I SA/Gl 898/11
WyrokWSA w Gliwicach2013-11-25
Skład orzekający: Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Beata Kozicka, Wojciech Organiściak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające sprostowania i uzupełnienia postanowienia, nie odnosząc się do istoty wniosku strony o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasady postępowania podatkowego, w tym zasadę prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania do organów państwa, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, które nie odniosło się do istoty wniosku strony o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości. Kolegium ograniczyło się do stwierdzenia prawidłowości decyzji ustalającej wymiar podatku, co nie było przedmiotem wniosku strony, ignorując tym samym konieczność merytorycznego rozpoznania kwestii nadpłaty.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o określenie zobowiązania podatkowego od nieruchomości oraz o stwierdzenie nadpłaty. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie, a następnie odmówił sprostowania i uzupełnienia swojego postanowienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, nie odnosząc się do kwestii nadpłaty. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym brak merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz manipulacje proceduralne.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Kolegium na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Sędziowie WSA Beata Kozicka, Wojciech Organiściak, Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2013 r. sprawy ze skargi Z. A. - Firma A w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (zwane dalej także Kolegium) na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 236 § 1 i § 2 pkt 1 i art. 219 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 8 z 2005 r., poz. 60 ze zm.) utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]o odmowie wnioskowanego przez stronę sprostowania i uzupełnienia bądź uchylenia postanowienia z dnia [...]r. nr [...].
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na wstępie, że z materiału dowodowego rozpatrywanej sprawy wynika, iż w dniu 31 grudnia 2011 r. Z. A. wystąpiła do Wójta Gminy K. z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego od nieruchomości A na rzece W. w miejscowości S.. Po rozpatrzeniu tego wniosku organ podatkowy I instancji postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], doręczonym w dniu 21 stycznia 2011 r. odmówił wszczęcia żądanego postępowania z uwagi na to, że wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą jako osoba fizyczna, a zatem, zgodnie z art. 21 § 1 pkt 2 i art. 207 § 1 Ordynacji podatkowej organ zobowiązany jest do wydania dla w/w decyzji ustalającej podatek od nieruchomości, a nie decyzji określającej.
Dalej organ II instancji wskazał, że po rozpatrzeniu wspomnianego wyżej wniosku z dnia 31 stycznia 2011 r. organ postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], doręczonym w dniu 28 lutego 2011 r. odmówił Z. A. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości z zakładu A w S.. Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ I instancji podał, że nie ma podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty, ponieważ na koncie podatkowym firmy prowadzonej przez Z. A. nie powstała żadna nadpłata.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odnotowało także, iż opisane powyżej postanowienia organu I instancji zawierają prawidłowe pouczenia o przysługującym stronie prawie złożenia na nie zażaleń w ciągu 7 dni od daty ich doręczenia stronie. Podano również, że strona w zakreślonym terminie nie złożyła zażaleń, a zatem rozstrzygnięcia te stały ostateczne. Z materiału dowodowego sprawy wynika natomiast, że strona odwołała się od decyzji Wójta Gminy K. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2011 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzją z dnia [...]r. nr [...].
Następnie organ II instancji podał, że we wniosku z dnia 9 marca 2011 r. skierowanym do Wójta Gminy K. strona zwróciła się o sprostowanie i uzupełnienie bądź uchylenie postanowienia tego organu z dnia [...]r. Wójt Gminy K. odmówił uwzględnienia tego żądania, gdyż uznał, że zapisy zawarte w tym postanowieniu są prawidłowe.
Kontynuując Kolegium przytoczyło treść art. 213 § 1 Ordynacji podatkowej i skonstatowało, że strona w terminie określonym w tym przepisie złożyła wniosek o uzupełnienie, sprostowanie bądź uchylenie postanowienia organu I instancji z dnia [...]r.
Rozpatrując zażalenie strony organ II instancji przychylił się do stanowiska organu I instancji i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stwierdził bowiem, że skoro zaskarżona przez stronę decyzja ustalająca wymiar podatku od nieruchomości jest prawidłowa, to organ I instancji w postanowieniu z dnia [...]r. słusznie zważył, że na koncie podatniczki nie figurują żadne zaległości podatkowe.
W skardze na powyższe postanowienie, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżąca podniosła, że rozstrzygnięcie to w sposób oczywisty narusza art. 213 § 2 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, albowiem skarżąca zmuszona była wielokrotnie korzystać z uprawnienia do wnioskowania o uzupełnienie niekompletnego postanowienia (pierwsze pismo w tej sprawie pochodzi z dnia 28 stycznia 2011 r.).
Zwróciła także uwagę na wprowadzenie jej w błąd poprzez wskazanie, że na postanowienie z dnia [...] r. służy skarga do sądu administracyjnego, co w sposób rażący narusza art. 228 § 2 Ordynacji podatkowej oraz zamyka podatnikowi drogę do uzyskania merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy wniesionej do organu I instancji w dniu 31 grudnia 2010 r.
Nawiązała również do postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...]o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty, w którym nie uwzględniono faktu, że nie odpowiadało ono wnioskowi skarżącej z dnia 28 stycznia 2011 r. o uzupełnienie postanowienia z dnia [...]r., w związku z czym skarżąca (w piśmie z dnia 7 marca 2011 r.) zgłosiła kolejny wniosek w tym przedmiocie (do postanowienia z dnia [...]r.).
Nadto podniosła także, że zaskarżone postanowienie organu II instancji w sposób nieuprawniony zarzuca jej uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.
Dalej strona wskazała na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...]utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...]r. o odmowie uzupełniania bądź uchylenia postanowienia z dnia [...]r. nr [...].
Skarżąca, formułując zarzut manipulacji proceduralnej, podniosła, że organ podatkowy w dniu 29 czerwca 2011 r. stwierdził, iż utraciła prawo do zaskarżenia postanowienia organu I instancji z dnia [...]r., a dopiero w dniu 1 lipca 2011 r. wydał rozstrzygnięcie w sprawie wniosku o sprostowanie tegoż postanowienia. W tym stanie rzeczy skarżąca w dniu 20 lipca 2011 r. skierowała do Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. pismo o dokonanym "rozboju proceduralnym", wnioskując, aby w trybie nadzoru: skompletowano materiał dowodowy wskazywany przez podatnika w odwołaniu datowanym na dzień 22 kwietnia 2011 r., zawiadomiono podatnika o możliwości zapoznania się z aktami sprawy bądź doręczono kartę przeglądową (spis dokumentów), wycofano z obrotu rażąco wadliwe postanowienia organu odwoławczego poprzedzone poważnymi uchybieniami organu I instancji, które nie dadzą się pogodzić z istotą i zasadami rzetelnego postępowania podatkowego, podjęto z urzędu rozpoznanie odwołania podatnika od postanowienia Zastępcy Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]oraz kolejnych postanowień wywołanych wnioskami skarżącej w przedmiocie uzupełnienia i sprostowania, które w świetle art. 213 § 3 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej nie mają samodzielnego bytu prawnego.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz poprzedzających postanowień wydanych przez Zastępcę Wójta Gminy K., rozpoznanie w jednym postępowaniu skargi wniesionej 13 lipca 2011 r. na decyzję SKO w C. z dnia [...]r. utrzymującą w mocy decyzję wydaną przez upoważnionego Sekretarza Gminy K. z dnia 2 lutego 2009 r. w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2011 r. w kwocie [...] zł bez respektu dla uprawnienia skarżącej wskazywanego we wniosku złożonym w Urzędzie Gminy K. w dniu 31 grudnia 2010 r., którego dotyczą zaskarżone postanowienia instancyjne wymienione powyżej.
Nadto strona zażądała zaliczenia w poczet materiału dowodowego decyzji wydanych przez organy administracji, w tym przez Wójta Gminy K., z których jednoznacznie wynika, jakie elementy stanowią budowlę, a co stanowi budynek (zał. 1-5), zaliczenie w poczet argumentacji załączników w formie opracowań, do których skarżąca została zmuszona dokonanym rozbojem proceduralnym przez organy podatkowe z zamiarem przejęcia majątku za sprzeciw zjawisku korupcji. Wniosła także o zaliczenie w poczet materiału dowodowego decyzji administracyjnych, w tym wydanych przez Wójta Gminy K., z których jednoznacznie wynika jakie elementy obiektu A w S. stanowią budowlę, a co faktycznie jest budynkiem i jego wyposażeniem prądotwórczym (zał. 1 – 5), albowiem organ odwoławczy pozbawił skarżącą możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz załączenie w poczet argumentacji załączników w formie opracowań zawierających fragmenty uzasadnień wyroków sądów administracyjnych oraz wykładnię pojęcia "nadpłata", co pozostaje w związku z narastającym zadłużeniem w podatku od nieruchomości od zakładu A w S. i niemożności zarobkowania (od 2000 r.) z powodu "trwałej przeszkody", a to niedrożności koryta rzeki W., która w konsekwencji doprowadziła do "zagłady fauny i flory". W skardze zawarto także wniosek o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że wnioskiem z dnia 31 grudnia 2010 r. zwróciła się do organu podatkowego o wszczęcie postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego od nieruchomości A z uwzględnieniem regulacji prawnych przedstawionych także w piśmie z dnia 23 kwietnia 2010 r., które załączyła do wniosku. Nadto wystąpiła ponownie o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości i zwrot kwot egzekwowanych ze świadczenia rentowego podatnika. Sprawa została załatwiona odmownie, jednakże zawieszone zostało (postanowieniem Zastępcy Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...]) postępowanie podatkowe w sprawie przyznania ulgi w tym podatku za lata 2009-2010, co odpowiadało wnioskowi skarżącej z dnia 31 grudnia 2010 r. i kolejnemu datowanemu na 28 stycznia 2011 r.
W dalszych wywodach skargi przytoczyła fragmenty orzeczeń sądowych (w tym wyroku WSA w Gliwicach z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 263/08 oraz NSA z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 345/06, LEX nr 216725), w których wskazano na odrębność postępowania w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego oraz w sprawie stwierdzenia nadpłaty i podkreślono, że nie jest możliwe orzekanie przez organy podatkowe w sprawie stwierdzenia nadpłaty (pozytywnie lub negatywnie dla wnioskodawcy), bez uprzedniego rozstrzygnięcia (merytorycznego lub formalnego) w przedmiocie określenia podatnikowi wysokości zobowiązania podatkowego, we wszczętym przed wydaniem decyzji w sprawie nadpłaty postępowaniu podatkowym. Rozstrzygnięcie jednej z tych spraw ma zatem w odniesieniu do drugiej charakter prejudycjalny. Skarżąca zwróciła także uwagę na wyroki sądów administracyjnych (w tym wyrok NSA z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 2875/95, Wokanda 1996/6//32, wyrok NSA z dnia 27 lutego 1998 r., sygn. akt III SA 395/97, LEX nr 44819, wyrok NSA z dnia 4 listopada 1999 r., sygn. akt III SA 7860/98 Glosa 2000/8/22) dotyczące istoty uznania administracyjnego, które poprzedzone być musi prawidłowo udokumentowanym i wszechstronnie rozważonym stanem faktycznym sprawy, a przy jego stosowaniu organy podatkowe muszą mieć na uwadze nie tylko przepisy odnoszące się bezpośrednio do sprawy, ale także wartości konstytucyjne.
W konkluzji skargi strona przytoczyła wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 193/09, w którym wskazano, że "wiedza może być jedna, a nie wybiórczo stosowana do okoliczności sprawy" oraz skomentowano, że "w nin.przypadku chodziło o pokonanie podatnika, a nie o przekonanie, co stanowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowa, a zwłaszcza art. 124". W tym kontekście skarżąca stwierdziła, że "mamy do czynienia z brakiem etyki i przestępstwem urzędniczym". Zarówno bowiem zaskarżone postanowienie, jak i decyzja wymiarowa dotycząca 2011 r. pozostają w sprzeczności z zasadą prawdy obiektywnej i zasadą pogłębiana zaufania do organów państwa, traktowaną w orzecznictwie jako pochodna zasady państwa prawa. Zdaniem skarżącej twierdzenie, iż na mocy obowiązujących regulacji podatnik nie może domagać się wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty i określenia wysokości zobowiązania podatkowego pozostaje w kolizji z konstytucyjna zasadą sprawiedliwości.
Do skargi dołączono szereg załączników, w tym kserokopie rozstrzygnięć dotyczących pozwolenia na budowę oraz użytkowanie A S. (objęte wnioskiem "o zaliczenie w poczet materiału dowodowego") oraz liczne wydruki zawierające fragmenty orzeczeń sądów administracyjnych oraz artykuły prasowe (objęte wnioskiem o "zaliczenie w poczet argumentacji").
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Na wezwanie Sądu organ odwoławczy nadesłał kopię zaskarżonego postanowienia z dnia [...]r. przesłaną organowi I instancji oraz opis postanowienia z dnia [...]r. nr [...], którym sprostowano postanowienie z dnia [...]r. uzupełniając je o pouczenie o prawie zaskarżenia go do sądu administracyjnego.
W piśmie z dnia 8 września 2013 r. strona, deklarując zamiar skorzystania z uprawnienia do czynnego udziału w rozprawie przed sądem administracyjnym, wniosła o odroczenie rozprawy podając, że w dniu "10 września 2013 r. o godz. 10 Sąd Karny w C. wyznaczył posiedzenie jawne (sygn. akt [...]), w toku którego jako obwiniona na podstawie fałszywych zarzutów składać będę zeznania". Wniosek ten został uwzględniony przez skład orzekający, a kolejny termin rozprawy wyznaczono na 25 listopada 2013 r.
W kolejnym piśmie procesowym z dnia 22 listopada 2013 r. strona powtórnie wniosła o odroczenie rozprawy "z uwagi na niekompletność materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy I SA/Gl 771/11, I SA/l 896/11, I SA/Gl 897/11 i I SA/Gl 989/11, przekazanych do rozpoznania przez organ odwoławczy". W piśmie tym strona oświadczyła m.in., że "do chwili obecnej skarżąca nie posiada wiedzy kto i kiedy usunął z akt podatkowych, prowadzonych pod nadzorem Wójta Gminy K., załącznika do deklaracji podatkowej sporządzonego na żądanie organu w styczniu 2001 r.", wymieniającego wyposażenie hali maszyn elektrowni. Nadto strona wniosła o połączenie wymienionych wyżej spraw w przedmiocie wymiaru podatku do wskazanej nieruchomości skarżącej oraz skargi zawisłej pod sygn. akt I SA/Gl 1165/13. Oświadczyła także, że "występuje o wydanie dokumentu potwierdzającego, iż nagranie to (płyta CD) było odtwarzane przez organy instancyjne przed wydaniem negatywnych decyzji w przedmiocie umorzenia podatku od nieruchomości oraz w toku badania zawartości akt sprawy przez składy orzekające WSA. W uzasadnieniu tego pisma strona przywołała fragmenty licznych orzeczeń sądowych dotyczących zasad działania organów administracji, istoty sądowej kontroli zaskarżonych rozstrzygnięć, zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, niedopuszczalności rozszerzania w drodze analogii obowiązków podatkowych, które nie wynikają wprost z ustawy, odrębności pojęcia budowli i budynku jako przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości, dopuszczalności opodatkowania wyłącznie części budowlanych urządzeń technicznych, a nie budowli stanowiącej całość użytkową.
W dniu 25 listopada 2013 r. skarżąca przesłała także faksem pismo zatytułowane "załącznik do protokołu rozprawy dnia 25.11.2013 r.". Strona poparła w nim wniosek o uchylenie "wymienionych decyzji instancyjnych" z uwzględnieniem sprawy zawisłej pod sygn. akt I SA/Gl 96/13. Wskazała także na potrzebę przeprowadzenia na rozprawie dowodu z dokumentu na okoliczność, iż odmowa wszczęcia postępowania na wniosek skarżącej z dnia 31 grudnia 2010 r. o ustalenie prawidłowego wymiaru podatku od nieruchomości i stwierdzenia nadpłaty wymaga respektowania zasady czynnego udziału podatnika w postępowaniach instancyjnych organów podatkowych". W omawianym piśmie skarżąca przywołała fragmenty licznych orzeczeń sądowych dotyczących zasady udziału podatnika w postępowaniu, wymogu uwzględniania jego wniosków dowodowych i stosowania art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, zasad orzekania w przedmiocie wymiaru podatku i stwierdzenia jego nadpłaty, reguł dopuszczenia przez sąd administracyjny dowodu z dokumentu oraz zasady przesunięcia terminu wniesienia odwołania od decyzji, objętej wnioskiem o jej uzupełnienie. Skarżąca wskazała także, iż "stan spraw, o których połączenie występuje ma związek z niedopełnieniem przez organ I instancji obowiązku uzupełnienia decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w przedmiocie określenia nowego wymiaru w zgodzie z przepisami prawa, z pominięciem rozstrzygnięcia o nadpłacie, które to postępowania mogą toczyć się wspólnie, lecz zakończone są odrębnymi aktami. Tymczasem organ I instancji wydał odrębne postanowienie o nadpłacie, po zgłoszonym wniosku o uzupełnienie decyzji brakującym orzeczeniem, świadomie dążąc do pozbawienia podatnika terminu do wniesienia odwołania". Zwróciła również uwagę, że orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia nie ma samodzielnego bytu prawnego, pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia żądano i dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym.
Sąd postanowił dopuścić dowód z akt sprawy I SA/Gl 896/11, I SA/Gl 898/11, I SA/Gl 779/11 oraz ISA/Gl 1165/13. Nie uwzględnił natomiast wniosku zawartego w punkcie III skargi o zaliczenie w poczet materiału dowodowego decyzji administracyjnych (zał. nr 1-5), gdyż nie mają one związku z przedmiotem sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej także: P.p.s.a.) Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia - w zakresie i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami, zdaniem Sądu - stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa.
Poddanym kontroli Sądu w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...] o odmowie wnioskowanego przez stronę sprostowania i uzupełnienia bądź uchylenia postanowienia z dnia [...]r. nr [...].
W uzasadnieniu odmowy uwzględnienia wniosku strony organ I instancji podał m.in., że wnioski strony zawarte w piśmie z dnia 31 grudnia 2010 r. zostały załatwione odmownie w postanowieniu tego organu z dnia 17 stycznia 2011 r. oraz w postanowieniu z dnia [...]r. (podczas, gdy w treści tego rozstrzygnięcia organ odwołuje się wyłącznie do wniosku z dnia 31 stycznia 2011 r. o uzupełnienie postanowienia z dnia [...]r.). Jednocześnie stwierdził, że treść postanowienia jest prawidłowa i nie wymaga korekty oraz (nawiązując do zarzutów strony) wyjaśnił, że osoba, która podpisała postanowienie z dnia [...]r. (tj. Zastępca Wójta Gminy K.) posiada stosowne upoważnienie Wójta Gminy K..
Art. 213 § 1 Ordynacji podatkowej przyznaje podatnikowi uprawnienie do zawnioskowania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji o jej uzupełnienie co do rozstrzygnięcia lub co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub co do skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Regulacja ta, zgodnie z art. 239 Ordynacji podatkowej, znajduje odpowiednie zastosowanie do postanowień.
Wskazać należy, że we wniosku z dnia 7 marca 2011 r. Z. A. domagała się "uzupełnienia sentencji postanowienia z dnia [...]r. w sposób dokumentujący realizację wniosku podatnika z dnia 28 stycznia 2011 r., a nie wniosku z dnia ... 13 kwietnia 2010 r. Podała, że:
jest: Wójt Gminy K. (...) postanawia odmówić wszczęcia postepowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości z A w S.
winno być: Wójt Gminy K. (...) postanawia uzupełnić sentencję postanowienia nr [...] z dnia [...]r. w ten sposób, że zamiast kropki kończącej zdanie dopisać kwestię następującą: "i stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości oraz ewentualnego zwrotu egzekwowanych kwot ze świadczenia rentowego podatnika".
Z powyższego wynika, że strona domagała się uzupełnienia postanowienia z dnia 24 lutego 2011 r. w ten sposób, aby rozstrzygnięcie to stanowiło o rozpoznaniu wniosku o uzupełnienie postanowienia z dnia [...]r. w kwestii dotyczącej żądania stwierdzenia nadpłaty oraz ewentualnego zwrotu egzekwowanych kwot ze świadczenia rentowego. W postanowieniu z dnia [...]r. organ I instancji wskazał, że po rozpatrzeniu wniosku z dnia 31 stycznia 2011 r. (a więc dotyczącego uzupełnienia postanowienia wydanego w dniu [...]r.) odmawia wszczęcia postanowienia w sprawie stwierdzenia nadpłaty. Rozpoznając wniosek z dnia 7 marca 2011 r. o uzupełnienie postanowienia wydanego w dniu [...]r. organ I instancji w postanowieniu z dnia [...]r. wskazał z kolei, że wniosek z dnia 17 stycznia 2011 r. został rozpoznany "poprzez wydanie dwóch odrębnych postanowień, gdyż dotyczył dwóch odrębnych żądań mogących być przyczyną do wszczęcia lub odmowy wszczęcia dwóch postępowań".
Rozpoznając zażalenie na wspomniane postanowienie organu I instancji z dnia [...]r. o odmowie sprostowania i uzupełnienia postanowienia z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. ograniczyło się w zasadzie do stwierdzenia, że skoro decyzja ustalająca wymiar podatku od nieruchomości jest prawidłowa to zasadnie podano, że na koncie podatniczki nie figurują żadne zaległości podatkowe. Konstatacja taka (niezależnie od tego, czy odpowiada istniejącemu w sprawie stanowi faktycznemu) absolutnie nie koreluje ze zgłaszanym przez stronę żądaniem stwierdzenia nadpłaty w podatku (a nie potwierdzenia, że strona nie ma zaległości podatkowych). Podkreślić także należy, że wniosek strony o uzupełnienie postanowienia z dnia [...]r. dotyczył zawarcia w tym postanowieniu zapisu, z którego wynikałoby, że stanowi ono pozytywne lub negatywne rozpatrzenie wniosku strony z dnia 31 grudnia 2010 r. Tymczasem w postanowieniu tym organ stwierdził, że po rozpatrzeniu wniosku z dnia 31 stycznia 2011 r. (a więc dotyczącego uzupełnienia postanowienia z dnia [...]r.) odmawia wszczęcia postępowania, czego strona domagała się w piśmie z dnia 31 grudnia 2010 r. Kwestię tę organ II instancji całkowicie pominął w zaskarżonym postanowieniu, czym niewątpliwie naruszył zasadę ustanowioną w art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej, a także wymogi wynikające z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 tej ustawy. Ze względu na przedstawioną wyżej w opisie stanu faktycznego sekwencję zdarzeń i aktywność procesową strony instancyjna kontrola postanowienia organu I instancji z dnia [...]r. musi zawierać jednoznaczne sprecyzowanie zawartego w piśmie z dnia 28 stycznia 2011 r. żądania strony dotyczącego postanowienia z dnia [...]r., ocenę czy żądanie to zostało rozpoznane przez organ I instancji, a w dalszej kolejności weryfikację zasadności rozstrzygnięcia organu I instancji. Dopiero wyeliminowanie wskazanych uchybień, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy umożliwi stwierdzenie, czy wniosek strony z dnia 7 marca 2011 r. został rozpoznany i czy rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest zasadne. Wyczerpana zatem została przesłanka uchylenia zaskarżonego postanowienia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zobowiązania właściwego organu do wyczerpującej oceny postanowienia Wójta Gminy K. z dnia [...]r. z uwzględnieniem żądania strony zawartego w piśmie z dnia 7 marca 2011 r. oraz treści rozstrzygnięcia z dnia 24 lutego 2011 r., objętego wnioskiem strony o uzupełnienie. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wydano w oparciu o art. 200 P.p.s.a.
Nawiązując do treści pism procesowych składanych przez skarżącą wskazać należy, że "odroczenie rozprawy w świetle art. 99 i art. 109 p.p.s.a. może nastąpić tylko z ważnej przyczyny" (por. wyrok NSA z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt I FSK 1719/09, LEX nr 744377). "Rozważając ewentualne odroczenie rozprawy, sąd musi brać pod uwagę sformułowany w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP nakaz rozpatrywania spraw bez zbędnej zwłoki oraz zawartą w art. 7 p.p.s.a. zasadę szybkości postępowania" (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 258/11, LEX nr 1081010). Skoro obecność na rozprawie nie jest obowiązkowa i zależy od woli i możliwości uczestników postępowania, to podstawy do odroczenia rozprawy nie mogą wykraczać poza okoliczności określone w art. 109 p.p.s.a. Odroczenie rozprawy w świetle tego przepisu jest sytuacją wyjątkową i nadzwyczajną i ocena tego, czy zachodzą uzasadnione podstawy do odroczenia rozprawy, należy każdorazowo do sądu. Odmowa uwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy może być uzasadniona m.in. wtedy, gdy rozprawy odraczano wielokrotnie. (por. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2010 r., sygn. akt I FSK 550/08, LEX nr 594041).
Nadto podkreślenia wymaga, że "organ administracji publicznej ma obowiązek przesłania sądowi akt sprawy zawierających komplet dokumentów, na podstawie których zapadło rozstrzygnięcie" (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 372/10, LEX nr 992370). Zatem "akta winny zawierać oryginały wszystkich dokumentów stanowiących dowody w sprawie, pism składanych przez uczestników postępowania, notatek sporządzanych przez pracowników organu, dokumentów związanych z doręczaniem pism: pokwitowań pocztowych, kopert z pieczęciami, a w razie złożenia pisma bezpośrednio w kancelarii organu, adnotacji urzędowej, potwierdzającej datę i okoliczność osobistego złożenia pisma. Niespełnienie tych wymagań skutkuje tym, iż sąd, nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości, nie może uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji" (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 94/12, LEX nr 1146083).
W kontekście powyższego odnotować trzeba, że w ostatnim wniosku
o odroczenie rozprawy strona wskazywała na niekompletność materiału dowodowego przekazanego Sądowi przez organ odwoławczy (w szczególności brak załącznika do deklaracji podatkowej sporządzonego w styczniu 2001 r.). Sąd uwzględnił wnioski dowodowe strony, dopuścił dowód z akt administracyjnych dołączonych do sprawy I SA/Gl 896/11, I SA/Gl 897/11, I SA/Gl 779/11 oraz I SA/Gl 1165/13 oraz uznał sprawę za dostatecznie wyjaśnioną, w związku z czym rozprawę zamknięto (art. 113 § 1 P.p.s.a.). Treść wspomnianego załącznika nie ma znaczenia dla oceny legalności kontrolowanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia dotyczącego kwestii uzupełnienia postanowienia z dnia 24 lutego 2011 r., podobnie jak niniejsza sprawa nie ma związku ze sprawą o sygn. akt I SA/Gl 96/13 (dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości za 2012 r.) oraz sprawą o sygn. akt I SA/Gl 1165/13 (dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości za 2013 r.). Istotne dla rozpatrywanej sprawy okoliczności wynikają z akt przesłanych Sądowi do tejże sprawy oraz sprawy o sygn. akt I SA/Gl 896/11 i I SA/Gl 897/11, dopuszczonych jako dowód, na co wskazano we wcześniejszych rozważaniach. W oparciu o te akta Sąd uwzględnił skargę i zagwarantował stronie ponowne rozpoznanie przez organ zażalenia na postanowienie o odmowie uzupełnienia postanowienia z dnia 24 lutego 2011 r. i możliwość ponownego kwestionowania przez Sądem ewentualnego niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło