I SA/Op 179/14
WyrokWSA w Opolu2014-04-04
Skład orzekający: Anna Wójcik, Marta Wojciechowska, Teresa Cisyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Ministerstwa Finansów interpretujące przepisy ustawy o podatku akcyzowym, wydane po dacie ostatecznej decyzji podatkowej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Pismo Ministerstwa Finansów interpretujące przepisy ustawy o podatku akcyzowym, wydane po dacie ostatecznej decyzji podatkowej, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Nowa wykładnia przepisu prawa, nawet jeśli została dokonana przez organ nadrzędny, nie jest nowym faktem ani dowodem, który mógłby uzasadniać wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją. W związku z tym, organ podatkowy prawidłowo odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, gdy nie stwierdził istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Skarżący K. N. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 6 stycznia 2006 r., która utrzymała w mocy decyzję określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym za okres od czerwca do grudnia 2002 r. Jako podstawę wznowienia wskazał pismo Ministerstwa Finansów z dnia 5 czerwca 2012 r., które miało sprecyzować sposób interpretacji przepisów ustawy o podatku akcyzowym. Dyrektor Izby Celnej odmówił uchylenia decyzji, uznając, że pismo Ministerstwa Finansów nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji przez Dyrektora Izby Celnej w Opolu w postępowaniu odwoławczym, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marta Wojciechowska Sędzia WSA Teresa Cisyk Protokolant st. sekretarz sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 29 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia – po wznowieniu postępowania – decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym za okres od czerwca do grudnia 2002 r. oddala skargę
Dyrektor Izby Celnej w Opolu decyzją z dnia 18 września 2013 r., wydaną na podstawie art. 240 § 1 pkt 5, art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 poz. 749 ze zm.) – dalej jako: [O.p.], odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia 6 stycznia 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu kontroli Skarbowej w Opolu z dnia 1 czerwca 2005 r. w przedmiocie określenia podatnikowi K. N. (dalej określanemu jako: podatnik, strona, skarżący) zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiące od czerwca do grudnia 2002 r.
W uzasadnieniu wskazał na następujące okoliczności sprawy:
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu decyzją z dnia 1 czerwca 2005 r. skierowaną do podatnika prowadzącego działalność gospodarczą pn. PPHU "A" z siedzibą w L. określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiące od czerwca do grudnia 2002 r.
Po rozpatrzeniu wniesionego od tej decyzji odwołania Dyrektor Izby Celnej w Opolu decyzją z dnia 6 stycznia 2006 r. utrzymał ją w mocy.
W dniu 2 lipca 2013 r. do Dyrektora Izby Celnej w Opolu wpłynął wniosek z dnia 25 czerwca 2013 r. w którym strona, wskazując na "art. 240 § 5" (organ odczytał, iż chodzi o art. 240 § 1 pkt 5 O.p.) zwróciła się o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 6 stycznia 2006 r. oraz unieważnienie decyzji. W uzasadnieniu powołała się na pismo Ministerstwa Finansów z dnia 5 czerwca 2012 r. nr AE6/033/14/GON/12/BMI93338 wskazując, że sprecyzowano w nim sposób interpretowania przepisów ustawy o podatku akcyzowym dotyczących obciążania podatników tym podatkiem i pozbawiono urzędników możliwości dowolnej interpretacji. W piśmie tym wskazano w szczególności na konieczność obciążania akcyzą w pierwszej kolejności tych podmiotów, które dokonywały obrotu paliwem na wcześniejszym etapie, gdyż to one nie wywiązują się z ciążącego na nich obowiązku podatkowego, zwłaszcza wówczas, gdy podmioty te zostaną zidentyfikowane. Wyklucza to zarazem możliwość przeniesienia odpowiedzialności za nieuiszczoną akcyzę na kolejnych uczestników obrotu, działających zgodnie z prawem, a zatem takich jak podatnik. W sprawie go dotyczącej znane były organom podatkowym wszystkie etapy obrotu paliwem, a ponadto sam podatnik nie posiadał wiedzy o fakcie niezapłacenia akcyzy na poprzednich etapach obrotu.
Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w Opolu wznowił na wniosek strony postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 6 stycznia 2006 r. wskazując w uzasadnieniu na dopuszczalność wznowienia z uwagi na brak ku temu przesłanek negatywnych (ostateczny charakter decyzji, co do której skierowano wniosek o wznowienie oraz sformułowanie w nim ustawowej podstawy wznowienia).
Rozstrzygając przedmiotowy wniosek Dyrektor Izby Celnej, po wyznaczeniu stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, decyzją z dnia 18 września 2013 r. odmówił uchylenia wydanej przez siebie decyzji ostatecznej z dnia 6 stycznia 2006 r.
W uzasadnieniu omówił w pierwszej kolejności charakter prawny instytucji wznowienia postępowania jako nadzwyczajnego środka umożliwiającego wzruszenie decyzji pomimo jej ostateczności, który jednak stanowi wyjątek od sformułowanej w art. 128 O.p. generalnej zasady trwałości decyzji ostatecznych. Taki charakter tej instytucji powoduje konieczność ścisłej wykładni przepisów ją regulujących.
Jak wyjaśnił organ, przepisy normujące tę procedurę zawarte w rozdziale 17 działu IV Ordynacji podatkowej uzależniają możliwość skorzystania z trybu wznowieniowego od wystąpienia dwóch przesłanek pozytywnych oraz niewystąpienia żadnej z przesłanek negatywnych. Do pierwszej grupy należą:
1) rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną,
2) wystąpienie co najmniej jednej z enumeratywnie wyliczonych w art. 240 § 1 O.p. podstaw prawnych wznowienia postępowania.
Z kolei za przesłanki negatywne uznać należy:
1) możliwość wydania w wyniku wznowionego postępowania jedynie takiej decyzji, która rozstrzyga istotę sprawy w ten sam sposób, co decyzja dotychczasowa (art. 245 § 1 pkt 3a O.p.),
2) przedawnienie (art. 245 § 1 pkt 3b O.p.).
Przepis art. 240 § 1 O.p. w punktach od 1) do 11) zawiera zamknięty katalog okoliczności, których wystąpienie (którejkolwiek z nich) daje podstawę do wznowienia postępowania. Między innymi w punkcie 5) wymieniono sytuację, kiedy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
Zdaniem organu, z redakcji wniosku oraz z podanej w nim podstawy prawnej można wywieść, że strona domagała się wznowienia postępowania na podstawie prawnej określonej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p.
Dokonując wykładni tego przepisu organ stwierdził, że dla jego zastosowania muszą być spełnione łącznie następujące okoliczności:
- muszą wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody,
- okoliczności te lub dowody muszą być "nowe",
- nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody powinny istnieć w dniu wydania decyzji, lecz nie mogą być znane organowi, który wydał decyzję.
Odnosząc się do podanej przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniającej, jej zdaniem, wznowienie postępowania, czyli do pisma Ministerstwa Finansów z dnia 5 czerwca 2012 r. nr AE6/033/14/GON/12/BMI93338, Dyrektor Izby Celnej uznał, że pismo to nie jest nową okolicznością lub nowym dowodem w sprawie, ale interpretacją przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 108, poz. 626 ze zm.). Nie ma ono w sprawie znaczenia dowodowego, nie świadczy o stanie faktycznym sprawy, nie potwierdza określonych faktów bądź okoliczności związanych ze sprawą. Dodatkowo zostało ono sporządzone w dniu 5 czerwca 2012 r., czyli już po wydaniu decyzji z dnia 6 stycznia 2006 r. kończącej postępowanie, o którego wznowienie strona złożyła wniosek. Ponadto dotyczy stanu prawnego innego niż ten, który stał się podstawą prawną decyzji z dnia 6 stycznia 2006 r. – ta bowiem została wydana na podstawie ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zm.).
Tym samym, w ocenie organu, przesłanki określone w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie zostały spełnione. Brak jest bowiem podstaw do uznania, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
Końcowo zauważono, że w sprawie zbadano także ewentualne wystąpienie pozostałych przesłanek wznowienia postępowania wyszczególnionych w art. 240 § 1 O.p., jednakże w wyniku przeprowadzonej analizy nie stwierdzono występowania żadnej z nich.
W odwołaniu od tej decyzji podatnik wskazał, że pomimo tego, iż nie są w sprawie spełnione przesłanki określone w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. ze względu na sporządzenie przez Ministerstwo Finansów powołanego pisma już po wydaniu decyzji ostatecznej, to jednak decyzja, co do której skierowano żądanie wznowienia, powinna zostać uchylona, albowiem Konstytucja RP gwarantuje jasność, czytelność i jednoznaczność przepisów. Skoro mimo tego wymogu doszło do sytuacji, w której jeden przepis był dowolnie interpretowany, to po ujednoliceniu wykładni przez Ministerstwo Finansów winno nastąpić poprawienie niesłusznie wydanych decyzji. W konkluzji skarżący wniósł o unieważnienie decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia 18 września 2013 r. oraz unieważnienia decyzji tego organu z dnia 6 stycznia 2006 r.
Po rozpatrzeniu zarzutów odwołania oraz po ponownym przeanalizowaniu okoliczności sprawy Dyrektor Izby Celnej w Opolu, działając jako organ odwoławczy, skarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia 28 listopada 2013 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 18 września 2013 r. odmawiającą uchylenia decyzji z dnia 6 stycznia 2006 r. określającej wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2002 r.
W uzasadnieniu powtórzył wcześniejszą argumentację faktyczną i prawną, a odnosząc się do zarzutów odwołania podkreślił, że organy administracji państwowej działają zgodnie z zasadą legalizmu określoną w art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, a zatem na podstawie i w granicach prawa, według swoich kompetencji i w formie przez prawo przewidzianej. W jego ocenie nie doszło w tej sprawie do naruszenia przepisów Konstytucji, albowiem w przepisach powszechnie obowiązujących brak jest normy prawnej, która pozwalałaby na wznowienie postępowania na podstawie okoliczności wskazywanych przez podatnika, tj. z uwagi na wymóg jednolitej interpretacji przepisów prawa.
W skardze na powyższą decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skarżący ponownie przyznał fakt niespełnienia przesłanek wznowienia postępowania zawartych w art. 240 § 1 O.p., jednakże jego zdaniem wydanie przez Ministerstwo Finansów interpretacji ujednolicającej wykładnię przepisów powinno doprowadzić do uchylenia krzywdzących decyzji, opartych na wcześniejszych różnych interpretacjach przepisu. Nie stanowi do tego przeszkody zasada legalizmu, wręcz przeciwnie, to właśnie art. 2 Konstytucji RP winien być podstawą uwzględnienia wniosku i uchylenia wcześniejszej decyzji. Skarżący zakwestionował także zasadność stanowiska Dyrektora Izby Celnej o braku podstaw do stosowania w/w pisma w przedmiotowej sprawie ze względu na odmienny stan prawny (w sprawie, której dotyczy wniosek o wznowienie - ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym, a w piśmie Ministerstwa Finansów - ustawa o podatku akcyzowym z 6 grudnia 2008 r.), gdyż w jego ocenie zmianie uległ jedynie numer artykułu, jednak treść przepisów w obydwu tych ustawach pozostała ta sama. Na poparcie tego twierdzenia przytoczył obszerny fragment w/w pisma.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Opolu wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W nawiązaniu do podniesionych w skardze zarzutów zauważył – przytaczając przykłady orzeczeń sądów administracyjnych – że źródłem obowiązującego prawa są tylko ustawy, rozporządzenia i akty prawa miejscowego, nie zaś nowa wykładnia przepisu prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu obligującym Sąd do jej uchylenia.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej.
Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej jako: [p.p.s.a.] wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Powołana regulacja prawna wskazuje zatem, że zaskarżone akty mogą być uchylone tylko wtedy, gdy organom administracji można postawić skuteczny zarzut naruszenia prawa w oznaczonym wyżej zakresie.
Ponadto w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną decyzję Sąd tego rodzaju naruszeń prawa się nie dopatrzył.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie organ podatkowy odmówił stronie – po wznowieniu postępowania – uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 6 stycznia 2006 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2002 r.
Analiza akt sprawy oraz treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzą do wniosku, że instytucja wznowienia postępowania unormowana w rozdziale 17 działu IV O.p. została przez organ podatkowy zinterpretowana prawidłowo, zarówno co do przesłanek jej stosowania jak i konieczności ścisłej wykładni przepisów zawierających katalog podstaw wznowienia, w szczególności art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Trafnie przy tym odczytano opisaną we wniosku o wznowienie postępowania podstawę wznowienia, jako odnoszącą się do przypadku określonego w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. (we wniosku określono ją jako "art. 240 § 5"), przy uwzględnieniu zawartych we wniosku motywów tak określonego żądania.
Powołany prawidłowo jako podstawa prawna rozstrzygnięcia art. 245 § 1 pkt 2 O.p. stanowi, że organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p. Z treści art. 240 § 1 pkt 5 O.p., przytoczonego przez stronę jako podstawa wniosku o wznowienie wynika, że wznawia się postępowanie zakończone decyzją ostateczną, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, nieznane organowi, który ją wydał. Utrwalone w orzecznictwie i piśmiennictwie rozumienie tej normy prawnej wskazuje, że wymaga ona łącznego spełnienia następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej, muszą one istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane, oraz muszą być istotne dla sprawy. Nowy dowód lub nowa okoliczność są istotne dla sprawy wówczas, jeśli mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. W odniesieniu do wymogu "nowości" dowodów lub okoliczności zauważyć należy, że jeśli określone okoliczności faktyczne zostały ujawnione w toku postępowania podatkowego, a przed wydaniem decyzji ostatecznej, to fakt, że potwierdzono je później dodatkowo nowym dowodem, pozyskanym po wydaniu tej ostatecznej decyzji, nie powoduje, że okoliczności te stały się "nowe" w rozumieniu powołanego przepisu (por. wyroki WSA: w Lublinie z dnia 17.01.2012 r. sygn. I SA/Lu 730/11, w Łodzi z dnia 16.09.2010 r. sygn. I SA/Łd 322/10- oba publikowane na stronie internetowej NSA www.orzecznictwo.nsa.gov.pl, podobnie jak dalsze przytaczane orzeczenia).
Nie budzi też wątpliwości – co trafnie ocenił organ podatkowy - że wznowienie postępowania jest instytucją nadzwyczajną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Dlatego też postępowanie wznowieniowe toczy się w ściśle określonych ramach prawnych, a jego przedmiotem nie może być ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, lecz jedynie zbadanie, czy zaszły szczególne okoliczności, taksatywnie wymienione w art. 240 § 1 O.p. Wznowienie postępowania, w ramach którego dopuszczalna jest weryfikacja decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym, nie może więc zastępować kontroli sprawowanej w postępowaniu zwykłym w ramach postępowania odwoławczego. Dlatego też wyłącznym celem tego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zakończone ostateczną decyzją dotknięte było jedną z kwalifikowanych wad przewidzianych w art. 240 § 1 O.p., a następnie, w zależności od poczynionych ustaleń - wydanie jednego z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 245 § 1 O.p.
Powyższe rozgraniczenie zakresów obu rodzajów postępowań ma decydujące znaczenie dla oceny zasadności zarzutów skargi. Skarżący dąży bowiem do wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie nadzwyczajnym starając się równocześnie wykazać merytoryczną wadliwość rozstrzygnięcia w szerszym, a właściwie zgoła odmiennym aspekcie, niż wynikać by to mogło z regulacji zawartej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Argumentuje bowiem, że ostateczna decyzja wymiarowa z dnia 6 stycznia 2006 r. jest krzywdząca, gdyż zapadła na podstawie przepisu, który w świetle późniejszych wyjaśnień Ministerstwa Finansów powinien być interpretowany z korzyścią dla niego, czyli – w jego ocenie - w sposób wykluczający powstanie po jego stronie obowiązku podatkowego w akcyzie. W tym względzie przytacza obszerne, ale tylko niektóre, fragmenty owego pisma wskazujące, że w przypadku, gdy organom podatkowym znany jest podatnik, który na wcześniejszym etapie obrotu towarem akcyzowym (w tym przypadku paliwem) nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku podatkowego, to nie można przenieść odpowiedzialności podatkowej na kolejnych w obrocie, zgodnie z prawem działających, podatników. Równocześnie skarżący zarówno w odwołaniu jak i skardze wyraźnie i wprost przyznaje, że z formalnego punktu widzenia przywołana przez niego okoliczność w postaci omawianego pisma z dnia 5 czerwca 2012 r., dotyczącego interpretacji przepisów ustawy o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 r. (art. 8 ust. 6 i art. 8 ust. 2 pkt 4) nie mieści się w katalogu podstaw wznowienia określonym w art. 240 § 1 O.p., w szczególności nie wyczerpuje przesłanek opisanych w punkcie 5 tego przepisu. Nie może budzić wątpliwości, że pismo to zostało sporządzone już po wydaniu decyzji ostatecznej, a zatem nie jest to "nowa" okoliczność ani też "nowy" dowód w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Już tylko z tego powodu nie spełnia ono warunków koniecznych dla zastosowania podstawy wznowienia w tym przepisie opisanej. Niezależnie od tego trafnie wskazał organ podatkowy, że pismo to nie ma charakteru ani nowej "okoliczności" ani nowego "dowodu" w sprawie. Jak bowiem przyjmuje się w orzecznictwie, nowa wykładnia przepisu prawnego, zarówno dokonana przez organ stosujący prawo jak i ustalona w judykaturze, nie jest nowym faktem i dowodem, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 7 maja 1997 r. SA/Sz 275/96). Podzielając ten pogląd wskazać dodatkowo należy, że wbrew sformułowaniom zawartym w skardze, pismu temu nie można nadać znaczenia interpretacji ogólnej przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 14a O.p., co wyraźnie wynika z jego treści (nie przywołano w nim tej podstawy prawnej). Pismo to jest jedynie próbą rozwiania wątpliwości pojawiających się w praktyce stosowania przepisów ustawy o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 r., a zwłaszcza problematyki związanej z wzajemną relacją pomiędzy przepisem art. 8 ust. 6 tej ustawy, statuującym zasadę jednokrotności opodatkowania akcyzą a normą zawartą w art. 8 ust. 2 pkt 4.
Trafne jest tym samym stanowisko organu odwoławczego, że wskazywane pismo nie ma cech dowodu, nie potwierdza żadnych faktów związanych ze sprawą. Nie jest także nową okolicznością faktyczną o atrybutach wymienionych w omawianym przepisie, która mogłaby mieć znaczenie dla stanu faktycznego tej sprawy. Tak więc żaden z warunków wymaganych w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie został spełniony, a przez to słuszna i usprawiedliwiona okolicznościami tej sprawy była konkluzja organu podatkowego o niespełnieniu podstaw wznowienia w przepisie tym opisanych.
Wskazać też należy, że podnoszony przez stronę argument o wydaniu interpretacji celem ujednolicenia wykładni przepisów, z konsekwencją w postaci konieczności wzruszenia ostatecznej decyzji wymiarowej, nie mógł także być, co słusznie zauważył organ podatkowy, oceniony jako trafny również w kontekście pozostałych przesłanek wymienionych w art. 240 § 1 O.p. Podana we wniosku przyczyna wznowienia nie mieści się bowiem w żadnej z podstaw wznowienia w tym przepisie wymienionej.
Jeśli natomiast chodzi o szczególnie mocno eksponowaną w skardze kwestię konieczności wznowienia postępowania z uwagi na względy sprawiedliwości społecznej wywodzone z art. 2 Konstytucji RP, to tego rodzaju argumenty i zarzuty bezsprzecznie w kontrolowanej sprawie nie mogły być rozważane, albowiem wykraczają one poza przytoczoną we wniosku podstawę wznowienia.
Po pierwsze, jak już wyżej wskazano, niedopuszczalne jest w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania ponowne merytoryczne badanie zasadności rozstrzygnięcia w pełnym jego zakresie. Takie postępowanie nie stanowi kontynuacji uprzednio zakończonego decyzją ostateczną postępowania zwykłego, przez co wyłączone jest jego wykorzystanie do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym. Ponownie należy podkreślić, że wyłącznym jego celem jest dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 O.p. (por. wyrok NSA z dnia 19.01.2010 r., I FSK 1848/08). Postępowanie dotyczące wznowienia postępowania nie może prowadzić do czynności postępowania odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 30.01.2013 r. II FSK 1212/11). Z tych powodów podnoszone w skardze twierdzenie o braku wiedzy podatnika co do faktu nieuiszczenia akcyzy na poprzednim etapie obrotu nie mogło być badane w niniejszym postępowaniu.
Po wtóre, trafnie wywiódł organ podatkowy, że zasada legalizmu wywodzona właśnie z treści art. 2 i art. 7 Konstytucji RP oznacza, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Skoro żaden przepis ustawy – Ordynacja podatkowa nie formułuje, jako podstawy wznowienia postępowania, względów sprawiedliwości społecznej, to organy podatkowe, działając właśnie w ramach wyznaczonych przepisami prawa materialnego i procesowego, nie mogły wydać odmiennego rozstrzygnięcia kierując się tego rodzaju argumentami.
Biorąc zatem pod uwagę to, że w postępowaniu wznowieniowym nie chodzi o weryfikację merytorycznego stanowiska organu zajętego w postępowaniu "zwykłym", z którym podatnik nadal się nie zgadza i próbuje je podważyć, stwierdzić należy, że w kontrolowanej sprawie nie została ujawniona istotna dla jej wyniku okoliczność, mogąca być podstawą do przeprowadzenia ponownej analizy sprawy. Skoro więc nie stwierdzono wskazanej przez stronę podstawy wznowienia (art. 240 § 1 pkt 5 O.p.) ani także którejkolwiek z innych przesłanek w tym przepisie wymienionych, organ obowiązany był, na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 O.p., odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej.
Skoro zatem przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia prawa w zakresie opisanym w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło