I SO/Op 5/12
PostanowienieWSA w Opolu2013-05-27
Skład orzekający: Marzena Łozowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli strona nie uzupełniła jego braków formalnych, w tym nie złożyła go na urzędowym formularzu, pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega pozostawieniu bez rozpoznania, jeżeli nie został złożony na urzędowym formularzu lub strona nie uzupełniła jego braków formalnych w wyznaczonym terminie, pomimo wezwania sądu. Jest to wymóg bezwzględny, wynikający z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a jego niespełnienie uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Z. A. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/GL 898/11. Wnioskodawczyni złożyła zażalenie na postanowienie odmawiające jej przyznania prawa pomocy. Pomimo wielokrotnych wezwań do uiszczenia wpisu sądowego i odmów przyznania prawa pomocy przez sąd I instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny, wnioskodawczyni nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Wniosek pozostawiono bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. A. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/GL 898/11 ze skargi Z. A. - Firma Handlowo - Usługowa "A" w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia 1 lipca 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości w związku z wnioskiem wnioskodawczyni o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia : wniosek pozostawić bez rozpoznania
Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyłączył od orzekania w sprawie I SA/GL 898/11 sędziego WSA w Gliwicach A. M. i oddalił wniosek Z. A. (dalej skarżąca, wnioskodawczyni) o wyłączenie od rozpoznania sprawy I SA/GL 898/11 pozostałych sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach.
Składając zażalenie na to postanowienie Z. A. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 27 czerwca 2012 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy, albowiem skarżąca nie wyjaśniła w sposób niebudzący wątpliwości swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej.
Orzeczenie powyższe zostało zaskarżone sprzeciwem, po rozpatrzeniu którego, postanowieniem z dnia 27 lipca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu również odmówił Z. A. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W związku z powyższym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 września 2012r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu, skarżąca pismem z dnia 2 października 2012 r. ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów wpisu należnego od zażalenia, powołując się na zmianę sytuacji finansowej spowodowaną utratą przychodów ze sprzedaży praw majątkowych.
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił Z. A. przyznania prawa pomocy.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie.
Postanowieniem z dnia 18 lutego 2013r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt
II FZ 42/13 Naczelny Sąd Administracyjny uznając wniesione przez skarżącą zażalenie za bezzasadne, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 t.j.) – dalej jako: [p.p.s.a.], oddalił zażalenie. Podtrzymał stanowisko Sądu I instancji, iż niewskazanie przez stronę pełnej sytuacji majątkowej, czy też nienależyte wykonanie obowiązków nałożonych w tym względzie przez sąd, daje pełną podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy. Wskazano także, iż mimo pojawienia się nowych okoliczności uznać należało, że osiągane przez skarżącą przychody pozwalają na uiszczenie wymaganego wpisu bez uszczerbku dla wydatków związanych z koniecznymi kosztami utrzymania.
W związku z powyższym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału tut. Sądu z dnia 8 marca 2013 r., ponownie wezwano skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 września 2012 r. poprzez uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2013r. tutejszy Sąd odrzucił zażalenie, wobec nieuiszczenia wpisu od tego zażalenia.
W związku z ponownym wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy, zarządzeniem z dnia 15 kwietnia 2013r. wezwano ją do złożenia tego wniosku na urzędowym formularzu PPF, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie przesłano skarżącej ww. formularz.
Powyższe wezwanie zostało doręczone w dniu 7 maja 2013r. upoważnionemu pełnomocnikowi skarżącej, co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru tego wezwania. W wyznaczonym terminie skarżąca nie złożyła wniosku na urzędowym formularzu PPF.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy należało pozostawić bez rozpoznania.
Przepis art. 252 § 2 p.p.s.a. stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Z kolei stosownie do art. 257 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Warunkiem zastosowania sankcji określonej w art. 257 p.p.s.a., jest uprzednie wezwanie strony do uzupełnienia braków wniosku.
Z treści powołanych przepisów wynika, że warunkiem skuteczności wniosku o przyznanie prawa pomocy jest złożenie go na urzędowym formularzu, według wzoru określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Jest to wymóg bezwzględny, który musi zostać spełniony każdorazowo, gdy strona zwraca się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wniosek taki, stosownie do art. 252 § 2 p.p.s.a., ma charakter sformalizowany, a obowiązek ten wynika z przepisów prawa rangi ustawowej. To ustawodawca określił, w jakiej formie mogą być składane wnioski o prawo pomocy i tylko te złożone na urzędowym formularzu podlegają merytorycznemu rozpoznaniu. Natomiast wnioski o prawo pomocy, które nie zostały złożone na urzędowym formularzu, ustawodawca nakazuje pozostawić bez rozpoznania.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca, mimo stosownych pouczeń Sądu w tym zakresie, nie uzupełniła braku formalnego wniosku i nie złożyła go na urzędowym formularzu. Takie działanie skarżącej, wobec jasnej i kategorycznej treści art. 257 p.p.s.a., pozbawiło Sąd podstaw do rozpoznania jej wniosku o prawo pomocy. Niedopuszczalne jest bowiem merytoryczne orzekanie w sprawie wniosku, który nie został złożony w przewidzianej prawem formie.
W tym stanie rzeczy, na podstawie na podstawie art. 257 w zw. z art. 252 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło