I SAB/Op 38/25

PostanowienieWSA w Opolu2025-08-20

Skład orzekający: Aleksandra Sędkowska, Elżbieta Kmiecik, Anna Komorowska-Kaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w zakresie udostępnienia dokumentacji i udzielenia informacji o postępowaniu egzekucyjnym, które nie kształtują praw ani obowiązków strony, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w zakresie udostępnienia dokumentacji i udzielenia informacji o postępowaniu egzekucyjnym, które mają charakter wyłącznie informacyjny i techniczny, nie kształtują praw ani obowiązków strony i nie wszczynają samodzielnego postępowania administracyjnego, nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Czynności te nie są aktami lub czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, a zatem skarga dotycząca bezczynności w tym zakresie jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) w zakresie rozpoznania jego wniosku z 21 stycznia 2025 r. o udostępnienie pełnej dokumentacji związanej z postępowaniem egzekucyjnym oraz korespondencją z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego. Skarżący domagał się udostępnienia dokumentów potwierdzających przerwanie biegu terminu przedawnienia. ZUS wielokrotnie udzielał skarżącemu informacji i przekazywał dokumenty, jednak skarżący uznawał je za niepełne. Sąd administracyjny uznał, że czynności ZUS miały charakter informacyjny i techniczny, nie kształtowały praw ani obowiązków skarżącego i nie wszczynały samodzielnego postępowania administracyjnego, w związku z czym skarga na bezczynność w tym zakresie nie podlegała kognicji sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi K. W. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie braku rozpoznania wniosku w sprawie związanej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym postanawia: odrzucić skargę. K. W. pismem z 22 kwietnia 2025 r., zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o stwierdzenie, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania jego wniosku z 21 stycznia 2025 r. dotyczącego udostępnienia pełnej dokumentacji związanej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym oraz korespondencją z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w K. Wniósł również o zobowiązanie organu do rozpoznania sprawy i udzielenia odpowiedzi na złożony wniosek. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej i wyjaśnił, iż Skarżący otrzymał systemowe pismo informujące o niedopłacie na koncie płatnika z ustalonym stanem na dzień 31 grudnia 2024 r., a następnie zwrócił się do organu o podanie historii zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w tym podanie wysokości zaległości, dacie wymagalności składek oraz działań podjętych w związku z dochodzeniem należności wpływających na bieg terminu przedawnienia, a także wskazanie podstawy prawnej dochodzenia należności wraz z kopiami dokumentów. Organ pismem z 12 lutego 2025 r., doręczonym Skarżącemu osobiście, udzielił Skarżącemu informacji w zakresie aktualnego zadłużenia wraz ze szczegółowym zestawieniem rodzaju należności, kwot i okresów rozliczeniowych i terminów płatności. Wskazano, jakie czynności zawiesiły bieg terminu przedawnienia oraz podstawę prawną zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Pismem z 18 lutego 2025 r. Skarżący poinformował organ, że nie otrzymał dowodów na przerwanie biegu terminu przedawnienia i w związku z tym otrzymana przez niego odpowiedź jest niepełna. Przy piśmie z 3 marca 2025 r. organ przekazał Skarżącemu kopię dokumentów: upomnień przedegzekucyjnych, dokumenty potwierdzające wszczęcia z urzędu postępowań administracyjnych, decyzji określających wysokość zadłużenia, tytułów wykonawczych, zajęć egzekucyjnych oraz zwrotnych potwierdzeń odbioru lub zwróconych nieodebranych kopert. Organ wyjaśnił, że egzekwowane należności są wymagalne, nie uległy przedawnieniu i nie wystąpiła przesłanka zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Nadto przekazano Skarżącemu zestawienie załączonych tytułów wykonawczych wraz z informacją o ich doręczeniu. Wskazano, jaki zastosowano środek egzekucyjny wraz z numerami zajęć wierzytelności z rachunku bankowego w M. i datami ich dokonania. Nadto wskazano, że postępowanie jest także prowadzone przez organ egzekucyjny, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. – w zakresie w jakim nie może być prowadzone przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pismem z 4 marca 2025 r. Skarżący ponownie zakwestionował rzetelność i kompletność przekazanej mu dokumentacji oraz skuteczność czynności przerywających bieg terminu przedawnienia. Nadto wniósł o udostępnienie dokumentacji przekazanej do Urzędu Skarbowego w K. W odpowiedzi na powyższe, organ pismem z 31 marca 2025 r. ponownie przekazał Skarżącemu informacje dotyczące okoliczności mających, w ocenie organu, wpływ na przerwanie biegu terminu przedawnienia oraz informacje o aktywnych tytułach wykonawczych, wyszczególniając jakie