/Ol 1054/10, gdzie jednoznacznie przesądzono, że zakresem kontroli Sądu nie mogą być objęte same oceny wystawiane przez opiniujący organ, lecz jedynie kwestia, czy organ administracji przed wydaniem rozstrzygnięcia wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy, tj. czy przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowanie dowodowe oraz czy wydana opinia ma umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym, jak również czy uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia wyjaśnia motywy jakimi kierował się organ przy jego podjęciu. W ocenie Sądu wszystkie wskazane wymogi zostały na gruncie przedmiotowej sprawy przez organ spełnione.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło