III SA 1676/02
WyrokWSA w Olsztynie2004-04-29
Skład orzekający: Tadeusz Piskozub, Włodzimierz Kędzierski, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur, które w miesiącu otrzymania zawierały błędne dane nabywcy (numer NIP), mimo że błąd został skorygowany w kolejnym miesiącu poprzez wystawienie nowych faktur z prawidłowym numerem NIP?Ratio decidendi
Podatnik nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur, które w miesiącu ich otrzymania zawierały błędne dane nabywcy (numer NIP). Prawo do odliczenia podatku naliczonego jest warunkowe i wymaga posiadania faktury spełniającej wymogi formalne, w tym prawidłowe dane nabywcy. Korekta faktury w późniejszym okresie nie uprawnia do odliczenia w miesiącu otrzymania pierwotnej, wadliwej faktury.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do obniżenia podatku od towarów i usług o podatek naliczony wynikający z faktur otrzymanych w październiku 2001 r. Faktury te zawierały błędny numer NIP nabywcy, choć nazwa firmy była prawidłowa. Błąd został skorygowany w listopadzie 2001 r. poprzez wystawienie nowych faktur z tymi samymi numerami i datami, ale z prawidłowym numerem NIP. Skarżąca kwestionowała decyzję organów podatkowych, twierdząc, że faktury były prawidłowe, a błąd wynikał z problemów technicznych dostawcy. Sąd rozpatrywał zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa, w szczególności z art. 19 ustawy o VAT.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tadeusz Piskozub (spr.) Sędzia NSA - Włodzimierz Kędzierski Asesor WSA - Renata Kantecka Protokolant - Małgorzata Aleksandrowicz po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2001r. oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 20 maja 2002r. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w O. z dnia 12.02.2002r. określającą D. S. w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2001r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w wysokości 22.310,00 zł.
W uzasadnieniu tej decyzji Izba wskazała, że w wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji ustalono, że D. S. zawyżyła podatek naliczony do odliczenia za miesiąc listopad 2001r. poprzez obniżenie podatku należnego o podatek naliczony wykazany w fakturach: "[ ]" z dnia 2.11.2001r. i nr "[ ]" z dnia 31.10.2001r., które otrzymała w miesiącu listopadzie 2001r. oraz z faktur nr "[ ]" z dnia 3.10.2001r., nr "[ ]" z dnia 19.10.2001r.i nr "[ ]" z dnia 30.10.2001r. wystawionych na "[ ]" S. D., "[ ]", które otrzymała w październiku 2001r. Natomiast w listopadzie 2001r. zostały one anulowane w związku z tym, że podano w nich nieprawidłowe dane nabywcy i wystawiono nowe dokumenty, o tym samych numerach i datach, z właściwą nazwą i numerem NIP D. S. Ponadto ustalono, że podatniczka prowadzi działalność gospodarczą samodzielnie w oparciu o wpis do ewidencji działalności gospodarczej pod nazwą A i jednocześnie jest wspólnikiem Spółki cywilnej pod nazwą A - S. M., S. J., S. D. Adres siedziby dla obu podmiotów jest ten sam tj. "[ ]".
Kierując się treścią art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym stwierdzono, że podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Stosownie do ust. 3 pkt 1 ww. artykułu obniżenie kwot podatku należnego, o których mowa w ust. 1, następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny. Podkreślono ponadto, że przepisy ustawy szczegółowo określają wymogi dokumentu (faktury) stanowiącego podstawę obniżenia podatku należnego. W oparciu o powyższe ustalenia Izba stwierdziła, że D. S. nie posiadała prawidłowych faktur w miesiącu październiku 2001r. zatem zasadnie Urząd Skarbowy pozbawił ja prawa do obniżenia za ten miesiąc podatku należnego o kwoty podatku naliczonego, na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług. Ponadto odnosząc się do zakwestionowanego przez organ podatkowy pierwszej instancji obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wykazany w fakturach nr "[ ]" z dnia 2.11.2001r. i nr "[ ]" z dnia 31.10.2001r., stwierdzono, że jest ono zasadne.
W skardze na powyższą decyzję D. S. powołując się na treść art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług oraz na § 30 i 31 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. stwierdziła m.in., że zakwestionowane faktury były prawidłowe. Faktury te zawierają prawidłową nazwę firmy mylnie wskazany został tylko numer NIP. Błąd ten został spowodowany nieprawidłowościami w systemie komputerowym dostawcy, po naprawieniu go dostawca wystawił prawidłowe faktury z prawidłowym numerem NIP. Wskazuje, że art. 45 ustawy o podatku od towarów i usług mówi, że nabywca może wystawić fakturę korygującą. Podnosi, że fakt nabycia towarów i usług udokumentowanych spornymi fakturami jest niepodważalny. Wnosi ponadto o uwzględnienie spornych faktur w miesiącu listopadzie 2001r.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 16.04.2004r. skarżąca potrzymała zarzuty zawarte w skardze. Stwierdziła ponadto, że Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę tworzy własną wygodną sobie interpretację przepisów. Powołanie się przez Izbę na treść art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług utwierdza podatnika o prawidłowym rozliczeniu podatku i tym samym przeczy stanowisku organów podatkowych. Transakcje udokumentowane były tylko jedną fakturą, raz księgowaną i raz rozliczoną, tak u sprzedawcy jak i nabywcy. W kwestii posługiwania się nazwą A wyjaśnia, że od 1 kwietnia 2001r. przepisy zobowiązywały każdego z udziałowców spółki do odrębnego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona. Organy podatkowe odmawiając prawa do obniżenia należnego podatku od towarów i usług o podatek naliczony z zakwestionowanych faktur działały zgodnie z art. 19 ust. 1 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług i tym samym nie naruszyły prawa.
Okoliczności faktyczne sprawy nie są między stronami sporne. Spór sprowadza się do kwestii czy skarżąca miała prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z ww. faktur według zasad określonych w art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w miesiącu październiku 2001r..
Podstawową zasadą konstrukcyjną podatku od towarów i usług, określoną w art. 19 ust. 1 ustawy jest prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo to nie jest jednak bezwarunkowe. Podatnik może, bowiem z niego skorzystać wyłącznie na warunkach określonych w ustawie (por.: "Komentarz do ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym" pod red. prof. W. Modzelewskiego - Instytut Studiów Podatkowych Modzelewski i Wspólnicy, W-wa 1997 r. str. 276). W myśl ust. 3 pkt 1 ww. przepisu obniżenie kwoty podatku należnego, o którym mowa w ust. 1 następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny.
Nadto, jak wielokrotnie wyjaśniał to Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach "istotą polskiego podatku od towarów i usług i zastosowanej w tym podatku fakturowej metody jego obliczania wynika, że podstawą do wszelkich odliczeń od podatku należnego może być nie każdy dokument czy pismo, lecz dokument bardzo specyficzny, jakim jest faktura spełniająca wymogi formalne, określone powszechnie obowiązującymi przepisami" ( cyt. z wyroku z dnia 22 września 1994r. sygn. akt SA/Po 1213/93 -opublikowany str. 68 Kamiński/Maruchin, Prawo podatkowe- zbiór komentarzy, Wyd. C.H. Beck Warszawa 1994). Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług obliguje wystawcę do wskazania na fakturze m.in. danych dotyczących nabywcy.
Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie Izba zasadnie zakwestionowała obniżenie podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur otrzymanych przez Skarżącą w październiku 2001r.: nr "[ ]" z dnia 3.10.2001r., nr "[ ]" z dnia 19.10.2001r. i nr "[ ]" z dnia 30.10.2001r. gdzie wskazano jako nabywcę A - S. D., a następnie w miesiącu listopadzie anulowanych i zastąpionych nowymi fakturami o tych samych numerach i datach wystawionych jednakże na A - K. Bezsporne zatem jest, iż w miesiącu październiku 2001r. Skarżąca nie posiadała prawidłowych faktur. Faktu tego nie zmieniła okoliczność otrzymania w miesiącu listopadzie poprawionych faktur wskazujących prawidłowo numer NIP nabywcy i właściwa nazwę. Ustalając obowiązek podatkowy organy podatkowe prawidłowo przyjęły, iż w miesiącu październiku 2001r. Skarżąca nie posiadała prawidłowych faktur, a zatem w oparciu o treść art. 19 ust. 1 w związku z ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług nie przysługiwało jej prawo do obniżenia za ten miesiąc podatku należnego o kwoty podatku naliczonego ww. fakturach.
Podnoszone przez Skarżącą wyjaśnienia, iż wskazanie innego numeru NIP w fakturze nie jest równoznaczne z podaniem danych innego nabywcy nie zmienia oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego, w sytuacji gdy podatniczka prowadzi zarówno samodzielną działalność gospodarczą w oparciu o wpis do ewidencji działalności gospodarczej i jednocześnie jest wspólnikiem Spółki cywilnej, gdzie adres siedzib obu podmiotów jest taki sam. Podstawą skorzystania z uprawnienia określonego w art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług jest wyłącznie faktura spełniająca wszelkie wymogi formalne w tym zawierająca prawidłowe dane nabywcy.
Odnosząc się natomiast do wniosku Skarżącej o ujęcie podatku naliczonego w spornych fakturach w miesiącu listopadzie 2001r., Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ma obowiązek badania wyłącznie zgodności zaskarżonej decyzji organu wyłącznie z punktu widzenia jej legalności, a więc z punktu widzenia jej zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Wniosek Skarżącej wykracza poza zakres objęty zaskarżoną decyzją.
Mając powyższe na uwadze, uznając że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę jako niezasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło