I SAB/Op 51/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki po rozpoznaniu w dniu 5 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym skargi J. T. na bezczynność Rady Miasta Opola w przedmiocie rozpatrzenia skargi postanawia odrzucić skargę. J. T. (zwana dalej: "skarżącą"), wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu ze skargą na bezczynność Rady Miasta Opola (zwanej dalej też "Radą"), w przedmiocie niezałatwienia w ustawowym terminie skargi z dnia 16 kwietnia 2025 r., złożonej w sprawie niewykonania przez Prezydenta Miasta Opola wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r., sygn. akt II OSK 1655/21 Skarżąca wyjaśniła, że jej córka N. T. złożyła do Rady Miasta Opola skargę w rozumieniu art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", dotyczącą: niepodjęcia przez Prezydenta Miasta Opola działań zmierzających do wykonania wyroku NSA, bezprawnego przeznaczenia działek objętych wyrokiem, jako "strefa otwarta" w projekcie planu ogólnego, co narusza konstytucyjne prawo własności i treść wyroku sądu administracyjnego. Skarżąca wskazała, że pomimo, iż pismo zostało zatytułowane jako "skarga" i miało wyraźnie wskazany charakter w rozumieniu art. 227 k.p.a., Rada Miasta Opola bez podstawy prawnej zakwalifikowała je jako petycję, co: narusza art. 227 i art. 237 k.p.a.; prowadzi do uchylania się od obowiązku merytorycznego rozpoznania skargi w ustawowym terminie 30 dni; skutkuje pozbawieniem skarżącego ochrony prawnej, w tym prawa do uzyskania odpowiedzi i ewentualnej kontroli sądowej. Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności w zakresie załatwienia skargi z dnia 16 kwietnia 2025 r., zobowiązania Rady Miasta Opola do rozpatrzenia skargi zgodnie z art. 237 § 1 k.p.a. w terminie określonym przez Sąd, ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, zgodnie z art. 200 p.p.s.a. Do skargi J. T. załączyła kopię skargi z dnia 16 kwietnia 2025 r. skierowanej do Rady Miasta Opola z potwierdzeniem jej nadania oraz odpowiedź Rady Miasta Opola traktującą pismo, jako petycję. Rada Miasta Opola w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie ze względu na brak właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie z ostrożności procesowej o jej oddalenie, argumentując m.in., że skarga wniesiona w trybie art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm. - dalej zwanej "p.p.s.a.") wynika m.in., że sądowa kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r., poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; (...) 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się zatem kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym art. 3 p.p.s.a., a także kontrola innych kwestii rozpoznawanych w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów p.p.s.a., jak wymienione w art. 4 p.p.s.a. spory o właściwość lub kompetencję, a także przekazanych z mocy ustaw odrębnych. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanych przepisach. Z kolei zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowień, aktów lub czynności o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. W razie stwierdzenia, że brak jest podstaw do realizacji żądania w jednej z form działania organów administracji określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. i podlegających kontroli sądów administracyjnych, skarga na bezczynność kontroli takiej również nie może być poddana i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu (zob. postanowienie WSA w Opolu z 29 kwietnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Op 94/21, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżąca przedmiotem skargi uczyniła bezczynność Rady Miejskiej w Opolu w rozpoznaniu skargi jej córki z dnia 16 kwietnia 2025 r. na Prezydenta Miasta Opola. Skarga z 16 kwietnia 2025 r. była tzw. skargą powszechną, którą strona, niezadowolona z nienależytego wykonywania zadań przez organ, może wnieść na zasadach przepisów działu VIII k.p.a. zatytułowanego "Skargi i wnioski". Jako taka skarga powszechna nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego wyznaczonej art. 3 p.p.s.a. Zatem także bezczynność w jej załatwieniu nie podlega kontroli sądowej. W tym stanie rzeczy należało orzec, jak w sentencji postanowienia.