I SA/Op 413/14
PostanowienieWSA w Opolu2014-05-23
Skład orzekający: Marta Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie zaskarżonego postanowienia o zawieszeniu postępowania podatkowego, jeśli organ podatkowy w międzyczasie podjął zawieszone postępowanie?Ratio decidendi
Sąd administracyjny umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. W sytuacji, gdy organ podatkowy, po wydaniu postanowienia o zawieszeniu postępowania, podejmie je z urzędu, zaskarżone postanowienie o zawieszeniu traci byt prawny, a tym samym przedmiot zaskarżenia przestaje istnieć. W konsekwencji dalsze prowadzenie postępowania sądowego jest nieuzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie, a następnie je zawiesił, uznając, że wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Trybunał Konstytucyjny. Po wniesieniu zażalenia na postanowienie o zawieszeniu, Dyrektor Izby utrzymał je w mocy. Skarżący zaskarżył postanowienie do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Konstytucji. W odpowiedzi na skargę organ poinformował, że podjął zawieszone postępowanie, co uczyniło skargę bezprzedmiotową.Rozstrzygnięcie
Postanowienie o umorzeniu postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 6 marca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia wznowionego postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego postanawia: postępowanie umorzyć
Przedmiotem skargi wniesionej do tut. Sądu przez K. J. (dalej skarżący) jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 6 marca 2014 r., utrzymujące w mocy postanowienie tegoż organu z dnia 31 grudnia 2013 r. w przedmiocie zawieszenia wznowionego postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r.
Skarżący pismem z dnia 18 września 2013 r., powołując się na art. 240 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz U. z 2010 r. poz. 749 ze zm.- dalej jako O.p.), zwrócił się z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 28 października 2011 r. wydaną w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. Uzasadniając wniosek podniósł, że art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanowiący materialnoprawną podstawę wydanej decyzji wymiarowej - na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt SK 18/09 - został uznany za niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Postanowieniem z dnia 21 października 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r., po czym postanowieniem z dnia 31 grudnia 2013 r. postępowanie to, na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p., zawiesił. Organ uznał, że wydanie decyzji uzależnione jest od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, czyli zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym zainicjowanego wnioskiem Marszałka Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 9 grudnia 2013 r. o wyjaśnienie wątpliwości, co do treści wyroku SK 18/09.
Na postanowienie o zawieszeniu postępowania pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie, podnosząc zarzut naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 O.p.
Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów zażalenia, wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 6 marca 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W skardze wniesionej do tut. Sądu pełnomocnik skarżącego, domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasadzenia kosztów postępowania, zarzucił naruszenie 201 § 1 pkt 2 O.p. przez jego błędne zastosowanie oraz art. 8 ust. 2 i art. 190 ust. 4 Konstytucji poprzez ich bezpodstawne niezastosowanie.
W opinii strony, zagadnienie przedstawione przez Marszałka Sejmu Trybunałowi Konstytucyjnemu nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., a interpretacja przeprowadzona przez organ ma za zadanie opóźnić w sposób nieuzasadniony rozstrzygnięcie sprawy co do istoty.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o umorzenie postępowania przed tut. Sądem ze względu na jego bezprzedmiotowość. Wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2014 r. podjęto wznowione postępowanie w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r., zatem został już osiągnięty skutek w postaci ponownego uruchomienia postępowania podatkowego, po jego zawieszeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Umorzenie postępowania polega na przerwaniu i zakończeniu postępowania z uwagi na wystąpienie zdarzeń, które uniemożliwiają rozstrzygnięcie o istocie sprawy stanowiącej przesłankę wniesienia środka zaskarżenia. Jak podkreśla się w orzecznictwie, w postępowaniu przed sądem bezprzedmiotowość zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania wystąpią zdarzenia, które powodują, że dalsze jego prowadzenie nie jest uzasadnione. Zatem bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego zachodzi m.in. wtedy, kiedy w toku danego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia, a więc gdy zaskarżona decyzja lub postanowienie zostaje pozbawione bytu prawnego.
W ocenie Sądu, taka sytuacja wystąpiła na gruncie rozpatrywanej sprawy. Kontroli Sądu poddano postanowienie organu odwoławczego, wydane w sprawie zawieszenia prowadzonego wobec skarżącego wznowionego postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. Jak wynika z akt sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej - mając na względzie fakt, że kwestia stanowiąca, jego zdaniem, zagadnienie wstępne została już rozstrzygnięta, gdyż Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2014 r. odmówił wyjaśnienia wątpliwości przedstawionych we wniosku Marszałka Sejmu – postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2014 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że cel w postaci ponownego uruchomienia postępowania, po jego zawieszeniu, można uzyskać w dwojaki sposób: albo poprzez usunięcie z obrotu prawnego postanowienia o zawieszeniu postępowania, albo poprzez wydanie postanowienia o podjęciu postępowania. Jak trafnie podniósł Dyrektor Izby w odpowiedzi na skargę, w sferze skutków prawnych podjęcie zawieszonego postępowania oznacza uchylenie skutków zawieszenia postępowania, a przede wszystkim uruchomiony zostaje wówczas bieg postępowania.
Tym samym, wskutek wydanego postanowienia z dnia 24 kwietnia 2014 r., na mocy którego organ podjął zawieszone postępowanie, ustał byt prawny zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 6 marca 2014 r. utrzymującego w mocy postanowienie tegoż organu z dnia 31 grudnia 2013 r. zawieszające postępowanie w sprawie.
Z tych względów rozpatrzenie skargi zawierającej zarzuty na te postanowienia i zmierzającej de facto do podjęcia przez organ zawieszonego postępowania, stało się bezprzedmiotowe, ze względu na brak przedmiotu sporu. W związku z powyższym dalsze prowadzenie postępowania byłoby nieuzasadnione.
Odnośnie zawartego w skardze wniosku o zasądzenie kosztów postępowania wskazać należy, że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują orzeczenia o kosztach w postanowieniu o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zwrot kosztów przysługuje stronie skarżącej od organu jedynie w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 cyt. ustawy, a także w razie wystąpienia podstaw z art. 200 p.p.s.a. Z kolei podstawę zwrotu uiszczonego wpisu od skargi reguluje przepis art. 232 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., stanowiąc, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od: 1) pisma odrzuconego lub cofniętego; 2) zażalenia na postanowienie w przedmiocie ukarania grzywną, jeżeli zażalenie zostało uwzględnione. Mając na względzie powyższe regulacje brak było podstaw do zasądzenia kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącej, jak i zwrotu uiszczonego przez stronę wpisu sądowego od skargi.
Z tych przyczyn na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło