I SA/Op 164/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu Wydział I w składzie: Przewodniczący : sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r. na skutek wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wnioskiem zawartym w skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z [...], w ramach której określono podatnikowi M. G. zobowiązanie w zryczałtowanym podatku od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r., pełnomocnik skarżącej zwrócił się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej w O., a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku – o wstrzymanie wykonania tej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. W uzasadnieniu wskazał, że ze względu na wysokość podatku ustalonego w decyzji wymiarowej jej wykonanie spowoduje nieodwracalne skutki dla skarżącej. Wysokość spornej kwoty przemawia za tym, aby do czasu rozpoznania sprawy przez Sąd czynności egzekucyjne nie były podejmowane, bowiem egzekucja może spowodować upadłość prowadzonej przez skarżącego, a także jego małżonki, działalności gospodarczej, co stanowi o nieodwracalności skutku. Dyrektor Izby Skarbowej w O. postanowieniem z dnia [...] odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – dalej: [p.p.s.a.], wniesienie skargi nie powoduje automatycznie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zasadą jest więc wykonywanie zaskarżonych aktów, mających przymiot ostateczności. Wstrzymanie wykonania może natomiast nastąpić bądź przez organ, którego decyzja jest skarżona, bądź przez wojewódzki sąd administracyjny. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 tej ustawy po przekazaniu skargi sądowi może on, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności organu administracji, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja nie jest aktem prawa miejscowego oraz nie mają do niej zastosowania przepisy szczególne zabraniające jej wstrzymania. Jak stanowi omawiany przepis, odmowa wstrzymania wykonania decyzji przez organ nie pozbawia skarżącego prawa złożenia wniosku do sądu, co wystąpiło w rozpoznawanej sprawie. Istnienie przesłanek określonych w powołanym art. 61 § 3 zdanie pierwsze p.p.s.a. winno być wskazane, a przy tym uprawdopodobnione, przez stronę skarżącą, bowiem to na podstawie jej twierdzeń Sąd może ocenić spełnienie przesłanek prowadzących do uwzględnienia wniosku. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Takie twierdzenia powinny być przy tym poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji majątkowej i osobistej (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r. sygn. akt GZ 120/04, niepublik. Oraz J.P. Tarno [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, W-wa 2006, str. 188). W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej powołał się na znaczną kwotę wymierzonego podatku ograniczając się do twierdzenia, że jego egzekucyjne ściągnięcie może doprowadzić do upadłości firmy prowadzonej przez skarżącą, co w jego ocenie wyczerpuje przesłankę nieodwracalności skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "nieodwracalne skutki" użytego w art. 61 § 3 zd. pierwsze p.p.s.a., na które powołuje się pełnomocnik. Bez wątpienie jest to pojęcie nieostre i dlatego wymaga skonkretyzowania poprzez dokładną i wyczerpującą argumentację wspartą w miarę potrzeby odpowiednią dokumentacją. Obowiązek ten ciąży na wnioskodawcy (por. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2006 r. sygn. akt II FZ 452/2006). W ocenie Sądu niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie może być sprowadzone do każdej sytuacji, w której dochodzi do zapłaty podatku (należności publicznoprawnej) pomimo sporu co do jego wysokości czy też samego obowiązku jego zapłaty. Sama zapłata podatku nie powoduje trudnych do odwrócenia skutków, bowiem w przypadku uchylenia decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe dochodzi do zwrotu spełnionego świadczenia pieniężnego wraz z odsetkami. Chodzi tu więc o tego rodzaju skutek, którego wystąpienie powoduje niemożność doprowadzenia do stanu sprzed jego zaistnienia, lub czyni to nader utrudnionym. W orzecznictwie przyjmuje się, że trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt II Sa/Bk 352/06, LEX nr 192964). Fakt upadłości podmiotu gospodarczego (tutaj: skarżącej) nie został jednak w jakikolwiek sposób w uzasadnieniu wniosku uwiarygodniony, bowiem nie odwołano się do ani do aktualnej sytuacji majątkowej podatniczki, ani do wysokości i źródła jej dochodów czy też w ogóle nie zobrazowano sytuacji, w jakiej obecnie się znajduje. Takich danych nie dołączono do wniosku, co więcej, nie zawarto nawet żadnego oświadczenia w tym zakresie. Również akta administracyjne wskazówek w tym zakresie nie zawierają, bowiem ustalenia w nich poczynione dotyczą zdarzeń i sytuacji znacznie odległych w czasie (z roku 2003), a więc trudno na ich podstawie wnioskować o aktualnej sytuacji, w jakiej znajduje się skarżąca. Ogólnikowość uzasadnienia przesłanki określanej jako wystąpienie nieodwracalnych skutków oraz to, że akta administracyjne ani też sądowe nie przybliżają okoliczności faktycznych pozwalających na takie wnioskowanie, gdyż nie odnoszą się do aktualnej sytuacji, w jakiej znajduje się strona, nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku. Jak wyżej wskazano, uprawdopodobnienie okoliczności faktycznych będących podstawą wniosku ciąży na skarżącym, który działa we własnym, procesowym interesie (por. M. Bogusz w glosie do postanowienia NSA z dnia 31 marca 2005 r. II OZ 155/05, Gdańskie Studia Prawnicze 2006 nr 1 poz. 1). W okolicznościach rozpatrywanej sprawy tego rodzaju okoliczności faktyczne nie zostały uprawdopodobnione, a zatem wniosek podlegał oddaleniu na podstawie art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.