II SAB/Ol 76/24
WyrokWSA w Olsztynie2024-10-17
Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Tadeusz Lipiński, Piotr Chybicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zarządu Dróg Wojewódzkich jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dokumentacji i umów związanych z realizacją inwestycji drogowej finansowanej ze środków publicznych oraz czy bezczynność organu w tym zakresie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Dyrektor Zarządu Dróg Wojewódzkich jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej umów, dokumentacji powykonawczej, protokołów odbioru robót oraz innych dokumentów związanych z realizacją inwestycji finansowanej ze środków publicznych. Bezczynność organu w udostępnieniu tych informacji miała miejsce, jednak nie stanowiła rażącego naruszenia prawa, gdyż wynikała z błędnej oceny prawnej, a nie złej woli.Stan faktyczny
Wnioskodawca R.O. zwrócił się do Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej umów, dokumentacji powykonawczej, protokołów odbioru robót oraz innych dokumentów związanych z inwestycją drogową finansowaną ze środków publicznych. Organ częściowo odmówił udostępnienia informacji, nie wydając decyzji odmownej. Wnioskodawca złożył skargę na bezczynność organu w udostępnieniu informacji.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni; stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2024 r. sprawy ze skargi R. O. na bezczynność Dyrektora Zarządu Dróg [...] w udostępnieniu informacji publicznej 1/ zobowiązuje Dyrektora Zarządu Dróg [...] do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] - w terminie 14 dni; 2/ stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3/ zasądza od Dyrektora Zarządu Dróg [...] na rzecz skarżącego R. O. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
R.O. (dalej Skarżący, Wnioskodawca) pismem z 18 marca 2024 r. zwrócił się do Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w O. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
1. przekazania kserokopii kompletnej umowy zawartej przez ZDW z U S.A. w dniu 30 marca 2023 r. dotyczącej rozbudowy drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku L. – W. (w tym warunków ogólnych oraz szczególnych kontraktu).
2. przekazania kserokopii kompletnych (wszystkich) umów zawartych przez U S.A. z podwykonawcami zgłoszonymi do ZDW i dotyczącymi inwestycji, o której mowa w pkt 1,
3. przekazania kserokopii kompletnej umowy zawartej przez ZDW z Inżynierem Kontraktu (J Sp. z o.o.) działającym na inwestycji, o której mowa w pkt 1,
4. przekazania kserokopii kompletnej geodezyjnej dokumentacji powykonawczej (pomiarów powykonawczych) dotyczącej inwestycji, o której mowa w pkt 1 powyżej w zakresie dotyczącym odcinka od [...] KM do [...] KM. Przedmiotową dokumentację zobowiązany był sporządzać Generalny Wykonawca U S.A. i przekazywać ją Inwestorowi,
5. przekazania kserokopii protokołów częściowych/przejściowych odbioru robót (wraz z załącznikami do tych protokołów, w tym zestawieniem wykonanych robót i zestawieniem wartości wykonanych robót) podpisanych/zaakceptowanych przez ZDW (lub jego przedstawiciela) od dnia rozpoczęcia inwestycji do dnia złożenia wniosku, dotyczących inwestycji powołanej na wstępie,
6. przekazania kserokopii zestawienia dowodów wypłat wynagrodzenia dotychczas wypłaconego U S.A. z tytułu realizacji kontraktu, o którym mowa w pkt 1 wraz z wskazaniem dat wypłaty tego wynagrodzenia,
7. informacji na temat tego, czy ZDW zatrzymał na poczet zabezpieczenia płatności wobec podwykonawców U S.A. wynagrodzenie należne U S.A., z tytułu realizacji kontraktu o którym mowa w pkt 1, a jeżeli tak to w jakiej wysokości.
8. Informacji na temat wysokości kar umownych zastosowanych przez ZDW w stosunku do U S.A., w związku z nienależytym wykonaniem przez niego umowy, o której mowa w pkt 1.
Wnioskodawca, w uzasadnieniu żądania wskazał, że zamawiający ma obowiązek zapewnić możliwość zapoznania się nie tylko z tekstem umowy w sprawie zamówienia publicznego, ale także z dokumentacją wytworzoną w trakcie realizacji zamówienia, w tym dokumentacją powykonawczą, protokołami odbiorów. Wskazał również, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zaznaczył również, ze informację publiczną stanowią nie tylko dokumenty wytworzone przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, ale także dokumenty wytworzone przez inne podmioty będące w dyspozycji zobowiązanego do udzielenia informacji, nawet wówczas, gdy w stosunku do nich przysługują inne uprawnienia w tym prawa autorskie.
Pismem z 28 marca 2024 r. organ poinformował Wnioskodawcę, że część żądanych informacji opisanych w pkt 4, 5 i 6 nie stanowi informacji publicznej. Organ nie udzielił przy tym odpowiedzi na żadne z pytań zawartych we wniosku.
Wobec nie udzielenia żądanych informacji R.O. pismem z 12 lipca 2024 r. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie zarzucając organowi naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżący wnosił ponadto o:
- zobowiązanie Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w O. do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi,
- zobowiązanie Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w O. do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie,
- zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych od Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w O. na rzecz strony.
W motywach skargi Skarżący wskazał, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Skarżący zaznaczył przy tym, że informacje/dokumenty będące przedmiotem wniosku mają związek z wydatkowaniem środków publicznych i stanowią informację publiczną. Podkreślił, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd zgodnie z którym pojęcie dokumentu urzędowego różni się od dokumentu zawierającego informację publiczną. Istotne znaczenie ma nie to, czy dokument został sporządzony przez funkcjonariusza publicznego, lecz przede wszystkim to czy zawiera on informację publiczną. Domaganie się zatem dostępu do tego rodzaju dokumentów, w postaci np. faktur i rachunków związanych z realizacją umów finansowanych ze środków publicznych, jest w pełni uprawnione na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie. Jak wskazał, skarżącemu udzielono odpowiedzi podnosząc, że dostęp do informacji publicznej nie jest nieograniczony. Organ wskazał, że wymienione w pkt 4, 5, 6 wniosku informacje nie stanowią informacji publicznej. Ponadto nie można żądać informacji we własnej sprawie. Aby udostępnienie informacji było możliwe żądanie informacji musi być poparte interesem obiektywnym, a nie subiektywnym. Powodem skierowania żądania w zakresie udostępnienia informacji przez skarżącego była zaś wyłącznie prowadzona sprawa z udziałem klienta wnioskodawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a.")., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy stronie przysługuje też skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Wyjaśnić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie - ale mimo zaistnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownych czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inny akt nie zostały dokonane, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.
Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl § 1a tego przepisu, sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że celem skargi na bezczynność organu administracji, jest doprowadzenie do wydania przez ten organ decyzji administracyjnej (lub innego aktu) w sprawie wszczętej żądaniem strony.
Udostępnianie zaś informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni - art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2. Stosownie do art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Ponadto trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 ustawy, stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych, np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się jej nie posiada. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002 r., II SAB/Wa 289/02). Również sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002 r., II SA/Lu 507/02).
W przypadku, gdy - wbrew ocenie podmiotu zobowiązanego - wnioskodawca uznaje, że żądane przez niego informacje stanowią informację publiczną i powinny być udostępnione w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, może kwestionować stanowisko tego podmiotu wnosząc skargę na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. W postępowaniu zainicjowanym taką skargą sąd administracyjny, na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a., dokonuje weryfikacji czy wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej (warunek podmiotowy), czy żądane informacje posiadają walor informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej (warunek przedmiotowy) oraz czy wniosek został rozpatrzony w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami.
Spór w niniejszej sprawie ogniskuje się wokół kwalifikacji prawnej żądań zawartych we wniosku Skarżącego z 18 marca 2024 r. Organ konsekwentnie neguje bowiem charakter żądanych danych jako informacji publicznej.
Zaznaczyć należy, że Dyrektor Zarządu Dróg Wojewódzkich, jako podmiot objęty dyspozycją art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązany jest do udzielenia informacji publicznej w trybie u.d.i.p., co tym samym realizuje kryterium podmiotowe informacji publicznej.
Odnosząc się do kryterium przedmiotowego wskazać należy, że stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. W art. 6 u.d.i.p. zawarto przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów (por. wyrok WSA w Gdańsku z 28 września 2016 r., II SAB/Gd 13/16; wyrok NSA z 25 marca 2003 r., II SA 4059/02 - dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl), przy czym oceny tej należy dokonywać każdorazowo na gruncie konkretnej sprawy, gdyż decydującym jest tu kryterium rzeczowe, a więc treść i charakter żądanej informacji.
Za informację publiczną uznaje się m.in. treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, lecz wykonującego zadania publiczne. Są nią zarówno dokumenty bezpośrednio przez podmioty te wytworzone, jak i te, których używają one przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Wnioskiem o udostępnienie informacji w trybie ustawy może być również pytanie o określony stan istniejący na dzień udzielania odpowiedzi, skierowane do podmiotu zobowiązanego (wyrok WSA w Gdańsku z 17 września 2014 r., II SAB/Gd 97/14).
Wnioskowane przez skarżącego dane odnoszą się do realizacji inwestycji celu publicznego finansowanej ze środków publicznych. Okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie, bowiem bez względu na to, że w realizacji inwestycji uczestniczą podmioty prywatne, to jednak podmioty te wynagradzane są ze środków publicznych. Zatem wytworzone przez podmioty prywatne dokumenty, w ramach realizacji umowy finansowanej ze środków publicznych i służące jej realizacji stanowią informację publiczną. Podkreślić należy, że pojęcie informacji publicznej nie ogranicza się do dokumentów urzędowych. Istotny jest przedmiot i charakter żądanych danych. W sytuacji gdy dane te dotyczą wydatkowania publicznych pieniędzy to w zasadzie w każdym przypadku i tylko już z tego względu podpadają pod pojęcie informacji publicznej. Skoro żądane w sprawie informacje dotyczą realizacji kontraktu dotyczącego budowy drogi publicznej finansowanego ze środków publicznych, to można postawić tezę, że wszystkie informacje z tym kontraktem związane i do niego się odnoszące stanowią informację publiczną, nie tylko sama umowa, ale również wszelka dokumentacja mająca związek z jej wykonaniem bez względu na to, że pochodzi od podmiotów prywatnych lub jest do nich skierowana. Przedmiotem informacji publicznej w wielu przypadkach jest właśnie kontrola przepływu środków publicznych do podmiotów prywatnych oparta na różnego rodzaju umowach lub efekty realizacji takiej umowy, lub dokumenty powiązane z weryfikacją realizacji takiej umowy.
Z powyższych względów nie ulega wątpliwości, że żądanie zawarte w pkt 1 wniosku (dotyczące kserokopii kompletnej umowy zawartej przez ZDW a wykonawcą rozbudowy drogi wojewódzkiej) dotyczy danych stanowiących informację publiczną. Podobna konkluzja musi dotyczyć danych objętych pkt 2 wniosku o udzielenie informacji publicznej co do umów z podwykonawcami zgłoszonymi do ZDW. Aktualność zachowują w tym przypadku przedstawione wyżej rozważania w zakresie danych związanych z wydatkowaniem środków publicznych. Po pierwsze ww. dokumenty (umowy z podwykonawcami) znajdują się w dyspozycji organu objętego dyspozycją art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Po drugie zgodnie z brzmieniem art. 647 (1) § 1 k.c. Inwestor odpowiada solidarnie z wykonawcą (generalnym wykonawcą) za zapłatę wynagrodzenia należnego podwykonawcy z tytułu wykonanych przez niego robót budowlanych, których szczegółowy przedmiot został zgłoszony inwestorowi przez wykonawcę lub podwykonawcę przed przystąpieniem do wykonywania tych robót, chyba że w ciągu trzydziestu dni od dnia doręczenia inwestorowi zgłoszenia inwestor złożył podwykonawcy i wykonawcy sprzeciw wobec wykonywania tych robót przez podwykonawcę. Umowy z podwykonawcami generować mogą zatem odpowiedzialność materialną podmiotu publicznego w związku z wydatkowaniem środków publicznych. Ponadto akceptacja (brak sprzeciwu) wobec takich umów powiązana jest z realizacją inwestycji publicznej. Treść umów wykonawcy z podwykonawcami nie jest zatem w niniejszym przypadku relacją odseparowaną od sfery publicznej. Organ musiał zostać zapoznany z treścią tych umów, dokonać ich oceny, a te z kolei generują po stronie inwestora (publicznego) potencjalną odpowiedzialność.
