I SA/Op 131/11

PostanowienieWSA w Opolu2011-03-24

Skład orzekający: Marta Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zawiesić postępowanie w sprawie dotyczącej zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów ze względu na toczące się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczące zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, w tym postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W niniejszej sprawie zachodzi taka przesłanka, ponieważ podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy poddane kontroli konstytucyjnej, dlatego sąd zawiesił postępowanie do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący T. W. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z 9 grudnia 2010 r., utrzymującą w części decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 15 czerwca 2009 r., która ustalała zryczałtowany podatek dochodowy za 2002 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Skarga dotyczyła m.in. podstaw prawnych decyzji, tj. przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rozstrzygnięcie
Postępowanie zawiesić do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt SK 18/09.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 9 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego za 2002 r. od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: postępowanie zawiesić. Skarżący T. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 9 grudnia 2010 r. utrzymującą w części w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z dnia 15 czerwca 2009 r. ustalającą zryczałtowany podatek dochodowy za 2002 r. od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W podstawach prawnych decyzji organów podatkowych obu instancji powołano m.in. art. 20 ust. 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – zwanej dalej: "u.p.d.o.f." W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując do rozpoznania skargi tut. Sąd ustalił, iż do Trybunału Konstytucyjnego złożona została skarga konstytucyjna (sprawa o sygn. akt SK 18/09), która dotyczy zbadania zgodności z Konstytucją: 1) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, odczytywanej w związku z ustępem 3 art. 64 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników poprzez ingerencję w ich prawo własności, wyrażające się w obciążeniu podatnika obowiązkiem zapłaty podatku w wysokości 75% ustalonego przez organ podatkowy dochodu, co w rzeczywistości skutkuje pozbawieniem podatnika niemalże całego niezgłoszonego do opodatkowania dochodu i wykazuje cechy zbliżone do konfiskaty mienia, naruszającej istotę prawa własności; 2) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 46 Konstytucji RP w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że upoważniając organ podatkowy, do orzekania o faktycznym przepadku na rzecz Skarbu Państwa 75 % dochodów wypracowanych przez podatników, którzy nie ujawnili wszystkich źródeł przychodu, pod pozorem zryczałtowanego podatku dochodowego, narusza konstytucyjnie ustanowioną wyłączność sądu do orzekania o przepadku rzeczy oraz prawo do sądu; 3) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. ze względu na zastosowanie środka o rzeczywistym charakterze sankcji polegającej na konfiskacie 75% mienia uzyskanego w sposób niewykazany legalnie pod pozorem "zryczałtowanego podatku dochodowego", z art. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji RP, które nakazują ustawodawcy takie określanie czynu zabronionego (jego znamion), aby zarówno dla adresata normy o charakterze prawnokarnym, jak i organów stosujących prawo i dokonujących odkodowania treści regulacji w drodze wykładni danej normy, zakres jej zastosowania oraz rzeczywisty charakter nie budziły wątpliwości; 4) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. ze względu na dopuszczenie stosowania wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej określonej przez cytowaną ustawę jako "zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach" i odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe na podstawie art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, z art. 2 Konstytucji RP; 5) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie środka, w postaci opodatkowania ujawnionych przez organ podatkowy dochodów w wysokości 75% dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, który to środek nie jest instrumentem koniecznym i nieodzownym do zrealizowania postulatu powszechnego opodatkowania podatkiem dochodowym wszystkich grup osób fizycznych, przyświecającego ustawodawcy przy konstruowaniu kwestionowanej w sprawie instytucji; 6) art. 20 ust. 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. rozumianego w ten sposób, że w postępowaniu w sprawie nieujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku, z uwagi na restrykcyjny i penalny charakter cytowanych przepisów, z wzorcem konstytucyjnym wynikającym z normy art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, statuującym zasadę domniemania niewinności osób poddanych represjom o charakterze quasi-karnym; 7) art. 20 ust. 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. w związku z art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników przez pozbawienie ich możliwości powoływania się na zarzut przedawnienia zobowiązań podatkowych z upływem pięcioletniego okresu od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, wskutek wydania przez organ podatkowy decyzji ustalającej podatek od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych i wydłużającej ustawowy bieg przedawnienia tychże zobowiązań do granic nieokreślonych jakimikolwiek ramami czasowymi; Opisana skarga konstytucyjna do dnia 23 marca 2011 r. nie została rozpatrzona przez Trybunał Konstytucyjny. Analizując zakres przepisów, których zgodność z Konstytucją rozstrzygnięta zostanie przez Trybunał Konstytucyjny w powyższej sprawie stwierdzić należy, że są to przepisy, które były podstawą wydania decyzji przez organ pierwszej i drugiej instancji. Stosownie do treści art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie w sprawie, jeżeli jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zgodnie z opinią wyrażaną w doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego "celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie pkt 1 § 1 art. 125 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem (...), jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego (...)" (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, Kraków 2005, s. 302). Ustawodawca, używając sformułowania "może", pozostawił sądowi swobodę podjęcia decyzji w tym zakresie, pod warunkiem zaistnienia przesłanki wpływu wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym na rozstrzygnięcie sprawy przed sądem administracyjnym. W przedmiotowej sprawie taka przesłanka zaistniała, ponieważ wskazane w powyższej skardze konstytucyjnej przepisy u.p.d.o.f., których zgodność z Konstytucją RP poddana została kontroli Trybunału Konstytucyjnego, stanowiły podstawę prawną wydanych w niniejszej sprawie decyzji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt. SK 18/09

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło