II SAB/Ol 90/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-09-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Marzenna Glabas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu nie jest dopuszczalna w przypadku uchwalania lub zmiany aktu prawa miejscowego, jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Zmiana planu miejscowego następuje w trybie jego uchwalania, a inicjatywa uchwałodawcza należy do rady gminy, a nie organu wykonawczego. Skarga na bezczynność nie obejmuje stanowienia aktów prawa miejscowego.Stan faktyczny
Skarżący wezwali Burmistrza do aktualizacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta B. w zakresie działki nr "[...]", wskazując na niezgodność planu ze stanem istniejącym. Burmistrz odmówił, wskazując na brak wyjaśnienia interesu prawnego i procedurę zmiany planu. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Burmistrza w usunięciu krzywdzących zapisów planu, domagając się jego zmiany.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargi jako niedopuszczalne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 września 2014r. sprawy ze skarg: E. i W. K. oraz K. i K. K. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odrzucić skargi.
Uchwałą z dnia 15 czerwca 2005r., nr XXX/211/05 Rada Miejska zatwierdziła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta B.
Pismem z dnia 18 kwietnia 2014r. W. Kosek i E. Kosek wezwali Burmistrza do zaktualizowania niniejszego planu w zakresie działki nr "[...]". Podnieśli, że działka ta ujęta została w miejscowym planie w strefie budownictwa wielorodzinnego, mimo że wiele lat wcześniej działka ta została już zabudowana domem jednorodzinnym.
W odpowiedzi, pismem z dnia 16 maja 2014r. Burmistrz wskazał, że wnioskodawcy nie wyjaśnili jakiej aktualizacji planu żądają i jaki mają interes prawny w tym względzie. Podał, że zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym to rada gminy podejmuje uchwałę
o przystąpieniu do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
z własnej inicjatywy lub na wniosek burmistrza. Poinformowano wzywających, że Burmistrz aktualnie zlecił wykonanie "Analizy zmian w zagospodarowaniu przestrzennym miasta i gminy B" i jej wyniki przekaże Radzie Miejskiej
w celu podjęcia stosownych uchwał.
Pismem z dnia 29 maja 2014r. W. K., E. K. oraz K. K. i K. K. wyjaśnili, że właścicielami działki nr "[...]" są K. K. i K. K. Wskazali, że domagają się takiej aktualizacji planu miejscowego, by był on zgodny ze stanem istniejącym w chwili tworzenia planu. Podkreślili, że działka nr "[...]" kilkadziesiąt lat przed uchwaleniem planu została zabudowana domem jednorodzinnym. Natomiast autor planu umieścił ją w strefie budownictwa wielorodzinnego. Zarzucili, że błąd ten wykorzystany został przez pracowników Urzędu do wydania negatywnych rozstrzygnięć i przyczynił się do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez W. i E. K., których namówiono do zakupu sąsiedniej działki nr "[...]".
W dniu 24 lipca 2014r. E. i W. K. oraz K. i K. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem Burmistrza a, skargi na bezczynność tego organu w usunięciu krzywdzących ich zapisów w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą nr XXX/211/05. Zarzucili, że ten akt prawa miejscowego był przez Burmistrza wielokrotnie stosowany na ich niekorzyść. Dlatego domagają się, w oparciu o art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, zmiany wadliwego, niezgodnego z rzeczywistością prawa. Wnieśli o przymuszenie Burmistrza do takiej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, aby działki nr "[...]" i "[...]" znalazły się w strefie zabudowy jednorodzinnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest
w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności
jej wniesienia.
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej.
Na podstawie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne akty lub czynności niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Przytoczone przepisy wyznaczają zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego oraz zakres rzeczowy postępowania sądowoadministracyjnego.
Z powyższych przepisów wynika, iż wniesienie skargi na bezczynność organu jest możliwe, gdy przepis prawa obliguje organ administracji publicznej do wydania jednego z wymienionych rozstrzygnięć, a więc wydania decyzji administracyjnej lub postanowienia, a organ ich nie wydaje.
W rozpoznawanej sprawie skarżący zarzucili Burmistrzowi bezczynność w zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta B, domagając się usunięcia krzywdzących ich zapisów. Jednak organ wykonawczy gminy nie jest władny do wydania w tym zakresie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Procedurę uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym jego zmiany, regulują przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 647 ze zm., dalej jako: "u.p.z.p."). Zgodnie z art. 27 tej ustawy zmiana studium lub planu miejscowego następuje w takim trybie, w jakim są one uchwalane. Stosownie zaś do art. 20 ust. 1 u.p.z.p. plan miejscowy uchwala rada gminy. Organ wykonawczy gminy może występować jedynie do organu uchwałodawczego z wnioskiem o przystąpienie do zmiany planu. Jednak to od rady gminy zależy, czy podejmie stosowną w tym względzie uchwałę (art. 14 ust. 1 i 4 u.p.z.p.). Przy czym na uwadze należy mieć tutaj, że w myśl art. 14 ust. 8 u.p.z.p. plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Natomiast jak wynika z treści przytoczonego wyżej art. 3 § 2 p.p.s.a. skarga na bezczynność nie obejmuje działań administracji publicznej opisanych w pkt 5, to jest stanowienia aktów prawa miejscowego. Niedopuszczalne jest więc wniesienie skargi na bezczynność w uchwalaniu aktu prawa miejscowego jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Podstawą wniesienia skargi na bezczynność w uchwalaniu powołanego aktu prawa miejscowego, czy też jego zmiany nie może być również art. 101a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013r. poz. 594 ze zm.). Z przepisu tego wynika, iż każdy czyj interes prawny został naruszony niewykonywaniem przez organ gminy czynności nakazanych prawem może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - wnieść skargę do sądu administracyjnego. Unormowanie to dotyczy czynności nakazanych prawem. Musiałby więc istnieć przepis prawa, który obligowałby dany organ do podjęcia określonego działania – w rozpatrywanej sprawie podjęcia przez Burmistrza inicjatywy uchwałodawczej lub podjęcia przez Radę Miejską uchwały o zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Natomiast ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania należy do zadań własnych gminy. Z przepisów określających zadania, a więc również obowiązki organu wykonawczego i uchwałodawczego gminy, nie wynika prawo żądania przez mieszkańca gminy lub właściciela gruntów położonych na terenie gminy podjęcia albo zmiany uchwały, zatwierdzającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Inicjatywa uchwałodawcza przysługuje wyłącznie określonym w statucie organom i osobom, a nie każdemu mieszkańcowi z osobna (por. wyroki NSA z dnia 27 sierpnia 1996 r., sygn. akt II SA/Wr 280/96 oraz z dnia 27 maja 2009r., sygn. akt II OSK 1968/08 - publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego skarżący nie mogą poprzez wniesienie niniejszej skargi skutecznie wymóc na Burmistrzu, aby podjął inicjatywę w tym względzie. Nie mogą też w ten sposób wymóc, aby Rada Miejska podjęła uchwałę zmieniającą. Jak już wskazano nie ma prawnej możliwości zaskarżenia bezczynności w podjęciu uchwały zmieniającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Wyjaśnić należy skarżącym, że powoływany przez nich w skardze art. 101 ustawy o samorządzie gminnym uprawnia, po spełnieniu warunków w nim opisanych (ust. 1), do zaskarżenia do sądu administracyjnego konkretnego aktu (uchwały lub zarządzenia), a nie bezczynności w ich wydaniu. Na zasadzie tego przepisu, każdy czyj interes prawny został naruszony zakwestionowanym planem miejscowym, może domagać się od Rady Miejskiej jego zmiany, a w przypadku bezskuteczności wezwania zaskarżyć ten akt do sądu administracyjnego, z zachowaniem terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. .
Z tych też względów, na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skargi, jako niedopuszczalne, należało odrzucić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło