II SAB/Ol 16/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 marca 2014r. skargi F. W. na Prokuraturę Rejonową w przedmiocie niezałatwienia sprawy w terminie i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia pomocy postpenitencjarnej postanawia: odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Pismem z dnia 8 stycznia 2014r. F. W. wywiódł skargę na "niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłe prowadzenie postępowania Prokuratury Rejonowej w sprawie rozpoznania wniosku F. W. z dnia 9 października 2013r., dotyczącego udzielenia pokrzywdzonemu pomocy penitencjarnej w związku z dokonaną przemocą i wyrządzoną krzywdą w dniu 2 sierpnia 2013r. przez funkcjonariuszy publicznych Komendy Powiatowej Policji w A" W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 9 października 2013r. na podstawie art. 43 § 8 pkt 1 Kodeksu karnego wykonawczego do Prokuratury Rejonowej wpłynął wniosek pokrzywdzonego F. W. o udzielenie mu pomocy postpenitencjarnej z Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym w związku z uszczerbkiem na zdrowiu w doznanej przemocy i wyrządzonej krzywdzie w dniu 2 sierpnia 2013r. przez funkcjonariuszy publicznych Komendy Powiatowej Policji. Strona skarżąca podkreśliła, że wskazany organ zaniedbał wykonania obowiązku, co spowodowało, że pokrzywdzony z dniem 3 grudnia 2013r. wniósł upomnienie do organu II instancji - Prokuratury Okręgowej. Według skarżącego, pismem z dnia 9 grudnia 2013r. organ Prokuratury Okręgowej zobowiązał organ I instancji do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. Wskazany organ zaś nie wykonał w terminie zakreślonego obowiązku. W odpowiedzi na skargę Prokuratura Rejonowa wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej: ustawą ppsa., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Artykuł 3 § 2 pkt 4 wskazuje wprawdzie możliwość zaskarżalności innej grupy aktów administracyjnych (nie będących decyzjami ani postanowieniami), które dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zakres zaś przedmiotowy aktów dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa należy ograniczyć do przepisów materialnego prawa administracyjnego, które wyłączają możliwość wydania decyzji czy postanowienia, wymagają jednak od organu wykonującego administrację publiczną potwierdzenia obowiązku lub uprawnienia. Należy zgodzić się ze stanowiskiem zaprezentowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że dany akt lub czynność powinny ustalać, stwierdzać, potwierdzać (lub nie) obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. Oznacza to, że rozstrzygnięcie administracyjne nakłada na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, który to obowiązek powinien być wyrażony precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości interpretacji. Musi więc istnieć związek między ustaleniem, bądź potwierdzeniem określonego obowiązku lub uprawnienia (lub ich odmową), a możliwością realizacji takiego uprawnienia, czy obowiązku wynikającego z przepisu prawa. ( B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4, ZNSA 2006, nr 2, str. 9-12; postanowienie NSA z 22 lutego 2012r., I OSK 194/12, LEX nr 1115961). W ocenie Sądu w obowiązujących przepisach prawa, zarówno znajdujących się w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak i w przepisach prawa materialnego brak jest podstawy prawnej do wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie udzielenia pomocy postpenitencjarnej. Stosownie do wskazanego przez skarżącego art. 43 § 8 pkt 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 1997r., Nr 90, poz. 557) środki Funduszu są przeznaczane na pomoc osobom pokrzywdzonym przestępstwem oraz członkom ich rodzin, zwłaszcza pomoc medyczną, psychologiczną, rehabilitacyjną, prawną oraz materialną, udzielaną przez jednostki niezaliczane do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku, w tym stowarzyszenia, fundacje, organizacje i instytucje. Pomoc postpenitencjarna jest jedną z form pomocy społecznej udzielanej skazanym, członkom ich rodzin oraz pokrzywdzonym. Od dnia 1 stycznia 2012 r. obowiązują nowe zasady udzielania tej pomocy oraz gromadzenia środków, z których jest przyznawana. Przede wszystkim wprowadzona została do porządku prawnego nowa instytucja: Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, którego dysponentem jest Minister Sprawiedliwości (art. 2 ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy - Prawo ochrony środowiska). Jest on funduszem celowym w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Pomoc postpenitencjarna nie wchodzi zatem w zakres postępowania administracyjnego. Postępowanie w tym zakresie jest uregulowane ustawą Kodeks karny wykonawczy i szczegółowym rozporządzeniem. Działania zaś podmiotów przewidzianych w tych aktach prawnych w zakresie przyznania pomocy penitencjarnej nie kształtują sytuacji prawnej strony i nie wywołują skutków prawnych o charakterze władczym z zakresu władztwa administracyjnego. Innymi słowy nie mamy tu do czynienia z sytuacją związku między ustaleniem, bądź potwierdzeniem określonego obowiązku lub uprawnienia (lub ich odmową), a możliwością realizacji takiego uprawnienia, czy obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Reasumując, należy stwierdzić, że skarga wniesiona w tej sprawie nie podlega właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, gdyż jej przedmiotem jest skarga na bezczynność w zakresie żądania nie mieszczącego się w kognicji tego sądu, wyznaczonego treścią art. 3 ustawy p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.