I SA/Op 573/13

PostanowienieWSA w Opolu2017-09-13

Skład orzekający: Krzysztof Błasiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym w postępowaniu kasacyjnym, uwzględniając przepisy dotyczące opłat za czynności adwokackie i pomoc prawną świadczoną z urzędu?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym ustala się na podstawie przepisów rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości dotyczących opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Stawki minimalne zależą od przedmiotu zaskarżenia (należność pieniężna czy odpowiedzialność podatkowa) i instancji postępowania. Wynagrodzenie za skargę kasacyjną stanowi 75% stawki należnej za postępowanie przed sądem pierwszej instancji, a do obliczonej kwoty dolicza się podatek VAT.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu, adwokat M. J., wniósł o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne świadczone z urzędu w trzech połączonych sprawach dotyczących decyzji Dyrektora Izby Celnej w Opolu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej i zobowiązania w podatku akcyzowym. Po oddaleniu skarg przez WSA w Opolu, pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną, w której również domagał się zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd administracyjny rozpoznał wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne.
Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi z urzędu adwokatowi M. J. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, tytułem wynagrodzenia, kwotę 7.306,20 zł (zawierającą podatek od towarów i usług w wysokości 1.366,20 zł).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Krzysztof Błasiak, po rozpoznaniu w dniu 13 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. J. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skarg K. K., A. P. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Opolu (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu) z dnia 29 maja 2013 r., nr [...], z dnia 31 maja 2013 r., nr [...], z dnia 4 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników i określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu, postanawia przyznać pełnomocnikowi z urzędu adwokatowi M. J. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, tytułem wynagrodzenia, kwotę 7.306,20 zł (słownie: siedem tysięcy trzysta sześć 20/100), zawierającą podatek od towarów i usług w wysokości 1.366,20 zł (słownie: tysiąc trzysta sześćdziesiąt sześć 20/100). K. K. i A. P. (dalej określani jako skarżący) wnieśli skargę na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Opolu: z dnia 29 maja 2013 r., nr [...] (sygn. akt I SA/Op 573/13), z dnia 31 maja 2013 r., nr [...] (sygn. akt I SA/Op 589/13), z dnia 4 czerwca 2013 r., nr [...] (sygn. akt I SA/Op 593/13) w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników i określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu. Wszystkie wymienione sprawy zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt I SA/Op 573/13. Postanowieniem z dnia 26 września 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu przyznał skarżącemu K. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Z kolei w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie tut. Sądu odmawiające przyznania A. P. prawa pomocy Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia adwokata. Wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w Opolu jako pełnomocnik skarżących adwokat M. J. uczestniczył w rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu w dniu 25 listopada 2014 r. Po zakończeniu rozprawy zapadł wyrok oddalający skargi. Pismem z 4 lutego 2015 r. pełnomocnik skarżących adwokat M. J. zwrócił się z prośbą o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w wszystkich trzech sprawach, oświadczając zarazem, że na jego rzecz nie dokonano w tym względzie żadnych opłat. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2015 r. referendarz sądowy przyznał adwokatowi M. J. tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną w postępowaniu sądowym w I instancji kwotę brutto 9.741,60 zł (w tym podatek VAT 1.821,60 zł). Od wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu adwokat M. J. sporządził i następnie wniósł skargę kasacyjną. W skardze kasacyjnej pełnomocnik zawarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, oświadczając zarazem, że na jego rzecz nie dokonano w tym względzie żadnych opłat. W rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 25 maja 2017 r. uczestniczył ustanowiony z urzędu adw. M. J., składając w jej trakcie wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego udzielonej a nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 r. W § 22 rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wcześniej obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U, z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. W § 22 tego rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji Skarga kasacyjna wpłynęła do tut. Sądu w dniu 17 lutego 2015 r., a zatem zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tj. Dz. U. z 2013, poz. 461) – powołanego dalej jako rozporządzenie. Zgodnie z przepisem § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, obliczane są na podstawie § 6. Zgodnie z przepisem § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tj. Dz. U. z 2013, poz. 461) - zwanego dalej rozporządzeniem, stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, obliczane są na podstawie § 6. Zaskarżone decyzje zawierały orzeczenia określające zobowiązanie w podatku akcyzowym w wysokości odpowiednio: 28.203 zł, 18.460 zł, 17.929 zł (na takie kwoty opiewa również wartość przedmiotu zaskarżenia). Stosownie do postanowień przepisu § 6 rozporządzenia (rozdział 3 rozporządzenia) przy wymienionych wartościach przedmiotu sprawy (t.j. przy wartości powyżej 10.000 zł do 50.000 zł) stawka minimalna wynosi 2.400 zł. W związku z powyższym na mocy § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia należne wynagrodzenie pełnomocnika za udział w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu w trzech sprawach ze skarg na decyzje w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym należało ustalić w łącznej kwocie 7.200 zł. Z kolei przepis § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia wskazuje, iż stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie niż w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, wynoszą 240 zł. Do tej kategorii należą m.in. sprawy ze skargi na decyzje, w których orzeczono o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników. Zaskarżone decyzje oprócz określenia zobowiązania w podatku akcyzowym zawierały również orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej skarżących jako byłych wspólników spółki cywilnej. Tym samym należne wynagrodzenie za udział pełnomocnika w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu w sprawach ze skarg na decyzje dotyczące określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu oraz orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników wynosi łącznie 7.920 zł (7.200+720). Jak wskazano w części opisowej uzasadnienia wynagrodzenie w tej kwocie, podwyższone o stawkę podstawową podatku od towarów i usług, zostało przyznane pełnomocnikowi na mocy postanowienia z 19 lutego 2015 r. Zatem kierując się dyspozycją przepisu § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia wynagrodzenie pełnomocnika za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w sprawie ze skargi na przedmiotową decyzję, należało ustalić w wysokości wynosi 5.940 zł (tj. 75% kwoty 7.920 zł). Obliczoną w sposób opisany powyżej kwotę wynagrodzenia adwokata podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 710) stawka podatku od towarów i usług wynosi 23 %. Jest to stawka podstawowa i obowiązuje podatników świadczących usługi prawnicze. Mając na względzie powyższe orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło