I SA/Op 97/08

PostanowienieWSA w Opolu2008-05-30

Skład orzekający: Marta Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów przeciwko tytułowi wykonawczemu może zostać wniesiona przed wyczerpaniem środków zaskarżenia, w tym zażalenia na postanowienie w przedmiocie zarzutów?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów przeciwko tytułowi wykonawczemu jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia, w szczególności zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego rozpatrującego zarzuty. Wniesienie skargi przed wyczerpaniem tych środków skutkuje jej odrzuceniem jako oczywiście bezzasadnej, co z kolei uniemożliwia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący K. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tytuł wykonawczy wystawiony przez ZUS, kwestionując jego podstawę prawną i wskazując na toczące się postępowanie sądowe dotyczące zaległości w składkach. ZUS potraktował pismo jako zarzuty i wydał postanowienie, na które skarżący złożył zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd administracyjny rozpoznał wniosek o prawo pomocy oraz skargę.
Rozstrzygnięcie
1. Odmówiono przyznania prawa pomocy. 2. Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. P. na tytuł wykonawczy wystawiony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział Wojewódzki w O. Inspektorat w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów na wystawiony tytuł wykonawczy postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy 2. odrzucić skargę Pismem z dnia 12 marca 2008r. K. P, zwrócił się za pośrednictwem Inspektoratu ZUS w K., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o uchylenie szeregu tytułów wykonawczych, w tym tytułu wykonawczego wystawionego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział Wojewódzki w O. Inspektorat w K. w dniu [...] nr [...] oraz o wstrzymanie wykonania egzekucji do czasu rozpatrzenia zarzutów i zwolnienie z kosztów postępowania. Uzasadniając swoje żądania K. P. wskazał, że w dniu 7 marca 2008r. doręczono mu tytuły wykonawcze wystawione przez Inspektorat ZUS w K. w dniu [...]. W tytułach wykonawczych jako podstawę prawną należności podano deklarację/zgłoszenie, podczas gdy zdaniem strony, podstawą wystawienia tytułów powinien być wyrok sądowy. Jednocześnie K. P. wskazał, że w sprawie zaległości w opłacaniu przez niego składek ZUS toczyło się postępowanie przed Sądem Okręgowym w O. i od wyroku tego Sądu skarżący złożył apelację do Sądu Apelacyjnego we W.. Do dnia sporządzenia pisma skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, K. P. nie otrzymał wyroku Sądu Apelacyjnego, dlatego tez uważa, że postępowanie w tym Sądzie jeszcze się nie zakończyło, a zatem ZUS nie mógł wystawić tytułów wykonawczych. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. Inspektorat K. odpowiadając na skargę K. P. wskazał, iż oprócz przekazania skargi do tut. Sądu, potraktował to pismo jako zarzuty zgłoszone w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i rozpoznał je wydając stosowne postanowienie. K. P. postanowienie to, zgodnie z pouczeniem, zaskarżył do Dyrektora Izby Skarbowej w O. Nadto Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił, że zarzuty wniesione wobec wystawionych tytułów wykonawczych na podstawie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, rozpatruje organ egzekucyjny, w tym przypadku Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w O., a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny. Z uwagi na wniosek K. P. odnośnie zwolnienia od kosztów postępowania, stosownie do zarządzenia Przewodniczącego z dnia 30 kwietnia 2008r., wezwano stronę do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W wyznaczonym terminie K. P. złożył wniosek na formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.3 § 2 pkt 3 ustawy dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie. Zakres tej kontroli został jednak przez prawodawcę ograniczony treścią art. 52 § 1 wymienionej ustawy, zgodnie z którym skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Stosownie do § 2 wskazanego przepisu, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Oznacza to, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego możliwe jest dopiero wówczas, gdy strona wyczerpie służące jej środki zaskarżenia. W niniejszej sprawie skarżący otrzymał tytuły wykonawcze, w treści których pouczono go o prawie zgłoszenia zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego, wskazując podstawę wniesienia zarzutów oraz termin do ich wniesienia. Stosownie do art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny rozpatruje zarzuty po uzyskaniu stanowiska wierzyciela. Na postanowienie w sprawie zarzutów, w myśl § 5 wskazanego artykułu, przysługuje zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, zażalenie. Dopiero postanowienie wydane w efekcie rozpatrzenia zażalenia, może być przedmiotem skargi wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarżący zatem składając w sprawie zarzutów skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, nie wyczerpał przysługujących mu środków odwoławczych. Prawo pomocy, stosownie do art. 243 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże, w myśl art. 247 powołanej ustawy, prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi wówczas, gdy bez potrzeby analizy stanu faktycznego i prawnego jest oczywiste, że skarga nie może zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz Jan Paweł Tarno, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2004 str.320 i nast.) W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, o której mowa w przytoczonym art. 247, bowiem zgodnie z treścią przepisów art. 52 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, a jak wykazano wyżej, środki takie służyły K. P Skoro zatem skarżący, przed wyczerpaniem służących mu środków zaskarżenia wniósł skargę bezpośrednio do sądu, to taką skargę należy jako podlegającą odrzuceniu, uznać za oczywiście bezzasadną. Stanowisko takie zostało ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym przyjęto, iż o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona, w szczególności w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych np. gdy strona nie wyczerpała toku instancji (vide postanowienia NSA z dnia 11 kwietnia 2007r. sygn. akt II OZ 294/07, z dnia 24 stycznia 2007r. sygn. akt I OZ 35/07, z dnia 27 października 2005r. sygn. akt II FZ 652/05 oraz WSA w Warszawie z dnia 2 stycznia 2007r. sygn. akt 2222/06; nie publ.) Mając powyższe na uwadze Sąd, w oparciu o art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówił przyznania prawa pomocy, a na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 52 §1 i §2 wskazanej ustawy, skargę odrzucił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło