I SA/Op 485/14

WyrokWSA w Opolu2014-11-05

Skład orzekający: Marta Wojciechowska, Marzena Łozowska, Anna Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, stosując art. 138 § 2 K.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., uchylając postanowienie organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Powodem było stwierdzenie, że postępowanie przed organem pierwszej instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów procesowych, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, dotyczący prawidłowego oznaczenia tytułów wykonawczych, miał istotny wpływ na rozstrzygnięcie i wymagał dalszego postępowania wyjaśniającego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w celu sprzedaży nieruchomości. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił zawieszenia, uznając brak przesłanek. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na nieścisłości w numeracji tytułów wykonawczych i potrzebę dalszego wyjaśnienia stanu faktycznego. Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, podnosząc kwestie dotyczące jej sytuacji życiowej i zarzuty wobec postępowania egzekucyjnego. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędzia WSA Anna Wójcik Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 listopada 2014r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 9 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 maja 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, po rozpatrzeniu zażalenia H. K. (dalej jako skarżąca, strona) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie z dnia 27 grudnia 2013 r. odmawiające zawieszenia prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego - uchylił w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny: Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nysie prowadził wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opolu Inspektorat w Nysie (dalej jako Zakład, ZUS, wierzyciel), obejmujące zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne. W toku tego postępowania skarżąca, pismem z dnia 10 października 2013 r., wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu uzyskania promesy na sprzedaż nieruchomości gruntowej, albowiem sprzedaż nieruchomości umożliwiłaby jej spłatę zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, których nie objęto abolicją. Organ egzekucyjny, stwierdzając, że nie wystąpiła żadna z przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymieniona w art. 56 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm. – dalej wskazywanej również w skrócie u.p.a.), oraz że wierzyciel w wydanym stanowisku z dnia 13 grudnia 2013 r. nie wyraził zgody na zawieszenie postępowania - postanowieniem z dnia 27 grudnia 2013 r. odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład: od nr W/6-1004/2001 do nr W/6-1007/2001, od nr W/6-1053/2001 do nr W/6-1056/2001, od nr W/6-1028/2001 do nr W/6 1031/2001, od nr W/6-1707/2001 do nr W/6-1711/2001, od nr W/6-1182/2002 do nr W/6-1203/2002, od nr W/6-1205/2002 do nr W/6-1214/2002, od nr W/6-1559/2002 do nr W/6-1570/2002, od nr W/6-3995/2010 do nr W/6-15/2010, od nr W/6-1/2011 do nr W/6-9/2011. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżąca złożyła zażalenie, w którym kwestionowała działania wierzyciela. Wskazując, że Zakład przez kilka lat zajmował rentę jej męża, a następnie rentę po jej zmarłym mężu, skarżąca podniosła, iż ZUS nie podał kwot podlegających układowi ratalnemu oraz kwot, które zostały spłacone w trybie egzekucji ze świadczenia rentowego, jak również nie udzielił odpowiedzi na jej wniosek z dnia 03.12.2013 r. zatytułowany jako "wniosek o wyjaśnienie dokumentacji". Ponadto Zakład w wydanym postanowieniu z dnia 13.12.2013 r. wskazał na brak wniosku skarżącej o układ ratalny, a jednocześnie innym pismem z dnia 10.01.2014 r. wskazał na brak możliwości rozpatrzenia ww. wniosku. W toku postępowania zażaleniowego Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu stwierdził, że przesłany materiał dowodowy nie pozwalał na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. W aktach sprawy brakowało bowiem części tytułów wykonawczych, wymienionych w sentencji postanowienia organu I instancji, przy czym w aktach znajdowały się inne tytuły wykonawcze nie objęte tym postanowieniem. Jednocześnie, jak wynikało ze znajdującego się w aktach sprawy pisma ZUS z dnia 2 października 2013 r., Zakład wnosił o podjęcie zawieszonego postępowania i żądał w tym piśmie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w stosunku do zaległości objętych tytułami wykonawczymi o numerach: W/6-1008/2001 oraz W/6-4016/2010, których to tytułów organ egzekucyjny nie wymienił w zaskarżonym postanowieniu. Jednocześnie, organ egzekucyjny w sentencji zaskarżonego postanowienia wymienił m.in. tytuły wykonawcze o numerach od W/6-1707/2001 do W/6-1711/2001, natomiast w ww. piśmie wierzyciel żądał podjęcia postępowania egzekucyjnego m.in. co do tytułów wykonawczych o numerach od W/6-1709/2001 oraz W/6-1711/2001. W celu wyjaśnienia tych nieścisłości Dyrektor Izby zwrócił się do organu egzekucyjnego o wyjaśnienie ich przyczyn i wskazanie tytułów wykonawczych, w stosunku do których jest obecnie prowadzone postępowanie egzekucyjne. W odpowiedzi z dnia 18 marca 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nysie stwierdził, że wierzyciel nie poinformował go o dokonaniu w swojej ewidencji zmiany numeracji tytułów wykonawczych. Wyjaśnił przy tym, że w skarżonym postanowieniu z dnia 27 grudnia 2013 r. opierał się na numeracji tytułów wykonawczych nadanej przez wierzyciela w wydanym postanowieniu z dnia 13 grudnia 2013 r. zawierającym stanowisko w kwestii zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Dodatkowo wskazał, że wierzyciel w swoich pismach kierowanych zarówno do skarżącej, jak i do organu egzekucyjnego, posługuje się zmienioną numeracją dotyczącą tytułów wykonawczych od W/6-133/2001 do W/6-144/2001 oraz od SE-251/2010 do SE-259/2010, dlatego też organ egzekucyjny uznał, że właściwe będzie zastosowanie numerów takich, jakimi posługuje się wierzyciel. W tym stanie rzeczy Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, działając na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267- dalej jako K.p.a.), wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 9 maja 2014 r. uchylił w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie z dnia 27 grudnia 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ nadzoru wyjaśnił, że w myśl art. 77 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich faktów mających znaczenie prawne dla sprawy, a pominięcie faktów mających znaczenie dla sprawy stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Zgodnie bowiem z unormowaną w art. 7 K.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, organy administracji publicznej mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Zatem, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy. W szczególności organ jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego zebranego w sposób kompletny materiału dowodowego. W kontekście powołanych przepisów organ nadzoru stwierdził, że przeprowadzone przez Dyrektora Izby Skarbowej postępowanie wyjaśniające, nie rozwiało wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i nie pozwoliło na jej merytoryczne rozpoznanie. Dyrektor uznał, że dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy niewystarczające było dokonanie analizy przedmiotowych tytułów wykonawczych poprzez ich porównanie przy uwzględnieniu rodzaju należności oraz okresu, których dotyczą. Dyrektor wskazał, że skoro tytuły wykonawcze zostały wprowadzone do systemu EGAPOLTAX pod ich pierwotnymi oznaczeniami, to organ egzekucyjny powinien rozważyć, czy nie poinformować wierzyciela, aby we wszelkiej korespondencji z organem egzekucyjnym używał pierwotnych numerów tytułów wykonawczych, a nie numerów nadanych przez siebie w późniejszym okresie. Ponadto organ podkreślił, że zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez organ II instancji wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji. Organ odwoławczy nie może zatem w swoim rozstrzygnięciu orzekać w innym zakresie, niż to uczynił przed nim organ I instancji. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, organ egzekucyjny powinien z udziałem wierzyciela, przeprowadzić dodatkowe postępowania wyjaśniające dotyczące rozbieżności w numeracji tytułów wykonawczych i ich prawidłowego oznaczenia oraz ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, których tytułów wykonawczych dotyczy niniejsza sprawa. Powyższe postanowienie zostało przez skarżącą zaskarżone skargą wniesioną do tut. Sądu. W uzasadnieniu skargi skarżąca wyraziła niezadowolenie i odczucie pokrzywdzenia w związku z prowadzoną wobec niej egzekucją. Wskazała, że zaskarżone postanowienie uwzględnia jedynie stan postępowania na rok 2014, natomiast nie wzięto pod uwagę przyczyn powstania zadłużenia. Skarżąca przedstawiła swą sytuację materialną i życiową, wskazując, że jej mąż zmarł w 2008 r., że ciężar zaległych składek jest dla niej nie do udźwignięcia, że przez wiele lat bez żadnej pomocy organów państwa prowadziła działalność gospodarczą nie posiadając fachowej wiedzy w tym przedmiocie, że jej syn cierpi na ciężką chorobę, że jej warunki bytowe są trudne (mieszka w domu wymagającym remontu) i że sklep, w którym prowadzono działalność, popadł w ruinę. W ocenie skarżącej, wierzyciel przy rozpatrywaniu jej sprawy nie uwzględnił "czynnika ludzkiego" i potraktował ją przedmiotowo, podczas gdy misją ZUS jest, jak wskazała skarżąca, służenie obywatelowi i społeczeństwu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując całość dotychczasowej argumentacji. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej wskazał dodatkowo na naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. i art. 56 § 1 u.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrolując legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej [p.p.s.a.], obowiązany jest je uchylić w razie stwierdzenia, że zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy lub przepisy prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź też gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia powyższych kryteriów, a nadto mając na uwadze brak związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) należało uznać, że skarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jego uchylenia. Przedmiotem skargi jest wydane w trybie art. 138 § 2 K.p.a. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, uchylające postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie z dnia 27 grudnia 2013 r. i przekazujące sprawę do ponownego rozstrzygnięcia. Kontroli Sądu zostało zatem poddane rozstrzygnięcie o charakterze kasacyjnym i formalnym, nie rozstrzygające sprawy merytorycznie. Postanowienie takie wydawane jest na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a. Zasadnym jest wskazanie w pierwszej kolejności, że sprawa niniejsza dotyczy postępowania egzekucyjnego, uregulowanego w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Stosownie do treści art. 18 u.p.a., jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wyjaśnić również należy, iż podstawie art. 144 K.p.a., do zażaleń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań, stąd w niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, jako organ nadzoru w postępowaniu egzekucyjnym, rozstrzygał na podstawie art. 138 K.p.a. Stosownie do art. 138 § 2 K.p.a., stanowiącego podstawę prawną zaskarżonego postanowienia, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W judykaturze i doktrynie wskazuje się, że wydanie rozstrzygnięcia kasacyjnego na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. stanowi wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy i dopuszczalne jest wyjątkowo i to tylko wtedy, gdy zaistnieją ustawowe przesłanki do jej wydania (por. B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C. H. Beck, Warszawa 2011 r., str. 518-519, oraz m.in.. wyrok NSA z dnia 28.09.2001 r. sygn. akt V SA 239/01, wyrok NSA oz. w Łodzi z 23.07.2002 r. II SA/Łd 88/02 - dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak pozostałe przytoczone poniżej orzeczenia). Zgodnie z ustanowioną w art. 15 K.p.a., a doprecyzowaną w art. 127 K.p.a. zasadą dwuinstancyjności, każda sprawa administracyjna winna podlegać dwukrotnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu, przez dwa różne organy administracji publicznej. Oznacza to, że skuteczne wniesienie odwołania przenosi na organ II instancji kompetencję do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej, a postępowanie odwoławcze nie ogranicza się do kontroli decyzji I instancji. Organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania jedynie wtedy, gdy postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy wymaga przeprowadzenia dodatkowego, obszernego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów, które to postępowanie dowodowe ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 maja 2014 r. I SA/Sz 1256/13 i przywołany tam komentarz A. Wróbla do art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego). Tym samym przesłanki z art. 138 § 2 K.p.a. nawiązują do nieprzeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Kontrola sądowa takiego aktu sprowadza się do zbadania, czy w sprawie wystąpiły przesłanki do wydania decyzji/postanowienia wskazane w art. 138 § 2 K.p.a. Niedopuszczalnym natomiast, bo przedwczesnym, jest odnoszenie się przez Sąd do zastosowanych lub niezastosowanych przez organ pierwszej instancji podstaw prawnych, bowiem w sprawie nie doszło jeszcze do wydania przez organy ostatecznej decyzji merytorycznej (tak wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Po 742/11). Dokonując zatem oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia w kontekście powyższych rozważań i w oparciu o akta sprawy, Sąd doszedł do wniosku, że organ nadzoru był zobowiązany do kasacyjnego uchylenia postanowienia organu I instancji. W realiach rozpoznawanej sprawy podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia nie było bowiem możliwe, z uwagi na brak wyjaśnienia okoliczności mających znaczenie prawne. Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 26 § 1 u.p.a., organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Powyższy dokument stwierdza istnienie i wymagalność obowiązku, do wykonania którego doprowadzić ma wszczęte na jego podstawie postępowanie egzekucyjne. Dokument ten musi spełniać rygorystyczne określone wymogi treściowe, określone w art. 27 § 1 u.p.a. W literaturze i orzecznictwie przedmiotu wskazuje się, że prawidłowe wystawienie tytułu wykonawczego ma niezwykle istotne znaczenie ponieważ nie ma możliwości skutecznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wadliwego lub niezawierającego wszystkich wymaganych przez prawo elementów (zob. R. Hauser i A. Skoczylas. Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz. Warszawa 2011 r., s. 151-152). Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skoro w aktach przedmiotowej sprawy brakowało niektórych tytułów wykonawczych, podczas gdy przesłane zostały inne tytuły wykonawcze, nie wymienione w postanowieniu organu I instancji, przy czym inne dowody wskazywały z kolei, że rozstrzygnięcie organu I instancji mogło obejmować w przypadku niektórych tytułów zakres szerszy od zgłoszonego żądania wierzyciela, a w przypadku innych tytułów zakres węższy - to niewątpliwie organ nadzoru nie mógł wydać rozstrzygnięcia merytorycznego na podstawie niekompletnego i pomijającego istotne okoliczności materiału dowodowego. Prawidłowa jest również ocena organu nadzoru w zakresie uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Słusznie uznał Dyrektor Izby, że dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy nie jest wystarczające dokonanie przez organ egzekucyjny analizy przedmiotowych tytułów wykonawczych poprzez ich porównanie uwzględniające wskazane w nich okresy oraz rodzaje należności, a następnie dopasowanie ich do posiadanych tytułów wykonawczych. W przesłanym bowiem materiale dowodowym brak jest tytułów wykonawczych wymienionych w postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie, a dołączono inne tytuły, których nie wymieniono w tym postanowieniu. Rozstrzygnięcie sprawy wymagać zatem będzie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, gdyż istniejące w sprawie wątpliwości dotyczące tego, które tytuły wykonawcze objęte są tym postępowaniem nie zostały usunięte. Brak usunięcia powyższych nieprawidłowości skutkował naruszeniem prawa procesowego, polegającego na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy (art. 7 i 77 K.p.a.). Zauważyć uzupełniająco należy, że z uwagi na określone w art. 27 u.p.a. sformalizowane wymogi, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy, sytuacja, w której wierzyciel dokonuje w swej ewidencji zmiany numeracji nadanej wystawionym przez niego tytułom wykonawczym może powodować stan niepewności zobowiązanego co do wymaganego obowiązku objętego egzekucją. Wymaga zatem, aby w sposób czytelny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości wierzyciel dokumentował takie zmiany i informował o nich zarówno dłużnika, jak i organ egzekucyjny. Reasumując, organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, a stan faktyczny nie został w pełni ustalony. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organ nadzoru zastosował się do wskazań określonych w art. 138 § 2 K.p.a zdanie drugie, nakazujących wskazanie okoliczności, jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Trafnie organ nadzoru stwierdził w tej kwestii, że organ egzekucyjny winien - z udziałem wierzyciela - przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające mające na celu ostateczne wyjaśnienie istniejących rozbieżności w zakresie prawidłowego oznaczenia tytułów wykonawczych wskazanych w zaskarżonym postanowieniu, tj. winien ustalić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, jakich konkretnie tytułów wykonawczych dotyczyć ma przedmiotowa sprawa. Za prawidłowe należy przy tym uznać stanowisko Dyrektora Izby, że powyżej wskazanych wad postępowania organu I instancji nie można było usunąć w postępowaniu zażaleniowym na podstawie art. 136 K.p.a. Z mocy tego przepisu organ odwoławczy może bowiem przeprowadzić jedynie dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Tym samym regulacja ta nie obejmuje sytuacji, w której zaskarżone orzeczenie wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia w kwestii dotyczącej merytorycznego zakresu rozpoznania, tj. tego jakie tytuły wykonawcze winny być objęte rozstrzygnięciem. Jak bowiem trafnie stwierdzono w zaskarżonym postanowieniu zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez organ II instancji wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji. Organ odwoławczy nie może zatem w swoim rozstrzygnięciu orzekać w innym zakresie, niż to uczynił przed nim organ pierwszej instancji. Konieczność wyczerpującego wyjaśnienia tej kwestii przez organ I instancji wynikała zatem z istoty zasady dwuinstancyjności (art. 15 K.p.a.), natomiast podjęcie czynności w tym zakresie wyłącznie przez organ odwoławczy stanowiłoby naruszenie tej zasady. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie kasacyjne Dyrektora Izby odpowiada prawu. Organ odwoławczy wykazał w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, że postępowanie wymaga uzupełnienia w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia oraz wyjaśnił, z jakiej przyczyny nie mógł dokonać ustaleń na podstawie zebranych dowodów. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika także, w jakim zakresie materiał dowodowy wymaga uzupełnienia, jak również, że jego uzupełnienie przekracza kompetencje organu odwoławczego, gdyż sanowanie wskazanych braków w postępowaniu odwoławczym prowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Bez wpływu na ocenę prawną skarżonego postanowienia pozostawały podniesione w skardze argumenty skarżącej o jej sytuacji życiowej i dotyczące zarzutów przeciwko prowadzonemu postępowaniu egzekucyjnemu. Jak już bowiem powyżej wskazano, poddane kontroli sądu postanowienie jest rozstrzygnięciem kasacyjnym, które nie rozstrzygało o istocie sprawy, tj. czy zasadna była odmowa zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie kierowało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ egzekucyjny. Z tych względów chybiony jest też zarzut naruszenia art. 56 § 1 pkt 1 u.p.a., podniesiony przez pełnomocnika na rozprawie, przy czym zauważyć należy, że zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu m.in. w razie rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej, a nie w razie złożenia wniosku. Dlatego też skargę jako nieuzasadnioną oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło