II SA/Op 215/13

PostanowienieWSA w Opolu2013-08-06

Skład orzekający: Anna Misiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niewidoma ze znacznym stopniem niepełnosprawności, utrzymująca się z zasiłków społecznych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że sytuacja materialna skarżącego, który jest osobą niewidomą ze znacznym stopniem niepełnosprawności, niezdolną do pracy i utrzymującą się z zasiłków społecznych, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sąd oparł się na dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, które potwierdzały jego trudną sytuację materialną i zdrowotną, wskazując, że nawet przy uwzględnieniu okresowych dochodów, nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący R. S., osoba niewidoma z pierwszą grupą inwalidzką, wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie zasiłku celowego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z uwagi na swoją niepełnosprawność i trudną sytuację materialną. Wniosek ten został początkowo pozostawiony bez rozpoznania z powodu braku urzędowego formularza, jednak skarżący uzupełnił braki, składając wypełniony formularz. W uzasadnieniu wskazał na swoje dochody z zasiłków społecznych i brak majątku.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla R. S. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 lutego 2013 r., nr [...], w przedmiocie zasiłku celowego na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia : ustanowić dla R. S. adwokata. R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 lutego 2013 r., nr [...], w przedmiocie zasiłku celowego. W skardze poprosił o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu, ponieważ jest osobą niewidomą. Wniosek ten z uwagi na nieprzesłanie go przez skarżącego, na wezwanie referendarza sądowego na wymaganym urzędowym formularzu, został zarządzaniem referendarza z dnia 29 maja 2013 r. pozostawiony bez rozpoznania. Na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2013 r., skarżący ponowił ten wniosek. W związku z tym skarżący został pouczony, stosownie do art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn zm.), zwanej dalej P.p.s.a., o obowiązku złożenia wniosku na urzędowym formularzu wg ustalonego wzoru. Skarżący złożył wypełniony formularz wniosku w dniu 1 sierpnia 2013 r. W uzasadnieniu wniosku skarżący napisał, że jest osobą niewidomą z pierwszą grupą inwalidzką. Podał, że zamieszkuje sam, nie posiada żadnego majątku ruchomego, czy nieruchomego. Według jego oświadczenia złożonego w rubryce nr 10 wniosku, obecnie ma on jedynie dochód z tytułu zasiłku stałego w kwocie 389 zł miesięcznie. Skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Według natomiast art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest wstanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Referendarz sądowy nie wzywał skarżącego do wykazania dodatkowych informacji odnośnie jego sytuacji materialnej, uznał bowiem, że z uwagi na względy ekonomii procesowej, posłuży się dokumentami znajdującymi się w załączonych do sprawy aktach administracyjnych, jako wystarczającymi do jej uprawdopodobnienia. Jak przyjęło się natomiast w orzecznictwie sądowym sąd jest uprawniony do oceny sytuacji finansowej strony w oparciu o zawarte we wniosku oświadczenie strony i dowody przedstawione przez nią w konkretnej sprawie, a także o fakty znane sądowi z urzędu, np. okoliczności wynikające z dokumentów zawartych w aktach innych postępowań z udziałem wnioskodawcy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2010 r., sygn. akt I GZ 360/10, System Informacji Prawnej Lex nr 741357). Dokumenty te to m.in. dane z oceny sytuacji osoby przez pracownika socjalnego z dnia 16 października 2012 r. Wynika z niej, że skarżący mieszka sam w jednopokojowym mieszkaniu z kuchnią i łazienką, mieszkanie jest kwaterunkowe i wymaga remontu, jest niepełnosprawny w stopniu znacznym z powodu wzroku, niezdolny do pracy. Utrzymuje się jedynie z pomocy społecznej, w tym z zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł miesięcznie oraz z zasiłku stałego w kwocie 389 zł miesięcznie, nie otrzymuje alimentów od dzieci. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się decyzja z dnia 1 października 2012 r., o przyznaniu mu zasiłku stałego w kwocie 389 zł. W aktach administracyjnych znajduje się też orzeczenie o stopniu niepełnosprawności skarżącego z dnia 8 listopada 2011 r., wydane na stałe, stwierdzające, że ma on znaczny stopień niepełnosprawności, jest niezdolny do pracy, wymaga on pomocy innej osoby i instytucji, rehabilitacji itp. Jest także karta leczenia szpitalnego z 2011 r., o leczeniu go na oddziale okulistyki oraz karta świadczeń rodziny za okres od 1 stycznia 2012 r. do 25 października 2012 r. Z tej ostatniej wynika że skarżący w okresie całego roku 2012 r. otrzymał ze świadczeń z opieki społecznej kwotę 8871.84 zł z tytułu rożnego rodzaju zasiłków, w tym na pokrycie kosztów remontu mieszkania. Podział tej kwoty przez 12 miesięcy w roku, daje łączną kwotę dochodu w ubiegłym roku z opieki społecznej skarżącego 739,32 zł miesięcznie. W ocenie referendarza, należy stwierdzić, bez głębszej analizy wydatków skarżącego, że nawet, gdyby przyjąć, że skarżący okresowo osiąga dochód na poziomie 739,32 zł, to kwota ta nie pozwala na uznanie, że jest on w stanie ponieść pełne koszty postępowania bez uszczerbku swojego utrzymania koniecznego. Szczególnie, że jest osobą trwale niepełnosprawną, niezdolną do podjęcia pracy. Sytuacja materialna skarżącego uprawnia go zatem do przyznania mu prawa pomocy w zakresie przez niego żądanym, wobec czego referendarz sądowy postanowił ustanowić dla niego adwokata. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło