III SA 2630/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Grzegorz Borkowski Sędzia WSA - Tadeusz Piskozub (spr.) Asesor WSA - Wojciech Czajkowski Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2004r. sprawy ze skargi A S.A. i B S.A. na decyzję Izby Skarbowej z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie opłaty skarbowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2. decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej kwotę 1.515 zł. (słownie: jeden tysiąc pięćset piętnaście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, na rzecz skarżących - solidarnie. Zaskarżoną decyzją z dnia 29 marca 2002 roku Izba Skarbowa w O. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w O. z dnia 29 listopada 2001 roku w sprawie określenia należności i zaległości w opłacie skarbowej z tytułu czynności cywilnoprawnych - umów pożyczek oraz odsetek za zwłokę. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w Spółce C S.A. w O. przez Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w O., ustalono, że w dniach 20.12.1999 r. i w dniu 27.12.1999 roku, jednostka kontrolowana zawarła dwa porozumienia wekslowe z firmą B S.A. z/s w B., na podstawie których przekazała tej Spółce - wystawcy weksla, środki pieniężne w łącznej kwocie 500.000 zł. W datach przelewu środków Strony podpisywały dokumenty określane mianem porozumienia wekslowe, a Spółka B wystawiła na rzecz C S.A. dwa, własne weksle opiewające na sumę wekslową 500.000 zł. W okresie 2000 roku sumy te B zwrócił w pełnej wysokości. Urząd Skarbowy w O. uznał te wpłaty jako pożyczki, od których nie uiszczono opłaty skarbowej wg stawki 2%, dlatego organ pierwszej instancji naliczył opłatę w kwocie 10.000 zł, a także odsetki w kwocie 8.008,20 zł, obliczone na dzień wydania decyzji., na podstawie art.1 ust.1 pkt 2 lit.c ustawy z dnia 31 stycznia 1989 roku o opłacie skarbowej (Dz.U. nr 4, poz.23 i zm.) oraz § 68 ust.1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1994 roku w sprawie opłaty skarbowej ( Dz.U. nr 136, poz.705 zm.). W skardze z dnia 30 kwietnia 2002 r. pełnomocnik Skarżących Spółek B. i C., wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Urzędu Skarbowego w O. z dnia 29.11.2001. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik Skarżących zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania podatkowego w stopniu mającym istotne znaczenie dla sprawy, w szczególności art.120, 121, 122 Ordynacji podatkowej, poprzez oparcie decyzji na sprzecznych z prawdą materialną i dowodami ustaleniach faktycznych, że Strony zawarły pożyczki zabezpieczone wekslami i porozumieniami wekslowymi oraz poprzez nie zastosowanie w sprawie art.3 ust.1 pkt 5 lit.a ustawy o opłacie skarbowej, 2. naruszenie prawa materialnego, w szczególności: art.217 Konstytucji oraz art.1 ust.1 ustawy o opłacie skarbowej poprzez obciążenie Stron opłatą skarbową od czynności prawnych, nie podlegających tej opłacie, art.3 ust.1 pkt 5 lit.a ustawy o opłacie skarbowej - poprzez nie zastosowanie tego przepisu mimo, że stan faktyczny wypełnia przesłanki tej normy, art.7 ust.2 i art.10 ust.3 ustawy o opłacie skarbowej oraz § 68 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9.12.1994 roku w sprawie opłaty skarbowej w zw. z art.14 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, poprzez błędne zastosowanie, gdyż nie maja one zastosowania do dokonanych przez Strony nienazwanych czynności cywilnoprawnych, art.65k.c, poprzez ustalenie treści czynności cywilnoprawnych zawartych przez Strony w sposób sprzeczny z zamiarem stron i celem tych czynności. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, że tytułem świadczeń były zobowiązania z weksla, a nie pożyczki. Wywodził również, gdyby nawet przyjąć, że doszło w sprawie do zawarcia umów pożyczek, to tego rodzaju czynności nie podlegałyby opłacie skarbowej z mocy art.3 ust.1 pkt 5 lit.a ustawy o opłacie skarbowej , powołując się przy tym na uchwałę NSA z dnia 2.07.2001 roku ( FPS 3/01). W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w O. wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji odwoławczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma treść art.3 ust.1 pkt 5 lit.a ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej ( Dz.U nr 4, poz.23 i zm.), zgodnie z którym nie podlegają opłacie skarbowej następujące czynności cywilnoprawne: umowy sprzedaży, dzierżawy, poddzierżawy, najmu i podnajmu zawierane przez podatników, o których mowa w art.5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz.U. nr 11, poz.50 i zm.), oraz inne tego rodzaju umowy, objęte zwolnieniem na podstawie art.7 ust.1 pkt 1 i 2, a także umowy sprzedaży zawierane przez podatników, o których mowa w art.14 tej ustawy, w zakresie czynności zwolnionych od podatku. Przepis ten zawiera trzy wyłączenia z opłaty skarbowej: 1. wyłączenie umów sprzedaży, dzierżawy, poddzierżawy, najmu i podnajmu zawierane przez podatników, o których mowa w art.5 ustawy o podatku od towarów i usług, 2. wyłączenie innych tego rodzaju umów objętych zwolnieniami na podstawie art. 7 ust.1 pkt 1 i 2 tej ustawy, 3. wyłączenie umów sprzedaży zawieranych przez podatników, o których mowa w art.14 tejże ustawy, w zakresie czynności zwolnionych od podatku. Zatem każda sytuacja w/wym. stanowi samodzielną podstawę wyłączenia czynności cywilnoprawnych od opłaty skarbowej. W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia ze sporem, w zakresie oceny porozumienia wekslowego, zawartego przez podatników VAT, którą to umowę organy podatkowe zakwalifikowały do umowy pożyczki. Z utrwalonej praktyki orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonej w uchwale 7 sędziów z dnia 2 lipca 2001 roku, sygn. akt FPS 3/01, wynika, że umowa pożyczki jest w rozumieniu art.3 ust.1 pkt 5 lit.a ustawy z dnia 31 stycznia 1989 roku o opłacie skarbowej ( Dz.U. nr 4, poz. 23 i zm.) "inną umową tego rodzaju" co umowy sprzedaży, dzierżawy, poddzierżawy, najmu i podnajmu ( ONSA 2002/1/3 ). Sąd w składzie rozstrzygającym sprawę, podziela pogląd wyrażony w uchwale NSA z dnia 2.07.2001 r., że ta czynność cywilnoprawna jako umowa, jest wyłączona z opłaty skarbowej na podstawie art.3 ust.1 pkt 5 lit.a cyt. ustawy o opłacie skarbowej, bowiem jest zaliczana do innego rodzajów umów. Zdaniem Sądu, organy skarbowe przy analizie spornej kwestii wadliwie zinterpretowały przepis art.3 ust.1 pkt 5 lit.a cyt. ustawy o opłacie skarbowej, przy ocenie umowy zawieranej przez podatników VAT, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Dlatego podlegają one uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz.1270 ), o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.