II SO/Ol 2/15

Dnia 19 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Adam Matuszak Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2015 roku sprawy z wniosku M. Sz. o wymierzenie Burmistrzowi Miasta grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy ppsa postanawia 1/ wymierzyć Burmistrzowi Miasta grzywnę w kwocie 50 złotych (słownie: pięćdziesiąt); 2/ zasądzić od Burmistrza Miasta na rzecz wnioskodawcy M. Sz. kwotę 357 złotych (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M.S., reprezentowany przez adwokata K. S. – powołując się na art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) - złożył do tut. Sądu wniosek o wymierzenie Burmistrzowi Miasta P. grzywny w wysokości 1000 zł za nieprzekazanie Sądowi w terminie skargi na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W uzasadnieniu wniosku podano, że w dniu 2 listopada 2014r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem skarżonego organu, skargę na bezczynność Burmistrza Miasta P. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarga ta została doręczona organowi w dniu 5 listopada 2014r. Podano, że zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej organ ma obowiązek przekazać skargę na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wraz z aktami do wojewódzkiego sądu administracyjnego w terminie 15 dni od jej otrzymania. Zatem organ powinien przekazać otrzymaną skargę najpóźniej w dniu 20 listopada 2014r. Strona skarżąca wskazała, iż pismem z dnia 8 grudnia 2014r. zwróciła się do organu z zapytaniem, czy wniesiona skarga została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, na które do dnia wniesienia wniosku nie otrzymała odpowiedzi. Tym samym w ocenie skarżącego, złożenie przedmiotowego wniosku jest jedynym sposobem, w jaki może on wpłynąć na organ, by z wniesioną skargą postąpił zgodnie z prawem. Jednocześnie zaznaczono, że wysokość grzywny ma charakter symboliczny i służyć ma jedynie zdyscyplinowaniu organu. W odpowiedzi na wniosek Burmistrz Miasta P. wniósł o jego oddalenie. Podał, że w wyniku wyborów do rad gminy, które odbyły się w listopadzie 2014r. został wybrany Burmistrzem Miasta P., a ślubowanie złożył w dniu 8 grudnia 2014r. Wyjaśnił, że w ramach przekazanych spraw przez poprzedniego Burmistrza nie została mu przekazana jako niezałatwiona sprawa skargi na bezczynność złożona przez skarżącego. Dodatkowo podniósł, iż od połowy grudnia 2014r. Sekretarz Urzędu Miasta i Gminy P. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Dopiero po wpływie w dniu 28 stycznia 2015r. wezwania z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie ustalił, że w zasobach dokumentów znajdujących się w Urzędzie jest dokumentacja skargi wniesionej przez skarżącego. Dodał, iż z dokonanych ustaleń wynika, że wnioskodawca uzyskał odpowiedź na złożone przez niego zapytanie o udzielenie informacji publicznej. Z akt sprawy wynika, że skarga została przekazana przez organ w dniu 11 lutego 2015r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym), a wpłynęła do Sądu w dniu 12 lutego 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W myśl § 2 tego artykułu organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Zgodnie zaś z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112 poz. 1198 ze zm.) do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Z powyższych uregulowań wyraźnie wynika, że na organie administracji, do którego wpływa skarga skierowana do sądu administracyjnego, spoczywają określone obowiązki. Niezależnie przy tym od stanowiska organu co do zasadności skargi, organ ma obowiązek przekazania skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego, w określonym ustawowo terminie, który w przypadku skargi z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej wynosi 15 dni od daty jej wniesienia. Przy czym organ obowiązany jest wykonać czynności nakazane w art. 54 § 2 p.p.s.a. również w przypadku, gdy skorzysta z instrumentu autokontroli, przewidzianego w art. 54 § 3 p.p.s.a., bowiem jedynie sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli tej czynności i ewentualnego umorzenia postępowania sądowego (por. R. Mikosz: Skutki prawne uwzględnienia przez organ administracji publicznej skargi do sądu administracyjnego, ZNSA z 2007r. Nr 5-6, s.7). Natomiast niewykonanie tego obowiązku skutkuje sankcją w postaci możliwości wymierzenia przez sąd grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. Wskazać należy, że regulacja zawarta w art. 55 § 1 p.p.s.a. zmierza do dyscyplinowania organów administracji publicznej do terminowego wykonywania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. i wiąże się z powrotem ustawodawcy do pośredniego trybu wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, mając na celu przeciwdziałanie przetrzymywaniu skarg przez organy administracji publicznej. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a, zaś wyłączną materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006, Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny, rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć po uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H.Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s.381). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009r. (sygn. akt II GSK 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszaniu prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Jak wynika z akt niniejszej sprawy skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej została doręczona organowi, tj. Burmistrzowi Miasta P. w dniu 5 listopada 2014r. Tym samym termin do przekazania skargi wraz z aktami sprawy upłynął w dniu 20 listopada 2014r. Jednakże w tym terminie obowiązek ten nie został wykonany. Należy zatem uznać, iż została spełniona przesłanka określona w art. 55 § 1 p.p.s.a. Wskazać przy tym należy, że powołany przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. nie obliguje sądu do wymierzenia grzywny, gdyż sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzyganiu wniosku należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym m.in. przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi. Przy czym jak wskazano wyżej wymierzenie organowi grzywny ma na celu nie tylko zdyscyplinowanie organu, ale stanowić ma również sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł o wymierzeniu grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy sądowi administracyjnemu, gdyż podnoszona przez organ okoliczność objęcia urzędu przez nowego burmistrza nie zwalnia z wykonywania obowiązków ustawowych. Jednakże okoliczność tę uwzględnił Sąd przy ustaleniu wysokości grzywny, gdyż sąd wziął pod uwagę fakt, że nieprzekazanie akt w terminie nie miało charakteru celowego działania. W związku z tym Sąd uznał, że kwota 50 zł jest współmierna do stwierdzonego przez Sąd uchybienia organu i powinna zdyscyplinować organ w przyszłości. Wyjaśnić przy tym należy, że ustalenie wysokości wymierzonej grzywny pozostawione zostało miarkowaniu sądu orzekającego i sąd administracyjny nie jest w tym zakresie związany wnioskiem strony. Jedynie górna granica grzywny jest określona w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.