I SA/Op 98/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.L. na interpretację indywidualną Ministra Finansów – Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 25 listopada 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi postanawia : oddalić wniosek. Skarżący M.L. działając poprzez ustawionego w sprawie pełnomocnika doradcę podatkowego wniósł do tut. Sądu skargę na interpretację indywidualną Ministra Finansów – Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 25 listopada 2011 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Od wniesionej skargi skarżący nie uiścił wymaganego wpisu sądowego. W związku z powyższym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 marca 2012 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Doręczony odpis zarządzenia zawierał podstawę prawną obliczenia wysokości wpisu tj. § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), a także tryb i sposób jego opłacenia. Powyższe wezwanie doręczone zostało do rąk pełnomocnika skarżącego w dniu 22 marca 2012 r. W wymaganym siedmiodniowym terminie, który upłynął z dniem 29 marca 2012 r. wpis nie został uiszczony, co wynika z ustaleń pracownika sekretariatu poczynionych w oddziale finansowo – budżetowym tut. Sądu. Pismem z dnia 17 kwietnia 2012 r. reprezentujący stronę skarżącą pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, jednocześnie uiścił stosowny wpis. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik podniósł, iż w dniu 22 marca 2012 r. otrzymał przesyłkę listową z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, dotyczącą sprawy o sygn. akt I SA/Op 98/12. Po jej otwarciu zapoznał się z pismem WSA w Opolu dotyczącym doręczenia odpisu odpowiedzi na skargę wraz z załączoną odpowiedzią na skargę strony przeciwnej i oczekiwał na stosowne wezwanie do wpłaty. Następnie w dniu 16 kwietnia 2012 r. przeglądając inne dokumenty pełnomocnik stwierdził, iż wśród nich znajduje się pismo WSA w Opolu z dnia 19 marca 2012 r. (sygn. akt I SA/Op 98/12) dotyczące doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi wraz z przedmiotowym zarządzeniem. Wypełniając niezwłocznie wskazany obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi w dniu 17 kwietnia 2012 r. pełnomocnik dokonał wpłaty wymaganej kwoty i wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej uiszczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 2012, poz. 270 t. j. ) - dalej jako: [p.p.s.a]., sąd na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi przywrócenie terminu. Natomiast w myśl art. 87 tej ustawy, w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu, wniesionym w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia termin, do sądu, w którym czynność miała być dokonana (§ 1), należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu ( § 2 ), a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie ( § 4 ). Podstawowymi przesłankami, które warunkują przywrócenie terminu jest zatem zachowanie wymogu formalnego z art. 87 § 1 powołanej ustawy oraz uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Z istotnego dla sprawy art. 87 § 1 p.p.s.a. wynika, że strona, która uchybiła terminowi powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. Ponieważ zasadą jest dokonywanie czynności w terminie, przepis o przywróceniu terminu do dokonywania czynności procesowych nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. W piśmiennictwie i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że o braku winy strony można mówić, gdy dokonanie czynności w ogóle (w sensie obiektywnym), było wykluczone, jak również w takich przypadkach, w których w danych okolicznościach nie można było oczekiwać od strony, by zachowała dany termin procesowy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 1999r., sygn. akt I PKN 103/99, opubl. OSNP 2000/19/719). Ma to miejsce wówczas, gdy ani strona ani jej pełnomocnik nie mogli usunąć przeszkody przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Na gruncie omawianego przepisu pojęcie strony rozumie się szeroko, rozciągając je także na pełnomocnika (por. post. NSA z dnia 7.05.2010 r. I OZ 327/10, opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej jako c.b.o.i.s.), bowiem pojęcie winy strony obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania czynności procesowych, czyli również winę pełnomocnika. W aprobowanym przez Sąd rozpoznający niniejszy wniosek postanowieniu NSA z dnia 31.03.2009 r., I FZ 69/09, (opubl, baza c.b.o.i.s.), jednoznacznie stwierdzono, że "jeśli strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, to brak jego winy jest warunkiem przywrócenia terminu przez Sąd, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych; dla przyjęcia winy pełnomocnika wystarczy nawet lekkie niedbalstwo". Ponieważ w przedmiotowej sprawie skarżącego reprezentował należycie umocowany pełnomocnik, a przy tym z treści dokumentu pełnomocnictwa nie wynikały ograniczenia co do rodzaju czynności dokonywanych w imieniu strony, to właśnie pełnomocnik był zobowiązany do dokonania czynności procesowej w postaci uiszczenia wpisu. Ze względu na powyższe ocena braku winy w uchybieniu terminu musi być odnoszona do zachowania pełnomocnika. Zdaniem Sądu przedstawiona we wniosku o przywrócenie terminu argumentacja nie daje podstaw do przyjęcia braku winy po stronie pełnomocnika. Wskazać należy, że pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z taką starannością, jak gdyby działał na własną rzecz. Powinien zatem zadbać o to, by czynność procesowa uiszczenia należnego od skargi wpisu została dokonana prawidłowo, to jest w należytej wysokości i w wyznaczonym terminie. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności takiego wniosku polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, rozumianej obiektywnie, to jest takiej, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. (por. J.P. Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz- Warszawa 2006, s. 226 i powołana tam literatura oraz orzecznictwo). Dopuszczenie się przez stronę (w tym przypadku także pełnomocnika) choćby lekkiego niedbalstwa daje podstawę do przyjęcia jej zawinienia w uchybieniu terminu. W realiach rozpoznawanej sprawy oznacza to, iż reprezentujący stronę skarżącą pełnomocnik pozostawał w obowiązku czuwania nad tym by m. in. wpis od skargi został uiszczony. We wniosku nie wskazano na żadne tego rodzaju przeszkody, które uniemożliwiałyby pełnomocnikowi dokładne zapoznanie się z korespondencją, jaka nadeszła z Sądu i dotyczyła sprawy, w której pełnomocnik reprezentował skarżącego. Z treści tego wniosku wyraźnie wynika, że to właśnie pobieżne zapoznanie się z tą korespondencją było przyczyną braku wiedzy o nadejściu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. Świadczy to jednoznacznie o braku należytej staranności pełnomocnika. Mając na względzie przedstawione powyżej rozważania Sąd nie dopatrzył się braku winy w działaniu pełnomocnika, gdyż można mu przypisać co najmniej niedbalstwo wyrażające się w niestarannym prowadzeniu spraw. Powyższe wyklucza możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej w postaci uiszczenia wpisu, przez co wniosek podlegał oddaleniu na podstawie art. 87 § 2 p.p.s.a.