I SA/Op 91/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. P. na tytuł wykonawczy wystawiony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział Wojewódzki w O. Inspektorat w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów na wystawiony tytuł wykonawczy postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy 2. odrzucić skargę Pismem z dnia 12 marca 2008r. K. P., zwrócił się za pośrednictwem Inspektoratu ZUS w K., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o uchylenie szeregu tytułów wykonawczych, w tym tytułu wykonawczego wystawionego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział Wojewódzki w O. Inspektorat w K. w dniu [...]. nr [...] oraz o wstrzymanie wykonania egzekucji do czasu rozpatrzenia zarzutów i zwolnienie z kosztów postępowania. Uzasadniając swoje żądania K. P. wskazał, że w dniu 7 marca 2008r. doręczono mu tytuły wykonawcze wystawione przez Inspektorat ZUS w K. w dniu 20 lutego 2008r. W tytułach wykonawczych jako podstawę prawną należności podano deklarację/zgłoszenie, podczas gdy zdaniem strony, podstawą wystawienia tytułów powinien być wyrok sądowy. Jednocześnie K. P. wskazał, że w sprawie zaległości w opłacaniu przez niego składek ZUS toczyło się postępowanie przed Sądem Okręgowym w O. i od wyroku tego Sądu skarżący złożył apelację do Sądu Apelacyjnego we W.. Do dnia sporządzenia pisma skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, K. P. nie otrzymał wyroku Sądu Apelacyjnego, dlatego tez uważa, że postępowanie w tym Sądzie jeszcze się nie zakończyło, a zatem ZUS nie mógł wystawić tytułów wykonawczych. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. Inspektorat K. odpowiadając na skargę K. P. wskazał, iż oprócz przekazania skargi do tut. Sądu, potraktował to pismo jako zarzuty zgłoszone w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i rozpoznał je wydając stosowne postanowienie. K. P. postanowienie to, zgodnie z pouczeniem, zaskarżył do Dyrektora Izby Skarbowej w O.. Nadto Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił, że zarzuty wniesione wobec wystawionych tytułów wykonawczych na podstawie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozpatruje organ egzekucyjny, w tym przypadku Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O., a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny. Z uwagi na wniosek K. P. odnośnie zwolnienia od kosztów postępowania, stosownie do zarządzenia Przewodniczącego z dnia 30 kwietnia 2008r., wezwano stronę do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W wyznaczonym terminie K. P. złożył wniosek na formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 3 ustawy dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie. Zakres tej kontroli został jednak przez prawodawcę ograniczony treścią art. 52 § 1 wymienionej ustawy, zgodnie z którym skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Stosownie do § 2 wskazanego przepisu, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Oznacza to, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego możliwe jest dopiero wówczas, gdy strona wyczerpie służące jej środki zaskarżenia. W niniejszej sprawie skarżący otrzymał tytuły wykonawcze, w treści których pouczono go o prawie zgłoszenia zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego, wskazując podstawę wniesienia zarzutów oraz termin do ich wniesienia. Stosownie do art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny rozpatruje zarzuty po uzyskaniu stanowiska wierzyciela. Na postanowienie w sprawie zarzutów, w myśl § 5 wskazanego artykułu, przysługuje zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, zażalenie. Dopiero postanowienie wydane w efekcie rozpatrzenia zażalenia, może być przedmiotem skargi wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarżący zatem składając w sprawie zarzutów skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, nie wyczerpał przysługujących mu środków odwoławczych. Prawo pomocy, stosownie do art. 243 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże, w myśl art. 247 powołanej ustawy, prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi wówczas, gdy bez potrzeby analizy stanu faktycznego i prawnego jest oczywiste, że skarga nie może zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz Jan Paweł Tarno, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2004 str.320 i nast.) W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, o której mowa w przytoczonym art. 247, bowiem zgodnie z treścią przepisów art. 52 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, a jak wykazano wyżej, środki takie służyły K. P. Skoro zatem skarżący, przed wyczerpaniem służących mu środków zaskarżenia wniósł skargę bezpośrednio do sądu, to taką skargę należy jako podlegającą odrzuceniu, uznać za oczywiście bezzasadną. Stanowisko takie zostało ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym przyjęto, iż o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona, w szczególności w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych np. gdy strona nie wyczerpała toku instancji (vide postanowienia NSA z dnia 11 kwietnia 2007r. sygn. akt II OZ 294/07, z dnia 24 stycznia 2007r. sygn. akt I OZ 35/07, z dnia 27 października 2005r. sygn. akt II FZ 652/05 oraz WSA w Warszawie z dnia 2 stycznia 2007r. sygn. akt 2222/06; nie publ.) Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił przyznania prawa pomocy, a na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 52 §1 i §2 wskazanej ustawy, skargę odrzucił.