I SA/Op 49/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący : Asesor sądowy Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie częściowego zwolnienia z podatku od nieruchomości postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, po rozpoznaniu na rozprawie, o terminie której skarżący został powiadomiony w dniu 13 marca 2008 r., wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2008 r. oddalił skargę S. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie częściowego zwolnienia z podatku od nieruchomości. Pismem z dnia 28 kwietnia 2008 r. skarżący zwrócił się do tutejszego Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powołanego na wstępie wyroku. W motywach wniosku wskazał, iż pismem z dnia 10 marca 2008 r. został zawiadomiony o terminie rozprawy. Zawiadomienie powyższe zawierało stosowne pouczenia m.in. dotyczące kwestii niestawiennictwa stron, jak też sporządzenia uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Skarżący w piśmie podał, iż z powodu choroby zdiagnozowanej jako półpasiec głowy i kręgów szyjnych, zapomniał o terminie rozprawy. Dopiero w dniu 25 kwietnia przypomniał sobie o sprawie i zadzwonił do sekretariatu Sądu, gdzie poinformowano skarżącego, iż jedyną możliwością doręczenia mu uzasadnienia wyroku jest zwrócenie się z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do wniosku skarżący dołączył kserokopie zwolnień lekarskich. Pismem z dnia 7 maja 2008 r. wezwano skarżącego do uzupełnienie wniosku o przywrócenie terminu poprzez złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 9 kwietnia, sygn. akt I SA/OP 49/08. W zakreślonym przez Sąd terminie, w piśmie z dnia 14 maja 2008 r., skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyżej wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że uzasadnienie wyroku nie jest zawsze elementem obligatoryjnym orzeczenia. Przepis art. 141 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako - p.p.s.a., określa wypadki, w których sąd z urzędu sporządza uzasadnienie oraz wypadki, w których sąd sporządza uzasadnienie na wniosek strony. Zgodnie z § 2 powoływanego przepisu w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku, o czym skarżący, jak sam przyznał, został pouczony. W myśl art. 86 § 1 p.p.s.a. strona, która nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy może zwrócić się z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Przesłanki przywrócenia terminu, które muszą być spełnione aby wniosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, określają art. 86 § 2 i art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a. Są to: a) wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; b) uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybienie terminu; c) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego; d) równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie. Z regulacji tych wynika ponadto, że w stosunku do strony ubiegającej się o przywrócenie terminu powinny być spełnione wszystkie ww. przesłanki w sposób kumulatywny, a zatem niespełnienie choćby jednej z nich, wyklucza możliwość przywrócenia terminu. Oceniając powyższe przesłanki na gruncie niniejszej sprawy, w pierwszej kolejności należy wskazać, że według twierdzeń skarżącego przyczyna uchybienia terminowi ustała w dniu 25 kwietnia 2008 r. i ta data została zaakceptowana przez Sąd. Zatem wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Niezależnie od powyższego Sąd doszedł do przekonania, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu. Dokonując powyższej oceny ziszczenia się przesłanki braku winy Sąd przyjął obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Brak winy w uchybieniu terminu można bowiem przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu największego nawet wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA/Wr 1744/00, niepublik.) i że nie można za winę poczytać niedopełnienie jakiegoś nadzwyczajnego wysiłku, np. zagrażającego jej zdrowiu lub życiu, albo narażającego ją na poważne straty (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IV Warszawa 1970, s. 136). Przykładem tego można wskazać okoliczności faktyczne takie jak: przerwa w komunikacji, powódź, pożar, nagła choroba nie pozwalająca na wyręczenie się inną osobą, które mogą stanowić o niezawinionym uchybieniu terminu. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądowym wskazywano także na okoliczności, które nie uzasadniały przywrócenia terminu; były to między innymi niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 1117/ 99, niepubl.), czy nieznajomość prawa (wyrok NSA z dnia 6 listopada 1998 r., sygn. akt I SA/ Łd 153/97, LEX nr 37127). Zarówno w literaturze przedmiotu, jak i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może jedynie nastąpić w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależnie od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu ( B. Dauter, op.cit, s. 219 wraz ze wskazanym tam orzecznictwem). Z akt sprawy wynika, iż skarżący został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy, jak też o pouczono go o tym, kiedy Sąd sporządza uzasadnienie wyroku. Z akt sprawy wnika, iż skarżący zapomniał o terminie rozprawy z uwagi na poważne dolegliwości związane z chorobą. W tym miejscu wskazać należy, iż faktycznie zawiadomienie o terminie rozprawy skarżący odebrał w dniu 13 marca 2008 r., a więc w czasie kiedy był chory. Jak wynika z załączonych zwolnień lekarskich skarżący chorował od dnia 27 grudnia 2007 r. do dnia 17 marca 2008 r. Rozprawa odbyła się 9 kwietnia 2008 r. Zatem skarżący miał czas, aby po zakończeniu choroby uporządkować, odłożone w czasie na skutek choroby, istotne dla skarżącego sprawy. Z powyższego wynika, iż skarżący nie dołożył należytej staranności w uzyskaniu informacji co do przysługujących mu środków odwoławczych oraz terminie do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Uznając więc, że niedochowanie przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest następstwem okoliczności, których skarżący nie mógł przezwyciężyć i od niego niezależnych, lecz jest następstwem jego suwerennych działań i niestaranności w prowadzeniu własnych spraw, Sąd stwierdził, iż brak jest podstaw uzasadniających przywrócenie uchybionego terminu i w konsekwencji na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.