I SA/Op 105/23
WyrokWSA w Opolu2023-05-10
Skład orzekający: Marzena Łozowska, Tomasz Judecki, Aleksandra Sędkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym, dokonane w trybie fikcji doręczenia na adres wskazany w mandacie karnym, który został podpisany przez zobowiązanego, jest skuteczne, mimo że zobowiązany twierdzi, iż posiadał inny, aktualny adres zamieszkania, znany organom podatkowym z innych dokumentów?Ratio decidendi
Doręczenie upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym, dokonane w trybie fikcji doręczenia na adres wskazany w mandacie karnym, który został podpisany przez zobowiązanego, jest skuteczne. Podpisanie mandatu oznacza akceptację jego treści, w tym adresu. Zobowiązany, który nie zgadza się z danymi na mandacie, powinien je sprostować w momencie jego przyjmowania. Wierzyciel nie ma obowiązku weryfikowania aktualności adresu z dokumentu, na podstawie którego ustalono adres ukaranego mandatem, jeśli zobowiązany sam naraził się na negatywne skutki podania nieaktualnych danych.Stan faktyczny
Skarżący R. T. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Sprawa dotyczyła należności z mandatu karnego. Skarżący podniósł zarzut braku doręczenia upomnienia, twierdząc, że zostało ono wysłane na nieaktualny adres wskazany w mandacie, podczas gdy jego aktualny adres zamieszkania był znany organom podatkowym. Organy uznały doręczenie upomnienia w trybie fikcji za skuteczne, wskazując na prawidłowość adresu z mandatu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 maja 2023 r. sprawy ze skargi R. T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 18 stycznia 2023 r., nr 1601-IEW.720.31.2022 w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez R. T. (dalej jako: skarżący, strona, zobowiązany) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 18.01.2023 r., którym organ ten, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm. - dalej jako K.p.a.) i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm. - dalej jako u.p.e.a.) – utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu z 30.11.2022 r. oddalające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...] z 3.10.2022 r., który obejmuje należność z tytułu mandatu karnego kredytowanego [...] z 11 kwietnia 2021 r. w kwocie 200 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 16 zł.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 11.04.2021 r. skarżący został ukarany mandatem karnym [...] w kwocie 200 zł. Ponieważ nie zapłacił tej grzywny, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, dnia 14.01.2022 r. wystawił upomnienie o nr [...]. W upomnieniu tym wezwał skarżącego do uregulowania mandatu karnego w kwocie 200 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 16 zł, w terminie 7 dni od daty jego otrzymania. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu poinformował również, że jeżeli skarżący nie zapłaci należności w terminie, to zostanie wszczęta egzekucja administracyjna. Upomnienie zostało doręczone dnia 14.02.2022 r. w ramach tzw. fikcji doręczenia, na podstawie art. 44 K.p.a.
W dniu 3.10.2022 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu wystawił tytuł wykonawczy o nr [...] i przekazał go do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. (organu egzekucyjnego). Organ ten wszczął wobec skarżącego egzekucję administracyjną a w dniu 25.10.2022 r. wystawił zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Zawiadomienie z odpisem tytułu wykonawczego doręczono skarżącemu 5.11.2022 r.
Pismem z 7.11.2022 r. skarżący zgłosił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Podniósł zarzuty z art. 33 § 2 pkt 4 i pkt 5 u.p.e.a.
Wskazał, że postępowanie egzekucyjne przeprowadzono wadliwie, ponieważ nie doręczono mu upomnienia. Wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz zwrot wszystkich opłat i kosztów egzekucyjnych.
Zwrócił uwagę, że w tytule wykonawczym wskazano, iż upomnienie doręczono 16.02.2022 r. Jednak w rzeczywistości upomnienie nie zostało mu doręczone na adres zameldowania, będący również od lutego 2014 r. adresem zamieszkania, tj. ul. [...], [...] N. Organy dysponują tym adresem zamieszkania, ponieważ w 2014 r. skarżący składał formularz aktualizacyjny NIP-3. Na ten adres zamieszkania wskazuje też w zeznaniach podatkowych od 2014 r.
Stwierdził, że gdyby przed doręczeniem tytułu wykonawczego doręczono mu upomnienie, to zapłaciłby należność z mandatu, a postępowanie egzekucyjne nie doszłoby do skutku.
Postanowieniem z dnia 30.11.2022 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej.
W zażaleniu skarżący podniósł m.in., że chybiona jest argumentacja organu I instancji, że w dniu wysyłania upomnienia dysponował jego aktualnym adresem zamieszkania, jaki został wskazany na mandacie karnym. Adres z mandatu karnego został spisany z prawa jazdy wydanego 15 maja 2005 r. i które nadal jest ważne, ponieważ zostało wydane bezterminowo.
Po rozpatrzeniu zażalenia, Dyrektor Izby wydał opisane na wstępie postanowienie z dnia 18.01.2023 r.
W uzasadnieniu, że nie jest uzasadniony zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.).
Skarżący nie zapłacił mandatu w ustawowym terminie, tj. 7 dni od jego przyjęcia, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu wystawił upomnienie, które zostało wysłane na adres: ul. [...], [...] B. Z akt sprawy wynika, że po nieudanej próbie doręczenia stronie przesyłki zawierającej upomnienie, 31.01.2022 r. w oddawczej skrzynce pocztowej listonosz pozostawił pierwsze awizo, czyli informację o możliwości odbioru przesyłki na poczcie. W dniu 8.02.2022 r. skierowano do skarżącego ponowne awizo. Następnie, 16.02.2022 r. przesyłkę zwrócono do nadawcy, ponieważ skarżący nie odebrał jej w terminie. Przesyłka zawierająca upomnienie została uznana za doręczoną 14.02.2022 r. w trybie tzw. fikcji doręczenia (doręczenie zastępcze), zgodnie z art. 44 K.p.a.
W ocenie organu upomnienie zostało doręczone na prawidłowy adres, który skarżący podał na mandacie karnym [...] z 11 kwietnia 2021 r., tj. ul. [...], [...] B.
Wyjaśnił, że dla wierzyciela podczas wystawiania upomnienia istotny był adres, który widniał na mandacie. Wierzyciel nie oceniał natomiast źródła pochodzenia tego adresu, tj. dokumentu, na podstawie którego spisano adres. Nie leży bowiem w kompetencji organów administracji publicznej ocena aktualności danych (w tym adresu) na dokumencie, którym jest prawo jazdy, czy też jakimkolwiek innym dokumencie, na podstawie którego ustalono adres ukaranego mandatem. Ponieważ skarżący podpisał mandat, oznacza to, że zaakceptował jego treść, a zatem i widniejący na mandacie adres.
Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, jako wierzyciel należności z mandatów karnych, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie występuje jako organ podatkowy. Kiedy wysyła korespondencję wykorzystuje ostatni znany mu adres zamieszkania zobowiązanego. Co ważne, adres ten może się różnić od tego wskazanego w systemie rejestracyjnym, który wykorzystują organy podatkowe. Jeśli natomiast zobowiązany na mandacie wskaże inny adres, niż adres rejestracyjny, to wierzyciel wysyła upomnienie na ostatni adres podany przez zobowiązanego. W przypadku skarżącego jest to adres wskazany na mandacie z 11 kwietnia 2021 r., który potwierdził on podpisem.
Natomiast w tytule wykonawczym z 3.10.2022 r., Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu wskazał adres: ul. [...], [...] N., ponieważ 9 marca 2022 r. (czyli po otrzymaniu mandatu i wystawieniu upomnienia) skarżący złożył zeznanie PIT-37, w którym podał ten adres. Spowodowało to, że od 9 marca 2022 r. adres ten stał się ostatnim adresem znanym wierzycielowi. Wskazanie w tytule wykonawczym z 3.10.2022 r. tego adresu było więc prawidłowe. Nie oznacza to jednak, że upomnienie zostało wysłane na zły adres.
Organ wskazał przy tym na chronologię zdarzeń, zgodnie z którą:
• od 10 lutego 2015 r. do 10 kwietnia 2021 r. - ostatni adres skarżącego, jaki był znany wierzycielowi to: ul. [...], [...] N. (czyli adres z systemu rejestracyjnego);
• 11 kwietnia 2021 r. skarżący otrzymał mandat karny, na którym wskazał adres: ul. [...], [...] B. - od 11 kwietnia 2021 r. adres ten stał się zatem ostatnim adresem znanym wierzycielowi;
• 14 stycznia 2022 r. wierzyciel wystawił upomnienie, które wysłał na ostatni znany mu adres, czyli na adres z mandatu karnego;
• 9 marca 2022 r. skarżącego złożył zeznanie PlT-37, w którym podał adres: ul. [...], [...] N. - sprawiło to, że adres ten ponownie stał się ostatnim adresem znanym wierzycielowi;
• 3 października 2022 r. wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, w którym wskazał ostatni znany mu adres, tj. adres, który skarżący podał w zeznaniu PIT-37 z 9 marca 2022 r.
Tym samym Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu nie dopuścił się zarzucanych nieprawidłowości.
Ponadto nie jest uzasadniony zarzut wygaśnięcia obowiązku w całości albo w części (art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.). W sprawie należność z mandatu karnego [...] z 11.04.2021 r. w kwocie 200 zł nie została uregulowana, umorzona, a termin przedawnienia wykonania kary nie upłynął (termin wynosi 3 lata od daty uprawomocnienia się mandatu). Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, które potwierdzałyby, że obowiązek zapłaty należności z mandatu wygasł z tych powodów.
Z uwagi na powyższe organ nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia.
We wniesionej skardze skarżący zarzucił brak rzetelnego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy dotyczącej nieprawidłowo wszczętego administracyjnego postępowania egzekucyjnego, wynikającego z faktu zaniechania czynności prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, tj. właściwego ustalenia adresu zamieszkania strony, co przyczyniło się do wysłania upomnienia na błędny adres, a w konsekwencji spowodowało wadliwe zainicjowanie postępowania egzekucyjnego, oraz niekonsekwencje w przedstawionej argumentacji uzasadnienia wskazanego w zaskarżonym postanowieniu, a także akceptacje prawną naruszonych przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu wymienionych w zażaleniu strony z dnia 15 grudnia 2022 r. przepisów, tj. art. 7, art. 42 § 1 oraz art. 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 39 K.p.a.
Mając na względzie wskazane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu o utrzymaniu w mocy postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia 30 listopada 2022 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) – dalej jako: [p.p.s.a.], zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania).
Badając prawidłowość zaskarżonego postanowienia według powyższych kryteriów, Sąd nie stwierdził, by została ono podjęta z naruszeniem przepisów prawa.
Kontroli Sądu podlega postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 18.01.2023 r. w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...] z 3.10.2022 r., który obejmuje należność z mandatu karnego kredytowanego [...] z 11 kwietnia 2021 r. w kwocie 200 zł oraz koszty upomnienia w kwocie 16 zł.
Ze stanu sprawy wynika, że w dniu 11.04.2021 r. skarżący został ukarany mandatem karnym [...] w kwocie 200 zł. Ponieważ nie zapłacił tej grzywny, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu 14.01.2022 r. wystawił upomnienie o nr [...]. W upomnieniu tym wezwał skarżącego do uregulowania mandatu karnego w kwocie 200 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 16 zł, w terminie 7 dni od jego otrzymania. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu poinformował również, że jeżeli skarżący nie zapłaci należności w terminie, to zostanie wszczęta egzekucja administracyjna. Upomnienie zostało doręczone 14.02.2022 r. w ramach tzw. fikcji doręczenia, na podstawie art. 44 K.p.a. pod adresem ujętym na mandacie tj. ul. [...], [...] B.
Z akt sprawy wynika, że po nieudanej próbie doręczenia stronie przesyłki zawierającej upomnienie, 31.01.2022 r. w oddawczej skrzynce pocztowej listonosz pozostawił pierwsze awizo, czyli informację o możliwości odbioru przesyłki na poczcie. W dniu 8.02.2022 r. skierowano do skarżącego ponowne awizo. Następnie, 16.02.2022 r. przesyłkę zwrócono do nadawcy, ponieważ skarżący nie odebrał jej w terminie. Przesyłka zawierająca upomnienie została uznana za doręczoną 14.02.2022 r. w trybie tzw. fikcji doręczenia (doręczenie zastępcze), zgodnie z art. 44 K.p.a.
Skarżący nie uiścił należności w terminie.
W związku z powyższym w dniu 3.10.2022 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu wystawił tytuł wykonawczy o nr [...] i przekazał go do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. (organu egzekucyjnego). Organ ten wszczął wobec skarżącego egzekucję administracyjną. W dniu 25.10.2022 r. wystawił zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Zawiadomienie z odpisem tytułu wykonawczego doręczono skarżącemu 5.11.2022 r.
Skarżący we wniesionych zarzutach jak i w skardze do Sądu kwestionuje w głównej mierze prawidłowość doręczenia mu upomnienia pod adresem: ul. [...], [...] B., który został ujęty na przedmiotowym mandacie karnym. Adres ten widniał na prawie jazdy skarżącego.
W tym zakresie zobowiązany podnosi, że upomnienie nie zostało mu doręczone na adres zameldowania, będący również od lutego 2014 r. adresem zamieszkania, tj. ul. [...], [...] N. Organy dysponują tym adresem zamieszkania, ponieważ w 2014 r. skarżący składał formularz aktualizacyjny NIP-3. Na ten adres zamieszkania wskazuje też w zeznaniach podatkowych od 2014 r.
Natomiast gdyby przed doręczeniem tytułu wykonawczego doręczono mu upomnienie, to zapłaciłby należność z mandatu, a postępowanie egzekucyjne nie doszłoby do skutku.
W ocenie organów doręczenie upomnienia pod adresem widniejącym na mandacie karnym było prawidłowe, a w związku z tym nie stwierdziły podstaw do uwzględnienia podniesionych zarzutów.
Sąd w składzie rozpoznającym skargę podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Zgodnie z przepisem art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
W niniejszej sprawie skarżący wniósł zarzuty z art. 33 § 2 pkt 4 i 5 u.p.e.a. tj. braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane oraz wygaśnięcia obowiązku w całości albo w części.
Przechodząc do oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie zarzutu braku doręczenia upomnienia, wskazać należy, że przesyłka zawierająca upomnienie została uznana za doręczoną 14.02.2022 r. w trybie tzw. fikcji doręczenia (doręczenie zastępcze), zgodnie z art. 44 K.p.a.
Stosownie do art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Jak wynika z art. 44 § 1 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2 tego przepisu).
W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3 tego przepisu).
Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4 tego przepisu).
Analiza znajdującego się w aktach administracyjnych awiza dotyczącego przesyłki zawierającej upomnienie (k. 3 akt adm.) potwierdza w ocenie Sądu prawidłowość zastosowania procedury doręczenia w trybie fikcji doręczenia z art. 44 K.p.a.
Z akt sprawy wynika, że po nieudanej próbie doręczenia zobowiązanemu przesyłki zawierającej upomnienie, 31.01.2022 r. w oddawczej skrzynce pocztowej adresata listonosz pozostawił pierwsze awizo. Ponieważ skarżący w dalszym ciągu nie odebrał przesyłki, 8.02.2022 r. skierowano ponowne awizo. Następnie, 16.02.2022 r. przesyłkę zwrócono do nadawcy, ponieważ skarżący nie odebrał jej w terminie. Przesyłka zawierająca upomnienie została uznana za doręczoną 14.02.2022 r. w trybie tzw. fikcji doręczenia (doręczenie zastępcze), zgodnie z art. 44 K.p.a.
Przy czym skarżący wadliwość doręczenia skarżący łączy ze skierowaniem upomnienia na nieaktualny adres ul. [...], [...] B., który został wpisany na mandacie karnym, w sytuacji gdy jego aktualnym adresem zamieszkania jest: ul. [...], [...] N., a adres ten był znany organom podatkowym z uwagi na to, że składał on formularz aktualizacyjny NIP-3. Na ten adres zamieszkania wskazuje też w zeznaniach podatkowych od 2014 r.
W tej kwestii Sąd podziela stanowisko organów, że skierowanie upomnienia na adres ujawniony na mandacie karnym było prawidłowe i nie może to stanowić podstawy do uwzględniania zarzutu z art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.
Wyjaśnić należy, że zarzut z art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. nie będzie skuteczny jeżeli organ wykaże, iż pismo (upomnienie) adresowane do zobowiązanego skutecznie doręczył w sposób przewidziany przepisami obowiązującego prawa.
Z akt sprawy wynika, że sporny mandat karny został zaakceptowany i podpisany przez skarżącego (k. 15 akt adm.). Skoro skarżący własnoręcznie podpisał mandat, oznacza to, że zaakceptował jego treść, a zatem i widniejący na mandacie adres. Jeżeli skarżący nie zgadza się z informacjami zawartymi na tym mandacie, to powinien w dniu popełnienia wykroczenia po zapoznaniu się z treścią mandatu odmówić jego przyjęcia czy też wskazać na nieprawidłowe dane w zakresie adresu zamieszkania. Skarżący we właściwym momencie tego nie uczynił w związku z czym nie może obecnie podważać działań organu odnośnie przyjętego adresu zamieszkania, skoro sam naraził się na negatywne skutki podania funkcjonariuszowi Policji nieaktualnych danych w zakresie adresu zamieszkania. To w chwili wystawienia mandatu zobowiązany winien wskazać na to, że jego prawo jazdy zostało wydane w 2005 r. i z tego względu zawiera nieaktualny już adres. Z argumentacji skarżącego zawartej w uzasadnieniu zarzutów jak i skargi do Sądu wynika natomiast, że w chwili podpisywania mandatu miał on świadomość co do tego, że adres ujęty na prawie jazdy nie jest już aktualny. Skarżący nie wyjaśnia przy tym dlaczego zaniechał sprostowania tej informacji w chwili podpisywania mandatu.
Wierzyciel miał zatem podstawy, aby twierdzić, że jest to aktualny adres zamieszkania i nie był uprawniony do jego kwestionowania. Racje należy przyznać organom, że wierzyciel nie oceniał natomiast źródła pochodzenia tego adresu, tj. dokumentu, na podstawie którego spisano adres. Nie leży bowiem w kompetencji organów administracji publicznej ocena aktualności danych (w tym adresu) na dokumencie, którym jest prawo jazdy, czy też jakimkolwiek innym dokumencie, na podstawie którego ustalono adres ukaranego mandatem.
Skarżący podpisał mandat, na którym wskazał, że jego miejsce zamieszkania na dzień wystawienia mandatu to: ul. [...], [...] B., a tym samym nie może aktualnie czynić zarzutu wierzycielowi, że ten wykorzystał tą informację do doręczenia upomnienia.
W tym stanie rzeczy nie jest uzasadnione twierdzenie, że organ powinien zweryfikować adres widniejący na mandacie karnym i przesłać upomnienie na adres, którym skarżący posługuje się w celach podatkowych.
Organ nie miał podstaw do kwestionowania danych znajdujących się na prawomocnym mandacie karnym, zaakceptowanym przez skarżącego, o czym świadczy jego własnoręczny podpis widniejący na tym mandacie.
Co zaś się tyczy umieszczenia w tytule wykonawczym o nr [...] z 3.10.2022 r., adresu skarżącego: ul. [...],[...] N., to wynikało to z ze złożenia przez skarżącego w dniu 9.03.2022 r. (czyli po otrzymaniu mandatu i wystawieniu upomnienia) zeznania PIT-37, w którym podał on ten adres. Spowodowało to, że od 9.03.2022 r. adres ten stał się ostatnim adresem znanym wierzycielowi.
Organ wskazał w tym zakresie na chronologię zdarzeń, zgodnie z którą:
• od 10 lutego 2015 r. do 10 kwietnia 2021 r. - ostatni adres skarżącego, jaki był znany wierzycielowi to: ul. [...], [...] N. (czyli adres z systemu rejestracyjnego);
• 11 kwietnia 2021 r. skarżący otrzymał mandat karny, na którym wskazał adres: ul. [...], [...] B. - od 11 kwietnia 2021 r. adres ten stał się zatem ostatnim adresem znanym wierzycielowi;
• 14 stycznia 2022 r. wierzyciel wystawił upomnienie, które wysłał na ostatni znany mu adres, czyli na adres z mandatu karnego;
• 9 marca 2022 r. skarżącego złożył zeznanie PlT-37, w którym podał adres: ul. [...], [...] N. - sprawiło to, że adres ten ponownie stał się ostatnim adresem znanym wierzycielowi;
• 3 października 2022 r. wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, w którym wskazał ostatni znany mu adres, tj. adres, który skarżący podał w zeznaniu PIT-37 z 9 marca 2022 r.
W odniesieniu do twierdzenia skarżącego, że 30.04.2021 r. dokonał dopłaty podatku dochodowego od osób fizycznych i w tytule przelewu wpisał prawidłowy adres zamieszkania, podzielić należy stanowisko organu, że wpisanie adresu w tytule przelewu kierowanego do organu podatkowego, nie powoduje jego zmiany (aktualizacji). Aktualizacja adresu następuje bowiem w wyniku złożenia do organu podatkowego zgłoszenia aktualizacyjnego lub wskazania aktualnego adresu w zeznaniu podatkowym. Adres wskazany w tytule przelewu i data, w jakiej to nastąpiło, nie ma więc znaczenia dla sprawy. Zauważyć również należy, że skarżący przelew skierował do organu podatkowego, a nie do wierzyciela należności z mandatu. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu nie miał więc dostępu do danych, jakie skarżący zawarł w przelewie. Zatem ten argument nie ma związku ze sprawą i nie podważa prawidłowości działania wierzyciela.
Reasumując, w ocenie Sądu wynikające z akt okoliczności faktyczne potwierdzają, że prawidłowe było skierowanie upomnienia na adres wynikający z mandatu karnego zaakceptowanego przez skarżącego. W chwili kierowania upomnienia organ nie miał podstaw do kwestionowania tego adresu. Nie weryfikując aktualności podanych danych w momencie przyjmowania mandatu karnego skarżący sam naraził się na negatywne konsekwencje.
Z uwagi na powyższe Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi w powyższym zakresie, gdyż z okoliczności sprawy wynika, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Organy prawidłowo również oceniły zarzut z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., tj. wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części.
Z akt sprawy wynika, że (do czasu przeprowadzenia egzekucji) należność z mandatu karnego [...] z 11.04.2021 r. w kwocie 200 zł nie została uregulowana, umorzona, a termin przedawnienia wykonania kary nie upłynął (termin wynosi 3 lata od daty uprawomocnienia się mandatu). Skarżący nie przedstawił dowodów, które potwierdzałyby, że obowiązek zapłaty należności z mandatu wygasł z tych powodów.
Końcowo co do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8.04.2016 r. sygn. akt II FSK 196/16, na który powołał się skarżący, wskazać należy, że dotyczy on odmiennej kwestii spornej niż ma to miejsce przedmiotowej sprawie, tj. skutków braku aktualizacji danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, które –jak stwierdził NSA- nie mają bezwzględnie wiążącego charakteru przy ustalaniu miejsca zamieszkania stron w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie adres pod którym doręczono upomnienie wynikał z prawomocnego i zaakceptowanego przez skarżącego mandatu karnego, co w ocenie Sądu dopuszcza doręczenie upomnienia w trybie fikcji z art. 44 K.p.a.
W tym stanie rzeczy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło