I SA/Op 210/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 5 września 2018 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 6 kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za wrzesień 2011 r. oraz kwoty podatku do zapłaty postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skarżący M. K. (dalej; strona, skarżący, wnioskodawca) zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 6 kwietnia 2018 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za wrzesień 2011 r. oraz kwoty podatku do zapłaty. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 29 czerwca 2018r., wydanego na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) - dalej p.p.s.a., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 900 zł. W wezwaniu zawarto pouczenie o wysokości, trybie i terminie uiszczenia wpisu, a nadto wskazano skutki niedopełnienia tego obowiązku w postaci odrzucenia skargi. Wezwanie zawierało również pouczenie o prawie i trybie realizacji prawa pomocy. Ponieważ w wymaganym siedmiodniowym terminie, który upłynął z dniem 26 lipca 2018 r. (czwartek) wpis nie został uiszczony, postanowieniem tut Sądu z dnia 16 sierpnia 2018 r. odrzucono skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Z kolei pismem z dnia 25 lipca 2018 r., jednakże złożonym osobiście w biurze podawczym tut. Sądu dopiero w dniu 2 sierpnia 2018 r. (data wpływu na piśmie) skarżący złożył wniosek o zwolnienie go od uiszczenia wpisu sądowego. Powyższy wniosek nie został złożony w formie przewidzianej prawem, zatem zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 sierpnia 2018 r., doręczonym w dniu 21 sierpnia 2018 r., wezwano wnioskodawcę do uzupełnienie zawartego w piśmie z 25 lipca 2018 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez złożenie go na urzędowym formularzu (druk PPF) w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania, zgodnie z art. 252 i 257 p.p.s.a. Równocześnie w załączeniu do tego wezwania przekazano skarżącemu, celem wypełnienia i przesłania, aktualnie obowiązujący urzędowy formularz PPF. W zakreślonym terminie do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, skarżący w dniu 28 sierpnia 2018 r. przesłał nieaktualny i dodatkowo niepodpisany formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zatem, skoro w zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku o prawo pomocy, zarządzeniem starszego referendarza sądowego z dnia 5 września 2018 r. na podstawie art. 257 p.p.s.a pozostawiono wniosek bez rozpoznania. Skarżący, pismem z dnia 28 września 2018 r. zaskarżył powyższe zarządzenie sprzeciwem, w którym podniósł, że pismem nadanym w dniu 28 sierpnia 2018 r. uzupełnił braki wniosku, do których został wezwany, wobec czego orzeczenie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania jest nieuzasadnione. Do sprzeciwu załączył kserokopię pocztowego dowodu nadania do tut. Sądu pisma z dnia 28 sierpnia 2018 r. wraz z kompletem niezbędnych załączników, w tym urzędowy formularz PPF, a także dołączył uzupełniony nowy druk formularza PPF. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone zarządzenie należało utrzymać w mocy. Na podstawie art. 259 § 1 p.p.s.a. od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego wydanych w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. W myśl art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Przy tym zgodnie z art. 260 § 2 w sprawach, o których mowa w § 1, sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, a w myśl § 3 tego artykułu sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym. Nie ulega wątpliwości, że warunkiem merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy jest złożenie wniosku na urzędowym formularzu. Wymóg taki wynika jednoznacznie z treści art. 252 § 2 p.p.s.a. Niezachowanie warunków formalnych wniosku, które uniemożliwia nadanie mu dalszego biegu, (w tym złożenie wniosku w formie innej niż na prawidłowym urzędowym formularzu), powoduje wezwanie strony do uzupełnienia jego braków w terminie 7 dni. Zgodnie natomiast z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Z akt rozpoznawanej sprawy bezsprzecznie wynika, że w dniu 21 sierpnia 2018 r. wraz z wezwaniem do uzupełnienia braków wniosku, doręczono skarżącemu aktualny urzędowy formularz PPF celem jego wypełnienia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W związku z powyższym, termin do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku upływał z dniem 28 sierpnia 2018 r. W zakreślonym terminie skarżący wprawdzie przesłał wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jednakże nastąpiło to na nieobowiązującym już druku PPF, zamiast na przesłanym mu aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu PPF stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r. poz. 1257). Ponadto wniosek ten nie został podpisany. Wprawdzie wraz ze sprzeciwem skarżący przesłał już podpisany przez siebie formularz PPF, jednakże nadal nie jest to aktualnie obowiązujący urzędowy formularz PPF stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. W tym stanie sprawy, podniesione w sprzeciwie zarzuty o prawidłowym uzupełnieniu przez skarżącego braków formalnych wniosku o prawo pomocy okazały się bezzasadne. Nie można więc uznać, że w niniejszej sprawie skarżący w ogóle wywiązał się z obowiązku złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym aktualnym formularzu PPF, który uprzednio został mu przesłany, zgodnie z § 2 ust. 3 ww. Rozporządzenia w celu jego wypełnienia wraz z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wniosku o prawo pomocy. Skoro zatem prawo pomocy zależy od złożenia, zgodnie z treścią art. 252 § 2 p.p.s.a., wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu, to uchybienie temu obowiązkowi, po uprzednim wezwaniu do jego dopełnienia tej czynności, skutkować musi zastosowaniem art. 257 p.p.s.a., a zatem pozostawieniem wniosku bez rozpoznania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2018 r., sygn. akt II GZ 327/18 – dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych względów, na podstawie art. 260 § 1 i § 2 w zw. z art. 257 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.