odpowiadają im zajęcia rachunku bankowego. Organ przekazał, kopię wniosku skierowanego do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. oraz wyjaśnił przy tym, że kopie tytułów wykonawczych zostały już przekazane Skarżącemu przy piśmie z 3 marca 2025 r. Nadto wskazał Skarżącemu na przysługujące mu prawo wglądu do akt sprawy. W piśmie z 11 kwietnia 2025 r. Skarżący ponownie podniósł, że nie otrzymał pełnej dokumentacji, która w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzałaby zawieszenie lub przerwanie zawieszenia biegu terminu przedawnienia, wskazując, że nie otrzymał tytułów wykonawczych przekazanych do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K., potwierdzenia ich doręczeń, korespondencji będącej podstawą do stosowania środków egzekucyjnych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. oraz dowodów na skuteczne doręczenie tytułów wykonawczych zgodnie z art. 44 kpa. W piśmie z 6 maja 2025 r. organ ponownie przekazał Skarżącemu syntetyczną informację dotyczącą aktualnego zadłużenia oraz wskazał na możliwość wglądu w akt postępowania egzekucyjnego. W skardze z 22 kwietnia 2025 r. wniesionej bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Skarżący, zarzucił że Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania jego wniosku z 21 stycznia 2025 r. dotyczącego udostępnienia pełnej dokumentacji związanej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym oraz korespondencją z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1-9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej: "ppsa.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Należy podkreślić, że w zakresie bezczynności przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd kontroluje jedynie, czy w sprawie zaistniał stan bezczynności, tzn. czy organ podjął określone czynności i załatwił sprawę na danym etapie postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1 ppsa sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na zasadzie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 ppsa, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W orzecznictwie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2003 r., sygn. akt IV SAB/Wa 109/07, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego możliwe jest tylko w takim zakresie, w jakim możliwe jest zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów (art. 3 § 2 pkt 8 w związku z ust. 1-4a ppsa). Przepisy te określają bowiem przedmiot zaskarżenia, wyznaczają zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, a tym samym zakres rzeczowy postępowania sądowoadministracyjnego. Zatem skarga na bezczynność jest pochodną skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. Oznacza to, że skarga na bezczynność organów zasadna może być tylko w tych przypadkach, w których organy zobowiązane do wydania decyzji i postanowień bądź do dokonania określonej czynności, z tego ustawowego obowiązku nie wywiążą się w określonym terminie. Powyższe rozważania prowadzą do konkluzji, że warunkiem prawidłowego rozpoznania skargi na bezczynność jest przede wszystkim prawidłowo i precyzyjne ustalenie przedmioty złożonej przez stronę skargi na brak działania organu administracji publicznej. Ustalenie przedmiotu żądania strony determinuje, bowiem odpowiedź na pytanie, czy żądaniu temu po stronie organu administracji odpowiada prawnie określony obowiązek działania. Nie każda bowiem działalność organu, czy też brak takiej działalności podlega kontroli sądów administracyjnych. W celu oceny dopuszczalności skargi wniesionej w niniejszej sprawie skargi, pierwszej kolejności należało zbadać jej przedmiot. Wprawdzie skarga została określona przez Skarżącego, jako skarga na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie rozpoznania jego wniosku z 21 stycznia 2025 r. dotyczącego udostępnienia pełnej dokumentacji związanej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym oraz korespondencją z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w K., jednakże z jej treści nie wynika, aby dotyczyła ona sytuacji, w której organ działając na wniosek Skarżącego z 21 stycznia 205 r. zobowiązany był do wydania decyzji i postanowień bądź do dokonania określonej czynności kształtującej prawa i obowiązki Skarżącego, i z tego ustawowego obowiązku nie wywiążą się w określonym terminie. Z treści skargi nie wynika również, aby dotyczyła ona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego Mając na względzie zakres przedmiotowy skargi, Sąd uznał, że nie podlega ona kognicji sądów administracyjnych. Ogół czynności podejmowanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na wniosek Skarżącego z 21 stycznia 2025 r. miał charakter wyłącznie informacyjny i techniczny. Zakres czynności, do których odnosił się wniosek Skarżącego z 21 stycznia 2025 r. polegający na przekazaniu i udostępnieniu wskazanych przez Skarżącego informacji, nie kreował, żadnego nowego stosunku administracyjnego, a więc nie powodował powstania bezpośrednich uprawnień lub obowiązków osób objętych tą procedurą. Tym samym czynności w ramach tego wniosku nie mogą być również kwalifikowane, jako akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa. Podkreślić należy, że wniosek Skarżącego złożony niejako odrębnie, tj. poza ramami toczącego się postępowania, nie wszczynał też samodzielnego podstępowania administracyjnego w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Wniosek ten nie był objęty tzw. postępowaniem wpadkowym, podlegającym załatwieniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego lub Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, odnosząc treść przywołanych przepisów do przedmiotu skargi - bezczynności organu w zakresie udzielenia wyjaśnień - należy bezspornie stwierdzić, że nie mieści się on w żadnej z wymienionych wyżej kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Z treści skargi wynika bowiem, że Skarżący jest niezadowolony z działalności administracji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności z tego, że w jego ocenie, odpowiedzi udzielane mu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych są niewyczerpujące, a przekazana dokumentacja niewystarczająca do przyjęcia przerwania lub zawieszenia biegu terminów przedawnienia. Skarżący podnosi, że nie otrzymał pełnej odpowiedzi na złożony przez siebie wniosek z 21 stycznia 2025 r. dotyczący udzielenia wyjaśnień, w tym podania historii zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wskazania wysokości zaległości, dacie wymagalności składek oraz działań podjętych w związku z dochodzeniem należności wpływających na bieg terminu przedawnienia, a także wskazanie podstawy prawnej dochodzenia należności wraz z kopiami dokumentów. Mając na uwadze przywołane regulacje prawne, uznać należy, że wskazane w skardze zarzuty dotyczącą działalności informacyjnej związanej z bieżącą obsługą ubezpieczonych, a więc nie mieszczą się w katalogu właściwości sądów administracyjnych, określonym w art. 3 § 2 ppsa i w konsekwencji nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, Sąd miał przy tym na uwadze, że zarzuty skargi nie odnoszą się bezpośrednio do aktów, czynności, względnie bezczynności organu w ww. zakresie, lecz stanowią wyraz niezadowolenia Skarżącego ze sposobu wykonywania czynności przez organ, przy czym organ każdorazowo udzielał Skarżącemu pisemnej odpowiedzi udostępniając Skarżącemu dokumentację, która - w ocenie organu – była kompletna i odnosiła się do okoliczności wskazywanych przez Skarżącego. Udzielona Skarżącemu odpowiedź wraz z przekazaniem dokumentacji znajdującej się w dyspozycji organu, nie stanowi jednak stwierdzenia ani uznania uprawnienia, lecz ma charakter czysto techniczny. Cechą wyróżniającą czynności faktyczne jest cel danej czynności. Działania faktyczne nie dążą do wywołania bezpośrednio skutku prawnego. Czynności faktyczne określone bywają jako czynności konwencjonalne, nie prowadzą wprost do wywoływania skutków prawnych i nie są w tym celu podejmowane. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący domagał się podjęcia przez organ pewnych czynności (które zresztą zostały przez organ podjęte, aczkolwiek w zakresie, który nie satysfakcjonuje Skarżącego) poza postępowaniem administracyjnym rozumianym jako regulowany przez prawo procesowe ciąg czynności procesowych podejmowanych przez organy administracji publicznej i inne podmioty w celu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w drodze decyzji administracyjnej. Celem podjęcia wnioskowanych przez Skarżącego czynności wskazanych we wniosku z 25 stycznia 2025 r., nie było bezpośrednio ukształtowanie jego sytuacji prawnej. Wnioskowane czynności nie zawierały sobie elementu "rozstrzygania", czyli przesądzanie o pewnych kwestiach, rozstrzyganie wątpliwości, rozstrzyganie o przysługiwaniu uprawnień czy też o istnieniu bądź nałożeniu obowiązków, zwalnianiu z obowiązków, o zmianie treści obowiązków itp. W ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości, że Skarżący nie zarzucił wskazanemu organowi bezczynności w określonej sprawie z zakresu administracji publicznej, w której powinnością organu byłoby podjęcie stosownej decyzji administracyjnej lub postanowienie, ewentualnie innego aktu lub czynności aktu lub czynności dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zarzucaną organowi bezczynność Skarżący utożsamia natomiast z kwestiami oceny przekazanych Skarżącemu dokumentów związanych z przerwaniem bądź zawieszeniem bieg terminu przedawnienia zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W tym miejscu należy podkreślić, że Skarżący co do zasady otrzymał wnioskowane dokumenty oraz umożliwiono mu wgląd w akta spraw związanych z postępowaniem egzekucyjnym, natomiast kwestie dotyczące prawidłowości zawieszenia biegu przedawnienia, wymagalności egzekwowanych, w odrębnym od niniejszego postępowania, postępowaniu egzekucyjnym nie mieszczą się w granicach rozpatrywanej sprawy. Zakres przedmiotowy art. 3 ppsa nie obejmuje skarg na pisma udzielające stronie wyjaśnień na jej wniosek poza toczącym się postępowaniem administracyjnym. Brak jest także regulacji szczególnych, które przewidywałyby sądową kontrolę w tym zakresie. Inaczej mówiąc, brak jest kompetencji sądów administracyjnych do rozpoznania skargi na treść pisma kierowanego do strony o charakterze wyjaśniającym i informacyjnym, a w konsekwencji brak jest postaw do rozpatrywania skarg na działalność organów administracji w tym zakresie, w tym rozstrzygania w odniesieniu do ewentualnej bezczynności tych organów w omawianym zakresie. Jednocześnie wskazać należy, iż Skarżącemu przysługują inne sformalizowane środki obrony swoich praw, w tym prawo wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w sytuacji gdy, zdaniem Skarżącego, zainicjowane wobec niego postępowania egzekucyjne prowadzone są w sposób nieprawidłowy, czy też winny zostać umorzone ze względu ewentualny na upływ terminu przedawnienia. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym. Ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do ich merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Przy tym podniesione w nich okoliczności, które zdaniem zobowiązanego, wykluczają możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego (przesądzają o jego niedopuszczalności), zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny, właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. W ramach takiego postępowania właściwy organ w sposób wiążący prawnie i podlegający następnie kontroli sądowej wypowiada się w kwestiach istotnych z punktu widzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w tym w kwestiach ewentualnego przedawnienia. W takich przypadkach również ewentualna zwłoka organu, w tym bezczynność lub przewlekłość postępowania w przedmiocie wniesionych zarzutów egzekucyjnych, mieści się w ramach kontroli sądowej. Wyjaśnić należy, że ustalanie prawnie wiążących konsekwencji danego stanu faktycznego, możliwe jest wyłącznie w ramach sformalizowanego postępowania, w tym przypadku poprzez zakwestionowanie we właściwym trybie przewidzianym dla zwalczania skutków nieprawidłowo prowadzonego postępowania egzekucyjnego Podsumowując, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Brak właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas, gdy skarga m.in. dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (tak: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2011, dostępny w bazie danych LEX - dokument nr 420218). Tego rodzaju sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem z powyższych rozważań Sądu wynika, że ewentualna bezczynności w podnoszonym przez Skarżącego zakresie nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Skoro pismo organu mające charakter wyjaśniająco- informacyjny nie może być kwalifikowane jako akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, to w konsekwencji nie podlega ono zaskarżeniu do sądu administracyjnego, tym samym również skarga dotycząca bezczynności w zakresie jego sporządzenia - jest niedopuszczalna. Wyjaśnić przy tym należy, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII kpa, a więc skarg związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII kpa. Przedmiotem skargi powszechnej przewidzianej w art. 227 i nast. Kpa mogą być natomiast - zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Postępowanie w sprawie tego typu skarg cechuje się tym, iż nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, a jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych, zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Sąd kontroluje natomiast działalność administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a ta forma działalności administracji (skargi powszechne w rozumieniu działu VIII) nie została wymieniona w treści art. 3 § 2 pkt 1-4 ppsa. W związku z powyższym, należy stwierdzić, że przedmiot wniesionej w niniejszej sprawie skargi nie mieści się w żadnej z wymienionych wyżej kategorii, podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Na marginesie niniejszych rozważań dostrzec należy, iż sam Skarżący we wniesionej skardze wskazuje, nie tyle na brak odpowiedzi organu, a na jej niepełny charakter. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż nawet w sprawach, których orzekanie o bezczynności organu należy do właściwości sądów administracyjnych, przedmiotem sądowej kontroli w sprawie ze skargi na bezczynność nie może być określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Podkreślić przy tym należy, że instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, nie może jednak zmierzać do merytorycznej kontroli podejmowanych przez organy działań. Te bowiem oceniane są w ramach postępowań merytorycznych ze skargi na te czynności. Z tych względów skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, co Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło