III SA 2312/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-10-28
Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Ryszard Maliszewski, Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spłata kredytu zaciągniętego na zakup działki, która następnie została sprzedana, może być uznana za przeznaczenie przychodu ze sprzedaży na cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych, że spłata kredytu zaciągniętego na zakup działki, która następnie została sprzedana, nie może być uznana za przeznaczenie przychodu ze sprzedaży na cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podkreślono, że dwuletni termin na wydatkowanie przychodu na cele mieszkaniowe jest terminem zawitym prawa materialnego, a nabycie lokalu mieszkalnego nastąpiło po jego upływie.Stan faktyczny
Skarżący sprzedał nieruchomość przed upływem pięciu lat od jej nabycia. Złożył oświadczenie o zamiarze przeznaczenia przychodu na cele mieszkaniowe, jednak nie przedłożył dowodów na takie przeznaczenie w ustawowym terminie dwóch lat. Nabycie lokalu mieszkalnego nastąpiło po upływie tego terminu. Organy podatkowe uznały, że nie zostały spełnione warunki do zwolnienia z podatku, a spłata kredytu zaciągniętego na zakup sprzedanej działki nie stanowiła wydatku na cele mieszkaniowe. Skarżący wniósł skargę do sądu, podnosząc trudną sytuację życiową i finansową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Błesiński Sędzia WSA - Ryszard Maliszewski (spr.) Asesor WSA - Wojciech Czajkowski Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2004r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 4 lipca 2003r. Nr "[...]" w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.
1 III SA 2312/03
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa, po rozpatrzeniu odwołania z dnia 01.05.2003 r. od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 22.04.2003 r. Nr "[...]" w sprawie określenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodu ze sprzedaży nieruchomości, w kwocie 2.750 zł, utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazała, że mocy umowy sprzedaży z dnia 12.10.1999r. (akt notarialny Rep. "[...]") dokonał skarżący z żoną J. W. sprzedaży nieruchomości, działki budowlanej, położonej w S. przy ul. B., o pow. 856 m2, za cenę 55.000 zł.
Sprzedaż nastąpiła przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku, w którym nastąpiło nabycie (27.11.1998-12.10.1999). Wykazany w umowie przychód ze sprzedaży w kwocie 55.000 zł, stosownie do przepisu art. 10 ust.1 pkt 8 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176) podlega zatem opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art.28 ust.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych Strona złożyła w dniu 25.10.1999 r. oświadczenie, że przychód ze sprzedaży zamierza przeznaczyć w okresie dwóch lat na zakup mieszkania. W ramach czynności sprawdzających Urząd Skarbowy pismem z dnia 26.09.2002 r. wezwał Stronę do przedłożenia dokumentów potwierdzających przeznaczenie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na cele mieszkaniowe, stosownie do złożonego oświadczenia z dnia 25.10.1999 r. Na udokumentowanie wydatków z dochodu uzyskanego ze sprzedaży w okresie dwóch lat, nie przedłożył podatnik żadnego dowodu. Wobec powyższego Urząd Skarbowy postanowieniem z dnia 14.02.2003 r. wszczął postępowanie podatkowe na podstawie art.165 Ordynacji podatkowej i zaskarżoną decyzją z dnia 22.04.2003r. określił wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym ze sprzedaży nieruchomości, przyjmując za podstawę dochód przypadający na każdego z małżonków w kwocie 27.500 zł, od którego należny podatek dochodowy wynosi 2.750 zł. W uzasadnieniu decyzji Urząd stwierdził, m. innymi, że strona nie dopełniła warunków do zwolnienia od zryczałtowanego podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust.1 pkt 32 lit. a w/w ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, poprzez wydatkowanie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na nabycie lokalu mieszkalnego po upływie dwóch lat od daty sprzedaży, tj. w dniu 29.01,2002 r. Urząd wskazał również, że dokonana spłata kredytu w dniu sprzedaży działki nie służyła realizacji celów mieszkaniowych określonych w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a w/w ustawy. Pobrany kredyt, jak wynika z umowy zawartej w dniu 16.11.1998 r. z Bankiem w S., zaciągnięty bowiem został w związku z inwestowaniem w działkę zakupioną w dniu 27.11.1998 r.), a która była następnie przedmiotem sprzedaży w dniu 12.10.1999 r.
W złożonym odwołaniu, zaskarżoną decyzję uważa za niesłuszną a przepisy regulujące podjecie w/w decyzji uznaje za pozbawione w niektórych przypadkach sensownego znaczenia. Dokonując sprzedaży nieruchomości nie uzyskał żadnych korzyści, gdyż cena sprzedaży była o 30.000 zł niższa od ceny zakupu. Zakupu przedmiotowej działki dokonał za środki pobranego kredytu, który był zmuszony spłacić w dniu sprzedaży uzyskanym przychodem i częściowo zaciągniętym dodatkowo kredytem na kwotę 25.000 zł. Po upływie dwóch lat od dnia sprzedaży zakupił lokal mieszkalny, przy czym opóźnienie w zakupie powstało z przyczyn niezależnych, ponieważ uległ wypadkowi i dopiero po wyjściu ze szpitala mógł zrealizować zaplanowany wcześniej zakup.
Izba Skarbowa, analizując akta sprawy w związku z odwołaniem, stwierdziła co następuje.
Zgodnie z art.10 ust.1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodu, z którego dochód podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w tej ustawie, jest między innymi sprzedaż nieruchomości gruntowej, jeżeli sprzedaż ta nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i została dokonana przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Stosownie do art.19 ust.1 ustawy przychodem ze sprzedaży rzeczy i praw majątkowych w warunkach określonych w art. 10 ust.1 pkt 8 ustawy, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszona o koszty sprzedaży - niezależnie od źródeł finansowania nabytych rzeczy i praw. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że dokonana sprzedaż nieruchomości na mocy aktu notarialnego Repertorium "[...]" z dnia 12.10.1999 r. stanowi źródło przychodu, z którego dochód podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym. W myśl art.21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnik może uwolnić się od obowiązku uiszczenia podatku w tej części, w której uzyskany ze sprzedaży przychód przeznaczył na cele określone w tym przepisie, a mianowicie: na nabycie w kraju nie później niż w okresie dwóch lat od daty sprzedaży, budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, gruntu albo prawa użytkowania wieczystego gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, lub na nabycie wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawa do jednorodzinnego domu mieszkalnego, prawa do lokalu mieszkalnego w małym domu mieszkalnym oraz na budowę, rozbudowę albo remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że Odwołujący, mimo złożenia w dniu 25.10.1999 r. oświadczenia, w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży nieruchomości nie przeznaczył uzyskanego przychodu na żaden z celów mieszkaniowych wymienionych w w/w przepisie. Nabycie lokalu mieszkalnego nastąpiło bowiem po upływie dwóch lat od daty sprzedaży nieruchomości (umowa przedwstępna z dnia 05.11.2001 r. - akt not. Nr "[...]", umowa sprzedaży z dnia 29.01.2002 - akt notarialny Nr "[...]"). Przewidziany w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dwuletni termin wydatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, którego zachowanie warunkuje zwolnienie przychodu od podatku dochodowego - jest terminem zawitym prawa materialnego. Oznacza to, że termin ten nie może być przesunięty czy odroczony, niezależnie od okoliczności niezachowania terminu. Izba Skarbowa podzieliła stanowisko Urzędu Skarbowego, że również dokonana w dniu sprzedaży działki spłata kredytu nie służyła realizacji celów mieszkaniowych określonych w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a w/w ustawy, gdyż pobrany kredyt, jak wynika z treści umowy zawartej w dniu 16.11.1998r. z Bankiem w S., zaciągnięty został w związku z inwestowaniem w działkę zakupioną w dniu 27.11.1998r., która była następnie przedmiotem sprzedaży w dniu 12.10.1999r. W oparciu o powyższe Urząd Skarbowy zasadnie uznał, że Odwołujący nie dopełnił warunków do zwolnienia przychodu ze sprzedaży nieruchomości od zryczałtowanego podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust.1 pkt 32 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wobec prawidłowego określenia wysokości zobowiązania podatkowego Izba Skarbowa nie znalazła podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skargę do Sądu złożył B. W. W uzasadnieniu skargi uznał zaskarżoną decyzję uważa za niesłuszną. Podkreślił, że jest w trudnej sytuacji życiowej i nie stać go na zapłacenie kwoty określonej w decyzji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co, następuje. Sąd Administracyjny nie rozstrzyga sprawy in merito. Dokonuje wyłącznie kontroli zgodności z prawem jej rozstrzygnięcia przez organy administracji publicznej. Kontroli takiej można zaś dokonać wyłącznie na podstawie stanu faktycznego istniejącego w czasie podejmowania decyzji kontrolowanego aktu lub czynności. Zgodnie z art.10 ust.1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, źródłem przychodu, z którego dochód podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w tej ustawie, jest między innymi sprzedaż nieruchomości gruntowej, jeżeli sprzedaż ta nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i została dokonana przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Stosownie do art.19 ust.1 ustawy przychodem ze sprzedaży rzeczy i praw majątkowych w warunkach określonych w art. 10 ust.1 pkt 8 ustawy, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie sprzedaży, pomniejszona o koszty sprzedaży niezależnie od źródeł finansowania nabytych rzeczy i praw. Sąd podziela stanowisko Izby Skarbowej, że również dokonana w dniu sprzedaży działki spłata kredytu nie służyła realizacji celów mieszkaniowych określonych w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a w/w ustawy, gdyż pobrany kredyt, jak wynika z treści umowy zawartej w dniu 16.11.1998r. z Bankiem w S., zaciągnięty został w związku z inwestowaniem w działkę zakupioną w dniu 27.11.1998 r., która była następnie przedmiotem sprzedaży w dniu 12.10.1999 r. W oparciu o powyższe zasadnie Izba Skarbowa uznała, że skarżący nie dopełnił warunków do zwolnienia przychodu ze sprzedaży nieruchomości od zryczałtowanego podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący, mimo złożenia w dniu 25.10.1999 r. oświadczenia, w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży nieruchomości nie przeznaczył uzyskanego przychodu na żaden z celów mieszkaniowych wymienionych w w/w przepisie. Nabycie lokalu mieszkalnego nastąpiło bowiem po upływie dwóch lat od daty sprzedaży nieruchomości (umowa przedwstępna z dnia 05.11.2001 r. - akt not. Nr "[...]", umowa sprzedaży z dnia 29.01.2002 - akt notarialny Nr "[...]"). Przewidziany w art. 21 ust.1 pkt 32 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dwuletni termin wydatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, którego zachowanie warunkuje zwolnienie przychodu od podatku dochodowego jest terminem zawitym prawa materialnego.
Przedstawiona w skardze sytuacja może być uzasadnieniem wniosku o umorzenie zaległości podatkowej, złożonego w trybie art. 67 Ordynacji podatkowej. Nie może zaś podważać, z przyczyn podanych wyżej, samej decyzji podatkowej.
Skarga po myśli art. 151 p. s. a. podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło