II SAB/Ol 105/12

WyrokWSA w Olsztynie2012-11-27

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Alicja Jaszczak-Sikora, Ewa Osipuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia, wniesiony za pośrednictwem faksu i opatrzony jedynie nieczytelną parafą, może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu braku własnoręcznego podpisu, mimo że strona twierdzi, iż nie ma takiego wymogu dla podań wnoszonych faksem?
Ratio decidendi
Wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia, wniesiony za pośrednictwem faksu, musi być opatrzony własnoręcznym podpisem, ponieważ forma pisemna podania wymaga podpisu zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. Brak takiego podpisu stanowi brak formalny, który organ ma obowiązek wezwać do uzupełnienia. Niewykonanie tego obowiązku przez stronę skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Sąd oddalił skargę na bezczynność, uznając działania organu za prawidłowe.
Stan faktyczny
Strona P. B. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia Rektora Uniwersytetu. Wniosek został nadany faksem i opatrzony jedynie nieczytelną parafą. Rektor wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych poprzez doręczenie własnoręcznie podpisanych odrębnych wniosków oraz wyjaśnienie celów złożenia wniosków. Strona nie uzupełniła braków formalnych, wnosząc jedynie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W konsekwencji Rektor pozostawił wniosek bez rozpoznania. Strona wniosła skargę na bezczynność Rektora, zarzucając błędne uznanie braku formalnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2012 r. sprawy ze skargi P. B. na bezczynność Rektora Uniwersytetu w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia Rektora Uniwersytetu z dnia "[...]" nr "[...]" oddala skargę. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt administracyjnych sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 26 października 2009 r., Rektor Uniwersytetu "[...]" (dalej zwany Rektorem), orzekł o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia sprawy w przedmiocie skreślenia z listy studentów P. B. kierunek, inżynieria chemiczna i procesowa tj. do 23 listopada 2009 r. Decyzją z dnia 2 marca 2010r. L.dz. "[...]", Rektor odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanego postanowienia. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ podał, że na postanowienie o wszczęciu postępowania nie przysługuje zażalenie, a zatem – zgodnie z art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego, powoływanego dalej jako k.p.a., względem tego postanowienia nie może być uruchomiony tryb stwierdzenia jego nieważności w oparciu o przepisy art. 156-159 k.p.a. Na skutek wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja ta została utrzymana w mocy przez Rektora decyzją z dnia 13 kwietnia 2010r. L.dz."[...]". Natomiast postanowieniem z dnia 15 listopada 2010r., sygn. akt "[...]", Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę P. B. na decyzję Rektora z dnia 13 kwietnia 2010r. W dniu 2 lutego 2012r. P. B. nadał za pośrednictwem faksu wniosek (opatrzony datą 3 lutego 2010r.), w którym zwrócił się do Rektora o stwierdzenie nieważności dwudziestu dwóch postanowień wydanych przez organy Uczelni, w tym między innymi postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009r. o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia sprawy w przedmiocie skreślenia z listy studentów P. B. kierunek, inżynieria chemiczna i procesowa tj. do 23 listopada 2009 r. W uzasadnieniu tego wniosku strona podała, że podstawą żądania stwierdzenia nieważności wskazanego postanowienia jest wydanie go z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). W dniu 23 lutego 2012r. Rektor– powołując art. 64 § 2 k.p.a., wezwał P. B. do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku poprzez doręczenie organowi własnoręcznie podpisanych odrębnych wniosków o stwierdzenie nieważności każdego z postanowień (łącznie dwadzieścia dwa wnioski). Ponadto, organ zobowiązał wnioskodawcę do wyjaśnienia celów złożenia tych wniosków w kontekście sytuacji, gdy takie wnioski były już składane i rozpatrywane przez Rektora w 2010r. Organ pouczył przy tym wezwanego, że nieusunięcie braków w wymaganym zakresie w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Pismo zawierające to wezwanie zostało doręczone stronie 27 lutego 2012r. W dniu 5 marca 2012r. P. B. wezwał Rektora do usunięcia naruszenia prawa, poprzez załatwienie wniosków złożonych w dniu 2 lutego 2012r., a dotyczących stwierdzenia nieważności łącznie 22 postanowień organów Uczelni. W uzasadnieniu tego wezwania podał, że jest to ostateczne wezwanie przedsądowe. Dodał, że poprzednie jego skargi na rozstrzygnięcia organu wydane w następstwie rozpoznania tych wniosków zostały oddalone przez sąd z powodu braku środków na ich opłacenie. Wskazał jednak, że tym razem trudna sytuacja materialna pozwoli na zwolnienie od kosztów. Odnosząc się do treści skierowanego do niego wezwania odmówił podania powodów złożenia ponownych wniosków wskazując, że są one organowi doskonale znane. Podniósł, że widzi obiektywną konieczność eliminacji wszystkich wadliwych aktów, co leży nie tylko w jego interesie indywidualnym, ale także w interesie społecznym. Pismem z dnia 15 marca 2012r. Rektor zawiadomił P. B., że wobec nieuzupełnienia na wezwanie organu braków formalnych, pozostawiono bez rozpoznania jego wniosek, przesłany organowi 2 lutego 2012r., a dotyczący stwierdzenia nieważności postanowień organów Uczelni, w tym między innymi postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009r. Natomiast postanowieniem z dnia 19 marca 2012r. Rektor stwierdził niezasadność wystosowanego w tej sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wskazał przy tym na pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowym, zgodnie z którym, brak własnoręcznego podpisu na piśmie traktuje się jako pismo niepodpisane. Stąd też, wezwanie strony do podpisania nadesłanego do organu za pomocą faksu wniosku uznano za zasadne, a wobec nieuzupełnienia przez stronę tego braku, pozostawienie tego wniosku bez rozpoznania za prawidłowe. W dniu 3 września 2012r. P. B. wniósł za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na bezczynność Rektora w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku – nadanego faksem w dniu 2 lutego 2012r. – o stwierdzenie nieważności postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009r., L.dz. "[...]". Podniósł w skardze, że organ pozostaje w błędzie twierdząc, że wniosek złożony faksem obarczony był brakiem formalnym w postaci braku własnoręcznego podpisu. Podał, że wniosek ten był podpisany w taki sam sposób jak kilkaset innych pism kierowanych do tego organu (nie mogło być więc wątpliwości co do autora wniosku, nadanego z domowego faksu). Podniósł, że podanie wniesione pisemnie i podanie wniesione faksem to dwie różne formy wniesienia podania. Wskazał, że w art. 63 k.p.a. przewidziano obowiązek opatrywania podpisem jedynie podań wnoszonych pisemnie. Takiego wymogu nie przewidziano natomiast dla podań wnoszonych faksem. Dodał, że celem usunięcia braków podania w postaci jego podpisania jest uzyskanie przez organ pewności co do autorstwa podania. W takim zaś ujęciu przyjął, że postępowanie naprawcze organu zakończyło się pełnym sukcesem, gdyż skarżący w zakreślonym terminie 7 dni złożył pismo opatrzone własnoręcznym podpisem, w którym oświadczył, że samodzielnie nadał faksem rzeczone podanie. W tych okolicznościach uznał, że nie ma przeszkód formalnych do załatwienia wniosku, a brak jego załatwienia przez Rektora stanowi o jego bezczynności, to jest naruszeniu prawa. Z tych też powodów skarżący wniósł o zobowiązanie Rektora do wydania aktu w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w postanowieniu stwierdzającym niezasadność wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ podał, że nie otrzymał żadnego dokumentu, w którym skarżący potwierdzałby swój podpis na przesłanym faksie, nie potwierdził tego także w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Dodał, że sporny wniosek opatrzony był jedynie nieczytelną parafką, co uniemożliwiało identyfikację jego adresata. W wezwaniu zaś skarżący, oprócz uzupełnienia podpisu, zobowiązany został do wyjaśnienia przyczyn ponownego złożenia wniosku w sprawie już rozstrzygniętej ostatecznym orzeczeniem, czego jednak nie uczynił. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz, 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta jest sprawowana - w myśl § 2 ustawy - pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zaś art. 135 p.p.s.a. obliguje Sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. W niniejszej sprawie niesporne jest, że – nadany faksem w dniu 2 lutego 2012r. wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009r. o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia sprawy w przedmiocie skreślenia z listy studentów P. B. kierunek, inżynieria chemiczna i procesowa tj. do 23 listopada 2009 r., został zgłoszony w trybie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm). Stosownie do art. 61 § 3 w zw. z art. 157 § 2 k.p.a., z dniem doręczenia organowi tego wniosku zostało wszczęte stadium wstępne postępowania nieważnościowego, w którym organ dokonuje zarówno oceny formalnej wniesionego podania (wniosku), jak i kontroli dopuszczalności jego złożenia. W przypadku zaś uznania, że złożenie tego podania jest niedopuszczalne, stosownie do art. 61a k.p.a., organ zobowiązany jest do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, na które stronie przysługuje zażalenie. Skoro zaś stadium wstępne postępowania nieważnościowego może zakończyć się wydaniem postanowienia, na które przysługuje zażalenie, to zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., skargę P. B. na bezczynność w rozpoznaniu jego wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów uznać należało za dopuszczalną. Skarga ta nie jest jednak zasadna. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie dostrzega rozbieżność w orzecznictwie sądowym w zakresie możliwości dopuszczenia do rozpoznania przez organ podania wniesionego za pośrednictwem faksu (telefaksu), bez konieczności uprzedniego wezwania wnoszącego podanie do jego własnoręcznego podpisania. Znane są mu także argumenty przemawiające za brakiem konieczności takiego wezwania, (vide: wyrok NSA z 11 kwietnia 2007r., sygn. akt I OSK 715/06 dostępny pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekający w niniejszej sprawie prezentuje jednak odmienny pogląd. K.p.a. przyjmuje zasadę ograniczonego formalizmu. Przestrzeganie tych ograniczonych zasad ma podstawowe znaczenie dla prawidłowości postępowania. Spełnienie wymagań formalnych gwarantuje zarówno, że czynność procesowa została dokonana przez stronę, a następnie, że tylko treść żądania wyznacza przedmiot postępowania. Zasada ograniczonego formalizmu nie oznacza jednak całkowitego odstąpienia od wymagań formalnych co do formy. Po wniesieniu do organu żądania wszczęcia postępowania, a takim jest także wniesiony w kontrolowanej sprawie wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia, organ powinien więc w pierwszej kolejności zbadać zachowanie przez stronę warunków formalnych jego wniesienia. Zgodnie bowiem z art. 64 k.p.a., jeżeli w podaniu, którym jest także żądanie wszczęcia postępowania, nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania. Jeżeli natomiast podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W świetle tej regulacji prawnej nie może budzić wątpliwości, że tylko niewadliwe pod względem formalnym podanie może stanowić podstawę do oceny przez organ dopuszczalności uruchomienia żądanego przez stronę postępowania. Wobec zaś braku określenia w przepisach k.p.a. formy prawnej pozostawienia podania bez rozpoznania, przyjąć należy, że jest to czynność techniczno-procesowa, nie wymagająca wydania ani decyzji ani postanowienia. Nienadanie tej czynności określonej formy procesowej nie pozbawia jednak stronę możliwości skutecznej ochrony swoich praw poprzez wniesienie, tak jak w niniejszej sprawie, wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a następnie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu w rozpoznaniu podania (wniosku). W takim zaś przypadku, kontrola sądu administracyjnego polega zarówno na ustaleniu faktu nieuzupełnienia przez stronę w zakreślonym terminie braków formalnych podania, jak również na zbadaniu zgodności z prawem skierowanego do strony wezwania w tym przedmiocie. Jak wynika z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych sprawy, skarżący mimo upływu zakreślonego przez organ terminu i prawidłowego pouczenia o skutkach nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia - nie nadesłał organowi opatrzonych własnoręcznym podpisem odrębnych wniosków o stwierdzenie nieważności postanowień organów Uczelni, w tym wymienionego powyżej postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009 r. Skarżący nie wyjaśnił także celów złożenia tych wniosków w kontekście sytuacji, gdy takie wnioski były już składane i rozpatrywane przez Rektora w 2010r. Jedynie w piśmie z dnia 5 marca 2012r. zatytułowanym "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" podał, że odmawia wskazania powodów złożenia ponownych wniosków, gdyż są one organowi doskonale znane. Podniósł także, że widzi obiektywną konieczność eliminacji wszystkich wadliwych aktów, co leży nie tylko w jego interesie indywidualnym ale także w interesie społecznym. Skutkiem tego, organ pozostawił wniosek skarżącego, objęty wezwaniem, bez rozpoznania. W tej sytuacji, rozstrzygnięcia wymaga kwestia zgodności z prawem skierowanego do skarżącego wezwania, w którym został on zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku poprzez doręczenie organowi własnoręcznie podpisanych odrębnych wniosków o stwierdzenie nieważności każdego z postanowień (łącznie dwadzieścia dwa wnioski). Ponadto, organ zobowiązał wnioskodawcę do wyjaśnienia celów złożenia tych wniosków w kontekście sytuacji, gdy takie wnioski były już składane i rozpatrywane przez Rektora w 2010r. W ocenie Sądu, taka konstrukcja wezwania do usunięcia braków formalnych częściowo nie znajduje oparcia w regulacji art. 64 § 2 k.p.a. W szczególności dotyczy to zobowiązania skarżącego do złożenia odrębnych wniosków o stwierdzenie nieważności każdego z postanowień wymienionych w spornym wniosku. Żaden przepis k.p.a. nie nakłada bowiem na stronę obowiązku wnoszenia do organu odrębnych żądań w sytuacji, gdy jest on właściwy do rozpoznania każdego z nich. Taki obowiązek ciąży na stronie jedynie w sytuacji, gdy w jednym podaniu zawarła ona kilka żądań, do których rozpoznania właściwe są różne organy. Zgodnie bowiem z art. 66 § 1 k.p.a., jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu. Przepis ten nie znajduje jednak zastosowania w niniejszej sprawie, skoro do rozpoznania wszystkich żądań o stwierdzenie nieważności postanowień organów Uczelni, zawartych w spornym wniosku, w tym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności powołanego postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009 r., właściwy był Rektor. Tym samym, sformułowanie tych żądań w jednym wniosku, zamiast w odrębnych podaniach, błędnie zostało zakwalifikowane przez organ jako brak formalny podania (wniosku), do którego zastosowanie znajduje art. 64 § 2 k.p.a. Za brak formalny wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia nie może być także uznane niewyjaśnienie przez stronę celów jego złożenia w sytuacji, gdy tożsamy wniosek był już uprzednio złożony w organie i został rozpoznany. Żaden przepis prawa nie nakłada bowiem na stronę obowiązku wyjaśniania przesłanek, którymi kieruje się przy składaniu żądania wszczęcia postępowania. Ocena dopuszczalności takiego żądania ma bowiem charakter obiektywny, na który nie mogą mieć wpływu subiektywne odczucia strony względem danego postępowania. Zatem, także w tym zakresie wezwanie organu wykracza poza dyspozycję art. 64 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu, prawidłowo natomiast organ uznał, że sporny wniosek - z uwagi na wniesienie go za pomocą faksu (telefaksu), nie spełnia warunku formalnego, stawianego podaniom w postępowaniu administracyjnym, gdyż nie zawiera podpisu wnoszącego. Podnieść bowiem należy, że co prawda w art. 63 § 1 k.p.a. wskazano różne sposoby wnoszenia podań (pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu, ustnie do protokołu lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej), nie zmienia to jednak faktu, że sporządzenie podania może nastąpić tylko w trzech formach, to jest: pisemnie, ustnie lub w formie dokumentu elektronicznego. Za konstatacją taka przemawia także brzmienie art. 14 k.p.a., statuującego zasadę ogólną pisemności w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sprawy należy załatwiać w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565, z późn. zm.), doręczanego środkami komunikacji elektronicznej. Sprawy mogą być załatwiane ustnie, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawa nie stoi temu na przeszkodzie. Treść oraz istotne motywy takiego załatwienia powinny być utrwalone w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji. Załatwienie sprawy następuje oczywiście co do zasady w formie decyzji administracyjnej, niemniej jednak wydanie tego rozstrzygnięcia musi być poprzedzone przeprowadzeniem stosownego postępowania. Utrwalenia wymaga zatem cały ciąg czynności od wszczęcia postępowania, poprzez postępowanie wyjaśniające, aż do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie (B. Adamiak, [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012, s. 83). W takim zaś ujęciu przyjąć należy, że zachowanie przez stronę warunków formalnych podania powinno być oceniane nie przez pryzmat sposobu wniesienia tego podania, ale formy, w jakiej zostało ono sporządzone. Zgodnie bowiem z art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 63 § 3 k.p.a., w przypadku ustnego zgłoszenia żądania, organ administracji publicznej zobowiązany jest do sporządzenia protokołu z tej czynności postępowania, który podpisuje wnoszący podanie i pracownik, który go sporządził. Natomiast, stosownie do art. 63 § 3a k.p.a., podanie wniesione w formie dokumentu elektronicznego powinno być uwierzytelnione przy użyciu mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo ust. 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz zawierać dane w ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania, określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru. W przypadku zaś wniesienia podania sporządzonego w formie pisemnej, zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a., podanie powinno być podpisane przez wnoszącego. We wszystkich wymienionych powyżej formach sporządzania podania ustawodawca przewidział zatem obowiązek opatrzenia go podpisem wnoszącego. Odstępstwo od tej zasady przewidziane jest jedynie w art. 63 § 3 zdanie drugie k.p.a., w świetle którego, gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, podanie lub protokół podpisuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu. Regulacja ta nie znajduje jednak zastosowania w kontrolowanej sprawie. Wbrew więc twierdzeniom skarżącego, także podanie wniesione za pośrednictwem faksu powinno być opatrzone własnoręcznym podpisem. Skorzystanie przez stronę z tego urządzenia przy wnoszeniu podania nie zmienia bowiem faktu, że podanie to sporządzone zostało w formie pisemnej, do której znajduje zastosowanie art. 63 § 3 zdanie pierwsze k.p.a. Z oczywistych względów, opatrzenie tego podania własnoręcznym podpisem przed wniesieniem go za pośrednictwem faksu (telefaksu) nie jest wystarczające do uznania, że strona spełniła warunek formalny wniesienia takiego podania w postaci jego podpisania. Posłużenie się tym urządzeniem w celu wniesienia podania powoduje bowiem, że do organu wpływa kopia pisma. Takie podanie jest dotknięte brakiem formalnym, nie zawiera bowiem własnoręcznego podpisu osoby wnoszącej podanie. W takiej zaś sytuacji, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., obowiązkiem organu jest wezwanie wnoszącego podanie do uzupełnienia tego braku przez własnoręczne jego podpisanie. Uzupełnienie tego braku może nastąpić zarówno przez złożenie podpisu na kopii, która wpłynęła do organu, jak i złożenie oryginału dokumentu podpisanego przez stronę (podobnie w wyroku WSA w Lublinie z 15 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Lu 708/11, Lex nr 1164474). Mając na uwadze powyższe argumenty stwierdzić należy, że Rektor – po otrzymaniu w kontrolowanej sprawie, wniesionego przez skarżącego za pomocą telefaksu - wniosku o stwierdzenie nieważności wymienionych w nim rozstrzygnięć organów Uczelni, w tym powołanego już postanowienia Rektora z dnia 26 października 2009 r. - prawidłowo uznał, że wniosek ten obarczony jest brakiem formalnym w postaci braku własnoręcznego podpisu wnoszącego. Wystosowane więc do skarżącego wezwanie tego organu, w zakresie w jakim, z powołaniem art. 64 § 2 k.p.a., organ ten zobowiązał skarżącego do doręczenia własnoręcznie podpisanego wniosku, uznać należy za zgodne z prawem. Prawidłowo także organ przyjął, że w kontrolowanej sprawie skarżący nie uzupełnił na wezwanie braku formalnego podania w zakreślonym terminie, skutkiem czego było pozostawienie tego podania bez rozpoznania. Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącego, za uzupełnienie tego braku nie może być uznane złożenie przez skarżącego w zakreślonym terminie 7 dni, innego pisma opatrzonego własnoręcznym podpisem (to jest pisma z dnia 5 marca 2012r. zatytułowanego "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa"), w którym potwierdził on samodzielne nadanie faksem podania obarczonego brakiem formalnym. Ustawodawca nie przewidział bowiem takiego sposobu uzupełniania braków formalnych podania. Ponadto, jak wynika z tytułu i treści pisma skarżącego z dnia 5 marca 2012r., celem jego złożenia nie było uzupełnienie braków formalnych wniosku o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięć organów Uczelni, ale wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, którego uprzednie wniesienie warunkuje dopuszczalność skierowania skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego. Niewykonanie zaś przez skarżącego obowiązku przedłożenia organowi własnoręcznie podpisanego wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, uprawniało organ do pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania. Skutku tego nie niweczy zaś nieuprawnione rozszerzenie przez organ zakresu skierowanego do skarżącego wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku o konieczność złożenia odrębnych wniosków o stwierdzenie nieważności każdego postanowienia oraz wyjaśnienia celów złożenia tych wniosków. Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut skarżącego, że organ znał podpis strony, która w przeciągu wielu lat kierowała do organów kilkaset podpisanych pism. Każda sprawa, rozpatrywana przez organ jest sprawą odrębną i przepisy dotyczące postępowania administracyjnego – w tym przepisy dotyczące podpisywania składanych pism - do każdej z nich mają bezpośrednie zastosowanie. Skoro w kontrolowanej sprawie Rektor nie pozostaje w bezczynności, na mocy art. 151 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło