II SA/Op 167/13

WyrokWSA w Opolu2013-09-26

Skład orzekający: Teresa Cisyk, Krzysztof Bogusz, Grażyna Jeżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło rozpoznać zażalenie na postanowienie o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, podczas gdy organ pierwszej instancji wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania w tej sprawie?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie mogło rozpoznać zażalenia na postanowienie o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, ponieważ organ pierwszej instancji wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania w tej sprawie. Zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów i obliguje organ odwoławczy do powstrzymania się od podejmowania rozstrzygnięć do czasu podjęcia postępowania. Wydanie postanowienia przez Kolegium w zawieszonym postępowaniu stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przebudowy małej elektrowni wodnej. Burmistrz Miasta Brzegu postanowieniem z 6 lutego 2012 r. stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określił zakres raportu. Następnie, postanowieniem z 7 lutego 2012 r., zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia raportu. B. i Z. K., właściciele sąsiedniej działki, wnieśli zażalenie na postanowienie z 6 lutego 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem z 7 września 2012 r. umorzyło postępowanie zażaleniowe, uznając skarżących za strony nieposiadające interesu prawnego. WSA w Opolu uchylił postanowienie Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 7 września 2012 r., określił, że postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądził od Kolegium na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Grażyna Jeżewska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi B. K. i Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 7 września 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu solidarnie na rzecz skarżących B. K. i Z. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 29 listopada 2011 r. wpłynął do Burmistrza Miasta Brzegu wniosek H. Z. o "wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia: "Przebudowa Małej Elektrowni Wodnej [...]". Do wniosku dołączyła m.in.: kartę informacyjną przedsięwzięcia (dalej zwaną w skrócie jako KIP) oraz poświadczoną przez Starostę Brzeskiego kopię mapy ewidencyjnej w skali 1:2000, na której zaznaczyła działkę nr A jako "zamierzony obszar realizacji inwestycji oraz możliwego potencjalnego oddziaływania na środowisko", a także wypis z rejestru gruntów z 9 listopada 2011 r. dla działek o numerach: B (własność Skarbu Państwa, użytkownik wieczysty "B" S.A.), C (własność Gminy Brzeg, współużytkownicy wieczyści H. i M. Z.), D (własność Skarbu Państwa, użytkownik wieczysty A. R.), E (współwłasność B. i Z. K. Według pkt 1.3 KIP (s.5) "bezpośrednimi sąsiadami przylegającymi do zakładu elektrowni wodnej w [...] ul. [...] są: RZGW (...) Dz. F, Spółka "B" S.A. (...) nr działki G, Urząd Miejski Brzeg (...) Dz. H". Burmistrz Miasta Brzegu pismem z 6 grudnia 2011 r. zawiadomił H. Z. o wszczęciu na jej wniosek postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Poza wnioskodawczynią organ I instancji skierował zawiadomienie do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, "B" S.A., Gminy Miasto Brzeg, B. i H. W., M. Z. oraz Spółki "C z [...]". Jednocześnie Burmistrz Miasta Brzegu zwrócił się m.in. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu (dalej RDOŚ) o wydanie opinii w przedmiocie "stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz ewentualnej konieczności sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko i określenia jego zakresu" dla przedmiotowego przedsięwzięcia, który wyraził opinię, że omówione przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalił zakres raportu o jego oddziaływaniu na środowisko wskazując, że raport sporządzić należy zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227, z pózn. zm. - zwaną dalej ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku), ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na chronione gatunki zwierząt zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną, w tym oddziaływania skumulowanego. Wnioskiem z 11 stycznia 2012 r. B. i Z. K. wystąpili do organu o "dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze strony", ponieważ na podstawie umowy z 11 sierpnia 2011 r., są właścicielami działki nr E [...]. Wskazali, że na nieruchomości tej zlokalizowana jest elektrownia wodna, użytkowana przez spółkę "C" sp. z o.o. z siedzibą w [...], jednak 9 września 2011 r. umowa dzierżawy została wypowiedziana. B. i Z. K. wywiedli, iż w związku z ich planem prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na "wytwarzaniu energii elektrycznej w zakresie i na zasadach decyzji udzielonych spółce "C" sp. z o.o. na prowadzenie elektrowni wodnej w [...]", konieczne jest uznanie ich za strony w sprawie z przedmiotowego wniosku H. Z. Burmistrz Miasta Brzeg postanowieniem z 6 lutego 2012 r., nr [...], na podstawie m.in. art. 63 ust. 1, art.. 64 i art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, z późn. zm. - zwanej dalej K.p.a.) stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na "Przebudowie Małej Elektrowni Wodnej [...] ul. [...]" oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodny z art. 66 ww. ustawy, ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na chronione gatunki zwierząt zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną, w tym oddziaływania skumulowanego. W tzw. "rozdzielniku" postanowienia organ wskazał, że otrzymuje je inwestorka H. Z. oraz strony postępowania, do których zaliczył: Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, “B" S.A, B. i H. W., M. Z., B. i Z. K. oraz "C" sp z o.o. z [...], reprezentowaną przez pełnomocników A. R. i B. W. Włączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru potwierdzają doręczenie postanowienia ww. podmiotom. Kolejną czynnością Burmistrza Miasta Brzegu było wydanie 7 lutego 2012 r. postanowienia, nr [...], opartego na art. 69 ust. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, o zawieszeniu postępowania do czasu przedłożenia przez wnioskodawczynię raportu o oddziaływaniu na środowisko. O zawieszeniu postępowania Burmistrz poinformował strony postępowania, tj. H. Z. oraz Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, “B" S.A, B. i H. W., M. Z., B. i Z. K. oraz "C" sp z o.o. z [...], reprezentowaną przez pełnomocników A. R. i B. W. Włączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru potwierdzają doręczenia postanowienia ww. podmiotom, oprócz H. Z. oraz B. i Z. K. B. i Z. K., reprezentowani przez pełnomocnika radcę prawnego B. K., wnieśli zażalenie na postanowienie z dnia 6 lutego 2012 r. stwierdzające konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla omówionego przedsięwzięcia , zarzucając organowi naruszenia prawa materialnego, a to art. 66 ustawy z dnia 18 lipca 2011 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012, poz.145) w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych dróg wodnych (Dz. U z 2002 r., nr 210, poz. 1786) oraz art. 7 K.p.a. Wnieśli o uchylenie skarżonego postanowienia w całości lub o jego zmianę w punkcie 2, poprzez doprecyzowanie jego treści w ten sposób, aby raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został sporządzony ze szczególnym uwzględnieniem także wpływu odbudowy i uruchomienia "Małej Elektrowni Wodnej [...] ul. [...]" na warunki żeglugi "w górnej wodzie rzeki Odry przy Śluzie". W uzasadnieniu argumentowali, że postanowienie w ogóle nie odnosi się do kwestii "przepływności" rzeki Odry na odcinku planowanej inwestycji, a w szczególności nie przewiduje skutków planowanej inwestycji dla żeglugi rzecznej. Powołując się na przepisy ww. ustawy i rozporządzenia podnieśli, że rzeka Odra, na odcinku od miejscowości Racibórz do jeziora Dąbie, stanowi śródlądową drogę wodną, tymczasem uruchomienie "Małej Elektrowni Wodnej [...]" spowodowałoby obniżenie poziomu górnej wody rzeki Odry w Śluzie, stąd na przedmiotowym odcinku uniemożliwi lub poważnie utrudni żeglugę rzeczną. Nadto, w ocenie B. i Z. K. naruszenie przez organ ustawy Prawo wodne doprowadziło do naruszenia podstawowej zasady postępowania administracyjnego, jaką jest uwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, o której jest mowa w art. 7 K.p.a. Stwierdzili, że bezspornie za taki interes uznać należy "prawo obywateli do żeglugi po rzece Odrze", zwłaszcza, iż interes ogólny społeczeństwa przeważa nad partykularnym, wymiernym gospodarczo, interesem wnioskodawcy. Podali, że budowa następnej elektrowni wodnej na przedmiotowym odcinku rzeki stanowić będzie kolejny obiekt energetyczny w przekroju piętrzenia rzeki, który uniemożliwi w przyszłości przebudowę tego przekroju. Podnieśli również, że wybudowanie kolejnej elektrowni wodnej na planowanym odcinku rzeki, spowoduje dezorientację w przemieszczaniu się zwierząt wodnych z uwagi na brak przepławki. Pismem z 3 lipca 2012 r. Kolegium zwróciło się do B. i Z. K. o wykazanie legitymacji do zaskarżenia aktu organu I instancji, tj. poinformowanie, na jakiej podstawie skarżący wywodzą posiadanie w przedmiotowej sprawie interesu prawnego, w rozumieniu art. 28 K.p.a. W odpowiedzi na wezwanie Kolegium B. i Z. K. powielili argumentację przedstawioną we wniosku skierowanym do organu I instancji z dnia 11 stycznia 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 K.p.a., postanowieniem z dnia 7 września 2012 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia B. i Z. K., reprezentowanych przez pełnomocnika radcę prawnego B. K., umorzyło postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu szczegółowo zrelacjonowało stan faktyczny sprawy, a następnie przytoczyło treść art. art. 71 ust. 1 pkt 3 i 6, 71 ust. 2 pkt 1 i 2, art. 74 ust. 1 i 75 ust 1, art 73 ust. 1, 61 ust. 1 pkt 1, 59 ust. 1 pkt 2, 63 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, regulujące kwestie związane z postępowaniem w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jak też określające środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Ponadto Kolegium podkreśliło, że na mocy art. 127 § 1 w związku z art. 144 K.p.a. zażalenie na postanowienie wydane w pierwszej instancji służy tylko stronie, a w myśl art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Wywiodło, że w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach status strony posiadają, oprócz wnioskodawcy, osoby dysponujące tytułem rzeczowym do nieruchomości, na której ma być realizowane przedsięwzięcie, a także właściciele i użytkownicy wieczyści działek sąsiednich, położonych w zasięgu oddziaływania inwestycji. Następnie wskazało, biorąc pod uwagę realia badanej sprawy, że działka nr C, na której planowane jest przedsięwzięcie, graniczy z nieruchomością będącą własnością Skarbu Państwa oddaną w trwały zarząd Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej we Wrocławiu (działka nr F), oraz w użytkowanie wieczyste Spółce "B" S.A. z siedzibą w [...] (działka nr G), a także nieruchomością będącą własnością Gminy Brzeg (działka nr H, stanowiąca drogę - ulica [...]). Kolegium, opierając się na ustaleniach KIP stwierdziło, że montaż turbiny w budynku elektrowni nie wpłynie na zmianę poziomu wody górnej, a wpływ korzystania z elektrowni wodnej [...] na zakłady z aktualnymi pozwoleniami wodnoprawnymi wystąpi dopiero na etapie postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dla przedmiotowej inwestycji. Dostrzegło, że przedmiotowe postępowanie nie dotyczy rozdziału wód i z ich korzystania, a kwestię tę reguluje prawo wodne. Organ odwoławczy, na podstawie ekspertyzy wpływu pracy elektrowni na przepływ wody w kanale młyńskim sporządzoną przez rzeczoznawcę L. U., wywiódł, że podczas prac montażowych turbiny nie będą wykonywane czynności budowlane ani modyfikujące komorę elektrowni. Prace ograniczą się do instalacji turbiny w obecną konstrukcję komory elektrowni wodnej. Emisja hałasu do otoczenia poza budynkiem nie będzie słyszalna. Wartość hałasu określa się na 30 dB w odległości 5 m od budynku. Obok elektrowni woda przelewa się przez próg kanału młynówki, a wartość wytwarzanego przez nią hałasu jest znacznie większa niż emisja hałasu z elektrowni. Ponadto w przypadku wystąpienia większych wartości hałasu budynek zostanie odpowiednio wygłuszony od wewnątrz oraz zostanie odpowiednio zabudowany generator, dla jak największego ograniczenia wartości hałasu. Wszelkie nieczystości, które zostaną wyciągnięte z rzeki, z krat czyszczących elektrowni, zostaną "stosownie zdane na wysypisko śmieci". W świetle tych ustaleń według Kolegium B. i Z. K. wywodzący swoją legitymację procesową z uwagi na działalność prowadzoną na stanowiącej ich własność działce nr E, nie mają przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu. Działka ich jest znacznie oddalona od terenu wnioskowanego przedsięwzięcia i oddzielona od tego terenu nie tylko działką nr F, ale również działkami nr I i nr J, a nadto z informacji zawartych w KIP wynika, że działka ta nie będzie podlegać negatywnemu wpływowi planowanego przedsięwzięcia, w zakresie, w którym wpływ ten stanowi przedmiot postępowania w niniejszej sprawie. Zauważyło, że oddziaływania takiego nie wykazali też skarżący, dlatego nie mogą skutecznie kwestionować postanowienia Burmistrza Miasta Brzegu z 6 lutego 2012 r., zaś przedstawiona argumentacja świadczy o istnieniu po ich stronie wyłącznie interesu faktycznego. Powstanie bowiem małej elektrowni wodnej objętej wnioskiem H. Z. może mieć jedynie ekonomiczne i gospodarcze znaczenia dla prowadzonej przez nich działalności, polegającej na wytwarzaniu energii elektrycznej w oparciu o elektrownię wodną zlokalizowaną na działce stanowiącej ich własność. Kolegium zauważyło, że okoliczność, iż organ I instancji uznał ich za strony i przesłał im skarżone postanowienie, nie może przesądzać o ich legitymacji w przedmiotowym postępowaniu, gdyż krąg stron nie zależy od woli organu prowadzącego postępowanie, lecz ustalany jest w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Kolegium dodatkowo wyjaśniło, biorąc pod uwagę argumenty zażalenia, iż w oparciu o art. 128 ust. 1 ustawy Prawo wodne dopiero w pozwoleniu wodnoprawnym będzie ustalany wpływ planowanego przedsięwzięcia na inne tego typu inwestycje (np. ograniczenia wynikające z konieczności zachowania przepływu nienaruszalnego), zaś krąg stron uczestniczących w postępowaniu środowiskowym i w postępowaniu o wydanie pozwolenia wodnoprawnego nie musi być tożsamy. Poza tym organ odwoławczy zakwestionował ustalenia organu I instancji w zakresie przyjętego kręgu osób mających przymiot strony w postępowaniu W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na powyższe postanowienie Kolegium B. i Z. K., reprezentowani przez pełnomocnika radcę prawnego B. K., zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 73 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w związku z art. 28 K.p.a. i art. 127 ust 7 pkt 5 ustawy Prawo wodne - polegające na błędnej wykładni tego przepisu poprzez pozbawienie ich status strony w przedmiotowej sprawie. Podnieśli także naruszenie art. 8 K.p.a. polegające na naruszeniu zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie od organu kosztów postępowania. Skarżący, powołując art. 28 K.p.a., art. 127 ust. 7 pkt 5 ustawy Prawo wodne oraz art. 73 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku zakwestionowali stanowisko organu II instancji. Wskazali, że zgodnie z tym ostatnio przywołanym przepisem "postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia", jednakże przymiot strony w sprawach o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach mają podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zawierzonego przedsięwzięcia, a oprócz tego inne podmioty, jeżeli ich nieruchomości mieszczą się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, przy czym pojęcie oddziaływania musi być rozumiane jako wpływ na środowisko przyrodnicze, jak i na nieruchomości sąsiednie w szerokim znaczeniu sąsiedztwa. W pojęciu tym mieści się zarówno rzeczywisty wpływ zarówno na korzystanie z innych nieruchomości, jak i na wartości prawnie chronione np. środowisko. Wobec tego choć zgodnie z postanowieniami art. 73 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku postępowanie w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia z reguły wszczyna się na wniosek podmiotu zainteresowanego realizacją przedsięwzięcia, to krąg osób mających przymiot strony w takim postępowaniu jest znacznie szerszy. Zdaniem skarżących, wykazali oni w postępowaniu przed organem administracji publicznej, że posiadają interes prawny. Według skarżących, bezspornie sporna inwestycja będzie mieć wpływ na ich nieruchomość. Dodatkowo, podkreślili, że mówiąc o oddziaływaniu konkretnego przedsięwzięcia, nie można ograniczać się jedynie do nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z tą, na której ma być ono realizowane, ponieważ uciążliwości nie znają granic wynikających z prawa własności. Poza tym skarżący powielili argumentację zawartą w zażaleniu, dodatkowo podkreślając, że Kolegium swoim działaniem doprowadziło do naruszenia zasady wyrażonej w art. 8 K.p.a. pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a tylko postępowanie odpowiadające wymogom prawa i akty wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Zasadom tym nie odpowiada takie prowadzenie postępowania administracyjnego, w którym występują sprzeczne interesy stron, i gdy organy prowadzące postępowanie, bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, uwzględniają tylko jeden z wchodzących w grę interesów, nie ustosunkowując się do zgłaszanych w toku postępowania twierdzeń i wniosków stron reprezentujących inne interesy. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest przez sądy administracyjne z punktu widzenia zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153, poz. 1269, z późn. zm.). W przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja lub postanowienie naruszają przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, lub naruszają prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też naruszają przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy - Sąd uchyla decyzję lub postanowienie na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm., zwanej dalej jako: P.p.s.a.). Zauważyć należy także, iż stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, iż nie odpowiada ono prawu. Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż podnoszone przez skarżących. Przyjdzie przypomnieć, że bezsporne w niniejszej sprawie jest, iż Burmistrza Miasta Brzegu postanowieniem z dnia 6 lutego 2012 r. stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na "Przebudowie Małej Elektrowni Wodnej [...] ul. [...]" oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodny z art. 66 ww. ustawy, ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na chronione gatunki zwierząt zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną, w tym oddziaływania skumulowanego. W pouczeniu postanowienia organ poinformował, że na wydany akt przysługuje stronom zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w terminie 7 dni od dnia doręczenia. Włączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru potwierdzają doręczenie postanowienia inwestorce H. Z., Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej, “B" S.A, B. I H. W., M. Z., pełnomocnikom “C" sp. z o.o. z [...] oraz B. i Z. K. Postanowienie nadane zostało u operatora pocztowego w dniu 7 lutego 2012 r., a doręczenie postanowienia stronom nastąpiło w przedziale od 9 do 13 lutego 2012 r. Z akt administracyjnych wynika także, co uszło uwadze Kolegium, że Burmistrz Miasta Brzegu w dniu 7 lutego 2012 r. wydał kolejne postanowienie, na podstawie art. 69 ust. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, o zawieszeniu ww. postępowania do czasu przedłożenia przez wnioskodawczynię H. Z. raportu o oddziaływaniu na środowisko. Za stronę postępowania uznał H. Z., Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, “B" S.A., B. I H. W., M. Z., B. i Z. K. oraz “C" sp. z o.o. z [...], reprezentowaną przez pełnomocników A. R. i B. W. Włączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru potwierdzają doręczenia postanowienia ww. podmiotom, oprócz H. Z. oraz B. i Z. K. Doręczenie postanowienia o zawieszeniu postępowania wymienionym osobom nastąpiło w dniach od 10 do 14 lutego 2012 r. W świetle powyższego stanu faktycznego ocenę niniejszej sprawy należy poprzedzić kilkoma uwagami natury ogólnej odnoszącymi się do postanowień K.p.a. oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w kontekście których dokonana będzie kontrola zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z art. 40 § 1 K.p.a. "Pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi." Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika (§ 2). Należy odnotować, że na zasadzie art. 126 do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109 -113 (...) K.p.a. Po myśl zaś art. 109 §1 K.p.a. decyzję doręcza się stronom na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej, a w przypadkach wymienionych w art. 14 § 2 decyzja może być stronom ogłoszona ustnie (§ 2). Poza tym należy pamiętać, że w świetle art. 101 K.p.a. o zawieszeniu postępowania albo podjęciu postępowania należy powiadomić wszystkie strony uczestniczące w postępowaniu głównym. Z kolei według art. 110 K.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. W tym miejscu trzeba dostrzec, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany jest pogląd, który w pełni podziela tut. Sąd, że w przypadku doręczenia decyzji (postanowienia) jednej ze stron postępowania, to decyzja (postanowienie) ta weszła do porządku prawnego w odniesieniu do pozostałych stron i wobec nich jest decyzją istniejącą, a organ jest nią związany (por. wyrok NSA z 19 maja 2006 r., I OSK 1176/05, LEX nr 236587, wyrok WSA w Opolu z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Op 582/12, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Poza tym w świetle podjętego przez organ I instancji postanowienia o zawieszeniu postępowania, trzeba odnotować, że przepis art. 69 ust. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku obliguje organ do zawieszenia postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, ale stosownie do ust. 5 ww. ustawy na postanowienie to nie przysługuje zażalenie. Odnosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że organ I instancji jeszcze przed wprowadzeniem do obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia z dnia 6 lutego 2012 r., czyli przed doręczeniem tego aktu stronom, zawiesił postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach postanowieniem z dnia 7 lutego 2012 r. Takim działaniem organ I instancji dopuścił się istotnego naruszenia prawa, co umknęło uwadze Kolegium. Zdaniem Sądu, zawieszenie postępowania powinno nastąpić dopiero po stwierdzeniu, że na postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej nie złożono zażalenia, a więc, że stało się ono ostateczne. Wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania w przedmiotowej sprawie już w następnym dniu po wydaniu postanowienia stwierdzającego obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej, a następnie doręczenie go w dniu 10 lutego 2012 r. jednej ze stron postępowania spowodowało, że w tej dacie postanowienie o zawieszeniu postępowania weszło do obiegu prawnego, a co za tym idzie wywołało skutki prawne przewidziane przepisem art. 103 K.p.a., zgodnie z którym zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie (por. teza 1 zd. 2 Komentarza do art. 103 B. Adamiak, J. Borkowski – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2008, str. 468). Trzeba przypomnieć, że na zasadzie art. 69 ust. 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku na to postanowienie nie przysługuje zażalenie, dlatego wiąże ono organ z chwilą doręczenia tegoż aktu jednej ze stron postępowania. Natomiast postanowienie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla omówionego przedsięwzięcia weszło do obiegu prawnego 9 lutego 2012 r. Termin do wniesienia zażalenia na postanowienia według art. 141 § 2 K.p.a. wynosi 7 dni i jest liczony od daty doręczenia postanowienia stronie. Siedmiodniowy termin do zaskarżenia postanowienia z dnia 6 lutego 2012 r. rozpoczął swój bieg od 9 lutego 2012 r., a już w dniu 10 lutego 2012 r. weszło do obiegu prawnego postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania. Wobec tego w niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostało przez organ I instancji skutecznie zawieszone do czasu przedłożenia przez wnioskodawczynię raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Z lektury akt nie wynika aby to postępowanie zostało podjęte. Trwający niespornie stan zawieszenia postępowania, obligował organ odwoławczy do powstrzymania się przed podejmowaniem wszystkich - poza wyraźnie przewidzianymi w art. 102 K.p.a. - czynności, do czasu podjęcia postępowania. Ostatnio przywołany przepis określa czynności jakie organ w tym stadium zobowiązany jest podejmować i są to czynności niezbędne w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, w ww. ramach nie mieści się nadawanie biegu zażaleniu na postanowienie. Z powyższego wynika, że zawieszenie postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obligowało Kolegium do powstrzymania się przed podejmowaniem jakichkolwiek rozstrzygnięć, do czasu podjęcia postępowania. Tymczasem organ odwoławczy wydał orzeczenie w postępowaniu które było zawieszone, a więc wbrew istocie instytucji zawieszenia postępowania. Zaakcentować raz jeszcze trzeba, że w czasie zawieszonego postępowania sprawa nie ma biegu. Oznacza to, że w dniu 23 lutego 2012 r. kiedy skarżący złożyli zażalenie nie upłynął jeszcze termin do jego złożenia, stąd Kolegium, wydając zaskarżone postanowienie 7 września 2012 r. naruszyło przepisy postępowania. Stwierdzone przez Sąd naruszenie niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy, co spełnia przesłanki przewidziane w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. stanowiące podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Na koniec nadmienić należy, że Sąd badał legalność zaskarżonego postanowienia nie badał natomiast czy skarżący posiadają interes prawny uprawniający ich do zaskarżenia postanowienia stwierdzającego konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na "Przebudowie Małej Elektrowni Wodnej [...] ul. [...]". Z przedstawionych powyżej przyczyn orzeczono, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. Orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia oparto o art. 152 P.p.s.a, zaś o zwrocie na rzecz skarżących kosztów postępowania, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. ----------------------- 2

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło