I SA/Op 477/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. J., S. J. Spółki jawnej "A" w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 12 października 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 2005 r. w związku z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 12 października 2012 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 2005 r. pełnomocnik J. J. i S. J. wspólników spółki jawnej "A" w B. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Motywując wniosek pełnomocnik wskazał, iż wykonanie decyzji zaskarżonej decyzji, przy uwzględnieniu wysokości kwoty określonego zobowiązania podatkowego, może wywołać dla strony nieodwracalne skutki przez utratę płynności finansowej i w konsekwencji ryzyko niewypłacalności, co prowadzić może do upadłości czy likwidacji firmy. Jednocześnie waga uchybień organów podatkowych pozwala przypuszczać, zdaniem pełnomocnika, iż skarga może okazać się uzasadniona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie . Stosownie do art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części skarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków Przyznanie takiej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, iż ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu. U podstaw tej regulacji legła potrzeba zagwarantowania funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Wstrzymanie wykonania aktu jest więc instytucją wyjątkową, co oznacza, iż przesłanki przewidziane w cytowanym przepisie nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej . Z treści art. 61 § 3 p.p.s.a wynika obowiązek wykazania przez wnioskującego okoliczności uprawdopodobniających zaistnienie wskazanych przesłanek, przy czym uprawdopodobnienie to nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia i poprzeć je stosowną dokumentacją, świadczącą o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione, czyli, że na skutek wykonania decyzji grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku jej realizacji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Wnioskodawca musi zatem wykazać istnienie realnego niebezpieczeństwa, iż wykonanie zaskarżonego aktu przed zbadaniem jego prawidłowości przez sąd administracyjny, wywoła nieodwracalne pogorszenie jego sytuacji, którą trudno będzie naprawić nawet po ewentualnym wyeliminowaniu zaskarżonego aktu. Przy czym na stronie składającej wniosek spoczywa obowiązek jego poparcia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej i majątkowej. Wprawdzie obowiązek ustalenia, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. obciąża sąd, który przy rozpatrywaniu wniosku winien brać pod uwagę wszystkie okoliczności w nim podniesione, a ponadto także te, które wynikają z całości akt sprawy, to jednak uprawdopodobnienie okoliczności faktycznych będących podstawą wniosku ciąży na skarżącej, która działa we własnym, procesowym interesie. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 ustawy (por. postanowienie NSA z 6 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 39/09, publ. POP 2009/2/143). Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że strona skarżąca nie wykazała istnienia określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Profesjonalny pełnomocnik strony ograniczył się jedynie do wskazania hipotetycznych zagrożeń, których upatruje w wysokości wymaganego zobowiązania podatkowego (133.409,77 zł), która jego zdaniem może skutkować utratą płynności finansowej i w konsekwencji upadłością i likwidacją firmy. Nadto pełnomocnik wskazał także na merytoryczną wadliwość zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, na podstawie przedstawionych tak ogólnikowo i w sposób hipotetyczny okoliczności nie sposób ustalić, w jakim stopniu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd zaś nie może tych okoliczności domniemywać. Podkreślić przy tym należy, że obowiązek uregulowania zaległości podatkowych w każdym przypadku, niezależnie od zamożności podatnika, łączy się z obniżeniem jego dochodu. Nie oznacza to jednak automatycznie powstania szkody i to znacznych rozmiarów lub trudnych do odwrócenia skutków. Wyegzekwowanie należności pieniężnych samo w sobie nie może być uznane jako powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, bowiem w przypadku uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, dochodzi do zwrotu spełnionego świadczenia pieniężnego wraz z odsetkami. Zatem zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku spółki, której skarżący są wspólnikami, jak i ich majątków osobistych, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o aktualnej sytuacji majątkowej zarówno wspólników jak i spółki, rozpatrywanych w oparciu o potwierdzające te informacje dokumenty, takie jak np. wyciągi z posiadanych rachunków bankowych czy rachunki zysków i strat. Na stronie składającej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa bowiem obowiązek jego poparcia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej i majątkowej. Tego rodzaju informacji w rozpatrywanej sprawie skarżący nie przedstawili, ani nie wynikają one z akt sprawy. Tym samym niemożliwe było podjęcie przez Sąd pełnej oceny ich sytuacji w kontekście wymogów stawianych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skoro bowiem nie jest znana wysokość aktualnie uzyskiwanych dochodów z prowadzonej działalności, a także brak jest danych dotyczących źródeł i wysokości dochodów osiąganych przez wspólników spółki i posiadanego przez nich majątku, brak było podstaw do stwierdzenia ponad wszelką wątpliwość, że wykonanie zaskarżonego aktu spowoduje skutki określone w analizowanym przepisie. Podstawy do uwzględnienia wniosku nie może także stanowić argument o merytorycznej wadliwości zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, iż kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a zatem prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, sąd dokona dopiero na rozprawie. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, jako środek ochrony tymczasowej nie przesądza o zasadności samej skargi i oceniany jest w oderwaniu od postawionych w niej zarzutów. Jak wskazuje B. Dauter w: [B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 ], środki ochrony tymczasowej nie mogą zastępować orzeczeń zawierających merytoryczną ocenę aktu, czy też wpływać na ich treść. Uwzględniając zasadę, iż obowiązkiem sądu nie jest poszukiwanie okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji i nie jest on uprawniony do domyślania się intencji strony wnioskującej o wstrzymanie (zob. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 39/09 oraz postanowienie NSA z dnia 7.02.2011, sygn. akt II FZ 18/11 – internetowa baza orzeczeń NSA i WSA www.nsa.gov.pl), Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, orzekł, jak w sentencji postanowienia.