I SA/Op 492/11
PostanowienieWSA w Opolu2012-04-25
Skład orzekający: Grzegorz Gocki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może uchylić własne postanowienie o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, jeśli okaże się, że pełnomocnik działał na podstawie pełnomocnictwa z wyboru strony, a nie z urzędu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może uchylić własne postanowienie dotyczące kosztów postępowania, jeśli pierwotne rozstrzygnięcie oparto na błędnych przesłankach faktycznych. W sytuacji, gdy pełnomocnik działał na podstawie pełnomocnictwa z wyboru strony, a nie z urzędu, sąd powinien zasądzić koszty zastępstwa procesowego od organu, który wydał uchyloną decyzję, na zasadach ogólnych.Stan faktyczny
Skarżący J. T. zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu dotyczącą określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił tę decyzję wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2012 r. W punkcie III tego wyroku sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego, doradcy podatkowemu K. P., wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu. Następnie, w niniejszym postanowieniu, sąd uchylił postanowienie o przyznaniu kosztów, stwierdzając, że pełnomocnik działał na podstawie pełnomocnictwa z wyboru skarżącego, a nie z urzędu. W konsekwencji sąd zasądził zwrot kosztów postępowania od Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu na rzecz skarżącego.Rozstrzygnięcie
Uchylono postanowienie zawarte w punkcie III wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Op 492/11, i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu na rzecz skarżącego kwotę 2.417 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 4 lutego 2011 r., Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. postanawia: I. uchylić postanowienie zawarte w punkcie III wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Op 492/11, II. zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu na rzecz skarżącego kwotę 2.417 zł (dwa tysiące czterysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skargą z dnia 21 marca 2011 r. skarżący J. T. (dalej zwany skarżącym) zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 4 lutego 2011 r. Nr [...], wydaną w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r.
W wyniku rozpoznania powyższej skargi, nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Op 492/11, uchylono zaskarżoną decyzję, orzekając jednocześnie w postanowieniu w pkt III wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego doradcy podatkowemu K. P. od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu kwotę brutto 2.952,00 zł (słownie złotych: dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa) w tym podatku VAT w kwocie 552,00 zł (słownie złotych: pięćset pięćdziesiąt dwa).
Orzekając o przyznaniu pełnomocnikowi kosztów zastępstwa procesowego jako wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną z urzędu, Sąd wziął pod uwagę złożone przez niego na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2012 r. oświadczenie, że koszty tej pomocy prawnej nie zostały uiszczone przez skarżącego w całości lub części.
Jednocześnie z akt sprawy wynika, że skarżący ubiegał się wprawdzie o udzielenie mu prawa pomocy także w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego, jednakże postanowieniem referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 15 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Op 221/11, nie uwzględniono tej części jego wniosku, przyznając mu prawo pomocy wyłącznie w zakresie zwolnienia go w całości od kosztów sądowych.
Sam natomiast udział w sprawie jego pełnomocnika - doradcy podatkowego K. P., wynikał z przedłożonego do akt sprawy pełnomocnictwa udzielonego mu przez skarżącego, umocowującego do reprezentowania w ramach postępowania przed Sądem pierwszej instancji.
W tym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone a nawet prawomocne. Przepis ten wskazuje na możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania, w tym zarówno z urzędu jak i na wniosek stron postępowania, w sytuacji, gdy okoliczności sprawy przyjęte za przesłankę rozstrzygnięcia, uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wydane.
W niniejszej sprawie, Sąd orzekając o kosztach postępowania sądowego, błędnie przyjął, w ślad za złożonym na rozprawie oświadczeniu pełnomocnika o zasądzeniu na jego rzecz kosztów nieopłaconego zastępstwa procesowego skarżącego, iż podstawę prawną do zasądzenia na jego rzecz wynagrodzenia od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu stanowiła nieopłacona pomoc prawna świadczona przez niego z urzędu. W takim też zakresie stosownie do art. 200 i art. 205 § 1 i § 2 p.p.s.a. oraz na podstawie § 3 ust. 1 pkt 1e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie opłat za czynności doradców podatkowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153) orzeczono w postanowieniu zawartym w pkt III wyroku o zasądzeniu na jego rzecz kwoty brutto 2.952,00 zł, w tym podatku VAT w kwocie 552,00 zł, czyli według stawki podstawowej z jednoczesnym uwzględnieniem w takim przypadku należnego podatku VAT, jednakże bez kosztów poniesionej opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa, które w takich sytuacjach jest niewymagalne.
Ponieważ jednak okazało się, że okoliczności, na których oparto rozstrzygnięcie o kosztach nie potwierdzają faktu pełnienia przez pełnomocnika skarżącego swoich obowiązków w postępowaniu sądowym z urzędu, ale umocowanie go w charakterze pełnomocnika opierało się na pełnomocnictwie udzielonym mu z wyboru przez samego skarżącego, koszty zastępstwa procesowego traktowane jako część składowa kosztów postępowania w sprawie, wraz z kosztami poniesionej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, należało zasądzić na zasadach ogólnych, wynikających z art. 200 p.p.s.a., czyli od organu który wydał uchylony wyrokiem akt.
Z tego też względu dokonując uchylenia objętego pkt III wyroku rozstrzygnięcia o zasądzeniu kosztów postępowania, równocześnie orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 1e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie opłat za czynności doradców podatkowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu, o zasądzeniu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego w kwocie kwoty 2.417 zł (dwa tysiące czterysta siedemnaście złotych) od Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, jako organu, który wydał uchyloną przez Sąd w pkt I wyroku z dnia 16 kwietnia 2012 decyzję z dnia 4 lutego 2011 r., Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło