II SA/Op 159/16

WyrokWSA w Opolu2016-10-25

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Elżbieta Naumowicz, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego w przedmiocie odmowy przyznania stypendium Rektora dla najlepszych studentów zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności w zakresie uzasadnienia i oznaczenia organu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej, uznając, że zostały one wydane z istotnym naruszeniem prawa procesowego. Naruszenia te obejmowały brak wskazania składu osobowego komisji wydającej decyzje oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne i prawne, które nie wyjaśniało w sposób wyczerpujący przesłanek rozstrzygnięcia i nie odnosiło się do zarzutów strony.
Stan faktyczny
Skarżąca K. W. wniosła o przyznanie stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Odwoławcza Komisja Stypendialna (OKS) dwukrotnie odmówiła przyznania stypendium, uznając, że uzyskana przez skarżącą liczba punktów rankingowych nie kwalifikuje jej do grona najlepszych studentów. Skarżąca zarzuciła organowi błędy w ocenie jej osiągnięć artystycznych, wskazując na niedoliczenie punktów za szereg aktywności o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym. OKS w odpowiedzi na skargę częściowo przyznała rację skarżącej co do oceny dwóch osiągnięć, jednak nadal utrzymywała, że łączna liczba punktów jest niewystarczająca.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 10 stycznia 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia 21 listopada 2015 r. Zasądził od Odwoławczej Komisji Stypendialnej na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Sędzia WSA Daria Sachanbińska - spr. Protokolant St. sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 10 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 21 listopada 2015 r., 2) zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego na rzecz skarżącej K. W. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez K. W., zwaną również skarżącą, jest decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 10 stycznia 2016 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 21 listopada 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z dnia 12 października 2015 r. K. W. zwróciła się do Wydziałowej Komisji Stypendialnej Instytutu [...] Uniwersytetu Opolskiego o przyznanie stypendium Rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2015/2016. W wyniku rozpatrzenia tego wniosku, Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu Opolskiego (dalej w skrócie: OKS) decyzją z dnia 21 listopada 2015 r. - działając na podstawie art. 173, art. 175, art. 186 ust. 1 i art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 165, poz. 1365, z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), a także na podstawie Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Uniwersytetu Opolskiego (Zarządzenie Nr 21/2015 Rektora Uniwersytetu Opolskiego z dnia 26 czerwca 2015 r., zmienione Zarządzeniem Nr 37/2015 z dnia 14 października 2015 r., zwane dalej Regulaminem) - nie przyznała K. W. stypendium Rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2015/2016. W uzasadnieniu decyzji podano, że na podstawie § 14 i § 15 ust. 6-10 Regulaminu stronie nie przysługują świadczenia, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3. W związku z tym, że uzyskana liczba punktów rankingowych - zdaniem organu - nie pozwala zakwalifikować skarżącej do 9,5% najlepszych studentów na danym kierunku studiów, nie przysługuje jej wnioskowane stypendium Rektora. Pismem z dnia 20 grudnia 2015 r. K. W. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, domagając się zmiany decyzji i przyznania stypendium. Stwierdziła, że stanowisko OKS jest krzywdzące, ponieważ wskutek błędu nie przyznano jej punktów za 9 samodzielnych lub współautorskich osiągnięć artystycznych o zasięgu ogólnopolskim bądź regionalnym, a nawet międzynarodowym, co potwierdzają przedłożone dokumenty i dowody. Osiągnięcia te to: udział w uroczystości nadania tytułu Doktora Honoris Causa prof. F. G., koncert Akademickiego Chóru z okazji promocji doktorskich, udział w [...] - prezentacja autorskich prac artystycznych podczas wystawy pt. "[...]", udział w wystawie studentów i prezentacja autorskiego cyklu prac fotograficznych pt. "[...]", udział w [...] oraz prezentacja autorskiego projektu, udział w "[...]" oraz prezentacja autorskiego projektu, udział w "[...] oraz prezentacja autorskiego projektu, udział w projekcie "[...]" oraz publikacja prac artystycznych, stworzenie dzieła artystycznego - projektu multimedialnego "[...]". Po rozpatrzeniu wniosku z dnia 20 grudnia 2015 r., Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu Opolskiego decyzją z dnia 10 stycznia 2016 r. utrzymała w mocy decyzję z dnia 23 listopada 2015 r. (powinno być: 21 listopada 2015 r. - dop. Sądu). W uzasadnieniu OKS wskazała, które osiągnięcia objęte wnioskiem K. W. zostały rozpatrzone pozytywnie i ile punktów za nie przyznano. Stwierdziła, że wnioskodawczyni uzyskała łącznie sumę 139 punktów. Na tę liczbę składa się 45 punktów za średnią ocen i 94 punktów za osiągnięcia, jednak liczba ta nie kwalifikuje się do otrzymania stypendium. Zdaniem OSK, występy w chórze są osiągnięciami o charakterze regionalnym, a wnioskodawczyni zaznaczyła zasięg ogólnopolski. Z kolei Festiwal [...] posiadał zasięg ogólnopolski, natomiast zaznaczono, że międzynarodowy. Reszta osiągnięć została prawidłowo przyporządkowana do typu osiągnięcia III.3.b1, jednak strona przekroczyła maksymalną możliwą liczbę punktów do zdobycia w tym rodzaju osiągnięcia, czyli 40 punktów. Natomiast projekt "[...]" nie posiadał charakteru międzynarodowego, co wynika nie tylko z informacji o samym projekcie, ale również z zaświadczenia przedstawionego Komisji. Na powyższą decyzję K. W. złożyła skargę, w której zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w części, w której nie otrzymała punktów za osiągnięcia, oraz przyznanie stypendium Rektora dla najlepszych studentów roku akademickiego 2015/2016. Domagała się również zwolnienia z kosztów postępowania, jednak wniosek ten nie został uwzględniony przez tut. Sąd. W uzasadnieniu skargi K. W. ponownie stwierdziła, że stanowisko OKS jest błędne, a to z uwagi na uchybienia w procesie kwalifikacji jej osiągnięć o charakterze artystycznym, za które nie przyznano żadnej liczby punktów rankingowych. Wskazała, że chodzi o następujące osiągnięcia o zasięgu ogólnopolskim: udział w uroczystości nadania tytułu Doktora Honoris Causa prof. F. G., koncert Akademickiego Chóru z okazji promocji doktorskich, udział w [...] - prezentacja autorskich prac artystycznych podczas wystawy pt. "[...]", udział w projekcie "[...]" oraz publikacja prac artystycznych wykonanych na rzecz projektu. Odnośnie do dwóch pierwszych osiągnięć skarżąca akcentowała - posiłkując się zapisami Komentarza do kryteriów przyznawania stypendium Rektora dla najlepszych studentów (zał. nr 3 do Regulaminu) - że posłużenie się w Komentarzu skrótem: "etc" jednoznacznie wskazuje na otwarty katalog osiągnięć ogólnopolskich, tj. nie można przypisywać waloru zasięgu ogólnopolskiego jedynie występom w ramach festiwali, przeglądów i konkursów, ale także innym, które obiektywnie uznać należy za te o charakterze ogólnopolskim. Ponadto o tym, że ww. osiągnięcia mają zasięg ogólnopolski świadczą przedłożone zaświadczenia z 8 października i 5 listopada 2015 r. Skarżąca odnotowała, że uczestnikami i odbiorcami spornych wydarzeń były osoby spoza regionu województwa opolskiego, na co wskazują podane przez nią adresy witryn internetowych oraz uczestnictwo w przedmiotowych wydarzeniach znanych i cenionych osób także spoza regionu. Podniosła również, że stanowisko odmawiające uznania osiągnięcia o międzynarodowym zasięgu jest dla niej niezrozumiałe, bo organ nie wytłumaczył, dlaczego nie przyznał jej należnych punktów, choć przedstawiła na tę okoliczność stosowne dokumenty, a ponadto Festiwal współtworzyły osoby spoza Polski. Z kolei w spornym projekcie "[...]" uczestniczyli zagraniczni partnerzy. Dalej, skarżąca zarzuciła, że OKS pominęła część jej osiągnięć artystycznych (udział w "[...]" oraz prezentacja autorskiego projektu, udział w "[...] oraz prezentacja autorskiego projektu, stworzenie dzieła artystycznego - projektu multimedialnego "[...]"), nie wyszczególniając ich w decyzji i nie przyznając za nie punktów. Przypomniała, że już we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazała, że przypadkowo anulowane zostały punkty (10) za stworzenie znaku graficznego, jednak jej prośba o doliczenie tych punktów została zignorowana. Skarżąca wyliczyła, że łączna liczba uzyskanych przez nią punktów wynosi 160, a ten wynik kwalifikuje ją do uzyskania stypendium Rektora w wysokości 380 zł, na kierunku [...] w zakresie [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania sądowego. Wywodził, że obowiązkiem studenta jest właściwe zakwalifikowanie osiągnięcia do podpunktu Regulaminu, pod rygorem braku przyznania punktów za złą kwalifikację. Organ nie zgodził się z zarzutem naruszenia przepisów postępowania. Jego zdaniem, obie decyzje OKS spełniają wymagania art. 107 § 1 K.p.a. Poza tym sama skarżąca nie podała żadnych przesłanek, które miałyby potwierdzić naruszenie procedury administracyjnej mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Następnie organ wskazał, że zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. ocenił zaświadczenia przedstawione przez skarżącą i doszedł do przekonania, że zaświadczenia z 5 listopada 2015 r. potwierdzają ogólnopolski charakter dwóch osiągnięć, za które należy przyznać po 15 punktów. Natomiast brak jest podstaw do uznania - z uwagi na zapisy załącznika do Regulaminu i kryterium zasięgu oraz ze względu na treść zaświadczenia z 7 października 2015 r., które nie pochodziło od organu - że [...] nosi znamiona wydarzenia międzynarodowego. Co do projektu "[...]", organ również uznał, że nie miał on charakteru międzynarodowego. Wśród organizatorów i uczestników nie są bowiem wymienione żadne instytucje spoza rejonu województwa opolskiego. Utworzenie strony internetowej na subdomenie Uniwersytetu Opolskiego niewątpliwie przesądza o ścisłym, o ile nie wyłącznym związku z Uniwersytetem, a nie projektem międzynarodowym. W pozostałym zakresie zgłoszonych osiągnięć organ wyjaśnił, że miały one charakter regionalny i nie zostały pominięte. Za osiągnięcia o takim charakterze skarżąca uzyskała maksymalną liczbę punktów (40). Z tego też powodu nie zostały doliczone dodatkowe punkty (10) za stworzenie znaku graficznego. Uwzględniając zarzuty skargi co do wydarzeń ujętych w pkt 1 i 2 skargi, organ wyliczył, że razem liczba punktów rankingowych wynosi 149, a jest to za mało, by skarżącą zakwalifikować do stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Na rozprawie skarżąca podtrzymała skargę i wnioski w niej zawarte. Dodatkowo zarzuciła, że decyzje OKS są ogólnikowe. Wniosła o zwrot kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracyjną następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W wyniku przeprowadzenia w powyższym zakresie kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a - poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdzić należało, że akty te zostały wydane z istotnym naruszeniem prawa procesowego. Z uwagi na charakter popełnionych naruszeń przypomnieć trzeba, że art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. nakładają na organy administracji obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej i podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie wszechstronnie wyjaśnionego stanu faktycznego, przy zastosowaniu wszelkich koniecznych środków dowodowych, z uwzględnieniem słusznego interesu strony. Podkreślenia również wymaga, że wszelkie niejasności występujące w sprawie nie mogą być interpretowane na niekorzyść strony, a ustanowiona w art. 80 K.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów zobowiązuje do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach - wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, stosownie do treści przepisu art. 107 § 3 K.p.a. - i z całą pewnością nie polega na formułowaniu ocen w sposób dowolny. Ostatnio wskazany przepis wyraźnie też nakazuje, by organ podał w uzasadnieniu decyzji fakty uznane za udowodnione i dowody, na których się oparto, ale również przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności. Natomiast niewyjaśnienie wszystkich okoliczności oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji. Tylko przeprowadzenie postępowania we wskazany sposób stanowi o spełnieniu warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 K.p.a.). Ponadto organ winien tak prowadzić postępowanie, by pogłębiać zaufanie jego uczestników do władzy publicznej - art. 8 K.p.a., co w przypadku organu odwoławczego koresponduje z wynikającą z art. 15 K.p.a. zasadą dwuinstancyjności postępowania. Z zasady tej wynika obowiązek organu odwoławczego merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Odnotować też trzeba, że uzasadnienie jest obowiązkowym składnikiem decyzji mającym na celu wyjaśnienie rozstrzygnięcia. Materialnoprawną podstawę działania organów w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. Przepisy te regulują m.in. kwestie dotyczące przyznania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, w tym również w formie stypendium rektora dla najlepszych studentów. Na zasadzie art. 181 ust. 1 ustawy, stypendium to może otrzymać student, który uzyskał za rok studiów wysoką średnią ocen lub posiada osiągnięcia naukowe, artystyczne lub wysokie wyniki sportowe we współzawodnictwie międzynarodowym lub krajowym. Po myśli art. 173 ust. 1 pkt 3 ustawy, stypendium rektora dla najlepszych studentów stanowi jedną z form pomocy materialnej dla studentów ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa. Jest ono przyznawane na wniosek studenta przez rektora, a od wydanej przez rektora decyzji przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 175 ust. 2 i 3 ustawy). Zgodnie z treścią art. 175 ust. 4 ustawy, na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego, rektor przekazuje uprawnienia w zakresie przyznawania stypendium rektora dla najlepszych studentów odwoławczej komisji stypendialnej. Odwoławczą komisję stypendialną powołuje rektor spośród studentów delegowanych przez właściwy organ samorządu studenckiego i pracowników uczelni (art. 177 ust. 1 ustawy). Dodać jeszcze trzeba, że decyzje wydane przez komisje stypendialne i odwoławcze komisje stypendialne podpisują przewodniczący komisji lub działający z ich upoważnienia wiceprzewodniczący (art. 177 ust. 4 ustawy). Omawiana ustawa nie reguluje w sposób pełny trybu pracy komisji stypendialnych, niemniej jednak zgodnie z treścią art. 186 ust. 1 ustawy, szczegółowy regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, o których mowa w art. 173 ust. 1 pkt 1-3 i 8, w tym szczegółowe kryteria i tryb udzielania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, sposób wyłaniania studentów mogących otrzymać stypendium rektora dla najlepszych studentów, wzory wniosków o przyznanie świadczeń pomocy materialnej, wzór oświadczenia o niepobieraniu świadczeń na innym kierunku studiów oraz sposób udokumentowania sytuacji materialnej studenta ustala rektor w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego. W kontrolowanej sprawie tryb pracy OKS oraz pozostałe wymienione wyżej zagadnienia reguluje wskazany już wcześniej Regulamin. W myśl § 30 ust. 1-4 Regulaminu, w skład powołanej przez Rektora Odwoławczej Komisji Stypendialnej wchodzi co najmniej 8 studentów i przedstawiciel Rektora, będący pracownikiem UO. Do kompetencji OKS należy rozpatrywanie odwołań od decyzji podjętych przez właściwą Wydziałową Komisję Stypendialną oraz wydawanie rozstrzygnięć w przedmiocie wniosków studentów o przyznanie pomocy materialnej w zakresie stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Decyzje OKS są podpisywane przez przewodniczącego lub działającego z jego upoważnienia wiceprzewodniczącego. Od decyzji OKS w sprawie tego ostatniego stypendium odwołanie nie przysługuje, jednakże student może złożyć do OKS w terminie 14 dni od doręczenia decyzji wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy (§ 4 ust. 3 regulaminu). Decyzje w przedmiocie przyznania stypendium Rektora dla najlepszych studentów oraz decyzje wydawane w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie zapadają zwykłą większością głosów przy udziale przynajmniej 3 członków OKS, przy czym rozpoznanie wniosku o ponowne rozpatrzenie następuje z wyłączeniem osób podejmujących decyzję w sprawie przyznania świadczenia (ust. 9 § 30 Regulaminu). Dla przejrzystości wywodów Sądu odnotować jeszcze trzeba, że stosownie do art. 207 ust. 1 ustawy, do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (w dacie wydania zaskarżonej decyzji - Dz. U. z 2016 r. poz. 23), zwanej dalej K.p.a. Przepis ten stosuje się także do decyzji podjętych przez komisję stypendialną i odwoławczą komisję stypendialną (art. 207 ust. 4 ustawy). Ustawodawca zdecydował zatem o "odpowiednim" stosowaniu przepisów K.p.a. z uwagi na szczególny charakter postępowania przed organami szkoły wyższej, skłaniający do przyjęcia pewnych odstępstw od przepisów K.p.a. Jak trafnie wywodził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 grudnia 2006 r. (I SA/Wa 1657/06, LEX nr 320565), odpowiednie stosowanie K.p.a. polega na zachowaniu przez organ minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia spraw i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony. Powyższe wiąże się z koniecznością uwzględnienia przewidzianego ustawą trybu i zasad przyznawania stypendiów, co jednak nie oznacza, że organy wydające decyzje mogą pomijać zasady ogólne procedury administracyjnej i podstawowe jej wymagania, w tym odnoszące się do zachowania ustawowych elementów decyzji administracyjnej, określonych w art. 107 K.p.a. Wedle § 1 tego przepisu, decyzja winna zawierać m.in. oznaczenie organu. W przypadku Okręgowej Komisji Stypendialnej, która jest organem kolegialnym, prawidłowe oznaczenie organu polega na wyraźnym wskazaniu wszystkich osób wchodzących w jego skład i biorących udział w wydaniu decyzji. Tymczasem z treści kontrolowanych decyzji nie wynika w żaden sposób, jaki skład osobowy je podjął. Świadczy to o oczywistym naruszeniu art. 107 § 1 K.p.a. Podkreślenia przy tym wymaga, że z obowiązku tego nie zwalnia okoliczność, iż decyzje - stosownie do zapisów Regulaminu - podpisały osoby do tego upoważnione, tj. przewodniczący lub jego zastępca, zwłaszcza że brak identyfikacji personalnej (z imienia i nazwiska) osób wchodzących w skład organu kolegialnego nie pozwala ustalić, czy decyzje rzeczywiście zostały podjęte w wymaganym składzie trzech osób i czy rozpoznając dwukrotnie wniosek skarżącej OKS wydała każdą z decyzji w innym składzie osobowym. Naruszenie wymogu oznaczenia organu kolegialnego przez wymienienie jego członków, a także ograniczenie się tylko do podania nazwy organu, to nie jedyne uchybienie, jakie organ popełnił przy wydawaniu kontrolowanych decyzji. Zdaniem Sądu, decyzje te nie spełniają również podstawowych wymogów § 3 art. 107 K.p.a. Wedle tego przepisu uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji. Co do uzasadnienia prawnego obu wydanych w sprawie decyzji stwierdzić trzeba, że Odwoławcza Komisja Stypendialna w ogóle nie przytoczyła treści i nie omówiła zastosowanych regulacji prawnych w kontekście podjętego rozstrzygnięcia. Zasadny jest zatem wniosek, że decyzje praktycznie pozbawione są uzasadnienia prawnego. Także w sferze faktów obie decyzje OKS są wadliwe, bo nie posiadają dostatecznego uzasadnienia. Decyzja z dnia 21 listopada 2015 r. (a nie jak wskazano przy ponownym rozpatrzeniu sprawy - z dnia 23 listopada 2015 r.) zawiera dwuzdaniowe uzasadnienie sprowadzające się do stwierdzenia, że uzyskana przez stronę liczba punktów rankingowych nie pozwala na zakwalifikowanie jej do 9,5% najlepszych studentów na danym kierunku studiów, zatem wnioskowane stypendium nie przysługuje. Z kolei w decyzji z dnia 10 stycznia 2016 r. wskazano, za które osiągnięcia przyznano stronie punkty rankingowe i ogólnie podano, że ich łączna ilość to 139 (45 za średnią ocen i 94 za osiągnięcia). Natomiast w kwestiach spornych wyjaśniono tylko, że strona wadliwie zakwalifikowała występy w chórze i udział w Festiwalu [...] odpowiednio do osiągnięć o zasięgu ogólnopolskim oraz międzynarodowym. Również projekt "[...]" - w opinii organu - nie posiadał charakteru międzynarodowego. Dalej poinformowano stronę, że reszta osiągnięć została prawidłowo przyporządkowana do typu osiągnięcia III.3.b, jednak strona przekroczyła maksymalną możliwą liczbę punktów do zdobycia w tym rodzaju osiągnięcia (40 pkt). Ponowne przypomnienie stanowiska OKS jest konieczne dla wykazania, że kontrolowane decyzje ograniczają się tylko do ogólnego odnotowania końcowego stanowiska organu. W szczególności OKS nie przedstawiła sposobu rozumienia zastosowanych przepisów Regulaminu, które - co należy zaznaczyć - inaczej wykłada skarżąca, uznając, że przepisy te upoważniają do przyznania jej większej ilości punktów. W wydanych decyzjach zabrakło też rzetelnej oceny poszczególnych przedstawionych przez stronę dowodów (dokumentów), przede wszystkim tych nieuwzględnionych czy zakwalifikowanych w sposób odmienny niż dokonała tego strona. Ocena ta powinna zatem polegać na przybliżeniu toku rozumowania organu, przeprowadzonego z uwzględnieniem zastosowanych norm prawnych i odniesieniem ich do stanu faktycznego sprawy, a nie na przedstawieniu tylko ostatecznych wniosków. W konsekwencji Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje nie wyjaśniają stanowiska organu co do nieuwzględnienia osiągnięć wskazanych przez K. W. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w skardze. W tym kontekście słusznie podnosi skarżąca, że decyzja jest niezrozumiała, ponieważ nie tłumaczy, dlaczego organ nie przyznał jej - jak twierdzi - należnych punktów za wszystkie zgłoszone przez nią osiągnięcia. Rację ma również skarżąca gdy twierdzi, że organ nie odniósł się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz przedstawionej tam argumentacji. Natomiast brak wyjaśnień w powyższym zakresie czyni niemożliwym dokonanie przez skarżącą i Sąd oceny prawidłowości decyzji. W tym miejscu odnotowania wymaga, że skarżony organ podjął próbę wytłumaczenia swojego rozstrzygnięcia dopiero w odpowiedzi na skargę, która jest pismem procesowym organu skierowanym do Sądu, zawierającym - co do zasady - ustosunkowanie się do twierdzeń i zarzutów skargi. Odpowiedź ta nie może jednak zastępować czy uzupełniać uzasadnienia wydanej w sprawie decyzji. Podkreślić trzeba, że do kompetencji Sądu należy kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a nie stanowiska organu wyrażonego w pismach procesowych. W orzecznictwie trafnie podkreśla się, że podniesienie dopiero w odpowiedzi na skargę okoliczności, które powinny być umieszczone w uzasadnieniu decyzji organu należy uznać za wadę postępowania skutkującą wyeliminowaniem wadliwego aktu z obrotu prawnego. Strona pozbawiona bowiem zostaje możliwości ustosunkowania się do tych okoliczności (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku NSA z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt II GSK 586/09, LEX nr 596965). Nie można także nie dostrzec, że w odpowiedzi na skargę OKS zmieniła stanowisko odnośnie kwalifikacji dwóch osiągnięć artystycznych zgłoszonych przez skarżącą, co dodatkowo przemawia za potrzebą uchylenia wyeliminowania z obrotu prawnego kontrolowanych decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że Odwoławcza Komisja Stypendialna - poza opisaną wyżej wadliwością polegającą na niewskazaniu składu osobowego Komisji wydającej poszczególne decyzje - naruszyła też art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., ponieważ nie dokonała wszechstronnej oceny materiału dowodowego sprawy, a przynajmniej nie dała temu wyrazu w treści swych decyzji. Natomiast uzasadnienia, w których nie podano ustaleń w kwestiach istotnych dla rozstrzygnięcia, niedostatecznie wyjaśniono jego podstawy prawne oraz nie odniesiono się do zarzutów zgłaszanych przez stronę, a więc uzasadnienia, które nie tłumaczą przesłanek rozstrzygnięcia, z całą pewnością świadczą o niespełnieniu wymogów z art. 80 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a. W ocenie Sądu, tak wadliwie sporządzone uzasadnienia czynią zasadnym zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, zobowiązującej do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach, wskazanych w uzasadnieniu decyzji. W tym wypadku usprawiedliwione jest nadto postawienie OKS zarzutu naruszenia szeregu zasad ogólnych procedury administracyjnej, w tym określonej w art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a. Raz jeszcze powtórzyć przyjdzie, że uzasadnienie decyzji jest tak samo ważne, jak jej rozstrzygnięcie, zarówno dla strony, jak i dla sądu administracyjnego kontrolującego decyzję pod względem zgodności z prawem, gdyż powinno odzwierciedlać stanowisko organu i tłumaczyć przebieg rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Pamiętać trzeba, że decyzja jest źródłem praw i obowiązków jej adresata, dlatego motywy organu powinny zostać przedstawione w uzasadnieniu decyzji w sposób czytelny i wyczerpujący, czyli tak, by strona nie tylko poznała, ale również w miarę możliwości zaakceptowała zasadność przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. Zdaniem Sądu, tym zasadom organ nie sprostał. Ujawnienie wszystkich opisanych wcześniej naruszeń prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być zaakceptowane z punktu widzenia praworządności i zapewnienia stronie ustawowych uprawnień. Powyższe stanowi więc podstawę do uchylenia wydanych w sprawie decyzji. Wyjaśnić również trzeba, że wadliwości polegające na podjęciu decyzji z naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym Sąd zobowiązany był wziąć pod uwagę w pierwszej kolejności. Natomiast niedostateczne wyjaśnienie sprawy i praktycznie brak uzasadnienia podjętego przez OKS rozstrzygnięcia uniemożliwiło poddanie weryfikacji merytorycznego stanowiska organu w przedmiocie odmowy przyznania stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 P.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję z dnia 21 listopada 2015 r. Orzeczenie o kosztach uzasadnia przepis art. 200 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu. Rzeczą organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej oceny prawnej i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło