I SA/Op 321/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia NSA Joanna Kuczyńska Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Protokolant st. sekr. sądowy Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi S.M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki oddala skargę. Pismem z dnia 15 lutego 2008r. S. M.wniosła o umorzenie toczącego się wobec niej postępowania egzekucyjnego, podnosząc, iż egzekwowany obowiązek nie istnieje. Wskazała, że w wyniku dotychczas prowadzonego postępowania egzekucyjnego i dokonanych przez nią samodzielnych wpłat, zaległości zostały w całości zapłacone, a nawet gdyby jeszcze ewentualnie istniały, to i tak uległy już przedawnieniu. Jak wynikało z poczynionych w sprawie ustaleń Naczelnik Urzędu Skarbowego w Namysłowie prowadzi postępowanie egzekucyjne w stosunku do S. M. na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] obejmujących zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych. Na podstawie wniosku Urzędu Skarbowego w Namysłowie z dnia 17 grudnia 1997 r. Nr [...], należności objęte powyższymi tytułami wykonawczymi zostały zabezpieczone hipoteką na nieruchomości zobowiązanej. W trakcie toczącego się postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny w dniu 28 czerwca 2001r. sporządził też protokół o stanie majątkowym zobowiązanej, a zawiadomieniem z dnia 9 maja 2007r. Nr [...] dokonano zajęcia jej świadczenia w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Równocześnie wskazano iż do świadczenia zajętego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych nastąpił zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej. Stąd postanowieniem Sądu Rejonowego w Kluczborku z dnia 29 stycznia 2008r. sygn. akt I Co 31/08 do łącznego prowadzenia egzekucji ze świadczenia emerytalnego wyznaczony został Naczelnik Urzędu Skarbowego w Namysłowie. Organ ten przejął również w wyniku następnego zbiegu - egzekucję z tego samego świadczenia prowadzoną przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Po rozpoznaniu wniosku strony, postanowieniem z dnia 31 marca 2008 r. Nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego w Namysłowie odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Następnie, postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2008r. Nr [...] organ egzekucyjny sprostował z urzędu oczywistą omyłkę, która wystąpiła w postanowieniu z dnia 31 marca 2008r. Nr [...]. Omyłka ta wystąpiła w określeniu daty zajęcia wierzytelności w [...] "[...]" w K.. W postanowieniu z dnia 31 marca 2008r. Nr [...] pominięto bowiem datę "20.02.1997r." Organ egzekucyjny postanowił sprostować tę omyłkę poprzez dodanie w treści uzasadnienia daty "20.02.1997r.". Na powyższe rozstrzygniecie S. M.wniosła zażalenie, w którym wskazała na kolejny błąd pisarski, gdyż w wydanym postanowieniu wskazana jest data 19.11.1969. Ponadto Zobowiązana zarzuciła, iż w roku 1996r. nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej. Strona stwierdziła, iż w każdym piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Namysłowie są błędy różnego rodzaju. W związku z powyższym zażaleniem, Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu wydał w dniu 12 sierpnia 2008r. postanowienie Nr [...], którym uchylił zaskarżone postanowienie i wskazał, iż w postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w Namysłowie z dnia 31 marca 2008r. Nr [...] na stronie 2 w wierszu 17 od dołu zamiast: "W dniu 19.11.1996r. tut. organ dokonał zajęcia wierzytelności..." winno być: "W dniu 19.11.1996r. oraz w dniu 20.02.1997r. tut. organ dokonał zajęcia wierzytelności..." Jak zauważył Dyrektor Izby Skarbowej wskazana w zaskarżonym postanowieniu data 19.11.1996r odnosi się do zajęcia wierzytelności na poczet zaległości podatkowej M.M., a zatem okoliczności prowadzenia czy też nieprowadzenia w tym czasie działalności gospodarczej przez samą skarżącą jest bez znaczenia. Ponieważ jednak w dokonanym przez organ I instancji sprostowaniu pojawił się kolejny błąd, gdyż wskazano datę drugiego zajęcia wierzytelności "20.02.1197", organ II instancji dokonał zmiany zaskarżonego postanowienia i nadał sprostowaniu prawidłowe brzmienie "W dniu 19.11.1996r. oraz w dniu 20.02.1997r. tut. organ dokonał zajęcia wierzytelności..." W skardze wywiedzionej na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, S.M.wymieniła jedynie numer wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowienia z dnia 12 sierpnia 2008r. Nr [...] przedstawiając jakichkolwiek zarzutów odnoszących się do zaskarżonego postanowienia. Ponowiła natomiast całość zarzutów podnoszonych w wywiedzionej do tut Sądu odrębnej skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 12 sierpnia 2008r. Nr [...], którym utrzymał on w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W tym kontekście skarżąca ponownie zarzuciła organom nieprawidłowe rozliczenie kwot wyegzekwowanych w postępowaniu egzekucyjnym oraz wpłaconych osobiście. Dalej wskazywała, iż podatek zryczałtowany za rok 1995 dotyczący jej osobiście oraz męża M. M.wyniósł 4.341,90 zł, natomiast z tytułu zajęcia wierzytelności w samej firmie "[...]" została przekazana na rzecz zaległości kwota w wysokości 3.161,40 zł. Ponadto wskazywała na dokonane wpłaty w dniach 28 marca 1996r. na poczet zaległości za 1995r. M. M. oraz w dniu 2 marca 1998r. na jej zaległości w podatku za 1995r. w wysokości 124,90 zł oraz odsetki w wysokości 143,10 zł. Zdaniem skarżącej wynika z tego, iż należny był podatek za 1995r. w wysokości 4.341,90 zł, a wpłacono kwotę 42.863,30 zł . Zobowiązana podnosi ponadto, iż posiada dowód wpłaty kwoty 268 zł za miesiąc styczeń i luty 1996r., a kwota 108,20 zł została zapłacona na podatek za 1997r. W dalszej części skargi skarżąca podnosiła, iż prowadziła firmę "[..]" razem z mężem M.M. od października 1995r. do przejścia na emeryturę w 2003r. Zobowiązana podnosi, iż firma "[...]" dokonała wpłat na konto Urzędu Skarbowego w Namysłowie kwoty 16.539,75 zł, a ponadto poborca skarbowy pobrał w dniach 15 grudnia 1999r. i 6 stycznia 2000r. kwotę w łącznej wysokości 1.800 zł na zaległy podatek. Wskazuje także na okoliczność, że w 2004r. otrzymała nadpłatę podatku , co jej zdaniem oznacza, że nieistniała już wówczas żadna, ciążąca na niej zaległość. Skarżąca ponowiła także, pod adresem Sądu, wniosek o umorzenie ewentualnego zadłużenia które dotyczy zaległości sprzed 13, 12, 11 lat. Również na rozprawie skarżąca nie skonkretyzowała żadnych zarzutów w stosunku do zaskarżonego postanowienia dotyczącego wyłącznie zagadnienia sprostowania oczywistej omyłki, wnosząc jedynie o umorzenie zaległego podatku. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał w całości swoją dotychczasową argumentacje faktyczną oraz prawną, wskazując równocześnie, iż organ nie może jednak ustosunkować się do zarzutów strony, gdyż nie wskazała ona z jakiego powodu kwestionuje zaskarżone postanowienie. W tym stanie faktycznym sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Uchylenie aktu (np. decyzji) wydanego przez organ administracji wymaga zatem stwierdzenia, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ten wynik, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Tak określony zakres właściwości Sądu uniemożliwia uwzględnienie wniosku skarżącej o umorzenie zaległości podatkowych w ramach ulgi płatniczej . O uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzygają organy administracji publicznej. Oznacza to, że rozstrzygnięcie co do rozłożenia na raty płatności podatku należy wyłącznie do kompetencji organów podatkowych. Natomiast dokonując oceny zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że ponieważ nie narusza ono prawa, skarga nie jest zasadna. Skarżącą nie skonkretyzowała żadnych zarzutów skierowanych w stosunku do zaskarżonego postanowienia z dnia 12 sierpnia 2008r. Nr [...] Natomiast poniesiona w skardze argumentacja nie dotyczy niniejszego postępowania, ale odnosi się do kwestii będących przedmiotem innego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, a mianowicie postanowienia z dnia 12 sierpnia 2008r. Nr [...] którym utrzymał on w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sprawa ta również była przedmiotem kontroli sądowej z uwagi na równoległe zaskarżenie do Sądu powyższego rozstrzygnięcia. W wyniku jej rozpoznania, nieprawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 3 czerwca 2009r. sygn. akt I SA/Op 320/08 skarga została oddalona. Odnosząc się natomiast do rozpoznawanej w niniejszym postępowaniu sądowym skargi strony dotyczącej postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki, należy wskazać, iż zgodnie z art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", organ może sprostować błędy pisarskie i rachunkowe oraz oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Katalog przypadków, kiedy organ administracyjny może dokonać sprostowania, jest katalogiem zamkniętym. W przepisie tym wymienia się wyłącznie takie okoliczności jak: błędy pisarskie, błędy rachunkowe oraz oczywiste omyłki. Przepis ten nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. W niniejszej sprawie poza zainteresowaniem pozostają błędy pisarskie i rachunkowe, gdyż dokonane przez organ sprostowanie dotyczyło oczywistej omyłki. Oczywistość omyłki stanowi zatem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania decyzji. W orzecznictwie oraz w doktrynie utrwalił się pogląd, iż "oczywistość omyłki" należy rozumieć jako widoczne, niezgodne z zamierzonym, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Istota omyłek polega na tym, że w orzeczeniu organu wyrażono coś, co jest widocznie niezgodne z myślą organu, a tylko zostało wypowiedziane przez organ przez przeoczenie, niewłaściwy wybór słów (tak wyrok NSA z dnia 10 lutego 1994 r., sygn. akt SA/Kr 723/93, opubl. ONSA 1995/2/65, wyrok NSA z dnia 17 października 2000 r., sygn. akt II SA 1099/01, wyrok WSA z dnia 18 maja 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 395/05). Ponadto granica dopuszczalności sprostowania aktu wyraża się również w tym, że nie może ona prowadzić do merytorycznej zmiany brzmienia samego prostowanego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze tak zakreślone granice dopuszczalności sprostowania oczywistej omyłki, w ramach zaskarżonego postanowienia, w ocenie Sądu, nie doszło do naruszenia ich granic. Wskazane w zaskarżonym postanowieniu sprostowanie, dokonane w uzasadnieniu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Namysłowie z dnia 31 marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, odnosiło się nie do stanu faktycznego dotyczącego samej skarżącej, ale do zajęcia wierzytelności na poczet zaległości podatkowej jej męża M. M.. Organ wskazując bowiem na prawidłową kwotę dokonanego zajęcia wierzytelności w [...] "[...]" na poczet zaległości M. M., wskazał jedynie na jedną z dat zajęcia. Dlatego też, zasadnie sprostowano w tym zakresie oczywistą omyłkę części uzasadnienia, poprzez wykazanie obu dat dokonywanego zajęcia wierzytelności. Kwestia ta, jak już podkreślono wyżej nie dotyczyła, stanu faktycznego dotyczącego samej skarżącej, ale jej męża, w stosunku do którego prowadzone było równoległe postępowanie egzekucyjne, co do jego własnych zaległości podatkowych. Mając zatem na uwadze, iż w ramach zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia dyspozycji art. 134 § 1 k.p.a., skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.