W zakresie pkt 3 wniosku dotyczącego kompletnej umowy zawartej przez ZDW z Inżynierem Kontraktu, wskazać należy, za NSA (Wyrok NSA z 13 marca 2024 r., III OSK 475/23), że wprawdzie Inwestor (zamawiający), wykonawca i inżynier kontraktu są podmiotami niezależnymi od siebie, aczkolwiek powiązanymi ze sobą na mocy umów znajdujących oparcie m.in. w przepisach ustawy Prawo zamówień publicznych czy też kodeksie cywilnym. To z kolei prowadzi do wniosku, że wszelka dokumentacja jaka ma związek z powierzonymi obowiązkami i prawami tych podmiotów na kanwie realizowanych kontraktów, z uwagi na okoliczność, iż inwestorem jest podmiot publiczny wydatkujący środki publiczne, przemawia za ich uznaniem za informację publiczną, która podlega udostępnieniu na warunkach określonych przepisami u.d.i.p.
W zakresie pkt 4 wniosku dotyczącego kopii kompletnej geodezyjnej dokumentacji powykonawczej, wskazać należy, ze zgodnie z brzmieniem art. 57 ust.1 pkt 5 Prawa budowalnego do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć: dokumentację geodezyjną, zawierającą wyniki geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, w tym mapę, o której mowa w art. 2 pkt 7b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, oraz informację o zgodności usytuowania obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu lub odstępstwach od tego projektu sporządzone przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii. Istotny jest zatem – na równi z charakterem samej geodezyjnej dokumentacji powykonawczej – status inwestora jako podmiotu publicznego. Dokumentacja powykonawcza jest zestawem danych jakimi musi dysponować inwestor. Stanowi ona, na równi z sensu stricte robotami budowlanymi, efekt zakontraktowanych z środków publicznych prac. Chociażby z tego powodu dokumentacja taka w sposób oczywisty mieści się w zakresie pojęcia informacja publicznej. Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela zatem pogląd, zgodnie z którym dokumenty związane z procesem inwestycyjnym realizowanym przez podmiot publiczny stanowią informację publiczną, ponieważ stanowią one w szczególności informację o sposobie gospodarowania majątkiem publicznym, co wynika z treści art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. (por. np. wyroki NSA: z 7 lipca 2021 r., III OSK 3195/21; z 30 marca 2016 r., I OSK 3133/14; dostępne w CBOSA).
W zakresie pkt 5 kserokopii Protokołów częściowych/przejściowych odbioru robót wskazać należy, że na podstawie tych dokumentów weryfikowana jest realizacja umowy zawartej przez podmiot publiczny i finansowanej ze środków publicznych. W ocenie Sądu kwalifikacja tych danych jako wykraczających poza zakres informacji publicznej jest wadliwa, bowiem w sposób nieuprawniony ogranicza prawo obywatela do uzyskania informacji publicznej oraz uniemożliwia kontrolę wykorzystania środków publicznych. Z tych samych powodów jako informację publiczną zakwalifikować należy dane objęte pkt 6 wniosku tj. dowody wypłat wynagrodzenia z tytułu realizacji kontraktu. Wskazać należy również pogląd WSA w Lublinie (Wyrok WSA w Lublinie z 7 maja 2024 r., sygn. akt II SAB/Lu 36/24) zgodnie z którym dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) jest dokumentacją, do której dostęp gwarantuje ustawa o dostępie do informacji publicznej, jeżeli znajduje się ona w posiadaniu organu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację. Pogląd ten wyrażony został w ramach oceny charakteru danych związanych z inwestycją drogową prowadzona przez gminę. Sygnalizowana zbieżność okoliczności faktycznych, sprawia, że poczynione przez WSA w Lublinie rozważania mogły zostać przeniesione na grunt niniejszej sprawy.
W zakresie pkt 7 i 8 wniosku tj. informacji czy inwestor zatrzymał na poczet zabezpieczenia płatności wobec podwykonawców wynagrodzenie należne spółce realizującej kontrakt oraz informacji na temat wysokości kar umownych zastosowanych przez ZDW w stosunku do wykonawcy wskazać należy, ze mieszczą się one w zakresie przedmiotowym informacji publicznej. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie stanowiskiem, wszelkie dokumenty związane z wykonywaniem czy wykonaniem umów w sprawach zamówień publicznych, w szczególności dokumenty dotyczące złożonych zamówień, informacje o postępie prac, faktury, reklamacje, noty odsetkowe i obciążeniowe oraz dokumenty związane ze sporami pomiędzy zamawiającym a wykonawcami, w tym kwestie kar umownych, posiadają walor dokumentacji urzędowej, stanowiącej informację publiczną. Dotyczą bowiem sfery faktów, zostały wytworzone w ramach sfery działalności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, zawierają informację o sposobie prowadzenia sprawy, a więc tworzą informację o sprawach publicznych zgodnie z jej art. 1 ust. 1, podlegając udostępnieniu w trybie i na zasadach w niej określonych. (Patrz wyrok WSA w Poznaniu z 15.02.2023 r., IV SAB/Po 192/22).
Organ w terminie zakreślonym przez ustawę (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), choć odpowiedział na wniosek skarżącego (z 18 marca 2024 r.) pismem z 28 marca 2024 r. to ani nie udostępnił Skarżącemu żądanej informacji (dokumentacji powykonawczej) - która, jak to już wyżej zostało przesądzone, ma charakter informacji publicznej, podlegającej udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w u.d.i.p. - ani nie wydał co do niej decyzji odmownej. W rezultacie zarówno według stanu na dzień wniesienia skargi, jak i na dzień wyrokowania przez Sąd, Organ pozostawał w zarzucanej bezczynności w załatwieniu przedmiotowych wniosków Skarżącego.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich do rozpoznania wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy (pkt 1 sentencji wyroku).
Z kolei oceniając charakter zaistniałej bezczynności - jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a. - Sąd, po analizie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku).
W tym przypadku Sąd wziął bowiem pod uwagę, że "rażącym naruszeniem prawa" w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. pozostaje stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty. (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, CBOSA). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia (względnie braku zakończenia), lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. W tradycyjnym ujęciu rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na akceptacje w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Z konieczności logicznej kwalifikacji naruszenia jako "rażącego" musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie "zwykłe". Dla uznania naruszenia prawa za rażące nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. To przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być w sposób oczywisty pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., II OSK 468/13; a także wyroki WSA: z 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; z 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13; z 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15; dostępne w CBOSA).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Organ terminowo zareagował bowiem na wniosek Skarżącego, błędnie jednak oceniając charakter żądanych informacji. Zdaje się to jednak nie wynikać ze złej woli Organu, lecz błędnej oceny okoliczności faktycznych i prawnych sprawy.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego, zawarte w punkcie 3 sentencji wyroku, obejmujące zasądzone na rzecz skarżącego koszty poniesionego przez niego wpisu od skargi w kwocie 100 zł, wynikało z treści art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło