I SA/Op 3/12
WyrokWSA w Opolu2012-04-25
Skład orzekający: Marzena Łozowska, Grzegorz Gocki, Anna Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy garaż stanowiący odrębną nieruchomość, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla budynków mieszkalnych, czy też dla budynków pozostałych?Ratio decidendi
Garaż stanowiący odrębną nieruchomość, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki przewidzianej dla budynków pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), a nie stawki dla budynków mieszkalnych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy). Odrębność prawna garażu jako lokalu użytkowego powoduje, że nie dzieli on losu budynku mieszkalnego i nie może być traktowany jako jego część służąca zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych.Stan faktyczny
Skarżący zakwestionował decyzję ustalającą podatek od nieruchomości, w której garaż stanowiący odrębną własność został opodatkowany stawką dla budynków pozostałych, a nie dla budynków mieszkalnych. Skarżący argumentował, że garaż powinien być opodatkowany według niższej stawki, powołując się na komentarze i pisma Ministerstwa Finansów. Organy podatkowe obu instancji utrzymały w mocy decyzję, uznając garaż za odrębną nieruchomość niemieszkalną.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędzia WSA Anna Wójcik Protokolant st. sekretarz sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 14 lipca 2011 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości na 2011 r. oddala skargę.
Decyzją Prezydenta Miasta Opola z 26 stycznia 2011 r., nr [...], ustalono T. W. i T. W. zobowiązanie w podatku od nieruchomości na rok 2011 w wysokości 126,00 zł, przyjmując do opodatkowania grunty pozostałe położone w [...] przy ul. [...] o powierzchni 33,55 m2, według stawki podatkowej 0,23 zł/m2 oraz budynki mieszkalne o powierzchni 47,95 m2 według stawki podatkowej 0,55 zł/m2. Opodatkowaniem objęto również nieruchomość (garaż) położony w [...]przy ul. [...], stosując do gruntu o powierzchni 9,15 m2 stawkę podatkową 0,23 zł/m2, zaś do budynku o powierzchni 13,26 m2 stawkę podatkową jak dla budynków pozostałych w wysokości 6,77 zł/m2.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją podatnicy domagali się jej zmiany bądź uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Nie zgodzili się z przyjętą do opodatkowania nieruchomości garażowej stawką podatkową w wysokości przewidzianej dla budynków pozostałych 6,77 zł/m2. Podnieśli, iż skoro garaż ten stanowi część budynku mieszkalnego, również w stosunku do niego należało zastosować stawkę 0,65 zł/m2, jak dla budynków mieszkalnych. Na poparcie tego stanowiska powołali się na pogląd wyrażony w komentarzu T. Krywana "Opodatkowanie podatkiem od nieruchomości garaży", (LEX ABC nr 97900) do art. 5 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm., zwana dalej "upol"), według którego garaże stanowiące cześć budynków mieszkalnych, w tym znajdujące się w podpiwniczeniu budynku, nie zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, powinny być opodatkowane stawką właściwą dla budynków mieszkalnych. Wskazali także na pismo Ministerstwa Finansów z dnia 11 marca 2005 r. nr LK-833/PP/05/ST-52, zgodnie z którym, jeżeli garaż stanowi część budynku mieszkalnego (w wyniku rozbudowy budynku mieszkalnego) wówczas budynek ten w całości podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawek właściwych dla budynków mieszkalnych i ich części".
Przekazując odwołanie organowi odwoławczemu, organ I instancji, wnosząc o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, dodatkowo wyjaśnił, że podatnicy sporny w sprawie lokal garażowy nr 2, położony w Opolu przy ul. Sienkiewicza 28 o funkcji niemieszkalnej i powierzchni 13,26 m2, wraz z udziałem wynoszącym 78/100.000 części w prawie własności działki nr [...] obręb [...] o powierzchni 1.1732 m2 nabyli aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia 20 kwietnia 2010 r.
Jednocześnie w złożonej informacji o nieruchomościach, do opodatkowania wykazali: grunty pozostałe położone w [...] przy ul. [...] o powierzchni 33,55 m2 oraz grunty pozostałe o powierzchni 9,15 m2 (garaż); budynki mieszkalne o powierzchni ogółem 47,95 m2 (w tym kondygnacje powyżej 2,20 m - 47 m2 oraz od 1,40 m do 2,20 m 0.95 m2 ) i budynki pozostałe o powierzchni 13,26 m2.
Dane te stały się podstawą do ustalenia podatnikom wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. w ramach zaskarżonej decyzji z dnia 26 stycznia 2011r., przy czym, wobec faktu, iż także zgodnie z ewidencją gruntów i budynków sporny lokal (garaż) ma przewidzianą funkcję niemieszkalną, przy jego opodatkowaniu zastosowanie znajdowała stawka podatku od nieruchomości przewidziana dla tzw. budynków lub ich części pozostałych.
W wyniku rozpoznania odwołania stron, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, decyzją z dnia 14 lipca 2011r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, podzielając w pełni jego stanowisko w zakresie przyjętych stawek podatkowych, w stosunku do charakteru budynków stanowiących własność skarżących.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w odwołaniu co do mieszkalnego charakteru spornej nieruchomości garażowej, organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 upol opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części, zaś podatnikami tego podatku są m. in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1 upol), przy czym stosownie do art. 3 ust. 4 upol obowiązek podatkowy w zakresie nieruchomości garażowej, ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach, w odniesieniu do całej powierzchni tej nieruchomości.
Zważono także, iż w sprawie poza sporem było, że podatnicy, na podstawie umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia jego własności, są współwłaścicielami samodzielnego lokalu niemieszkalnego- garaż nr 2, oznaczonego w ewidencji gruntów i budynków jako niemieszkalny. Nie było także spornym, że przedmiotowy garaż, jak wynikało z przywołanego w akcie notarialnym zaświadczenia Prezydenta Miasta Opola z dnia 17 marca 2010 r. nr [...] jest samodzielnym lokalem, a tym samym stanowi odrębną nieruchomość w rozumieniu art. 2 ust. 1 i ust 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000r., Nr 80, poz. 903 z późn. zm.). Z tego też względu, w ocenie organu odwoławczego, przedmiotowy garaż należy traktować na gruncie prawa podatkowego jako samodzielny lokal oznaczony dodatkowo w ewidencji jako niemieszkalny, a nie jako "część budynku mieszkalnego". Dlatego też winien zostać opodatkowany, jak uczynił to organ I instancji, stawką właściwą dla budynków tzw. pozostałych. Nabycie garażu, jako lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość prowadzi do tego, że lokal ten staje się odrębnym od budynku przedmiotem podatku od nieruchomości, a w związku z tym, stosuje się do niego odrębne stawki podatkowe, określone w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. "e" upol. Odrębność lokali garażowych i mieszkalnych oznacza, że garaż nie może być postrzegany jako część lokalu mieszkalnego i nawet jeżeli znajduje się w bryle budynku, to nie dzieli losów całego budynku, stanowiąc odrębną od gruntu i budynku nieruchomość, będącą odrębnym przedmiotem opodatkowania. W tym względzie odwołano się dodatkowo do stanowiska judykatury, wyrażonego między innymi w wyrokach sądów administracyjnych: WSA w Poznaniu z dnia 9.12.2009 r., sygn. akt. III SA/Po 768/09; WSA w Białymstoku z dnia 27.10.2010 r., I SA/Bk 353/10; WSA w Warszawie z dnia 9.12.2010 r., sygn. akt. III SA/Wa 2114/10, WSA w Olsztynie z dnia 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 131/11.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją, w skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, T. W. (dalej skarżący), nie zgadzając się z zapadłym rozstrzygnięciem w części dotyczącej sposobu opodatkowania lokalu garażowego i wnosząc o uchylenie jej w tym zakresie, podniósł zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz procesowego, a w szczególności:
• art. 5 ust. 1 pkt 2 upol poprzez błędną ocenę stanu faktycznego oraz błędną interpretację pojęcia samodzielności lokalu oraz jego odrębności,
• art. 32 ust. 1 i ust 2 Konstytucji RP, poprzez sprzeczne z prawem orzeczenia organów obu instancji, dyskryminujące podatnika posiadającego garaż z wyodrębnioną własnością, usytuowanego w budynku mieszkalnym, w stosunku do podatnika posiadających garaże o niewyodrębnionej własności w lokalach mieszkalnych, posiadających spółdzielcze prawo do lokalu garażowego, podatników posiadających garaż zaliczany prawnie do pomieszczeń przynależnych do lokali mieszkalnych oraz posiadających garaże wchodzące w skład budynku mieszkalnego i stanowiącego cześć składową nieruchomości gruntowej.
W przywołanej w skardze argumentacji, na poparcie stawianych zarzutów skarżący odwołał się szeroko do analizy pojęć budynku, budynku mieszkalnego, budynku pozostałego, garażu czy odrębnej własności lokalu, dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12.10.2011r. sygn. akt II FSK 335/11. Zwrócił także uwagę, iż na gruncie prawa podatkowego jedynie pomocniczo można korzystać z uregulowań odrębnych ustaw, w tym także z przywołanej przez organ odwoławczy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, dlatego też uregulowania w niej zawarte nie mogą determinować charakteru garażu- jako lokalu niemieszkalnego, na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W dalszej kolejności skarżący dokonał szczegółowej analizy poszczególnych zapisów art. 5 upol, stając końcowo na stanowisku, że brak jest podstaw do zaliczenia, w ustalonym w sprawie stanie faktycznym, spornego lokalu garażowego do kategorii "budynków pozostałych", jak uczyniły to organy podatkowe.
Końcowo, w związku ze wskazywanymi wadami doręczenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu (doręczenie jej niepełnoletniemu domownikowi), złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu pierwotnie wnosiło o jej odrzucenie, a po przywróceniu skarżącemu postanowieniem tut. Sądu z dnia 27 stycznia 2012 r., terminu do wniesienia skargi, zmodyfikowało swoje stanowisko w kierunku jej oddalenia, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację faktyczną oraz prawną.
Dodatkowo w piśmie procesowym z dnia 16.04.2012 r. skarżący zawarł wniosek o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego celem zbadania, "czy zróżnicowanie stawek podatku od garaży usytuowanych w budynkach mieszkalnych w zależności od tego, czy są lokalem stanowiącym odrębną własność, a w konsekwencji odrębny przedmiot opodatkowania, czy stanowią jedynie przynależność lokalu mieszkalnego, w związku z wykładnią NSA zawartą w uchwale z dnia 27 lutego 2012r. sygn. akt II FPS 4/11, narusza zasadę równości wobec prawa zawartą w art. 32 Konstytucji oraz zasadę sprawiedliwości społecznej zawartą w art. 2 ustawy zasadniczej". Wniosek ten został przez Sąd oddalony na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270, t.j.) – dalej: [p.p.s.a.] lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2). Jedynie stwierdzenie tych okoliczności obliguje Sąd do uchylenia (stwierdzenia nieważności) zaskarżonej decyzji.
Badając przedmiotową sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził opisanego w art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 p.p.s.a. naruszenia prawa.
W rozpatrywanej sprawie istota sporu sprowadzała się do oceny prawidłowości zastosowania przez organy podatkowe do opodatkowania podatkiem od nieruchomości lokalu niemieszkalnego - garażu przy ul. [...] w [...], stanowiącego odrębny przedmiot własności, stawki podatkowej przewidzianej w uchwale nr LXXIY/791/10 Rady Miasta Opola z dnia 28 października 2010 r. w sprawie podatku od nieruchomości na terenie miasta [...] (Dz. Urz. Woj. Opolskiego z 2010 r., nr 136, poz. 1586) zmienionej uchwałą nr III/17/10 Rady Miasta Opola z dnia 9 grudnia 2010 r. zmieniającej uchwałę w sprawie podatku od nieruchomości na terenie miasta Opola (Dz. Urz. Woj. Opolskiego z 2010 r., nr 150, poz. 1799), dla budynków pozostałych, wynoszącej 6,77 zł/m2.
Należy przy tym nadmienić, że uchwała ta stanowi realizację obowiązku, który ustawodawca w art. 5 ust. 1 upol, nakłada na radę gminy (miasta) w zakresie określenia stawek podatku od nieruchomości dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania, w tym także dla budynków mieszkalnych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a upol) oraz dla tzw. budynków pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit e upol).
Dokonując analizy ustalonego w sprawie stanu faktycznego, w ocenie Sądu bezspornym jest, że lokal garażowy nr 2 położony w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] o funkcji niemieszkalnej, o powierzchni 13,26 m2, wraz z udziałem wynoszącym 78/100000 części w prawie własności działki nr [...] obręb [...] o powierzchni 1.1732 m2 T. i T. W. nabyli jako odrębną nieruchomość, aktem notarialnym Rep. A nr[...] z dnia 20 kwietnia 2010 r.
Zagadnienie sposobu opodatkowania garaży stanowiących przedmiot odrębnej własności, usytuowanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych, budziło szereg wątpliwości a zdania co do sposobu ich opodatkowania były mocno podzielone.
Rozbieżność w orzecznictwie na tle stosowania art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a i e upol w zakresie stawek właściwych dla opodatkowania garaży, dostrzeżona została przez Naczelny Sąd Administracyjny, który uchwałą z dnia 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FPS 4/11 ostatecznie przesądził, że w świetle art. 2 ust.1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 pkt 2 upol, garaż, stanowiący przedmiot odrębnej własności, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) tej ustawy.
Stanowisko to, z uwagi na zapis art. 269 § 1 p.p.s.a ma charakter wiążący dla Sądu orzekającego w niniejszej sprawie.
Uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FPS 4/11 jest uchwałą konkretną, podjętą w następstwie zwrócenia się przez Naczelny Sąd Administracyjny do składu poszerzonego o udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy w świetle art. 2 ust.1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 pkt 2 upol garaż stanowiący przedmiot odrębnej własności, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e tej ustawy.
Moc wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczy przy tym, nie tylko danej sprawy (art. 187 § 2 p.p.s.a.), w której skierowane zostało pytanie prawne, ale również spraw o podobnym stanie faktycznym i prawnym. Dopóki też nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w takiej uchwale, dopóty sądy administracyjne winny to stanowisko respektować. Nie ulega bowiem wątpliwości, że jednolitość orzecznictwa sądów stanowi gwarancję państwa prawa, w szczególności zaś pozytywnie wpływa na kształtowanie zaufania obywatela do państwa. W przedmiotowej sprawie, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd wyrażony w wyżej omówionej uchwale siedmiu sędziów NSA w sprawie II FPS 4/12, a ponieważ zarówno stan faktyczny (posiadanie zlokalizowanego w budynku mieszkalnym wielorodzinnym garażu stanowiącego odrębną nieruchomość), jak i zakres spornego zagadnienia prawnego (opodatkowanie garażu według stawki z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a czy też art. 5 ust. 1 pkt 2 lit e), czynią wskazaną uchwałę aktualną także dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, podniesiona w skardze odmienna argumentacja skarżącego nie zasługiwała na uwzględnienie.
Podzielając zatem wykładnię spornych w niniejszej sprawie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zaprezentowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wskazać należy, że na podstawie art. 2 ust.1 pkt 2 upol opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. budynku lub ich części, a mając na względzie zapis art. 1a ust.1 pkt 1 upol budynek w rozumieniu tej ustawy stanowi obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Z kolei dalej ustawa o podatkach i opłatach lokalnych różnicuje stawki podatku od nieruchomości dla budynków i ich części przy czym określona stawka podatkowa determinowana jest przez rodzaj budynków, to jest: budynków mieszkalnych lub ich części, budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym, budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych oraz budynków pozostałych lub ich części.
Ustawodawca również na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 upol umocował radę gminy do określania, w drodze uchwały, wysokości stawek podatku od nieruchomości na ich obszarze, określając jedynie górne granice stawek podatkowych. Dlatego też, przy określaniu wysokości stawek od budynków lub ich części rada gminy może różnicować ich wysokość dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, sposób wykorzystywania, rodzaj zabudowy, stan techniczny oraz wiek budynków (art.5 ust. 3 upol).
Zatem sama ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, posługując się pojęciem "części budynku", dopuszcza jednocześnie możliwość opodatkowania nie tylko całości budynków ale także ich części, którymi niewątpliwie będą znajdujące się w danym budynku wyodrębnione lokale, stanowiące zgodnie z przepisami ustawy o własności lokali przedmiot odrębnej własności. W tym kontekście przyjęcie stanowiska jakoby o stawce podatkowej decydował jedynie sam fakt, w jakiego rodzaju budynku znajduje się dany lokal, jest nieuprawnione i sprzeczne z treścią omawianej ustawy.
Odmienne stanowisko czyniłoby w konsekwencji zupełnie niepotrzebnym posługiwanie się przez ustawodawcę pojęciem "części budynku". Skoro w oparciu o polski system prawny możliwe jest, aby w budynku mieszkalnym istniały samodzielne lokale stanowiące przedmiot odrębnej własności, ich opodatkowanie powinno zależeć wyłącznie od tego, czy stanowią one część budynku spełniającą funkcje mieszkalne (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a ustawy upol.), część budynku służącą prowadzeniu działalności gospodarczej (art. 5 ust.1pkt 2 lit b, c i d ustawy upol), czy też część budynku zajętą na inne cele niż mieszkalne czy gospodarcze (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit e ustawy upol).
W omawianej uchwale NSA z dnia 27 lutego 2012 r. IIFPS 4/11 mocno zaakcentowano też argument przemawiający za takim stanowiskiem. Odwołując się bowiem do treści art. 3 ust 4 w powiązaniu z treścią ust. 5 upol, zauważono, iż nieruchomość lokalowa uznana została przez ustawodawcę za odrębny przedmiot opodatkowania. Odrębność ta, tj. od innych części budynku, pozwala więc na różne ich opodatkowanie w zależności od charakteru lokalu, który może być mieszkalny, pozostały lub przeznaczony na działalność gospodarczą.
Nie jest też błędem, z czego skarżący czyni zarzut, że przy ocenie własności lokali pod kątem odrębnego od innych części budynku przedmiotu opodatkowania, odwołano się do przepisów ustawy o własności lokali. Bowiem to właśnie przepis art. 2 ust. 1 ustawy o własności lokali wskazuje, że samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, mogą stanowić odrębne nieruchomości. Samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. W ust. 4 art. 2 tej ustawy wskazano także, że do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż, zwane "pomieszczeniami przynależnymi".
Z powyższych przepisów należy według NSA można wyprowadzić wniosek, że garaż może stanowić pomieszczenie przynależne do samodzielnego lokalu mieszkalnego, albo może stanowić odrębną własność lokalową.
W pierwszej z tych sytuacji nie będzie stanowił odrębnego od samodzielnego lokalu mieszkalnego przedmiotu opodatkowania i będzie podlegał opodatkowaniu tak jak lokal mieszkalny. Dotyczy to wszystkich tych sytuacji, w których nie wyodrębniono prawnie własności lokalowej np. miejsce postojowe w hali garażowej z podziałem quoad usum.
Natomiast, gdy garaż został wyodrębniony jako lokal o innym niż mieszkalne przeznaczeniu i stanowi odrębną nieruchomość i odrębny przedmiot opodatkowania, nie dzieli on już losu budynku lub jego części (mieszkalnego bądź pozostałego).
Dalej Naczelny Sąd Administracyjny w swojej uchwale stanął na stanowisku, iż uwzględniając kryterium zaspokojenia podstawowych potrzeb mieszkaniowych właściciela i osób mu bliskich, trzeba uznać, że garaż nie spełnia funkcji mieszkalnych. Jednocześnie, w sytuacji, gdy stanowi on odrębny od innych części budynku przedmiot opodatkowania, nie dzieli także losu innych części tego budynku (mieszkalnych), nawet jeżeli cały budynek ma charakter mieszkalny.
W niniejszej sprawie nie było spornym, że nabyty przez skarżącego wraz z żoną garaż stanowił przedmiot odrębnej własności. Ponieważ jednocześnie znajduje się on w budynku mieszkalnym, należało go tym samym zakwalifikować jako wyodrębnioną cześć budynku mieszkalnego, w którym jest on usytuowany. Samo jednakże usytuowanie garaży w budynku mieszkalnym, jak słusznie zważyły organy podatkowe, nie przesadzało jednak automatycznie o tym, aby garaż ten mógł być, jak wywodzi skarżący, opodatkowany według stawki z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a upol, czyli tak jak budynek mieszkalny. Ponieważ garaż ten, mimo swojego usytuowania, stanowił samodzielny lokal użytkowy, jego opodatkowanie według stawki jak dla budynków mieszkalnych byłoby nieuprawnione i stanowiło niedopuszczalne rozciągniecie preferencyjnej stawki podatkowej na te części budynków mieszkalnych, które nie służą zaspokajaniu podstawowych potrzeb ludzi, jakimi są potrzeby mieszkaniowe. Służąc przechowywaniu pojazdów mechanicznych, a pomocniczo także innych należących do właściciela rzeczy, garaż nie zaspokaja potrzeb mieszkaniowych jego właściciela. W tej sytuacji na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie mógł być kwalifikowany jako "mieszkalna część budynku", o której mowa w art. 5 ust.1 pkt 2 lit a, zaś jego opodatkowanie, jak słusznie uczyniły to organy podatkowe, winno nastąpić przy przyjęciu stawki przewidzianej dla "części budynku pozostałego", o której mowa w art. 5 ust.1 pkt 2 lit e tej ustawy, tj. inna niż zajęta na cele mieszkalne i gospodarcze.
Równocześnie Sąd w niniejszym składzie nie podzielił stanowiska skarżącego, prezentowanego w jego wniosku, o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego, w szczególności, że samo jego sformułowanie zmuszałoby Sąd do polemiki ze stanowiskiem Naczelnego Sadu Administracyjnego zawartym w uchwale z dnia 27 lutego 2012 r. IIFPS 4/11, która, jak już wyżej podkreślono, ma moc wiążącą dla obecnego składu orzekającego.
Należy przy tym zauważyć, że również Naczelny Sąd Administracyjny podejmując powyższą uchwałę, dokonał także własnej oceny zarzutu naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP), przy opodatkowaniu garaży różnymi stawkami, w zależności od ich formy prawnej.
Zauważono, iż faktycznie dochodzi do sytuacji, że właściciel domu o powierzchni 300 m2 płaci niższą stawkę za znajdujący się w bryle domu jednorodzinnego garaż, niż właściciel lokalu mieszkalnego np. o powierzchni 40 m2, który jest jednocześnie właścicielem garażu stanowiącego odrębną własność lokalową w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, jednakże, co podkreślono dalej, w Polsce nie obowiązuje jednak system podatku od nieruchomości, który w przypadku opodatkowania budynków lub ich części uzależnia wysokość podatku od ich wartości. W związku z tym, pomimo że podatek od nieruchomości zalicza się do grupy podatków od posiadania majątku, to jego wysokość nie jest uzależniona, jak w omawianym przypadku, bezpośrednio od jego wartości, a od wykorzystywania go na określone cele (mieszkalne, do działalności gospodarczej, pozostałe). Z tego też względu Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zróżnicowanie stawek podatku od garaży, w zależności od tego, czy są one lokalem stanowiącym odrębną własność, a w konsekwencji odrębny przedmiot opodatkowania, czy stanowią jedynie przynależność lokalu mieszkalnego, stanowiło naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa wyrażonej w art. 32 Konstytucji RP.
W ocenie Sądu stosowne uregulowania ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie naruszają także zasady sprawiedliwości społecznej zawartej w art. 2 Konstytucji RP.
W związku z tym, na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło