I SAB/Op 123/24

PostanowienieWSA w Opolu2025-02-20

Skład orzekający: Tomasz Judecki, Beata Kozicka, Remigiusz Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność zarządu wspólnoty mieszkaniowej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest dopuszczalna, gdy skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi oraz czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania spraw dotyczących funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność zarządu wspólnoty mieszkaniowej podlega odrzuceniu z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w szczególności niepodania numeru PESEL oraz nieuiszczenia wpisu sądowego. Ponadto sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznawania spraw dotyczących funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych, które podlegają kognicji sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Skarżąca M. B. złożyła skargę na bezczynność Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie w sprawie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej faktur za zakup paliwa do kotłowni. Zarząd wskazał, że skarżąca nie jest członkiem wspólnoty i nie posiada interesu prawnego, a także przesłał dokumenty potwierdzające rozliczenia. Sąd wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi, w tym podania numeru PESEL, oraz do uiszczenia wpisu sądowego, czego skarżąca nie uczyniła.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę. Pismem datowanym na dzień dnia 28 listopada 2024 r. M. B. (zwana dalej: "skarżącą") wniosła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, listem poleconym nadanym w dniu 5 listopada 2024 r., skargę na bezczynność Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chruścinie w sprawie udostępnienia informacji publicznej. W skardze skarżąca wskazała, że Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej w Nysie przy ul. Grzybowej 1 i w Chróścinie Nyskiej nie udostępnia dokumentów, a tylko sprawozdania, z których nie wynika, jakie są faktury na zakup paliwa do kotłowni, a mieszkańcy dopatrują się dużych nadużyć, bowiem płacą cały rok za ogrzewanie, a nie grzeją im pół zimy i marzną. Skarżąca wskazała, że podpisuje się swoim imieniem i nazwiskiem w imieniu reszty osób skarżących oraz, że dołączą pismo z nazwiskami i proszą o pomoc, aby Sąd pomógł im w otrzymaniu dokumentów, a najważniejsze są faktury za zakup paliwa. Sprawa ta wpłynęła do tut. Sądu w dniu 12 listopada 2024 r., została zapisana w Dzienniku korespondencji w tut. Sądzie pod nr I DK/Op 56/24 i przesłana pismem z dnia 12 listopada 2024 r. do Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Nysie przy ul. Grzybowej 1 celem nadania jej biegu na podstawie art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - zwanej dalej jako: "p.p.s.a.", i przesłania przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej odpowiedzi na skargę wraz z aktami administracyjnymi, w terminie 30 dni od dnia otrzymania pisma. Skarżąca została poinformowana o przesłaniu jej skargi do Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Nysie. Odpowiedzi na skargę - pismem z dnia 12 grudnia 2024 r. - udzielił Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej, Tumbewa 15-18 w Chróścinie (zwany dalej "Zarządem"), wnosząc o oddalenie skargi. W jej uzasadnieniu Zarząd wskazał, że skarżąca złożyła skargę na Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. Grzybowej 1 i w Chróścinie. Skarżąca stwierdziła, że Zarząd miał jej nie udostępniać do wglądu dokumentów a jedynie sprawozdania, z których zdaniem skarżącej nic nie wynikało. Nie było tam żadnych faktur, a szczególnie skarżąca miała się domagać faktur za zakup paliwa do kotłowni. Zarząd wyjaśnił ponadto, że skarżąca nie jest członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej Tumbewa 15-18 w Chróścinie, a właścicielem lokalu (którego adres skarżąca wskazała jako swój adres zamieszkania w skardze – uwaga Sądu), w C., os. [...] [...] jest W. S., a zatem skarżąca nie posiada interesu prawnego w sprawie. Jednocześnie Zarząd przesłał w załączeniu szereg dokumentów, w tym faktury za olej grzewczy za 2022 i 2023 rok, a także rozliczenia kosztów centralnego ogrzewania właścicieli lokali i M. B. za 2022 i 2023 rok. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 grudnia 2024 r., na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego skargi, w terminie 7 dnia od dnia otrzymania wezwania, przez wskazanie numeru PESEL. Wezwanie to zawierało pouczenie, że niezastosowanie się do niego w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia, spowoduje odrzucenie skargi. Ponadto wezwano skarżącą do: - jednoznacznego oznaczenia przedmiotu zaskarżenia i w tym zakresie wskazania, czy skarga dotyczy bezczynności w sprawie udostępnienia informacji publicznej, czy też bezczynności w udostępnieniu informacji w innym trybie, w terminie 7 dni pod rygorem przyjęcia, że skarga została wniesiona na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej; - jednoznacznego oznaczenia organu, którego bezczynność w udostępnieniu żądanych dokumentów została zaskarżona, tj. wskazanie, czy wnosi skargę na bezczynność Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie, czy też wnosi skargę na bezczynność administratora/zarządcy Wspólnoty z siedzibą w Nysie przy ul. Grzybowej 1, w terminie 7 dni, pod rygorem przyjęcia, że skarga została wniesiona na bezczynność Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie; - wykazania, w terminie 7 dni, że wystąpiła do skarżonego organu o udostępnienie żądanej informacji w postaci dokumentów, o których mowa w skardze, poprzez przedłożenie/nadesłanie w terminie 7 dni pisma, w którym domagała się ich udostępnienia wraz z dowodem wniesienia tego pisma do organu – w postaci potwierdzenia jego bezpośredniego złożenia w organie (tzw. prezentata na jego odpisie) lub potwierdzenia nadania przesyłką pocztową. Skarżąca została też poinformowana, że do skargi nie zostało dołączone pismo z nazwiskami innych skarżących, o których jest mowa w treści skargi. Jednocześnie przesłano skarżącej odpis odpowiedzi na skargę wraz z załącznikami, w tym fakturami za zakup oleju grzewczego. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 grudnia 2024 r., wezwano organ, do niezwłocznego najpóźniej w terminie 3 dni: - wskazania pełnej prawidłowej nazwy Wspólnoty, a to wobec tego, że odpowiedź na skargę została opatrzona pieczęcią Wspólnoty Mieszkaniowej "Przyszłość" podczas, gdy w nagłówku odpowiedzi na skargę jako skarżony organ wskazano "Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej Tumbewa 15-18"; - nadesłanie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 grudnia 2024 r., całej kompletnej dokumentacji dołączonej do odpowiedzi na skargę w oryginale lub w formie odpisów potwierdzonych za zgodność z oryginałem; - wykazanie stosownie do art. 29 p.p.s.a., że osoby podpisujące odpowiedź na skargę są prawidłowo umocowane do działania w imieniu Wspólnoty i w tym celu przedstawienie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii całej uchwały, z której wynika skład zarządu Wspólnoty; poinformowano, że do odpowiedzi na skargę został dołączony wydruk jednej strony uchwały Nr 4/03/2022, bez podpisów. Wezwania do skarżącej, skierowane w jednej przesyłce, zostały jej doręczone w dniu 2 stycznia 2025 r. (por. pocztowe potwierdzenie odbioru przesyłki, k-53 akt sądowych). Skarżąca odpowiedziała na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi pismem datowanym na dzień 8 stycznia 2025 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 13 lutego 2025 r. (data stempla pocztowego), nie wskazała w nim swojego numeru PESEL, ani też nie oznaczyła jednoznacznie przedmiotu zaskarżenia, ani organu. W piśmie tym ponownie opisała występujące, jej zdaniem, nieprawidłowości związane z działaniem zarządcy Wspólnoty, w której mieszka, związane z zakupem oleju opałowego do ogrzewania mieszkań. Do odpowiedzi tej dołączyła także trzy inne pisma, w żadnym jednak nie wskazała swojego numeru PESEL, ani nie oznaczyła jednoznacznie przedmiotu zaskarżenia i organu. Poprosiła natomiast Sąd o pomoc w uzyskaniu odpowiednich dokumentów, takich, które według niej, pozwoliłyby na prawidłowe rozliczenie kosztów ogrzewania i remontów. Z pism tych wynikało, jakie działanie podejmowała ona i mieszkańcy nieruchomości przy ul. [...] [...] w N. w celu uzyskania informacji mających służyć zbadaniu nieprawidłowości, jakich ich zdaniem dopuszcza się zarządca ich nieruchomości w kwestii rozliczeń finansowania obsługi tej nieruchomości, zarówno w zakresie rozliczeń kosztów ogrzewania, jak i remontów. Przesyłka zawierająca wezwania do organu, czyli Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie, os. Tumbewa 15-18, była dwukrotnie awizowane w dniu 3 stycznia 2025 r. i w dniu 13 stycznia 2025 r. i zwrócona do nadawcy. Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej w Chróścinie nie odpowiedział na wezwanie do dnia wydania niniejszego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a. Wśród tych przesłanek jest nieuzupełnienie braków formalnych skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W tej kwestii wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga jako szczególne pismo procesowe powinna nie tylko czynić zadość ogólnym wymaganiom każdego pisma w postępowaniu sądowym, ale także zawierać dodatkowe elementy. Stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., pierwsze pismo wnoszone do sądu (w tym skarga) powinno zawierać w szczególności PESEL strony skarżącej będącej osobą fizyczną. W przypadku, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W świetle tej regulacji, niezachowanie wymogów formalnych skargi skutkuje wezwaniem przez sąd do uzupełnienia jej braków w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawę odrzucenia skargi stanowi wówczas art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. określający, że sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie. Oceniając dopuszczalność wniesionej skargi, odnotować trzeba, że zawierała ona brak formalny polegający na niepodaniu numeru PESEL skarżącej. Z tych względów wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez podanie tego numeru. Ponadto zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, a do takich pism należy skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Podstawę określającą wysokość należnego w niniejszej sprawie wpisu stałego od skargi wynoszącego 100 zł, stanowi § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535). Wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz do uiszczenia wpisu w podanej wyżej wysokości zostało skierowane do skarżącej w jednej przesyłce i skutecznie doręczone w dniu 2 stycznia 2025 r. Wyznaczony przez Sąd siedmiodniowy termin do dokonania żądanych czynności rozpoczął zatem bieg w dniu 3 stycznia 2025 r. i upłynął w dniu 9 stycznia 2025 r. (czwartek). Pomimo upływu wskazanego terminu skarżąca nie przesłała swojego numeru PESEL, ani nie uiściła wpisu sądowego od skargi. Brak uiszczenia wpisu od skargi potwierdza także zapisek urzędowy z dnia 29 stycznia 2025 r. w aktach sprawy (patrz: k. 58 akt sądowych). Skarżąca jedynie pismami złożonym w dniu 13 lutego 2025 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), złożyła wyżej opisane wyjaśnienia, z których nie wynikało, aby skarżyła bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej przez organ administracji publicznej. Z wyjaśnień zawartych w pismach - nadesłanych przez skarżącą w dniu 13 lutego 2025 r. – wynika, natomiast, że przedmiotem skargi jest bezczynność zarządcy Wspólnoty nieruchomości, w której zamieszkuje związana z udostępnieniem informacji i dokumentów dotyczących wykonywania zadań przez Wspólnotę. W tej sytuacji informacyjnie przychodzi, wyjaśnić skarżącej, że członkom wspólnoty mieszkaniowej odrębny tryb uzyskiwania informacji o funkcjonowaniu wspólnoty. Stosownie bowiem do art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2021 r., poz. 1048), prawo kontroli działalności zarządu wspólnoty przysługuje każdemu właścicielowi lokalu. W ramach tej kontroli mieszczą się uprawnienia nie tylko do uczestniczenia w zgromadzeniach członków wspólnoty, czy zapoznawania się z rocznym sprawozdaniem zarządu, ale też do żądania przez właściciela lokalu udostępnienia mu interesujących go informacji i dokumentów. Powstające na tym tle spory podlegają jednak kognicji sądów powszechnych, a nie administracyjnych. Sądy administracyjne nie są bowiem właściwe w sprawach z zakresu prawa rzeczowego, stosunków własnościowych, czy szerzej funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych jako podmiotów prawa cywilnego (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 lipca 2021 r., sygn. akt IV SAB/Wr 240/21, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sadów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na względzie powyższe okoliczności sprawy, zaistniały przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a., co Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło