I SA/Op 188/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 22 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2004 r. postanawia: postępowanie zawiesić. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...]. skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie przepisów art. 42 ust. 1, art. 42 ust. 3 i art. 42 ust. 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zmianami) [dalej: u.p.t.u.] przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów oraz naruszenie przepisów art. 120, 121, 122, 187 i 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zmianami) [dalej: O.p.] przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i naruszenie zasady prawdy obiektywnej – czego skutkiem było przyjęcie przez organy podatkowe, że skarżąca Spółka nie spełniła warunków do stosowania stawki 0% przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów, a ponadto naruszenie art. 249 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską z dnia 25 marca 1957 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2 ze zmianami), art. 2 Pierwszej Dyrektywy Rady Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EEC) [dalej: I Dyrektywa] i art. 11 (A)(1)(a) Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC) [dalej: VI Dyrektywa] przez ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług na podstawie niezgodnego z prawem wspólnotowymart. 109 ust. 5 u.p.t.u. Ze względu na to że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 15 lutego 2006., wydanym w sprawie o sygnaturze I SA/Łd 1089/05 wystąpił z wnioskiem o wydanie orzeczenia prejudycjalnego przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich w sprawie zgodności art. 109 u.p.t.u. z VI Dyrektywą, Sąd rozpoznający sprawę niniejszą postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2006 r. zawiesił postępowanie do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał. Następnie, wskutek wydania przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich w sprawie o sygnaturze C-168/06 postanowienia z dnia 6 marca 2007 r. stwierdzającego, że nie jest właściwy do udzielenia odpowiedzi na zadane pytanie prejudycjalne, tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 21 maja 2007 r. podjął postępowanie. Jednakże Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 31 lipca 2007 r., wydanym w sprawie o sygnaturze I FSK 1062/06, ponownie zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z pytaniami następującej treści: 1. czy art. 2 ust. 1 i 2 I Dyrektywy w związku z art. 2, art. 10 ust. 1 lit. a) i art. 10 ust. 2 VI Dyrektywy wyłącza możliwość nałożenia obowiązku zapłaty przez podatnika podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 109 ust. 5 i 6 u.p.t.u. w przypadku stwierdzenia, że podatnik podatku od towarów i usług w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej; 2. czy "środki specjalne", o których mowa w art. 27 ust. 1 VI Dyrektywy, z uwagi na swój charakter i cel, mogą polegać na możliwości nakładania na podatnika podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego, ustalanego decyzją organu podatkowego, w razie stwierdzenia faktu zadeklarowania przez podatnika zawyżonej kwoty zwrotu różnicy podatku albo zawyżonej kwoty zwrotu podatku naliczonego; 3. czy w uprawnieniu przewidzianym w art. 33 VI Dyrektywy mieści się prawo do wprowadzenia dodatkowego zobowiązania podatkowego określonego w art. 109 ust. 5 i 6 u.p.t.u. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Postępowanie zostaje ponownie zawieszone z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 i art. 131 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) [dalej: P.p.s.a.]. Skierowane przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich pytanie prejudycjalne dotyczy zgodności przepisów polskiej ustawy o podatku od towarów i usług, przewidujących możliwość nałożenia na podatnika podatku od towarów i usług obowiązku zapłaty dodatkowego zobowiązania podatkowego w wypadku zawyżenia wykazanego przez podatnika zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego lub zawyżenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, z art. 2 ust. 2 I Dyrektywy i z art. 2, art. 10 ust. 1 lit. a i art. 10 ust. 2 VI Dyrektywy, a ponadto odnosi się do wykładni użytego w VI Dyrektywie pojęcia "środki specjalne" i zakresu uprawnień Państw Członkowskich, wynikających z treści art. 33 VI Dyrektywy. Należy zauważyć, że również w sprawie zawisłej przed tutejszym Sądem sporne zagadnienie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego wedle reguł ustanowionych w polskiej ustawie o podatku od towarów i usług jest zgodne z przepisami unijnymi, harmonizującymi wspólny system podatku od wartości dodanej. Rozstrzygnięcie zatem przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich sprawy zainicjowanej pytaniem prejudycjalnym Naczelnego Sądu Administracyjnego, której aspekt prawny jest tożsamy ze sprawą rozpoznawaną obecnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, będzie miało wpływ także na rozstrzygnięcie w tej ostatniej sprawie. Jeżeli bowiem okaże się, że implementacja przepisów I i VI Dyrektywy w polskiej ustawie o podatku od towarów i usług jest nieprawidłowa, może to być podstawą stwierdzenia wadliwości kwestionowanych przez skarżącą decyzji organów podatkowych. Art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Jakkolwiek przepis ten bezpośrednio nie wskazuje na możliwość zawieszenia postępowania w razie badania przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich zagadnienia zgodności z prawem wspólnotowym polskiego aktu prawnego, który stanowił podstawę do wydania zaskarżonej decyzji, niemniej charakter postępowania przed tym Trybunałem wykazuje zasadnicze podobieństwo do postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, badającym zgodność aktów normatywnych z Konstytucją lub aktami normatywnymi wyższego rzędu. Skutkiem orzeczeń obydwu Trybunałów może być bowiem odmowa zastosowania przez wyrokujący w sprawie sąd przepisu polskiej ustawy, który jest sprzeczny – czy to z Konstytucją, czy to z prawem wspólnotowym. Uprawniony jest zatem pogląd, że jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich postępowania zainicjowanego pytaniem prejudycjalnym zadanym w innej sprawie, sąd administracyjny może z urzędu zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na tej podstawie powinna być także analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją. Należy w związku z tym zauważyć, że art. 240 § 1 pkt 11 O.p. stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich ma wpływ na treść wydanej decyzji. Dlatego też ponowne zawieszenie postępowania w rozpoznawanej sprawie należy uznać za celowe. Stosownie do treści art. 128 § 1 pkt 4 P.p.s.a. postępowanie zostanie podjęte przez Sąd z urzędu gdy ustanie przyczyna zawieszenia, to jest po wydaniu orzeczenia przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich.