III SA 1809/01
WyrokWSA w Olsztynie2004-01-21
Skład orzekający: Grzegorz Borkowski, Andrzej Błesiński, Tadeusz Piskozub
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopłaty do oprocentowania kredytów preferencyjnych udzielonych przez bank na cele rolnicze w 1999 r. były wolne od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w tym roku?Ratio decidendi
Dopłaty do oprocentowania kredytów preferencyjnych otrzymane przez banki od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na zlecenie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w oparciu o ustawę o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, stanowią dotacje budżetowe. W brzmieniu obowiązującym w 1999 r. przepis art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przewidywał zwolnienie od podatku takich dotacji, co oznacza, że były one wolne od podatku dochodowego od osób prawnych.Stan faktyczny
Bank A zaskarżył decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r. Organ I instancji zakwestionował zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na roboty ogólnobudowlane i remontowe oraz amortyzację kurnika, a także uznał za dochód podlegający opodatkowaniu dopłaty z budżetu państwa do oprocentowania kredytów rolniczych. Bank w odwołaniu i skardze podtrzymał swoje stanowisko, kwestionując m.in. interpretację przepisów dotyczących dopłat.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję w całości i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Grzegorz Borkowski Sędziowie WSA - Andrzej Błesiński - Tadeusz Piskozub (spr.) Protokolant - Robert Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi Banku A w G. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 08 czerwca 2001r. Nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że decyzja nie może być wykonana do uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Izby Skarbowej kwotę 2.894,20 zł (dwa tysiące osiemset dziewięćdziesiąt cztery złote i 20/100) na rzecz skarżącego, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Izba Skarbowa decyzją z dnia 8 czerwca 2001r. Nr "[...]" w wyniku rozpatrzenia odwołania Banku A utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 30.03.2001r., Nr "[...]" określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999r. w wysokości 144.711,00 zł oraz zaległość w tej wysokości wraz z należnymi odsetkami.
Podstawą wydania decyzji była kontrola podatkowa. Bank w złożonym zeznaniu o wysokości dochodu (straty) za 1999r. na formularzu CIT 8 wykazał stratę w wysokości 459.232,99 zł.
Organ I instancji zakwestionował:
1) zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów:
kwotę 20.000,00 zł za roboty ogólnobudowlane i remontowe z tytułu inwestycji w wynajętym pomieszczeniu stanowiącym własność Banku B,
kwotę 1.441,66 zł jako koszty amortyzacji przejętego za długi kurnika,
2) wykazanie jako dochody wolne od podatku, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 1993 Nr 106, poz. 482 i zm.) - dotacje otrzymane z budżetu państwa na dopłaty do oprocentowania niektórych kredytów bankowych na cele rolnicze w wysokości 867.834,93 zł oraz nie uwzględnił odliczeń od dochodu z tytułu darowizn w wysokości 4.420,00 zł.
W złożonym odwołaniu Skarżący Bank zarzuca przedmiotowej decyzji naruszenie przepisów:
1) art. 120 i 121 Ordynacji Podatkowej,
2) art. 16 ust. 1 lit. c, art. 16 ust. pkt 17, art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15.02.1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych
i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu decyzji odwoławczej organ II instancji uznał, że nakłady na remont obcego środka trwałego nie mogą stanowić kosztu uzyskania przychodu na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, gdyż zwiększa to wartość środka trwałego, stanowiącego podstawę do naliczania odpisów amortyzacyjnych.
Powodem nie przyjęcia za koszt uzyskania przychodu w wysokości 1.441,60 zł odpisów amortyzacyjnych, od majątku przejętego za długi kurnika, gdyż bank z tytułu przejęcia tego środka nie uzyskał przychodu,
3) art.15 ust. 1 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Izba Skarbowa przyjęła za zasadne stanowisko Urzędu Skarbowego nie uznające za dochody wolne od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - dopłat otrzymanych przez Skarżący Bank z budżetu państwa poprzez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do oprocentowania kredytów bankowych na cele rolnicze w wysokości 867.834,30 zł.
Zdaniem Izby pomoc z budżetu państwa w postaci dopłat otrzymują nie banki, lecz kredytobiorcy spełniając warunki określone w ustawie z dnia 5 stycznia 1995r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60 i zm.) oraz Rozporządzenie RM z dnia 21.02.1995r.
W ocenie Izby Skarbowej Banki otrzymują środki finansowe na dopłatę do odsetek od tego rodzaju kredytów, które zamiast kredytobiorców spłaca budżet (art. 6 ust. 5 ustawy o dopłatach do oprocentowania ...), zatem zapłata wynagrodzenia Bankowi w postaci odsetek następuje w części przez budżet w części przez kredytobiorcę, dlatego nie ma podstaw do zwolnienia w 1999r. tych dopłat od podatku dochodowego od osób prawnych, które w konsekwencji stanowią przychód banku.
Strona w skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości powołując identyczne zarzuty jak w odwołaniu oraz podnosząc, że nie uznanie za dochody wolne od podatku dochodowego od osób prawnych dopłat otrzymanych przez Banki z Budżetu Państwa do oprocentowania niektórych kredytów na cele rolnicze jest niezgodne z dokonaną nowelizacją ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i potwierdza to pogląd, że dopłaty stanowiły dochód banku wolny od podatku dochodowego.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi motywując swoje stanowisko podobnie jak w decyzji II instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny. Spór między stronami dotyczy tego, czy dopłaty do oprocentowania kredytów preferencyjnych udzielonych przez Skarżący Bank na cele rolnicze w 1999r., były wolne od podatku dochodowego od osób prawnych.
Do końca 1998r. dopłaty te podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Taki stan prawny uległ zmianie od 1999r., w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. Nr 106, poz. 482 i zm.) postanowiono, że od 1 stycznia 1999r. "wolne od podatku są dotacje otrzymane z budżetu państwa lub budżetu jednostek samorządu terytorialnego". Przepis ten w brzmieniu powyższym obowiązywał tylko w okresie 1999r. i został wprowadzony ustawą z dnia 20 listopada 1998r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. Nr 144, poz. 931).
W sprawie powstała wątpliwość prawna czy przedmiotowe zwolnienie stosuje się do dochodów powstałych w banku, w wyniku realizacji kredytów rolniczych udzielanych na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych.
Wątpliwości te wyjaśnił w Uchwale z dnia 25.08.2003r. skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt FPS 7/03, w której przyjęto tezę, że "Przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych, w brzmieniu obowiązującym w1999r. (Dz.U. z 1993r., Nr 106, poz. 482 ze zm.) zwolnienie od podatku dotacji otrzymanych z budżetu państwa, ma zastosowanie do dochodów banku z tytułu dopłat do kredytów, otrzymanych w oparciu o przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 1995r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60 ze zm.)
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) przekazał do kognicji wojewódzkich sądów administracyjnych skargi wniesione przed dniem 1 stycznia 2004r. i podlegają one rozpoznaniu zgodnie z nowymi przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Składzie rozpoznającym skargę Banku A w G., podzielił w całości pogląd prawny wyrażony w powołanej uchwale 7 sędziów NSA z dnia 25.08.2003r. sygn. akt FPS-7/03 oraz przyjętą interpretację w przedmiocie zastosowania art. 17 ust. 1 pkt 14 PDOP.
Zdaniem Sądu dopłaty do oprocentowania preferencyjnych kredytów bankowych, otrzymane przez banki od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i na zlecenie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi są dotacjami budżetowymi na podstawie art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 26 listopada 1998r. o finansach publicznych. Treść tego przepisu stanowi, że dotacjami są m.in. dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie ustalonym w odrębnej ustawie. Taką ustawą, w odniesieniu do kredytów, których dotyczy rozpoznawana sprawa, jest ustawa z dnia 5 stycznia 1995r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60).
Sąd nie zgodził się z poglądem organów skarbowych, że banki udzielając preferencyjnych kredytów na cele rolnicze otrzymują wynagrodzenie za udzielony kredyt w postaci części odsetek, poprzez powyższe dopłaty, które są przychodem banku. Takie stanowisko wynika z przepisów regulujących zagadnienie dopłat do kredytów na cele rolnicze, które jednoznacznie wskazują na banki jako podmioty, które otrzymują dopłatę do oprocentowania udzielonych przez siebie preferencyjnych kredytów zatem dopłatę otrzymuje bank, przy czym ma ona charakter dotacji budżetowej. Stąd uregulowanie prawne w zakresie zwolnienia podatkowego określonego w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy PDOP, w brzmieniu obowiązującym w 1999r., będzie miało zastosowanie do dotacji budżetowych, w postaci dopłat do kredytów bankowych na cele rolnicze.
Zarzutów Skarżącego odnoszących się do odpisów amortyzacyjnych za przejęty kurnik i poniesionych nakładów na remont obcego mieszkania Sąd nie uznał za zasadne, natomiast podzielił wywody organów skarbowych w tym przedmiocie.
Stąd skargę Banku Sąd uznał za uzasadnioną w części dotyczącej dopłat do kredytu, a zaskarżoną decyzję za wydaną z naruszeniem prawa materialnego, dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję w całości.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło