II SA/Op 101/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Cisyk – spr. Sędziowie { Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant: st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2009r. na rozprawie sprawy ze skargi M. G. na uchwałę Rady Gminy Chrząstowice z dnia 15 marca 2006r., Nr XXXIV/238/2006 w przedmiocie miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny postanawia: odrzucić skargę. M. G. wniósł w dniu 25 lutego 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na uchwałę Rady Gminy Chrząstowice nr XXXIV/238/2006 z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny, domagając się stwierdzenia jej nieważności, w części w której ustala ona przebieg rezerwy terenu pod obwodnicę dla miejscowości Lędziny na działkach A, B, C, D. Ewentualnie skarżący oczekiwał uchylenia zaskarżonej uchwały we wskazanej części. Celem wykazania spełnienia wymogów określonych w przepisie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) skarżący załączył kopie wezwania Rady Gminy do usunięcia naruszenia prawa z dnia 21 listopada 2008 r., a także podjętą w odpowiedzi na to wezwanie uchwałę z dnia 5 lutego 2009 r., nr XXIV/164/2009, doręczoną skarżącemu wraz z pismem przewodnim z dnia 12 lutego 2009 r. W uchwale tej Rada Gminy Chrząstowice odmówiła uwzględnienia wniosku skarżącego, wskazując, że zmiana uchwały w sprawie uchwalenia planu miejscowego może odbyć się tylko w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717). Rada Gminy wskazała ponadto, że interes skarżącego nie został naruszony, ponieważ uchwała z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego wsi Lędziny została podjęta zgodnie z przepisami wskazanej ustawy i jej treść nie wykraczała poza ustawowe upoważnienie. W odpowiedzi na skargę Gmina Chrząstowice wniosła o jej odrzucenie, z uwagi na to, że M. G. wnosząc ją nie dochował terminu wskazanego w przepisie art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. W przypadku nieuwzględnienia wniosku o odrzucenie skargi, Gmina domagała się także jej ewentualnego oddalenia, wskazując na brak legitymacji M. G. do złożenia skargi, ponieważ w ocenie Gminy skarżący nie wykazał, aby posiadał interes prawny, który zostałby naruszony przez zaskarżoną przez niego uchwałę. Gmina podkreśliła, iż uchwała pochodzi z 2006 r., natomiast skarżący został właścicielem wymienionych działek, objętych planem w 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Zgodnie z treścią przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Stosowanie natomiast do treści art. 101 ust. 3 tej ustawy, w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. Odesłanie to odnosi się do przepisu art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1060 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm. ), zwanej dalej K.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Jeżeli jednak sprawa wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, jej załatwienie powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Od sposobu załatwienia sprawy przez organ gminy, tj. od uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub odmowy jego uwzględnienia, a także od terminu jej załatwienia zależy prawidłowość i skuteczność wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Zasadą jest bowiem, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (art. 53 § 1 P.p.s.a.). W sytuacji natomiast, w której przepisy nie nakazują doręczenia podjętego przez organ aktu, ponieważ ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia, wówczas skargę można wnieść dopiero po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 4 P.p.s.a.). "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 4 P.p.s.a., i wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, mają taki sam charakter prawny i służą temu samemu celowi" (patrz: uchwała NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07, ONSA i WSA 2007/3/60). Dlatego też w obu tych przypadkach, w zakresie ustalania terminu wnoszenia skargi sądowoadministracyjnej, zastosowanie znajdzie przepis art. 53 § 2 P.p.s.a., który stanowi, że skargę do sądu administracyjnego w tym przypadku wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Przepis ten przewiduje istnienie dwóch odrębnych terminów do wniesienia skargi, z których każdy rozpoczyna swój bieg w innym czasie. "(...) Już z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni na wniesienie skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa" (patrz powołana uchwała NSA). W tym stanie rzeczy osoba domagająca się usunięcia naruszenia jej interesu prawnego przez uchwałę organu gminy może wnieść skargę nie czekając na odpowiedź organu lub też wstrzymać się z wniesieniem skargi, aż do chwili otrzymania od tego organu negatywnej odpowiedzi. W pierwszym przypadku - jak wyjaśnił NSA w przywołanej uchwale - skarga będzie spełniać wymóg bezskutecznego wezwania organu do usunięcia naruszeń, zarówno wtedy gdy organ już po wniesieniu skargi udzieli odpowiedzi negatywnej, jak i wówczas gdy w ogóle do wezwania tego się nie ustosunkuje. W przypadku natomiast udzielenia odpowiedzi pozytywnej, nawet po wniesieniu skargi do sądu, organ będzie miał możliwość skorzystania z instytucji uwzględnienia skargi do czasu wyznaczenia rozprawy (art. 54 § 3 P.p.s.a.), co ostatecznie spowoduje umorzenie postępowania sądowego. W drugim przypadku istotnym jest, aby odpowiedź organu dotarła do skarżącego jeszcze przed upływem sześćdziesięciu dni od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Tylko w takiej sytuacji otwiera się bowiem dla skarżącego nowy trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, w przeciwnym razie, gdy odpowiedź na wezwanie w ogóle nie zostanie udzielona, lub też zostanie doręczona po upływnie 60 dni od wniesienia wezwania, skarga do sądu administracyjnego będzie podlegać odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, zauważyć wypada, że analiza dat dokonywania poszczególnych czynności, tak przez skarżącego jak i przez organ gminy prowadzi do wniosku, iż M. G. uchybił sześciesięciodniowemu terminowi do wniesienia skargi. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało przez skarżącego złożone w Urzędzie Gminy w dniu 21 listopada 2008 r., a co za tym idzie termin 60 dni, upłynął w dniu 20 stycznia 2009 r. Skarga do Sądu - za pośrednictwem organu - została natomiast złożona dopiero w dniu 25 lutego 2009 r., po otrzymaniu przez M. G. odpowiedzi Rady Gminy w postaci uchwały z dnia 5 lutego 2009 r. W tym stanie rzeczy pomimo faktu, że organ gminy postępował opieszale, naruszając przy tym zasadę ogólną szybkości załatwienia sprawy wyrażoną w przepisie art. 12 K.p.a., nie jest możliwym przyjęcie skargi M. G. do merytorycznego rozpoznania. Przepis art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. nie dopuszcza bowiem w tym przypadku żadnych wyjątków, ą co za tym idzie skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia należało odrzucić.