II SAB/Ol 25/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu w dniu 6 października 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. G.-D. na bezczynność Starosty w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia I. umorzyć postępowanie sądowe; II. zasądzić od Starosty na rzecz skarżącej J. G.-D. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 10 kwietnia 2009r. J. G. D. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność Starosty w sprawie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu pisma skarżąca wskazała, iż w dniu 26 marca 2009r. wystąpiła do Starosty o udostępnienie informacji publicznej zawartej w protokole wewnętrznej kontroli z dnia 30 lipca 2004r. dotyczącego pozwolenia na budowę Nr "[...]" z dnia "[...]" Starosta w terminie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej stosownej informacji nie udzielił, nie wydał też decyzji o odmowie jej udzielenia. Skarżąca wskazała, że informacja publiczna zawarta w protokole z dnia 30 lipca 2004r. wytworzona została oficjalnie. Nie podzieliła stanowiska organu, by informacja wytworzona wskutek zleconej przez Starostę kontroli była informacją nieoficjalną. Dalej wywodziła, iż dla ustalenia, że mamy do czynienia z informacją publiczną przemawia fakt, że informacja została wytworzona przez urząd publiczny i dotyczy ustawowych publicznych zadań. Podkreśliła, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych nie ma wątpliwości, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest informacją publiczną, w konsekwencji także ustalenia w jaki sposób decyzja zostanie wydana, czy zgodnie czy niezgodnie z obowiązującym prawem jest także informacją publiczną. Nie ma przy tym znaczenia jak organ publiczny informację wytworzoną zgodnie z procedurami urzędu publicznego nazywa, czy jest to dokument urzędowy, czy roboczy. Informacja publiczna pochodzi bowiem nie tylko z dokumentów urzędowych, ale z rozmaitych źródeł, które nie są dokumentami urzędowymi. Wyłączenia dostępu są w ustawie o dostępie do informacji publicznej ściśle wymienione i w niniejszej sprawie nie mają zastosowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że w istocie uwzględnił on wniosek zawarty w skardze z dnia 10 kwietnia 2009r. i w dniu 20 kwietnia 2009r. przekazał kserokopię protokołu wewnętrznej kontroli z dnia 30 lipca 2004r. dotyczącego pozwolenia na budowę Nr "[...]" z dnia "[...]". Na rozprawie w dniu 6 października 2009r. pełnomocnik skarżącej wskazał, że na dzień wnoszenia skargi informacja publiczna nie została udzielona. Natomiast obecnie wnosi on o stwierdzenie, że czynność udzielenia informacji publicznej jest niezgodna z prawem, tj. z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Na wstępie zważyć należy, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga na bezczynność organu administracji przysługuje w sprawach, w których mogą być wydawane decyzje i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1 i 3 ustawy ppsa) oraz w sprawach, w których mogą być podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy ppsa). W takich sprawach można wnieść skutecznie skargę na bezczynność, jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35-36 kpa lub też innym terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Bezczynność w procesie udostępniania informacji publicznej jest to sytuacja, gdy podmiot objęty zakresem działania ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. 2001 r. Nr 112 poz. 1198; (dalej jako uodip) nie reaguje na skierowany do niego wniosek pomimo upływu terminu ustawowego do załatwienia sprawy, udziela informacji niepełnej, odmawia w całości udzielenia informacji bez wskazania podstawy prawnej odmowy. Zgodnie z orzecznictwem sądowym w tej materii "bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej polega na tym, że podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje lub też nie wydaje decyzji w przypadku, gdy zachodzą ustawowe przesłanki do odmowy udzielenia informacji" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2004 r. II SAB/Wa 85/2004; niepubl.). Bezczynność organu jest stanem ciągłym, w jakim pozostaje on po upływie terminu określonego na załatwienie sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2001 r.; II SAB 240/2000). Wobec złożoności tegoż pojęcia dla jego stwierdzenia muszą zostać spełnione łącznie dwie przesłanki. Pierwsza to wykazanie, iż sprawa nie została załatwiona druga zaś, iż nie została załatwiona w terminie. Niespełnienie którejkolwiek z nich uniemożliwia uznanie, iż organ pozostaje w bezczynności. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej zawiera w swej treści przepisy szczególne odnoszące się o terminów załatwiania sprawy. Zgodnie z art. 13 ust. 1 uodip udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Termin 14 dniowy jest zasadą, która doznaje dwóch wyjątków. Pierwszy przewidziany został w art. 13 ust. 2 uodip. Wskazany przepis stanowi, że jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie, o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Drugi wyjątek zachodzi wtedy, gdy w wyniku udostępnienia informacji na wniosek, podmiot zobowiązany ma ponieść koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku. W takiej sytuacji zwraca się on do wnioskodawcy w ciągu 14 dni od wpłynięcia wniosku i informuje go o konieczności poniesienia przez niego kosztów, którymi zostanie obciążony. Zawiadomienie wnioskodawcy o kosztach udostępnienia powoduje, że on sam może zdecydować o dalszym losie swego wniosku. Zgodnie z orzecznictwem w sytuacji, gdy organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, do daty orzekania przez sąd administracyjny wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to organ ten przestaje tkwić w bezczynności. Tym samym należy uznać, że skarga na bezczynność została uwzględniona w trybie tzw. samokontroli organu (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008r., sygn. akt I OPS 6/08, LEX nr 463487, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2009r., II OZ 646/09). Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że organ w dniu 20 kwietnia 2009r. udostępnił rzeczoną informację i przekazał kserokopię protokołu wewnętrznej kontroli z dnia 30 lipca 2004r. dotyczącego pozwolenia na budowę Nr 214/2004 z dnia 21 maja 2004r. Natomiast udostępnienie informacji publicznej skutkowało tym, że w momencie rozpoznania sprawy organ nie pozostawał już w bezczynności tym samym brak było podstaw do orzekania o obowiązku wydania informacji we wskazanym terminie natomiast postępowanie stało się bezprzedmiotowe, wobec powyższego Sąd na mocy art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie sądowe jak w pkt I postanowienia. Odnosząc się do podniesionego przez skarżącego na rozprawie zarzutu naruszenia art. 170 p.p.s.a. w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Olsztynie z dnia 19 marca 2008r., sygn. akt : II SAB/ 0I 33/0, którym to wyrokiem oddalono skargę R. D. na bezczynność Starosty w sprawie udostępnienia informacji publicznej stwierdzić należy, że moc wiążąca wyroku dotyczy związania treścią jego sentencji, a nie uzasadnienia (wyrok SN z 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98, niepubl.; wyrok SN z 23 maja 2002 r., IV CKN 1073/2000, niepubl.). Z pewnością należy odróżnić pojęcie mocy wiążącej prawomocnego wyroku, to jest jego prawomocności materialnej od powagi rzeczy osądzonej. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy, inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania według poglądów, jakie ukształtowało piśmiennictwo i judykatura przedmiotu ograniczony jest jednak, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów (vide między innymi orzeczenia SN: z dnia 6 lipca 1934 r. C III 313/33 Zb. Orz. 1935 poz. 67, z dnia 16 lutego 1937 r. C II 2507/36 OSP 1937/12 poz. 727, uchwała z dnia 17 września 1957 r. 1 CO 20/57 OSPiKA 1958/10 poz. 261, wyrok z dnia 17 grudnia 1976 r. III PR 187/76 OSPiKA 1978/3 poz. 45). Nie można nie dostrzec także tego, że Sąd orzekając w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności danego organu, lecz biorąc pod uwagę stan faktyczny danej sprawy rozstrzyga czy organ pozostaje w bezczynności, a nie to czy stosowna informacja jest informacją publiczną. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II postanowienia mając na uwadze, iż w razie umorzenia postępowania z przyczyn przewidzianych w art. 54 § 3 ppsa, skarżącemu stosownie do art. 201 § 1 ppsa, należy się zwrot kosztów postępowania sądowego. Wskazany art. 201 § 1 ppsa., mimo że nie dookreśla rodzaju kosztów, których dotyczy, to względy natury systemowej i celowościowej przemawiają za przyjęciem, że dotyczy on tak jak art. 200 ppsa. to jest kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, a nie tylko kosztów sądowych (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2009r., sygn. akt II OZ 646/09, uzasadnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 sierpnia 2009, II OZ 750/09).