II SA/Op 1/14
PostanowienieWSA w Opolu2016-06-16
Skład orzekający: Anna Misiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznając wynagrodzenie adwokatowi z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy stosować stawkę minimalną przewidzianą dla sporządzenia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznając wynagrodzenie adwokatowi z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy stosować stawkę minimalną przewidzianą dla sporządzenia skargi kasacyjnej. Argumentacja opiera się na analogii do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, które dopuszcza stosowanie tej stawki również do odpowiedzi na skargę kasacyjną, uznając ją za czynność rodzajowo najbardziej zbliżoną do sporządzenia skargi kasacyjnej w sytuacji braku odrębnych regulacji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku pełnomocnika skarżącego ustanowionego z urzędu o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Postanowieniem referendarza sądowego przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, w tym ustanowiono adwokata z urzędu. Po uwzględnieniu skargi przez WSA i oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA, pełnomocnik złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd rozpatrywał kwestię wysokości wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi B. P. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w kwocie 442,80 zł brutto.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 31 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu wsparcia bezpośredniego na rok 2012 oraz odmowy przyznania tej płatności wniosku pełnomocnika skarżącego ustanowionego z urzędu o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać adwokatowi B. P. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w kwocie 442, 80 zł (słownie: czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy) zawierającej podatek od towarów i usług, w kwocie 82, 80 zł (słownie: osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy).
Postanowieniem z dnia 11 marca 2014 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, w tym poprzez ustanowienie dla niego adwokata z urzędu. Adwokatem tym Okręgowa Rada Adwokacka w Opolu wyznaczyła B. P., wykonującego zawód w Kancelarii w [...].
W rozprawie w dniu 15 kwietnia 2014 r., wziął udział substytut adwokata z urzędu, aplikant adwokacki R. S., złożył ona wówczas wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu i oświadczenie, że koszty te nie zostały zapłacone ani w części, ani w całości.
Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2014 r., skarga została uwzględniona.
Od wyroku skargę kasacyjną złożył organ II instancji.
W dniu 23 lipca 2014 r. (data nadania w placówce pocztowej) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęła sporządzona przez adwokata z urzędu, odpowiedź na skargę kasacyjną w sprawie. W odpowiedzi tej adwokat zawarł wniosek o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu na rzecz skarżącego według norm przepisanych oraz oświadczenie, że nie zostały one zapłacone ani w całości, ani w części.
Wyrokiem z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt II OSK 1884/14, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "P.p.s.a." wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady przyznawania wynagrodzenia, w sprawach wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2016 r., do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461 z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem". Uwzględniono przy tym § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r., poz. 1801).
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, obejmują zgodnie z § 19 pkt 1 i 2 rozporządzenia, opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 rozporządzenia i niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia – stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawie do których należy niniejsza, wynosi 240 zł.
Natomiast stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, stawka minimalna w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - wynosi jeżeli sprawę w II instancji prowadził ten sam adwokat, 50% stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, czyli 50 % z 240 zł, to jest 120 zł. Przychodzi w tym miejscu wyjaśnić, że referendarz sądowy uznał, że za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy się pełnomocnikowi kwota wynagrodzenia według wskazanego wyżej przepisu, to jest w tej samej wysokości, co za sporządzenie skargi kasacyjnej. Rozstrzygając w ten sposób, wziął pod uwagę, że według poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2005 r., sygn. FSK 80/04, dostępnym na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl), publikowany ONSA i WSA 2004, nr 1, poz. 12, B. Dauter {w:}, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzecznictwo, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2007, s 363-364, "Stawki wymienione w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia mają zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.(...) Wysokość kosztów postępowania kasacyjnego wyznaczono na podstawie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b w związku z § 6 pkt 6 cyt. rozporządzenia o opłatach za czynności radców prawnych. Jakkolwiek § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia dotyczy sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, albo sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, to – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – zasada zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, zawarta w art. 204 P.p.s.a., dotyczy obu stron tego postępowania. Stawki wymienione we wspomnianym § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b mają więc zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną." Orzeczenie powyższe zapadło wprawdzie w odniesieniu do wynagrodzenia za udzielenie odpowiedzi na skargę kasacyjną przez radcę prawnego, ale referendarz sądowy uznał, że z uwagi na zasadniczo identyczne uregulowania i sformułowania w przepisach o przyznawaniu wynagrodzenia radcom prawnym i adwokatom, ma ono także zastosowanie do tych ostatnich pełnomocników. Według referendarza sądowego wyżej przytoczone orzeczenie kreuje pogląd, iż w razie gdy, w rozporządzeniu, nie wymieniono konkretnej czynności, jakiej w ramach pomocy prawnej dokonał pełnomocnik, należy mu przyznać wynagrodzenie w stawce, jak za czynność w nim określoną, najbardziej rodzajowo zbliżoną.
W ocenie referendarza sądowego należało zatem przyjąć, że za przygotowanie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy się pełnomocnikowi, wynagrodzenie w tej samej stawce, co za sporządzenie skargi kasacyjnej, jako za czynność najbardziej rodzajowo zbliżoną.
Przy przyznawaniu przez Sąd, zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa procesowego, sąd bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy.
Zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia, w brzmieniu nadanym przez § 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 października 2005 r. zmieniającym to rozporządzenie, sąd podwyższa opłatę za udzielenie pomocy prawnej z urzędu o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, obecnie wynoszącą 23 %.
Referendarz sądowy przyznając adwokatowi ustanowionemu z urzędu, koszty udzielonej przez niego pomocy prawnej, kierował się wyżej wskazanymi przepisami prawa i uznał, iż za udział w rozprawie przed sądem I Instancji, sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, należy mu przyznać, wynagrodzenie w stawce minimalnej. Rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz niezbędny nakład pracy adwokata uzasadniał, w ocenie referendarza sądowego, taką wysokość wynagrodzenia, jako, że sprawa nie należy do spraw nietypowych, ani o wyjątkowo skomplikowanym stanie prawnym.
Zatem za postępowanie przed sądem I instancji przyznał kwotę netto 240 zł, a za postępowanie II instancyjne, w tym wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną kwotę netto 120 zł, co daje łącznie kwotę netto 360 zł. Zasądzając wynagrodzenie uwzględniono § 2 ust. 3 rozporządzenia i podwyższono wynagrodzenie o stawkę podatku od towarów i usług, czyli o kwotę 82, 80 zł (słownie: osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy).Koszty nieopłaconej pomocy prawnej brutto wynoszą zatem 442,80 zł (słownie: czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy).
W związku z powyższym na postawie art. 250 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 8 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło