II SA/Op 218/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz – spr. Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Górska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi C. Ż., J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. W dniu 7 lipca 2006 D. G. złożył w Urzędzie Miejskim w Z. wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku chlewni głebokościółkowej o obsadzie trzody chlewnej do 26 DJP, płyty gnojowej, zbiornika na gnojówkę, silosu BIN 60 oraz drogi wewnętrznej technologicznej na terenie działek nr A, B, C z mapy [...], obręb [...], stanowiących własność wnioskodawcy. Wobec braków formalnych wniosku D.G. pismem z dnia 12 lipca 2006 r. został wezwany do ich usunięcia, m.in. poprzez przedłożenie poświadczonej przez właściwy organ kopii mapy ewidencyjnej z zaznaczonym przebiegiem granic terenu objętego wnioskiem oraz wskazaniem obszaru, na który planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Ponadto wnioskodawca zobowiązany został do podania szczegółowych informacji o planowanym przedsięwzięciu stosownie do treści art. 49 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.). Wobec uzupełnienia przez D. G., w dniu 21 lipca 2006 r., wniosku zgodnie z wezwaniem, Burmistrz Z. pismem z dnia 27 lipca 2006 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania. Następnie organ I instancji pismami z dnia 28 lipca 2006 r. zwrócił się do Starosty [...] oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. o wydanie opinii w sprawie sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko planowanego przez D. G. przedsięwzięcia oraz co do zakresu tego raportu, powołując się na treść przepisu § 3 pkt 90 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). W odpowiedzi z dnia 10 sierpnia 2006 r. Starosta wyraził opinię o potrzebie sporządzenia raportu o oddziaływaniu planowanego przez D. G. przedsięwzięcia na środowisko, którego zakres powinien być wyznaczony treścią przepisu art. 52 Prawa ochrony środowiska. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S., odpowiadając na wezwanie Burmistrza, w postanowieniu z dnia 7 sierpnia 2006 r., wniósł o nałożenie na wnioskodawcę obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, podobnie jak Starosta powołując się na przepis art. 52 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Burmistrz Z. w dniu 16 sierpnia 2006 r. wydał postanowienie, w którym nałożył na D. G. obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko, którego zakres powinien być zgodny z treścią art. 52 ust. 1 i ust. 3 Prawa ochrony środowiska. W uzasadnieniu organ I instancji, powołując się na treść § 3 pkt 90 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r., uznał, iż planowane przedsięwzięcie zalicza się do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. W załączeniu do pisma z dnia 26 września 2006 r. wnioskodawca przedłożył w Urzędzie Miejskim w Z. trzy egzemplarze raportu o oddziaływaniu jego inwestycji na środowisko. Raport został sporządzony we wrześniu 2006 r. przez Zespół z firmy A S.A. w G., w osobach mgr inż. B. B., mgr inż. D. M. i mgr inż. R. P. W raporcie uwzględniającym stan istniejący na nieruchomości objętej planowanym przedsięwzięciem oraz stan projektowany, określono dwa warianty przedsięwzięcia. Wariant zerowy polegał na odstąpieniu od realizacji przedsięwzięcia (ten wariant uznano za najkorzystniejszy z punktu widzenia ochrony środowiska), wariant projektowany zmierzał natomiast do przeprowadzenia inwestycji zgodnie z projektem wnioskodawcy. W raporcie zaznaczono, iż wariant projektowany będzie wywierał oddziaływanie na środowisko na środowisko związane z budową przedsięwzięcia oraz istnieniem przedsięwzięcia, a tym samym z uciążliwością zapachową oraz emisją substancji w postaci: odpadów, ścieków oraz hałasu. Jednak rozmiar, lokalizacja, a także przewidywane do zastosowania nowoczesne rozwiązania techniczne przedsięwzięcia zagwarantują, iż żadne z oddziaływań nie będzie miało znaczącego charakteru. Dokonując szczegółowej analizy skutków wykonania inwestycji zarówno w okresie jej realizacji, jak i w okresie funkcjonowania, w raporcie wskazano, że w zakresie wpływu przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie ludzi, w szczególności oddziaływania na powietrze, zasadniczym źródłem emisji odorów do atmosfery będzie system wentylacyjny planowanej chlewni, a także niezorganizowane źródła emisji takie jak płyty gnojowe i zbiorniki na gnojówkę. Ze źródeł tych do powietrza będą emitowane głównie amoniak i siarkowodór, jak również fenol. Raport, uwzględniwszy warunki klimatyczne i meteorologiczne, w szczególności prędkość wiatru, pionowy gradient temperatury oraz kierunek przepływu mas powietrza, a nadto zobrazowaną w formie graficznej oraz w formie danych anemometrycznych różę wiatrów, zawierał stwierdzenie, iż stężenia maksymalne jednogodzinne oraz stężenia średnioroczne amoniaku nie przekroczą dopuszczalnych wartości. W zakresie oddziaływania na środowisko raport obejmował także analizę kwestii gospodarki wodno – ściekowej, gospodarki odpadami, wpływu inwestycji na klimat akustyczny, jak również wpływ na środowisko gruntowo – wodne. Odnośnie ostatniego zagadnienia podkreślono, że inwestor przewidział wystarczające rozwiązania zapewniające ochronę środowiska gruntowo – wodnego, ze szczególnym uwzględnieniem podziemnych zasobów wód pitnych. Raport zawierał także uwagę, że przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na świat roślinny i zwierzęcy, budowa chlewni nie wywoła także zmian w zakresie walorów krajobrazowych, ponieważ sąsiadująca zabudowa ma podobny rolniczy i gospodarczy charakter. W ocenie autora reportu inwestycja nie będzie oddziaływać również na dobra materialne sąsiadów oraz na chronione zabytki. Raport nie przewidywał nadto, aby zamierzona budowla miała wpływ na wystąpienie zagrożeń elektromagnetycznym promieniowaniem niejonizującym. W podsumowanie raportu wskazano, że budowa i eksploatacja analizowanego gospodarstwa w K. po jego rozbudowie, przy rozwiązaniach przyjętych w koncepcji, nie spowoduje pogorszenia stanu środowiska, a jego oddziaływanie na środowisko będzie miało charakter lokalny. W części posumowania dotyczącej wpływu przedsięwzięcia na powietrze atmosferyczne stwierdzono, iż na całym obszarze obliczeniowym nie będą występować przekroczenia dopuszczalnych wartości odniesienia (dla amoniaku, siarkowodoru oraz fenolu). Powyższy raport w październiku 2006 r. uzupełniono aneksem, w którym przede wszystkim poddano ocenie kwestię gospodarki nawozami naturalnymi. Na podstawie przeprowadzonych analiz stwierdzono, iż powstające w gospodarstwie obornik i gnojówka będą zasadniczo gromadzone w odpowiednich, szczelnych zbiornikach, a następnie okresowo, dwa, trzy razy do roku wywożone na pola uprawne stanowiące własność inwestora. Zaznaczono, iż nawet przy przyjęciu – stosowanie do treści rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych (Dz. U. 2003 r. Nr 4, poz. 44) – że grunty wnioskodawcy stanowią obszar szczególnie narażony na odpływ azotu ze źródeł rolniczych, porównanie ich areału oraz przewidywanych ilości wytworzonej gnojówki i obornika, wskazuje, iż maksymalne roczne dawki nawozów naturalnych nie zostaną przekroczone, a co za tym idzie gospodarka nawozami naturalnymi nie będzie oddziaływać na środowisko. Uczyniono jednak uwagę, że na glebach o wysokim poziomie wody gruntowej, nie zaleca się stosowania nawozów naturalnych w formie płynnej, takich jak gnojówka. Aneks zawierał także wyjaśnienie, iż w związku z tym, że inwestor nie przewiduje innej lokalizacji planowanej chlewni, w raporcie ograniczono się do przedstawienia tylko dwóch wariantów zamierzonego przedsięwzięcia. W aneksie dokonano również ponownego rozpatrzenia problemu możliwych konfliktów społecznych i stwierdzono, że ze względu na niewielką odległość inwestycji od zabudowy mieszkalnej, a przy tym niekorzystny rozkład róży wiatrów, magazynowanie obornika i gnojówki oraz okresowe wywożenie ich na pola uprawne, może wywołać protesty mieszkańców z uwagi na przykre zapachy. Autor aneksu zauważył jednak, że zdolność wyczuwania zapachów przez ludzi ma charakter subiektywny i zmienny, a wrażliwość z upływem czasu ulega zmniejszeniu. Uciążliwości zapachowe nie zostały poddane badaniom, które usystematyzowałyby dopuszczalne stężenia odoru w powietrzu, w związku z czym przedmiotem analizy mogły być jedynie substancje normowane, tj. amoniak, siarkowodór i fenol, których emisja z planowanego przedsięwzięcia nie przekroczy dopuszczalnych wartości. Podsumowanie aneksu zawierało stwierdzenie, że prawidłowe zaprojektowanie inwestycji gwarantuje, że uciążliwości zapachowe zostaną w znacznym stopniu ograniczone. Pismem z dnia 11 października 2006 r. Burmistrz powiadomił pozostałe strony o postępowaniu wszczętym na podstawie wniosku D. G. Następnego dnia, tj. 12 października 2006 r. na podstawie art. 53 Prawa ochrony środowiska, zapewniając możliwość udziału społeczeństwa w przedmiotowym postępowaniu, ogłosił, że w publicznie dostępnym wykazie został zamieszczony wniosek D. G. o wydanie decyzji, z którym osoby zainteresowane mogą się zapoznać i w terminie 21 dni, tj. do dnia 2 listopada 2006 r., składać Burmistrzowi uwagi i wnioski. Powyższe zostało zamieszone na tablicy ogłoszeniowej Urzędu Miejskiego, na sołeckich tablicach ogłoszeń oraz na internetowej stronie Biuletynu Informacji Publicznej. Jednocześnie, stosownie do postanowień przepisu art. 106 § 1 K.p.a., Burmistrz wystąpił w dniu 11 października 2006 r. do Starosty [...] oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. o uzgodnienie warunków realizacji zamierzonego przedsięwzięcia, o czym ogłoszono publicznie. Uzgodnienie to nastąpiło na mocy postanowienia Starosty z dnia 30 października 2006 r. oraz postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 31 października 2006 r. W dniu 27 października 2006 r. do Urzędu Miejskiego w Z. wpłynęło pismo podpisane przez właścicieli nieruchomości sąsiadujących z działkami objętymi przedsięwzięciem, w którym sprzeciwili się oni tej inwestycji, podnosząc iż uciążliwe odory znacząco wpłyną na jakość ich życia. W tym stanie rzeczy organ I instancji wyznaczył na dzień 4 grudnia 2006 r. rozprawę administracyjną, o której zawiadomił publicznie obwieszczeniem z dnia 7 listopada 2006 r. W trakcie rozprawy wypowiadał się m.in. współautor raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2006 r., Burmistrz po przeprowadzeniu rozprawy i mając na uwadze zastrzeżenia stron zgłoszone w toku postępowania, zobowiązał wnioskodawcę do wykonania badań (pomiarów) celem ustalenia faktycznej wielkości emisji zanieczyszczeń w zakresie amoniaku, siarkowodoru i fenolu u źródła w istniejącym już gospodarstwie rolnym stanowiącym własność D. G., z uwzględnieniem kumulowania się emisji faktycznej i emisji z chlewni projektowanej. Zażalenie od powyższego postanowienia złożył w dniu 13 grudnia 2006 r. D. G., wskazując, iż organ I instancji nie podał żadnej podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia, a przepisy Prawa ochrony środowiska, ani rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r., nie przewidują trybu uzupełniania raportu aneksem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem z dnia [...], nr [...], uwzględniając zarzuty podniesione w odwołaniu, uchyliło rozstrzygnięcie Burmistrza Z. w całości, wskazując, iż przy jego wydaniu organ I instancji naruszył przepisy prawa procesowego, tworząc procedurę nieznaną ustawie. Organ I instancji, pismem z dnia 23 maja 2007 r., zawiadomił wnioskodawcę o przysługującym mu prawie wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pozostałe strony postępowania o powyższym uprawnieniu zostały powiadomione poprzez obwieszczenie. Wnioskodawca w piśmie z dnia 25 maja 2007 r. wskazał, że istnieją tylko dwa warianty zakończenia postępowania, albo nie uzyska on zezwolenia na dokonanie zamierzonego przedsięwzięcia i wówczas zaplanowany przez niego rozwój i modernizacja gospodarstwa rolnego zostaną zatamowane ze szkodą dla młodego rolnika, albo też wniosek zostanie uwzględniony w całości. W opinii D. G. niemożliwym było uwzględnienie postulatów mieszkańców sąsiednich działek, domagających się, aby planowana inwestycja została usytuowana, na innej nieruchomości stanowiącej jego własność, a położonej w większej odległości od zabudowań mieszkalnych, ponieważ pozostałe jego nieruchomości nie spełniają wymogów przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) Występujący jako strony postępowania właściciele nieruchomości sąsiadujących z działką objętą zamierzonym przedsięwzięciem, w piśmie z dnia 14 czerwca 2007 r., podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wspólnie sprzeciwili się uwzględnieniu wniosku. Decyzją z dnia [...], nr [...] Burmistrz Z., na podstawie art. 46a ust. 1 i ust. 7 pkt 4 oraz art. 56 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, określił dla D. G. środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia. Ustalony został rodzaj oraz miejsce realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, z uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich w zakresie emisji hałasu, zanieczyszczeń powietrza, gospodarki wodno – ściekowej oraz wpływu na środowisko gruntowo – wodne, jak również w zakresie emisji elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego oraz gospodarki odpadami, ochrony środowiska roślinnego i zwierzęcego, walorów krajobrazowych, gleb oraz powierzchni ziemi, a także ochrony zabytków. Decyzja określała nadto szczegółowe wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym, m.in. w kwestii gromadzenia ścieków, gnojówki oraz obornika w szczelnych zbiornikach, jak również umieszczania źródeł hałasu w specjalnie wydzielonych pomieszczeniach oraz ustalenia wpływu obiektu budowlanego na środowisko, zdrowie ludzi i obiekty sąsiednie. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji ustalił, że dla działek, na których posadowione ma być planowane przedsięwzięcie nie został sporządzony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a warunki realizacji inwestycji zostały uzgodnione przez właściwe organy: ochrony środowiska oraz państwowej inspekcji sanitarnej. Burmistrz wyjaśnił, iż w związku ze stwierdzeniem braku planu zagospodarowania przestrzennego, nie było możliwości uwzględnienia postulatów właścicieli sąsiednich nieruchomości, w zakresie zmiany lokalizacji przedsięwzięcia i wyprowadzenia go poza obszar zwartej zabudowy, na inną działkę należącą do wnioskodawcy, ponieważ żadna inna nieruchomość D. G. nie spełnia wymagań opisanych w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ podkreślił także, iż z wykonanych w toku postępowania obliczeń wynika, że emisja zanieczyszczeń do powietrza z obiektów hodowli trzody chlewnej nie będzie przekraczać dopuszczalnych norm, a wobec braku odpowiednich przepisów wykonawczych, w obowiązującym stanie prawnym nie ma możliwości ustalenia dopuszczalnych wartości substancji zapachowych w powietrzu oraz oceny powietrza pod względem jakości zapachowej. Burmistrz wyjaśnił ponadto, iż nie odnosił się do zarzutu stron postępowania dotyczącego utraty wartości nieruchomości położonych w sąsiedztwie planowanej inwestycji, ponieważ decyzja dotyczy tylko środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia. Integralną częścią decyzji stanowił ponadto załącznik opisowy zawierający szczegółową charakterystykę przedsięwzięcia. O podjęciu rozstrzygnięcia wnioskodawca został powiadomiony osobiście, pozostałe natomiast strony poprzez publiczne ogłoszenie. Od decyzji zostały wniesione dwa odwołania. Pierwsze z dnia 20 lipca 2008 r. podpisała grupa mieszkańców, właścicieli działek położonych w pobliżu inwestycji. Odwołujący się zgłosili zastrzeżenia odnośnie lokalizacji budowli związanych z hodowlą trzody chlewnej w tak bliskiej odległości od ich zabudowań mieszkalnych, z uwagi na znaczne pogorszenie jakości i warunków życia, w tym negatywne oddziaływanie na stan zdrowia. Ponownie podkreślili, iż takie sąsiedztwo wpłynie na spadek wartości ich nieruchomości. Skarżący wskazali także na regulacje prawne w krajach Unii Europejskiej, gdzie wypracowano normy i metody obiektywnego pomiaru stężenia zapachowego w próbce gazowej. Skarżący powołali się na treść art. 47 Prawa ochrony środowiska, który stanowi, iż w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia m.in. bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia nie tylko na środowisko ale także zdrowie i warunki życia ludzi oraz dobra materialne, a co za tym idzie, ich zarzut odnośnie spadku wartości nieruchomości powinien być uwzględniony. Drugie odwołanie zostało złożone w dniu 23 lipca 2007 r. przez C. Ż. oraz J. W., którzy wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący podnieśli, że rozstrzygnięcie organu I instancji zostało oparte tylko na sporządzonym przez samego wnioskodawcę raporcie, który nie został poddany jakiejkolwiek weryfikacji. Ponadto zarzucili, iż naruszając przepis art. 42 Prawa ochrony środowiska, decyzja nie zawiera żadnych prognoz co do oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Skarżący wskazali nadto, iż organ nie przeprowadził analizy wpływu inwestycji na stosunki wodne oraz zaopatrzenie miejscowej ludności w wodę. O wniesieniu powyższych odwołań poinformowano poprzez obwieszczenie z dnia 24 lipca 2007 r. Na podstawie zlecenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, wydanego w oparciu o treść art. 136 K.p.a., Burmistrz, pismem z dnia 20 listopada 2006 r., wezwał D. G. do uzupełnienia informacji zawartych w przedłożonym przez niego raporcie, poprzez przeniesienie izolinii stężeń amoniaku przedstawionych na rysunkach zawartych w raporcie, na kopię mapy zasadniczej, o czym ogłoszono publicznie. Wnioskodawca wykonał powyższe wezwanie w dniu 28 grudnia 2007 r. W dniu [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wydało decyzję nr [...], na mocy której umorzyło postępowanie odwoławcze wszczęte odwołaniem wniesionym w dniu 20 lipca 2008 r. przez grupę mieszkańców działek sąsiadujących z terenem zamierzonej inwestycji, z wyjątkiem W. G., Z. i E. S., L. i M. D. oraz J. K., którzy zostali uznani za strony postępowania. W uzasadnieniu organ podał, że nie zostało ustalone, aby pozostałe osoby, których podpisy widniały na złożonym odwołaniu, były właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości sąsiednich, lub położonych w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia. Wobec tego osobom tym nie przysługuje statut strony postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a., a co za tym idzie osoby te nie były uprawnione do składania odwołania w przedmiotowej sprawie. W tym samym dniu organ odwoławczy wydał także drugą decyzję nr [...], w której po rozpatrzeniu odwołań C. Ż., J. W., W. G., Z. i E. S., L. i M. D. oraz J. K., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, iż postępowanie przed organem I instancji było prowadzone z zachowaniem przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150). W ocenie Kolegium, organ I instancji, zgodnie z treścią art. 56 ust. 2 ustawy, wyczerpująco określił środowiskowe uwarunkowania planowanej inwestycji, jak również sporządził – stosownie do treści art. 56 ust. 3 ustawy – załącznik do decyzji w postaci charakterystyki przedsięwzięcia. W opinii organu odwoławczego, uchybienie w postaci braku podpisu na wskazanym załączniku, nie mogło skutkować koniecznością uchylenia decyzji. Następnie Kolegium wskazało, że uzasadnienie decyzji spełnia wymogi wskazane w treści art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 56 ust. 3 Prawa ochrony środowiska. Zawiera skrupulatny opis przebiegu postępowania, omówienie regulacji prawnych mających zastosowanie w sprawie, a także ustosunkowuje się do uwag i wniosków zgłoszonych przez uczestników postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło również, iż Burmistrz poprawnie ustalił krąg stron postępowania, posiłkując się w tym zakresie danymi zawartymi w raporcie przedstawionym przez wnioskodawcę, w szczególności rozmieszczeniem izolinii maksymalnych i średnich stężeń amoniaku. Za prawidłowe zostało uznane także zastosowanie przez organ I instancji przepisów art. 46 a ust. 5 ustawy oraz art. 49 K.p.a., na podstawie których strony postępowania, których liczba przekroczyła dwadzieścia osób, były powiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organu przez obwieszczenie, umieszczanie na odpowiednich tablicach ogłoszeń oraz w internecie. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, iż organ I instancji zapewnił społeczeństwu – stosownie do treści art. 53 ustawy – możliwość udziału w postępowaniu, m.in. poprzez podanie do publicznej wiadomości, zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy, informacji o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie miejsce i 21-dniowy termin ich składania. Organ odwoławczy podkreślił, iż Burmistrz stosując powyższe przepisy, a także przeprowadzając rozprawę administracyjną, wypełnił zasadę postępowania administracyjnego wyrażoną w przepisie art. 10 K.p.a. Kolegium podzieliło stanowisko, według którego nie zachodziły podstawy do wydania decyzji odmownej, takie jak niezgodność lokalizacji inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 56 ust. 1 ustawy), czy też odmowa dokonania uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez właściwe organy w trybie art. 48 ust. 2 ustawy, lub brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie niż przez niego zaproponowany (art. 55 ustawy). Odnośnie ostatniej kwestii organ odwoławczy stwierdził, iż Burmistrz prawidłowo odstąpił od uwzględnienia wniosku skarżących, ponieważ przywołany przepis art. 55 ustawy dopuszczając możliwość wskazania przez Burmistrza innego wariantu realizacji przedsięwzięcia objętego wnioskiem, nie uprawnia go do zaproponowania zmiany usytuowania inwestycji. Taka modyfikacja, w ocenie organu, prowadziłaby w konsekwencji do niedopuszczalnej zmiany przedmiotu postępowania, podczas gdy celem umożliwienia organowi przedstawienia odrębnego wariantu jest ewentualna zmiana rozwiązań o charakterze technicznym i technologicznym. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach, Kolegium podniosło, iż samo wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest równoznaczne z przystąpieniem do realizacji planowanej inwestycji, a co za tym idzie nie prowadzi na tym etapie do utraty, przez działki sąsiadujące z planowaną inwestycją, ich wartości. Organ wyjaśnił także, że wbrew zarzutom stron zaskarżona decyzja zawiera określenie szczegółowych wymagań w zakresie gospodarki wodno – ściekowej oraz wpływu na środowisko gruntowo – wodne, a podkreślana przez skarżących uciążliwość zapachowa zostanie zniwelowania poprzez odpowiednie gromadzenie obornika oraz gnojówki. Organ odwoławczy zauważył nadto, że zagadnienie przeciwdziałania emisji przykrych zapachów nie zostało przez ustawodawcę uregulowane. Skargę złożyli C. Ż. oraz J. W. Wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji w oparciu o treść przepisu art. 11 Prawa ochrony środowiska lub na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Skarżący podnieśli, iż wbrew treści art. 47 pkt 1 lit. a) i b) Prawa ochrony środowiska decyzja Burmistrza nie uwzględnia bezpośredniego i pośredniego wpływu przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi oraz dobra materialne, podczas gdy sąsiedztwo inwestycji będzie oddziaływać na stan zdrowia okolicznych mieszkańców oraz na obniżenie wartości ich nieruchomości. Zarzucili, iż decyzja narusza przepis art. 53 w zw. z art. 56 ust 1b pkt 3) ustawy, ponieważ organ wydając ją nie miał względu na wyniki postępowania przeprowadzonego z udziałem społeczeństwa. Rezultat konsultacji społecznej, w ocenie skarżących, został uznany przez ustawodawcę za element równie ważny jak raport, który powinien być brany pod uwagę przez organ przy wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdy tymczasem w niniejszej sprawie organ ograniczył się jedynie do weryfikacji raportu przedstawionego przez wnioskodawcę. Skarżący wskazali także, iż owa weryfikacja raportu została przeprowadzona pobieżnie, ponieważ pomimo zaistnienia takiej potrzeby Burmistrz, naruszając przepis art. 84 § 1 K.p.a., nie powołał biegłego, który w zakresie swej specjalizacji określiłby zasięg i intensywność oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Konsekwencją niezastosowania w sprawie art. 84 § 1 K.p.a. w ocenie skarżących było naruszenie przepisu art. 52 ustawy Prawo ochrony środowiska w ten sposób, iż decyzja opierała się na niekompletnym raporcie sporządzonym przez wnioskodawcę, w którym nie przeprowadzono analizy róży wiatrów oraz wpływu oddziaływania odoru gnojowicy trzody chlewnej na ludzi oraz ich dobra materialne. Zdaniem C. Ż. oraz J. W., przepis art. 84 § 1 K.p.a. został naruszony również z tego względu, iż organ nie powołał biegłego rzeczoznawcy, który określiłby wpływ realizacji przedsięwzięcia na wartość sąsiadujących z nim działek. Zarzucili, że Kolegium dokonało nieprawidłowej interpretacji art. 55 ustawy, przyjmując błędnie, iż umożliwienie organowi wskazania innego wariantu przedsięwzięcia nie odnosi się do jego lokalizacji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o oddalenie skargi. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi, stwierdził po pierwsze, iż w sprawie nie było potrzeby powoływania biegłego specjalisty ponieważ zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający dla dokonania rzetelnej oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Organ odwoławczy podkreślił także, iż raport złożony przez wnioskodawcę spełniał wszelkie wymogi, określone w przepisie art. 52 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. W ocenie Kolegium fakt, iż przepis art. 52 ust. 1 pkt 3 ustawy przewiduje konieczność przedstawienia w raporcie trzech wariantów przeprowadzenia zamierzonego przedsięwzięcia, podczas gdy w sprawie wnioskodawca ustalił tylko dwa, nie wpływa na prawidłowość raportu, ponieważ wariant proponowany przez D. G. jest jednocześnie wariantem najkorzystniejszym dla środowiska. Ustosunkowując się do kwestii związanej z koniecznością zmiany lokalizacji inwestycji i usytuowania jej poza terenem zabudowy, organ odwoławczy wskazał, że formułowanie wariantów związanych z umiejscowieniem przedsięwzięcia odnosi się jedynie do inwestycji drogowych. Burmistrz nie miał wiec możliwości wystąpienia z inną propozycją lokalizacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta odpowiada wymogom prawa. Materialną podstawę rozstrzygania, w chwili podejmowania decyzji przez organ odwoławczy, stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz.150). W dacie rozstrzygania przez organ pierwszej instancji jednolity tekst ustawy – Prawo ochrony środowiska opublikowany był w Dzienniku Ustaw z 2006 r. Nr 129, poz.902. W zakresie regulacji odnoszących się do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, pomiędzy stanami prawnymi obowiązującymi w datach wydania decyzji przez organy administracyjne pierwszej i drugiej instancji, wystąpiła różnica spowodowana wejściem w życie, z dniem 19 sierpnia 2007 r., (poza znowelizowaniem treści art. 52, polegającym na dodaniu ust.1d, która to nowela zaczęła obowiązywać w dniu 2 czerwca 2007 r.), ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz.587). Znaczenie tych różnic, dla rozstrzygnięcia sprawy, zostanie każdorazowo omówione w trakcie analizy instytucji materialnych i procesowych, będących podstawą orzekania. Od razu warto jednak odnotować, że nowela z dnia 26 kwietnia 2007 r. wprowadziła, jako regułę (wyjątki nie dotyczą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia) bezpośrednie działanie ustawy nowej, nie czyniąc rozróżnienia dla postępowań wszczętych. Zaskarżona decyzja nie narusza normy materialnej sformułowanej w art. 56 ust.1 Prawa ochrony środowiska. Zgodnie z tym przepisem, mającym taką samą treść w datach wydania decyzji obu instancji, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Brak planu nie może być przyczyną odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie ma także podstaw do ewentualnego zawieszenia postępowania w związku z pracami zmierzającymi do opracowania i uchwalenia planu miejscowego (patrz: Krzysztof Gruszecki "Prawo ochrony środowiska. Komentarz", Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2008, s. 205; Zbigniew Bukowski [w:] J. Ciechanowicz-McLean, Z. Bukowski, B. Rakoczy "Prawo ochrony środowiska. Komentarz", LexisNexis, Warszawa 2008, s. 158). Skoro zatem dla obszaru, na którym ma być zlokalizowane przedsięwzięcie, nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, to wymóg art. 56 ust.1 Prawa ochrony środowiska nie mógł być podstawą odmowy wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Warunki realizacji przedsięwzięcia zostały uzgodnione z organami wskazanymi w art. 48 ust.2 pkt 1 i pkt 1a Prawa ochrony środowiska. Wymóg zawarty w art. 48 ust.2 pkt 1 polega na uzgodnieniu z organem ochrony środowiska. Przepis ten obowiązywał w tym samym brzmieniu w dacie wydania postanowienia uzgadniającego, w czasie rozstrzygania przez organ pierwszej instancji oraz w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Organem ochrony środowiska w sprawach o których mowa w art. 48 ust.2 pkt 1, w myśl art. 378 ust.1 Prawa ochrony środowiska, był starosta. W trakcie trwania postępowania o wydanie na rzecz wnioskodawcy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nowele Prawa ochrony środowiska nie dokonywały żadnych zmian co do posiadania przez starostę kompetencji w omawianym zakresie. Nadto, zgodnie z art. 48 ust.2 pkt 1a, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia, w przypadku decyzji, o których mowa w art. 46 ust.4 pkt 2 – z organem, o którym mowa w art. 57. Przepis art. 48 ust.2 pkt 1a, w odniesieniu do wymogu uzgodnienia, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 46 ust.4 pkt 2 (m.in. pozwolenie na budowę), nie podlegał w trakcie postępowania zmianom wynikłym z nowelizacji (zmiany dotyczyły decyzji innych, niż pozwolenie na budowę). W art. 57 ust.1 Prawa ochrony środowiska wymieniono dwa organy właściwe do dokonania uzgodnienia przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach: państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego i państwowego powiatowego inspektora sanitarnego (w niniejszej sprawie nie miał zastosowania art. 57 ust.1a). Objęte wnioskiem przedsięwzięcie, zgodnie z § 3 pkt 90 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz.2573 ze zm.) należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które to przedsięwzięcia mogą wymagać sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Jest ono zatem przedsięwzięciem określonym w art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa ochrony środowiska. W tej sytuacji organem właściwym do dokonania uzgodnienia przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, był w myśl art. 57 ust.1 in fine, państwowy powiatowy inspektor sanitarny. Organy administracyjne trafnie oceniły, że z postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko nie wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym, niż proponowany. Zaskarżona decyzja nie narusza więc unormowania art. 55 Prawa ochrony środowiska. Przepis ten stanowi (w brzmieniu obowiązującym w trakcie całego postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach), że jeżeli z postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, organ administracji, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmówi, w drodze decyzji, określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Odmowa określenia środowiskowych uwarunkowań jest zatem możliwa w sytuacji, gdy: 1) z postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, 2) wnioskodawca nie zgodzi się na wskazany przez organ wariant dopuszczony do realizacji. Dalsza analiza omawianego unormowania prowadzi do wniosku, że raport oddziaływania na środowisko powinien zawierać warianty realizacji przedsięwzięcia. Ilość tych wariantów określa przepis art. 52 ust.1 pkt 3 Prawa ochrony środowiska. Wymagania w tym zakresie, w czasie rozstrzygania w obu instancjach administracyjnych, sprowadzały się do opisu analizowanych wariantów, w tym wariantu: a) polegającego na niepodejmowaniu przedsięwzięcia, b) najkorzystniejszego dla środowiska, wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Zgadzając się z poglądami, według których zasadą jest przedstawienie w raporcie trzech wariantów, dopuścić należy sytuację, w której wariant najkorzystniejszy dla środowiska jest wariantem proponowanym do realizacji (patrz: Krzysztof Gruszecki, op. cit. s. 200). Nie chodzi przy tym o wariant polegający na niepodejmowaniu przedsięwzięcia. Takie rozumienie wariantu najkorzystniejszego dla środowiska pozostawałoby w sprzeczności z przepisami art. 52 ust.1 pkt 3 lit. a i lit. b Prawa ochrony środowiska, w których to przepisach przeciwstawiono oba warianty jako różne. W ocenie składu orzekającego, sytuacja w której wariant proponowany do realizacji jest jednocześnie wariantem najkorzystniejszym dla środowiska zachodzi w odniesieniu do przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie obiektów służących do hodowli trzody chlewnej, na działce wnioskodawcy, na której tego rodzaju działalność już jest prowadzona, gdyż proponowany wariant zawiera rozwiązania, które nie tylko nie przekraczają dopuszczalnych norm, ale są przez autorów raportu określone jako niepogarszające stanu środowiska, a skutkujące tylko lokalnymi, okresowymi uciążliwościami. W związku z omawianym zagadnieniem skonstatować jeszcze należy, co będzie także odniesieniem się do zarzutów skarżących, że nie ma podstaw do domagania się od wnioskodawcy przedstawienia wariantu przedsięwzięcia polegającego na zlokalizowaniu go na innym terenie, poza działką siedliskową wnioskodawcy, na której zamierza on wybudować obiekty stanowiące uzupełnienie istniejących już zabudowań gospodarczych, w tym inwentarskich. Z pojęcia przedsięwzięcia, sformułowanego w art. 46 ust.2 Prawa ochrony środowiska i obowiązującego w trakcie całego postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wynika, że jest to m.in. zamierzenie budowlane polegające na przekształceniu lub zmianie sposobu zagospodarowania terenu. Teren, na którym wnioskodawca zamierza realizować przedsięwzięcie jest wynikiem jego wyboru, stanowiącego konsekwencję korzystania z prawa własności i wolności gospodarczej. Przedsięwzięcie jest przedmiotem raportu i ewentualnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w granicach terenu wskazanego we wniosku. Potwierdza to niezmieniana w trakcie postępowania treść przepisów art. 46a ust.4 pkt 1 oraz art. 52 ust.1 pkt 1 lit. a i art. 56 ust.2 pkt 1 Prawa ochrony środowiska. Próba narzucenia wnioskodawcy innej lokalizacji przedsięwzięcia, tak jak próba narzucenia wariantu nie przewidzianego w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, stanowiłaby niedopuszczalne działanie organów administracyjnych z urzędu i doprowadzałaby do zmiany przedmiotu postępowania, a więc i rozstrzygania w innej sprawie, niż wszczęta na skutek złożonego poprzednio wniosku (por. Krzysztof Gruszecki, op. cit. s. 201 – 202; Z. Bukowski, op. cit. s. 156). Należy zgodzić się poglądem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż przepis art. 55 Prawa ochrony środowiska ma na celu umożliwienie wyboru alternatywnych rozwiązań o charakterze technicznym i technologicznym dla tego samego przedsięwzięcia, a nie proponowanie wnioskodawcy innej lokalizacji, a co za tym idzie innego przedsięwzięcia. W konsekwencji należało przyjąć, tak jak uczyniły to organy administracji, że skoro zaproponowany wariant jest najkorzystniejszy dla środowiska na terenie objętym wnioskiem, to nie było podstaw do wskazania przez organ wariantu innego, w szczególności zlokalizowanego na innym terenie. Nie było, w ocenie Sądu, podstaw do kwestionowania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Został on sporządzony w zakresie określonym w postanowieniu Burmistrza Z. z dnia 16 sierpnia 2006 r., wydanym w oparciu o art. 51 ust.2 Prawa ochrony środowiska. Raport, po uzupełnieniu aneksem z października 2006 r., zawierał dane wymagane przywołanym postanowieniem, a zarazem określone w art. 52 Prawa ochrony środowiska. Podkreślić przy tym trzeba, iż do wnioskowanego przedsięwzięcia nie odnosiły się zmiany treści art. 52, dokonane po sporządzeniu raportu. Zmiana brzmienia przepisu dotyczyła przedsięwzięć będących drogami (art. 52 ust.1 pkt 7a). Dodano przepis art. 52 ust.1d także odnoszący się do robót związanych z drogami. Uchylenie art. 52 ust.1 pkt 4a, z dniem 19 sierpnia 2007 r., nie skutkowało zaś brakiem wymaganego elementu. Analiza możliwych zagrożeń i szkód dla zabytków chronionych została w raporcie przeprowadzona, a uchylenie tego wymogu po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji nie dyskwalifikuje poprawności raportu w pozostałym, wymaganym w dalszym ciągu, zakresie. Sporządzony na zlecenie wnioskodawcy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko stanowi pełnoprawną część materiału dowodowego. W świetle uregulowań art. 51 i art. 52 Prawa ochrony środowiska, nie można raportu oddziaływania na środowisko utożsamiać z opinią biegłego (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 359/06, ONSA i wsa 2007/6/145). Wbrew zatem zarzutom skarżących, sam fakt uzyskania przez organ raportu nie w formie opinii biegłego, nie stanowi naruszenia przepisów art. 53 w związku z art. 56 ust.1b pkt 3 Prawa ochrony środowiska i w konsekwencji przepisu art. 84 § 1 K.p.a. Strony mają, wynikającą z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do poważenia miarodajności dowodu w postaci dokumentu prywatnego, jakim jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, na przykład w postaci opinii sporządzonej przez inną, niż autor raportu, osobę posiadającą odpowiednią wiedzę (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 363/06, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 323849). Taka opinia nie została przez strony postępowania administracyjnego o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedłożona. Nadto, zarówno w trakcie postępowania, jak i w wymaganym postępowaniu z udziałem społeczeństwa, strony nie zgłosiły wniosku dowodowego o przeprowadzenie z urzędu dowodu z opinii biegłego. Kwestionowanie zaś ustaleń raportu, polegające tylko na polemice z jego ustaleniami i ocenami, nie zobowiązuje organu ochrony środowiska do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczności będące przedmiotem raportu. Raport, jako dokument, podlega ocenie organu w ramach swobodnej oceny materiału dowodowego (por. Barbara Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2008, s. 410). O ile zatem organ, w ramach swobodnej oceny materiału dowodowego, zaaprobuje ustalenia i wnioski raportu, to niepowołując z urzędu biegłego nie narusza art. 84 § 1 K.p.a. Warunkiem uznania stanowiska organu w tej kwestii za prawidłowe jest nienaruszenie, sformułowanej w art. 80 K.p.a., zasady swobodnej oceny materiału dowodowego oraz wyartykułowanie w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a., przyczyn dla których uznał raport za dowód wiarygodny. W związku z tym zauważyć należy, że organ pierwszej instancji weryfikował wiarygodność raportu. Przeprowadzono rozprawę administracyjną, a zarzuty stron pod adresem raportu spowodowały złożenie przez obecnego na rozprawie współautora raportu dodatkowych wyjaśnień. Kwestie, związane z treścią raportu, podniesione w trakcie postępowania z udziałem społeczeństwa, zostały obszernie omówione w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji. W trakcie postępowania odwoławczego Kolegium spowodowało uzupełnienie materiału dowodowego poprzez przedłożenie przez wnioskodawcę kopii mapy zasadniczej w skali 1:1000 wraz z naniesionymi izoliniami stężeń amoniaku (w raporcie te stężenia wykazano na mapie niebędącej mapą zasadniczą w skali 1:3000). W rezultacie nie można uznać za dowolną ocenę Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że łączne oddziaływanie istniejących i projektowanych źródeł emisji nie będzie powodować przekroczenia dopuszczalnych wartości dla amoniaku, siarkowodoru oraz fenolu, a na działkach sąsiadujących z terenem inwestycji stężenia zanieczyszczeń będą mieć wartości nieprzekraczające norm określonych przepisami prawa. Zaskarżona decyzja nie narusza art. 84 § 1 K.p.a. z powodu niepowołania biegłego rzeczoznawcy majątkowego z zakresu szacowania nieruchomości, na okoliczność wpływu realizacji przedsięwzięcia budowy chlewni na wartość nieruchomości sąsiadujących. Trafnie oceniono w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż zagadnienie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym także kwestia ewentualnej utraty wartości nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji może być rozważane na etapie realizacji przedsięwzięcia. Nie jest zasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenie art. 47 pkt 1 lit. a i lit. b Prawa ochrony środowiska. Organy administracyjne, w oparciu głównie o raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i postanowienia wydane w postępowaniach uzgodnieniowych, określiły, przeanalizowały i oceniły wpływ przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi oraz na dobra materialne. Dyspozycja art. 47 pkt 1 lit. a jest rozwijana w postaci szczegółowych norm, zawartych w art. 52, określających zawartość raportu oddziaływania na środowisko, o ile jest sporządzany. Skoro zaś sporządzony w niniejszej sprawie raport odpowiada wymogom cyt. art. 52 i jego ustalenia zostały podzielone przez organy współdziałające, wymienione w art. 48 ust.2 i organy wydające decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach, to nie sposób przyjąć, iż doszło do naruszenia dyspozycji art. 47 pkt 1 lit. a i lit. b Prawa ochrony środowiska. Należy podkreślić, przy omawianiu kwestii oddziaływania przedsięwzięcia na dobra materialne, że nie chodzi o wpływ na wartość zabudowań położonych na nieruchomościach sąsiednich. Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia przez organy administracyjne przepisów art. 52 Prawa ochrony środowiska, poprzez uwzględnienie raportu pomijającego oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko, a w szczególności na ludzi i dobra materialne (art. 52 ust.1 pkt 5 lit. a i lit. c), które to pominięcie polegało na zaniechaniu analizy róży wiatrów i wpływu odoru gnojowicy trzody chlewnej na zdrowie oraz dobra materialne (wartość nieruchomości). Taka analiza została przeprowadzona w aneksie do raportu z października 2006 r. W aneksie tym wskazano, iż dotychczas nie zostały określone wartości odniesienia substancji zapachowych w powietrzu, a zatem obliczenia wielkości emisji zanieczyszczeń z obiektów chowu zwierząt przeprowadzono dla substancji normowanych, tzn. amoniaku, siarkowodoru oraz fenolu. Zauważono, że zdolność wyczuwania zapachów przez ludzi jest subiektywna, ale przeprowadzone obliczenia wykazały, że w całym obszarze obliczeniowym nie będą występować przekroczenia dopuszczalnych wartości w/w substancji. W aneksie oceniono, iż eksploatacja gospodarstwa, uwzględniająca dodatkowa chlewnię, nie spowoduje przekroczeń standardów jakości powietrza. Organy administracyjne odniosły się do podnoszonej przez strony kwestii uciążliwych zapachów wskazując na przewidziane w charakterystyce przedsięwzięcia sposoby wentylacji oraz sposoby gromadzenia obornika i gnojowicy. Użyte zaś w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdzenie, iż kwestia emisji nieprzyjemnych zapachów nie została uregulowana w obowiązującym ustawodawstwie, rozumieć należy, w ślad za autorami raportu, w ten sposób, że nie ma obowiązującego miernika zapachu, stąd konieczne jest posługiwanie się pomiarami substancji związanych z emisją zapachów, czy też raczej odoru (amoniak, fenol, siarkowodór). Niezależnie od tego odnotować trzeba, iż także w tej części raport został zaakceptowany przez organ współdziałający. Kwestia wpływu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi, w tym także wpływ immisji zapachów na zdrowie ludzi, jest zaś jedną z postaw orzekania przez organy sanitarne (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2003 r., sygn. akt IV SA 1425/02, niepublikowany). Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 53 w związku z art. 56 ust.1b pkt 3 Prawa ochrony środowiska, poprzez nieuwzględnienie wyników przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa. Przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zapewniono możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu. Organy wywiązały się z obowiązków przewidzianych przepisami art. 53 oraz art. 31 i art. 32 Prawa ochrony środowiska. Przepis art. 56 ust.1b został dodany do Prawa ochrony środowiska z dniem 19 sierpnia 2007 r., a zatem po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, a przed rozpatrzeniem odwołania. To, iż przepis ten nie obowiązywał w trakcie rozstrzygania przed organem pierwszej instancji, nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Postanowienia tego przepisu mają charakter tylko porządkujący, gdyż nawet bez tego przepisu, organ administracji nie może przesłanek w nim podnoszonych pominąć (patrz: Krzysztof Gruszecki, op. cit. s. 206). Zaskarżonej decyzji nie można zarzucić nieuwzględnienia wyników przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa, o którym mowa w art. 53. To, że organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach uwzględnia wyniki przeprowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa, o którym mowa w art. 53, nie oznacza, że jest związany wnioskami i uwagami zgłoszonymi w trakcie postępowania z udziałem społeczeństwa. Obowiązek sprowadza się do kierowania się, obok uzgodnień i ustaleń, o których mowa w art. 56 ust.1 b pkt 1 i 2, uwagami i wnioskami. Branie wniosków i uwag pod uwagę nie oznacza obowiązku uwzględnienia wniosków i uwag niezasadnych. O ile zaś wnioski i uwagi nie zostały uwzględnione, przyczyna nieuwzględnienia ich powinna być przedstawiona w uzasadnieniu decyzji. Z art. 36 Prawa ochrony środowiska wynika, że rozpatrzenie uwag i wniosków, przewidziane w art. 32 ust.1 pkt 3, nie wymaga wydania żadnego aktu administracyjnego (patrz: Krzysztof Gruszecki, op. cit. s. 115). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie tylko przedstawiono przebieg postępowania z udziałem społeczeństwa, ale także podano przyczyny, dla których nie można było odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności z powodów podnoszonych w trakcie postępowania. Nadto, mimo że nie obowiązywał wówczas jeszcze przepis art. 56 ust.1b pkt 3, w uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji przedstawiono szczegółowo stanowiska stron i osób nie będących stronami, a wypowiadającymi się w ramach procedury uwag i wniosków. Organ pierwszej instancji odniósł się także do uwag i wniosków. Wypowiedział się na temat uciążliwości zapachowych, podnoszonej utraty wartości nieruchomości sąsiednich, lokalizacji przedsięwzięcia na działce "pod lasem". Uzasadniając brak podstaw do odmowy wydania decyzji odniósł się do uwag i wniosków również w sposób pośredni. W efekcie powtórzyć przyjdzie, iż nie jest zasadny zarzut nieuwzględnienia wyników postępowania z udziałem społeczeństwa. Niezależnie od powyższych rozważań stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom art. 56 Prawa ochrony środowiska. Nie narusza innych przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego należało, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddalić skargę.