I SA/Op 201/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział I w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w K. na indywidualną interpretację Ministra Finansów - Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Skarżąca A Sp. z o.o. w K. złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. Minister Finansów - Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w dniu [...] wydał przedmiotową interpretację, która została doręczona skarżącej w dniu 3 grudnia 2008r. Pismem nadanym w dniu 18 grudnia 2008r. w urzędzie pocztowym K. skarżąca wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa dokonanego wskutek wydania interpretacji, ponieważ prezentowała stanowisko odmienne od organu podatkowego. W odpowiedzi na powyższe wezwanie z dnia 8 stycznia 2009r. (doręczonej 12 stycznia 2009r.) organ wskazał, że pozostawia je bez rozpatrzenia, gdyż strona uchybiła 14 dniowemu terminowi do jego wniesienia. Mimo tego między stronami korespondencja trwała nadal, a to w postaci pisma skarżącej dnia 22 stycznia 2009r. wzywającego do merytorycznego zajęcia stanowiska w sprawie przez organ oraz pisma organu z dnia 18 lutego 2009r. (doręczonego 20 lutego 2009r.) zwracającego uwagę, że w niniejszej sprawie strona nadal ma otwartą drogę do złożenia skargi do sądu administracyjnego. Skargą z dnia 27 lutego 2009r. skarżąca przedmiotową interpretację zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu domagając się jej uchylenia. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżąca argumentowała, że nie uchybiła terminowi do wniesienia skargi w sposób zawiniony, a termin ten rozpoczął bieg od dnia otrzymania od Ministra Finansów pisma z dnia 18 lutego 2009r., w którym poinformowano ją o możliwości wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 53 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej: P.p.s.a.] w przypadku konieczności wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na to wezwanie. W niniejszej sprawie, zatem termin ten otworzył się dnia 13 stycznia 2009r. (art. 83 §1 P.p.s.a. w zw. z art. 111 §2 Kodeksu cywilnego), a zakończył bieg w dniu 11 lutego 2009r. Skoro zatem skarga do organu podatkowego, w trybie art. 54 §1 P.p.s.a., wpłynęła w dniu 3 marca 2003r. - to wniesiono ją z uchybieniem terminu. Rozpoznając wniosek skarżącej o przywrócenie tego terminu sąd nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Zgodnie z art. 87 §1 P.p.s.a. pismo w tym przedmiocie wnosi się do sądu w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uniemożliwiającej dochowanie terminu. Praktyka orzecznicza wskazuje, że przyczyna ta winna być niezależna od strony. Sąd w tej sprawie takiej przyczyny się nie dopatrzył. Strona wskutek złożonego wniosku otrzymała w dniu 3 grudnia 2008r. indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego. Po myśli art. 52 § 3 P.p.s.a miała 14 dni na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, co było warunkiem koniecznym skorzystania z drogi zaskarżenia interpretacji do sąd administracyjnego i termin ten upływał w dniu 17 grudnia 2008r. Jednak strona już tego terminu nie zachowała gdyż omawiane wezwanie w urzędzie pocztowym Kędzierzyn – Koźle 4 nadała w dniu 18 grudnia 2008r. Skarżąca ani w postępowaniu przed organem podatkowym ani w postępowaniu przed sądem nie usprawiedliwiła przyczyny uchybienia temu terminowi. W tym miejscu zwrócić należy uwagę, że w doktrynie podkreśla się, że tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa dotyczy czynności organów administracji publicznej, od których nie przysługują środki zaskarżenia. Możliwość kwestionowania tych działań administracyjnych w drodze wezwania do usunięcia naruszenia prawa wprowadzono, jako warunek zaskarżenia ich do sądu administracyjnego - dlatego też instytucja ta została wprowadzona do procedury sądowoadministracyjnej, a nie administracyjnej (por. J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz", wydanie 2, Warszawa 2006 r., s. 149). Autor ten wskazał również, iż brak jest regulacji prawnej, która mogłaby mieć zastosowanie do przywrócenia uchybionego terminu. Podzielając tą opinię, B. Dauter zauważył także, iż skoro wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest szczególnym środkiem procesowym, który dopuszcza możliwość wzruszenia niezaskarżalnych w zwykłym postępowaniu czynności lub aktów, to tym samym termin do jego wniesienia musi mieć charakter zawity (B. Dauter "Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego", Warszawa 2008 r., s. 108-109). Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela zaprezentowaną wyżej argumentację. Zatem, organ podatkowy spóźnionego wezwania nie rozpatrywał. Udzielił odpowiedzi na to wezwanie doręczając ją skarżącej w dniu 12 stycznia 2009r. Jak stanowi cytowany wyżej art. 53 §2 P.p.s.a. w tym przypadku skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie. W niniejszej sprawie termin ten upłynął bezskutecznie w dniu 11 lutego 2009r. Skarżąca nie uprawdopodobniła, wbrew art. 87 § 2 P.p.s.a., braku winy w niedochowaniu terminu. Sąd nie podzielił jej argumentacji zawartej we wniosku, że brak merytorycznej odpowiedzi organu na wezwanie spowodował, że termin do wniesienia skargi wynosi 60 dni, o których mowa w zdaniu drugim art. 53 §2 P.p.s.a. Sytuacja ta jest zastrzeżona, na wypadek milczenia organu, natomiast w tej sprawie organ skarżącej odpowiedzi udzielił. Podkreślić należy, iż zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, a nie odpowiedzi na wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o których mowa art. 52 § 3 P.p.s.a. (vide wyrok WSA w Warszawie z 2008.02.15, III SA/Wa 1963/07, LEX nr 341045). Tak więc istotne jest, czy skarżąca została prawidłowo pouczona o prawie do wniesienia skargi na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego. W niniejszym postępowaniu takie pouczenie bezspornie zostało zamieszczone. Tak więc niezasadne są zarzuty strony, iż organ pouczył stronę o prawie do środka zaskarżenia, do wniesienia którego termin już upłynął. Co więcej termin sześćdziesięciodniowy rozpoczyna bieg od dnia wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, a właśnie udzielenie przez organ odpowiedzi uruchamia trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, który biegnie od dnia doręczenia odpowiedzi. Sąd nie uwzględnił również zarzutu skarżącej, że termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg nie od dnia doręczenia odpowiedzi organu, lecz od dnia otrzymania pisma organu z dnia 18 lutego 2009r. (doręczonego 20 lutego 2009r.), ponieważ doniosłość prawną w tym zakresie ma wyłącznie odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, natomiast późniejsze pisma są obojętne dla przepisów postępowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 08.08.2006 r., sygn. akt II OSK 1009/06 - przepis art. 53 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie) oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga. Odnosząc przedstawione rozważania do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca nie dochowała terminu 14 dniowego na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa oraz 30 dniowego do wniesienia skargi; w sprawie nie istniała też przyczyna od strony niezależna uniemożliwiająca dochowanie terminu, a brak winy w spóźnieniu nie został uprawdopodobniony. W związku z tym, że warunki przywrócenia terminu muszą być spełnione łącznie, w myśl art. 86 §1 sąd orzekł jak w sentencji.