II SA/Op 306/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.) Protokolant Inspektor sądowy Magdalena Figurniak-Cis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 2 sierpnia 2023 r., nr 85/II/2023 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku oddala skargę. Zaskarżoną przez B. B. (dalej jako: skarżący lub strona), decyzją z dnia 2 sierpnia 2023 r., nr 85/II/2023, Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu (dalej: OWINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), dalej: Kpa, oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.), dalej jako: Prawo budowlane lub Pb, po rozpatrzeniu odwołania strony od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu (dalej: PINB) z dnia 2 stycznia 2023 r., nr 108/22, nakazującej K. G. i B. G. (dalej jako: inwestorzy lub właściciele), w terminie do 28 kwietnia 2023 r. usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku gospodarczego o numerze ewidencyjnym [...], usytuowanego przy ul. [...] w O. poprzez naprawę rysy na elewacji tylnej budynku (w granicy działki), w sposób określony w ocenie technicznej z uzupełnieniem sporządzonej, przez J. Z. upr. bud. nr [...], stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji (pkt 1) i uzupełnienie pokrycia dachowego, tj. wymianę i uzupełnienie popękanych dachówek (pkt 2); odprowadzenie wód opadowych z dachu budynku systemem rynien i rur spustowych na własny teren, np. w sposób określony w ocenie technicznej z uzupełnianiem, sporządzonej przez J. Z. upr. bud. nr [...], stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji (pkt 3) - rozstrzygnięcie to uchylił w całości i orzekł co do istoty nakazując inwestorom w terminie do 31 października 2023 r. usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku gospodarczego, wyżej wskazanego, poprzez: naprawę pęknięcia w elewacji tylnej budynku - w granicy działki (pkt 1), uzupełnienie pokrycia dachowego- wymianę i uzupełnienie popękanych dachówek (pkt 2), uzupełnienie tynków na ścianach zewnętrznych budynku (pkt 3), wykonanie systemu rynien i rur spustowych w celu odprowadzania wody z połaci dachowej na własny teren - w sposób pokreślony w ocenie technicznej sporządzonej przez J. Z. posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] (pkt 4). Organ II instancji orzekł również, że roboty budowlane winny być wykonane zgodnie z przepisami pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia w odpowiedniej specjalności, przypominając, że o zakończeniu robót budowlanych należy pisemnie poinformować Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu. Wyżej wymienione rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. PINB wszczął z urzędu powstępowanie w sprawie stanu technicznego opisanego wyżej budynku gospodarczego posadowionego na działce o numerze ewidencyjnym [...] przy ul. [...] w O., wyznaczając termin oględzin, które zostały przeprowadzone w dniu 5 lipca 2022 r. W ich trakcie organ ustalił, że obiekt jest budynkiem parterowym, usytuowanym w granicy z sąsiednią działką nr b, w części ze stropem pośrednim typu Kleina, pod którym znajduje się wydzielone pomieszczenie z odrębnym wejściem od strony podwórka. Wykonany jest w technologii tradycyjnej. Dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej kryty dachówką, posiada miejscowe naprawy poszycia dachowego. Ściany zewnętrzne murowane cegłą pełną, otynkowane. W ścianach zewnętrznych od strony własnej posesji i posesji sąsiedniej o nr [...] zamontowane są drewniane, dwuskrzydłowe wrota. Budynek wyposażony jest w instalację elektryczną. Woda opadowa z dachu budynku odprowadzana jest rynnami i rurą spustową na teren sąsiedniej działki, natomiast z drugiej połaci odprowadzana jest do istniejącej, nieużytkowanej studni znajdującej się na posesji właścicieli budynku gospodarczego. W trakcie oględzin stwierdzono ukośne pęknięcie ściany budynku. Ponadto ujawniono widoczne pęknięcie od strony posesji nr [...] oraz znajdujące się po prawej stronie od zamontowanych wrót. Stwierdzono nadto, że od strony posesji przy ul. [...] na odcinku, połać dachu nie jest wyposażona w rynnę. Woda opadowa w tym miejscu odprowadzana jest bezpośrednio na teren przy granicy w pobliżu ściany szczytowej, która posiada miejscowe ubytki tynku i zawilgocenia przy gruncie. W związku z tym, postanowieniem z dnia 18 lipca 2022 r., nr [...], organ powiatowy nałożył na właścicieli budynku obowiązek przedłożenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego przedmiotowego budynku gospodarczego, którą przedłożyli oni przy piśmie z dnia 12 września 2022 r. Dokument został uzupełniony w dniu 22 września 2022 r. w zakresie spełnienia wymogów nośności i wytrzymałości elementów konstrukcyjnych budynku, w szczególności ścian zewnętrznych z poszyciem oraz odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku. W toku postępowania skarżący zgłaszał swoje uwagi dotyczące sporządzonej oceny technicznej budynku. Przytoczoną na wstępie decyzją z dnia 2 stycznia 2023 r., nr 108/22, PINB -działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w związku z art. 61 Pb - nakazał właścicielom budynku, w terminie do 28 kwietnia 2023 r. usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku gospodarczego o numerze ewidencyjnym [...], usytuowanego przy ul. [...] w O. poprzez: 1) naprawę rysy na elewacji tylnej budynku (w granicy działki), w sposób określony w ocenie technicznej z uzupełnieniem sporządzonej, przez J. Z. upr. bud. nr [...], stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji, 2) uzupełnienie pokrycia dachowego - wymiana i uzupełnienie popękanych dachówek; 3) odprowadzenie wód opadowych z dachu budynku systemem rynien i rur spustowych na własny teren, np. w sposób określony w ocenie technicznej z uzupełnianiem, sporządzonej przez J. Z. upr. bud. nr [...], stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przesłanką do podjęcia takiej decyzji było usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się skarżący, w wyniku rozpatrzenia jego odwołania do OWINB, organ ten przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie ustalenia, czy budynek, w odniesieniu do którego toczy się postępowania, wpisany jest do gminnej ewidencji zabytków. W odpowiedzi Prezydent Miasta Opola przedłożył zaświadczenie o wpisie do wyżej wymienionego rejestru dla budynku mieszkalnego. Opisaną powyżej decyzją z dnia 2 sierpnia 2023 r. OWINB uchylił kwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji w całości i orzekł co do istoty. W uzasadnieniu opisał przebieg postępowania i wyjaśnił komu przysługuje przymiot strony w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 66 Prawa budowlanego, powołując przy tym stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne. Następnie przypomniał, że udział osób trzecich (np. sąsiadów) w takim postępowaniu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce w sytuacji, gdy obiekt budowlany zagraża ich życiu lub zdrowiu, czy bezpieczeństwu ich mienia, co ma wpływ na wykonywanie przez nich prawa względem sąsiedniej nieruchomości. Akcentując, że udział w postępowaniu tych podmiotów wymaga wykazania przysługującemu im interesu prawnego w rozumieniu art. 28 Kpa, powołał przy tym stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne. OWINB zauważył, że budynek, w odniesieniu do którego prowadzone jest postępowanie usytuowany jest w granicy z nieruchomością należącą do skarżącego, a stwierdzone nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mogą spowodować zagrożenie życia i zdrowia np. poprzez osuwające się dachówki. Organ II instancji przyjął, że B. B. przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 Kpa. Z tych względów organ wskazał, że odwołanie skarżącego nie zostało dotknięte wadami procesowymi z art. 134 Kpa i mogło rozstać rozpatrzone. Kontynuując uzasadnienie rozstrzygnięcia organ przytoczył treść art. 66 ust. 1 i ust. 3 Pb, wyjaśniając przy tym zakres uprawnień posiadanych przez organ nadzoru w powołanej regulacji oraz przybliżył treść art. 81c ust. 2 Pb, po czym wskazał, że w sytuacji, gdy stan techniczny obiektu budowlanego może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo lub jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nadzoru budowlanego jest władny dokonać samodzielnie lub w oparciu o ekspertyzę, bądź ocenę techniczną, przedstawioną na żądnie organu przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Eksponując przy tym, że powołana opinia techniczna stanowi szczególny dowód w sprawie prowadzonej z art. 66 § 1 Prawa budowlanego. W dalszych motywach wyjaśnił powinności dowodowe organów, przytoczył treść art. 77 § 1 Kpa i opisał wyniki przeprowadzonych oględzin w sprawie, wraz z wynikami sporządzonej ekspertyzy technicznej. W ocenie OWINB zebrany materiał dowodowy w sprawie uzasadnia wydanie decyzji reformatoryjnej, bowiem występują przesłanki zawarte w art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Pb, tj. obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia (spadające dachówki, odspajający się tynk ze ściany zewnętrznej) oraz jest w nieodpowiednim stanie technicznym poprzez brak orynnowania powodujący zalewanie nieruchomości sąsiedniej. Organ drugoinstancyjny wskazał równocześnie, że stanowi to naruszenie § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1225 ze zm.), dalej jako: warunki techniczne. Następnie organ II instancji podkreślił, że zakres robót nałożonych w kwestionowanej decyzji, jest odmienny od zakresu robót określonych we wskazanej ekspertyzie technicznej, bowiem organ I instancji pominął roboty budowlane polegające na uzupełnieniu brakujących tynków zewnętrznych. Zauważył przy tym, że zarówno dokumentacja zdjęciowa znajdująca się w przedmiotowej ocenie jak i wykonana podczas oględzin uzasadnia obowiązek uzupełnienia tynków zewnętrznych szczególnie od strony nieruchomości odwołującego, gdyż widoczne są braki w tynkach zewnętrznych jak i odspajanie się tynków, co przyczynia się do szybszej degradacji ścian zewnętrznych murowanych z cegły. W tych okolicznościach faktycznych organ odwoławczy uznał, że PINB nie przeanalizował w sposób dostateczny dowodu w sprawie, jakim jest przedmiotowa ocena techniczna, pomijając w sentencji zaskarżonej decyzji roboty budowlane obejmujące uzupełnienie tynków zewnętrznych, co stanowi naruszenie art. 77 § 1 Kpa. Przypomniał również OWINB, że organ prowadzący postępowanie obowiązany jest oprzeć swoją ocenę na przekonywających podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji. Akcentując, że organ mógł poczynić odmienne ustalenia mające wpływ na wynik sprawy niż zostały przedstawione w ocenie technicznej, jednak musiało to zostać uzasadnione w decyzji, czego – jak stwierdził – zabrakło w sprawie. Zdaniem organu II instancji stanowiło to naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 Kpa. Po przytoczeniu treści art. 107 § 3 Kpa oraz art. 11 Kpa wskazał również OWINB, że w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż uzasadnienie decyzji ma szczególne znaczenie nie tylko przy ocenie prawidłowości decyzji przez organ wyższego stopnia, ale także daje stronie niezadowolonej z rozstrzygnięcia zawartego w decyzji możliwość polemiki ze stanowiskiem organu i to zarówno, jeśli idzie o ustalenia faktyczne poczynione w sprawie, jak i dokonaną przez organ wykładnię przepisów prawa będących podstawą wydanego rozstrzygnięcia. Zaznaczył, że nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza uprawnienia strony i podstawowe zasady postępowania administracyjnego, a tym samym stanowi podstawę do uchylenia takiej decyzji, co również poparł organ odwoławczy stosownym orzecznictwem sądowoadministracyjnym. Rozpatrując zarzuty podniesione w odwołaniu OWINB przypomniał, że postępowanie prowadzone w trybie art. 66 ust. 1 Pb nie ma na celu rozwiązywania konfliktów sąsiedzkich. Następnie zaznaczył, że dokumentacja zgromadzona w trakcie postępowania przed organem I instancji nie wykazała złego stanu technicznego wrót do stodoły od strony nieruchomości skarżącego, który stanowiłby zagrożenie zdrowia lub życia użytkowników działki nr b, obręb N. lub były w nieodpowiednim stanie technicznym. Zaznaczył, że na wykonanych fotografiach "widoczne są ślady zużycia oraz eksploatacji, jednakże nie stanowi to przesłanki do orzekania w tym zakresie przez organy nadzoru budowlanego". Odnosząc się do żądania przez skarżącego wydania nakazu rozbiórki, organ II instancji podniósł, że "dopuszczalne jest nałożenie obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego przez organy nadzoru budowlanego, jednakże takie rozwiązanie, z uwagi na najdalej idącą ingerencję w prawo własności, traktować należy jako ostateczność i skorzystanie z niego przez organy nadzoru budowlanego staje się dopuszczalne dopiero wówczas, gdy nie będą istnieć jakiekolwiek inne, mniej inwazyjne rozwiązania". Swoją argumentację również poparł orzecznictwem sądowoadministracyjnym, akcentując przy tym, że stwierdzone w sprawie zagrożenia i nieprawidłowości można usunąć w mniej drastyczny sposób. OWINB, odnosząc się do zarzutu przesłaniania przez dach spornego budynku okien w pomieszczeniu budynku mieszkalnego skarżącego, przypomniał, że budynek stodoły został wybudowany przed budynkiem należącym do B. B. Tym samym dostrzegł, że decyzja o takim usytuowaniu budynku mieszkalnego została podjęta przez skarżącego zatem musiał mieć świadomość konsekwencji takiej lokalizacji własnej inwestycji. Dalej zauważył OWINB, że skarżący miał możliwość zapoznania się z oceną techniczną sporządzoną w postępowaniu, z którego to uprawnienia skorzystał, eksponując, że dokument ten nie stanowił załącznika do decyzji, a jedynie dowód w sprawie. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się skarżący. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie art. 7 i 8 Kpa podnosząc, że wskazany w zaskarżonej decyzji w pkt 2 i 4 sposób usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku gospodarczego o nr ew. [...], nie wyeliminuje skutecznie zagrożenia jego życia i zdrowia, bezpieczeństwa mojego mienia i środowiska. W ocenie strony organy obu instancji pominęły podnoszone przez nią zastrzeżenia co do sporządzonej oceny technicznej oraz zignorowały żądanie sporządzenia nowej rzetelnej opinii. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o powołanie biegłego z zakresu prawa budowlanego w celu opracowania wiarygodnej opinii dotyczącej stanu technicznego budynku gospodarczego o nr ew. [...], ze szczególnym uwzględnieniem istniejącego zagrożenia mojego życia i zdrowia, bezpieczeństwa mienia i środowiska, ze względu na wyjątkowo zły stan pokrycia dachowego budynku, z uwagi na jego wiek. Uzasadniając skargę skarżący opisał stan faktyczny spornego obiektu, akcentując, że "wszelkie opady śniegu i deszczu, a także zerwane przez wichury i burze dachówki spadają na moją posesję-działkę nr b, co niewątpliwie zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska". Podkreślił również, że ustalenia organu I instancji poczynione w trakcie oględzin są "jasne i precyzyjne", czego zdaniem skarżącego brakuje w ocenie technicznej, sporządzonej przez J. Z. Akcentując, że organ II instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach i wnioskach zawartych w jej treści. Dalej skarżący zakwestionował podjęte przez OWINB rozstrzygnięcie, wskazując na – jego zdaniem – niekonsekwencję organu w konkretnych fragmentach uzasadnienia. Podniósł przy tym, analogicznie jak w odwołaniu, że dach spornego budynku przekracza granicę działek, powtórzył także argumentacje odnoszącą się do złego stanu technicznego "wrót do stodoły". Ocenił ich stan jako "przegniłe, zmurszałe", które w każdej chwili mogą runąć na jego posesję. Zaznaczył przy tym, że "kwestię wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku pozostawiam do swobodnej oceny biegłego sądowego z zakresu prawa budowlanego oraz decyzji Nadzoru Budowlanego". Odnosząc się do kwestii przesłaniania budynku okien w pomieszczeniach budynku mieszkalnego należącego do skarżącego, podkreślił, że sporny obiekt miał zostać rozebrany, tymczasem obecni właściciele nie wyrazili na to zgody. Zaznaczył przy tym, że zakres nakazanych prac jest iluzoryczny, bo obiekt ma ok. 123 lat i żaden zakres robót nie poprawi stanu technicznego obiektu, który zdaniem skarżącego nadaje się wyłącznie do rozbiórki. Następnie podkreślił, że stan dachu budynku wymaga wymiany całej jego połaci, bowiem "w następstwie wichur, gradobicia i burz odpadło z pokrycia dachowego na moją posesję kilka dachówej z przedmiotowego budynku gospodarczego. Każda następna wichura i ulewa może spowodować kolejne odpadanie dachówek z tegoż budynku, a to być może doprowadzić wprost do tragedii". Zdaniem skarżącego proponowany zakres robót nie poprawi stanu obiektu. Nie zgodził się również na wykonanie systemu rynien na dachu, bowiem jak wskazał, musiałby przebiegać nad jego posesją, bowiem "dach budynku gospodarczego o nr ewid.[...] (byłej obory-stodoły) wystaje na 53 cm nad moją posesję- działkę nr b". Natomiast ściana obiektu zlokalizowana jest w granicy działek. W dalszych motywach podniósł, że wszelkie opady śniegu i deszczu z tej części dachu w/w budynku, spadają na jego posesję, co powoduje istotną jej degradację i dewastację, a także znaczne zawilgocenia jego budynku mieszkalnego. Zdaniem skarżącego "jedynym realnym wykonaniem nakazanego w pkt 4 zaskarżonej decyzji systemu rynien i rur spustowych w celu odprowadzenia wody z przedmiotowej części w/w dachu, na teren prawem przewidziany, bez ingerencji w moją nieruchomość, jest moim zdaniem, wykonanie tych robót budowlanych tylko i wyłącznie w granicy w/w działek, a nie w sposób określony w ocenie technicznej, sporządzonej przez J. Z". W odpowiedzi na skargę OWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację, która legła u podstaw wydanego rozstrzygnięcia powtórzył zasadnicze jej motywy. W uzasadnieniu organ zwrócił uwagę, że zarzuty podniesione w skardze są de facto polemiką do treści uzasadnienia kwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), dalej: P.u.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 P.u.s.a., zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem jej art. 57a. W świetle art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd nie ma obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu. Orzekanie – na podstawie art. 135 P.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności czy bezczynności organu administracji publicznej. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 P.p.s.a. wynika, że w przypadku gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Okoliczność, że sądy administracyjne nie oceniają celowości czy słuszności aktów administracyjnych, koncentrując się tylko na badaniu ich zgodności z prawem, nie narusza także międzynarodowych kryteriów w tym zakresie. Podkreślić bowiem wypada, że stosownie do postanowień art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r., nr 61, poz. 284), traktujących o prawie do rzetelnego procesu sądowego, każdy ma prawo do sprawiedliwego i publicznego rozpatrzenia jego sprawy w rozsądnym terminie przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą przy rozstrzyganiu o jego prawach i obowiązkach o charakterze cywilnym albo o zasadności każdego oskarżenia w wytoczonej przeciwko niemu sprawie karnej. W świetle wiążących Polskę aktów prawa międzynarodowego konieczne (niezbędne) jest więc zapewnienie w porządku krajowym ochrony sądowej we wskazanych dziedzinach prawa. Zatem rysuje się wniosek, że oparcie prawa do sądu – w sferze sądowej kontroli administracji – na podstawie legalności odpowiada kryteriom przyjętym zarówno na gruncie krajowego porządku prawnego, jak i w świetle standardów międzynarodowych. Kompetencja kontrolna sądu administracyjnego sprowadza się więc do oceny legalności działania organu administracji na trzech płaszczyznach: pierwszej – oceny zgodności działania z prawem materialnym, drugiej – dochowania wymaganej prawem procedury, trzeciej – respektowania reguł określonych w przepisach ustrojowych, (por. A. Kabat, Prawo do sądu jako gwarancja ochrony praw człowieka w sprawach administracyjnych [w:] Podstawowe prawa jednostki i ich sądowa ochrona, Warszawa 1997, s. 231). W konsekwencji, należy wyraźnie odróżnić kontrolę administracji publicznej (rozstrzyganie sprawy sądowoadministracyjnej) od wykonywania administracji publicznej (rozstrzygania sprawy administracyjnej). Sąd administracyjny nie jest władny do samodzielnego wydania rozstrzygnięcia w miejsce organu administracji publicznej (tj. do rozstrzygania spraw administracyjnych; zob. m.in. R. Hauser, Konstytucyjny model polskiego sądownictwa administracyjnego [w:] Polski model sądownictwa administracyjnego, Lublin 2003, s. 145-147; J. Zimmermann, Z problematyki reformy sądownictwa administracyjnego [w:] Instytucje współczesnego prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa Profesora Józefa Filipka, Kraków 2001, s. 797–798). Sąd administracyjny może w związku z tym zdyskwalifikować konkretne rozstrzygnięcie organu i zobowiązać ten organ do ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Dokonana przez Sąd, według wskazanych kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała, aby akt ten został wydany z naruszeniem przepisów prawa, jak uznaje strona skarżąca. Przedstawienie przyczyn, które legły u podstaw takiej oceny Sądu, rozpocząć należy od wskazania, że stan faktyczny sprawy został zaprezentowany przy okazji przedstawiania dotychczasowego przebiegu objętego skargą postępowania. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania. Sąd za zasługujące na akceptacje uznaje, co do zasady, stanowisko organu drugiej instancji przytoczone obszernie powyżej. Tym samym wskazania wymaga, że stanowisko strony skarżącej, jak i argumenty przytoczone na poparcie stawianych organom zarzutów nie zasługują na zaaprobowanie. Wskazania na wstępie rozważań wymaga, że zasadniczym ustaleniom de facto nie zaprzecza strona skarżąca a odmiennie ocenia zalecenia przyjęte w opinii technicznej z dnia 7 września 2022 r. (uzupełnionej w dniu 22 września 2022 r.). Poza sporem w sprawie jest okoliczność, że budynek gospodarczy na działce nr a przy ul. [...] w O. usytuowanym jest w granicy z sąsiednią działką nr b, a jego stan techniczny wymagał podjęcia działań przez organy nadzoru, których wynik zawarto w sentencji rozstrzygnięć tak organu I jak i II instancji, nakazując podjęcie określonych robót budowlanych. Ustalenia faktyczne poczynione przez organ I instancji w toku kontroli z dnia 5 lipca 2022 r., pokrywają się z opisem stanu faktycznego wskazanego w treści sporządzonej opinii technicznej. W ścianach zewnętrznych od strony granicy obu posesji zamontowane są drewniane, dwuskrzydłowe wrota, a woda opadowa z dachu budynku odprowadzana jest rynnami i rurą spustową na teren sąsiedniej działki, natomiast z drugiej połaci odprowadzana jest do istniejącej, nieużytkowanej studni znajdującej się na posesji właścicieli budynku gospodarczego. Bezsporne jest również, że jedna ze ścian zewnętrznych posiada ukośne pęknięcie ściany budynku, a od strony posesji przy ul. [...] (należącej do skarżącego), a połać dachu na tym odcinku nie jest wyposażona w rynnę. Woda opadowa w tym miejscu odprowadzana jest bezpośrednio na teren przy granicy w pobliżu ściany szczytowej, która posiada miejscowe ubytki tynku i zawilgocenia przy gruncie. Protokół kontroli PINB z dnia 5 lipca 2022 r. ma walor dokumentu urzędowego, a więc stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone, stosownie do art. 76 § 1 Kpa. Wobec tego, za udowodniony należy przyjąć stan opisany w nim, bowiem korzysta – jako dokument urzędowy – z domniemania prawdziwości zawartych w nim oświadczeń i zapisów. Co do zasady, dokumenty urzędowe mają istotną moc dowodową i stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Tym samym organy administracji są zobowiązane uznać za udowodnione to, co wynika z treści dokumentu urzędowego. Wobec tego, że z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści, organ prowadzący postępowanie nie może swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego, nie przeprowadzając dowodu przeciwko prawdziwości zawartych w nim informacji. O dopuszczalności przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentu (urzędowego) mowa jest w art. 76 § 3 Kpa (por. także wyrok WSA w Warszawie z 15 marca 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1036/04, wszystkie przytaczane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl, CBOSA). W zaistniałym stanie faktyczny PINB, w wyniku ustaleń po przeprowadzonych oględzinach w dniu 5 lipca 2022 r., nałożył na właścicieli budynku obowiązek wykonania oceny technicznej budynku, która została przedłożona do organu w dniu 13 września 2022 r., a uzupełniona w dniu 22 września 2022 r. Tym samym nie można tracić z pola widzenia, że ocena stanu obiektu zawarta w powołanym dokumencie pokrywa się z ustaleniami poczynionymi przez organ I instancji w trakcie oględzin. Zauważenia przy tym wymaga, że celem sporządzenia opinii technicznej było nie tylko ustalenie aktualnego stanu technicznego obiektu, ale również podanie wniosków i zaleceń dotyczących ewentualnych napraw. Zgodnie z art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1) albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku (pkt 2), albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (pkt 3), albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia (pkt 4) organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Ustawodawca wyposażył w art. 81c ust. 2 Pb organy w uprawnienie do żądania dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz w sytuacji uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Ponadto ustawodawca w art. 84 § 1 Kpa ustanowił możliwość wystąpienia przez organ administracji publicznej do biegłego lub biegłych o wydanie opinii, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Co do zasady ocena techniczna sporządzona na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 84 Kpa. Niemniej na gruncie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego w orzecznictwie ukształtował się pogląd, że postanowienie właściwego organu w sprawach budowlanych wydawane w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, ma charakter dowodowy i stanowi regulację szczególną w stosunku do art. 84 § 1 Kpa. Tym samym ocena techniczna lub ekspertyza stanowi rodzaj opinii biegłego (por. wyroki NSA: z dnia 23 października 2018 r., sygn. akt II OSK 1925/17; z dnia 29 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 2877/18). Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie są zastrzeżenia skarżącego dotyczące zakresu robót wskazanych w treści opinii technicznej z dnia 7 września 2022 r., uzupełnionej w dniu 22 września 2022 r., który stoi na stanowisku, że stan budynku wyklucza możliwość jego naprawy, domagając się rozbiórki obiektu. Jak również kwestionuje, jakoby wykonanie robót wymienionych enumeratywnie w przedmiotowej opinii wypełniłoby dyspozycję zawartą w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego tj. usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. W powołanym art. 61 ust. 1 Prawa budowlanego użyto sformułowania "usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości", oznacza to celem przepisu jest przywrócenie obiektu do stanu, w którym stwarza on zagrożeń dla otoczenia wymienionych w tej regulacji. Przepis nie określa w jaki sposób ma nastąpić owo "usunięcie stwierdzonych naruszeń", niemniej taka redakcja powołanej normy prawnej nie oznacza pełnej dowolności dla organu prowadzącego postępowanie. W celu ustalenia w jaki sposób możliwa jest realizacja przytoczonej regulacji, PINB zobowiązał właścicieli do sporządzenia opinii technicznej z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, w której autor posiadający stosowne uprawnienia budowlane przeanalizował stan techniczny budynku i wskazał -w oparciu o swoją wiedzę i doświadczenie zawodowe - jakie roboty budowlane muszą zostać przeprowadzone w celu "usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości" w stanie technicznym budynku gospodarczego na działce nr a. Rację ma OWINB, że nakaz rozbiórki obiektu, po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, jest ostatecznością. W zaistniałej sprawie autor opinii uznał, że można usunąć stwierdzone nieprawidłowości w budynku i wymienił zakres robót jaki musi zostać przeprowadzony, aby ten stan osiągnąć. Warto podkreślić, że skoro ocena techniczna sporządzona na podstawie powołanego art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego jest jednym z dowodów przewidzianym w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego, to zakwestionowanie ustaleń w niej poczynionych oraz zaleceń w niej wskazanych nie jest możliwe w sposób gołosłowny, jak podnosiła to strona tak w toku postępowania przed organami obu instancji, jak i w skardze. Subiektywna ocena skarżącego, który nie przedstawił żadnych własnych dowodów na poparcie swojego stanowiska o konieczności dokonania rozbiórki (np. poprzez przedstawienia kontropinii sporządzonej przez inną osobę posiadającą podobne uprawnienia budowlane), nie mogła być podstawą dla organów do podważenia przyjętych w opinii technicznej z dnia 7 września 2022 r. rozwiązań dla usunięcia stwierdzonych w budynku nieprawidłowości. Sąd zwraca uwagę, że argumentacja strony ograniczyła się wyłącznie do zakwestionowania sporządzonego dokumentu i żądanie nowej, jak określił, "rzetelnej opinii" nie obalając przy tym zawartego w niej stanowiska. Oznacza to, że w toku prowadzonego postępowania organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe i zasadnie nałożyły na właścicieli obiektu obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w trybie art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Prawa budowlanego. Zaznaczenia wymaga, że sporządzony dokument jest rzetelny. Jego autor, profesjonalista, w sposób precyzyjny opisał stan faktyczny i na tej podstawie wymienił zakres robót jaki musi zostać wykonany. Tym samym organy zasadnie w oparciu o tą opinię wydały decyzje w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Podjęte przez OWINB rozstrzygnięcie w trybie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa wynikało wyłącznie z pominięcia w sentencji decyzji PINB konieczności uzupełnienia tynków na ścianach zewnętrznych budynku, które to roboty budowlane zawarte były w opinii technicznej. Odnosząc się do zarzutu nie zlecenia przez organy obu instancji nowej opinii technicznej, w odniesieniu do budynku gospodarczego na działce nr a, przypomnieć wymaga, że organy administracji publicznej, prowadząc postępowanie mają za zadanie ustalić w sposób dostateczny stan faktyczny w sprawie. W tym celu muszą zebrać w sprawie taki materiał dowodowy, względnie podjąć inne czynności, które pozwolą załatwić sprawę, stosownie do art. 7 Kpa. Zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Wynika z niej obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Powołany obowiązek organów nie oznacza, że mają one podejmować wszelkie inicjatywy dowodowe zgłaszane przez strony w postępowaniu, a jedynie te, które są niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W postępowaniu prowadzonym w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego jest nim decyzja o nałożeniu na podmiot posiadający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w celu usunięcia stwierdzonych w stanie technicznym budynku nieprawidłowości. Z tych względów zarzut podniesiony przez skarżącego, że organy nie zleciły wykonania nowej opinii technicznej, i z tych względów domaganie się uchylenia rozstrzygnięcia obu instancji, jest bezzasadny. Zebrany bowiem w toku postępowania przed organem I instancji materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Jak wskazano już powyżej, stanowisko strony kwestionującej przyjęty w opinii technicznej stan obiektu, sugerując konieczność jego rozbiórki a nie naprawy, nie został przez skarżącego poparty żadnymi dowodowymi, które mogłyby podważać ustalenia dokonane przez organ I instancji. Skarżący nie przedstawił również żadnych dowodów ani argumentacji, która kwestionowałaby roboty budowlane wymienione w treści opinii z dnia 7 września 2022 r. (uzupełnionej w dniu 22 września 2022 r.). Odnosząc się do żądania przeprowadzenia postępowania dowodowego przez Sąd, wskazać należy co następuje. Przepis art. 106 § 3 P.p.s.a. stanowi, że Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zgodnie z art. 106 § 4 P.p.s.a. fakty powszechnie znane Sąd bierze pod uwagę nawet bez powoływanie się na nie przez stronę a w myśl § 5 tego artykułu do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Już z tych regulacji wynika, że zakres postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym jest bardzo ograniczony. Jest to wynik zakresu kognicji sądu administracyjnego, który – co do zasady – kontroluje działanie administracji publicznej. To oznacza, że w konsekwencji nie orzeka merytorycznie (z zastrzeżeniem wyjątków np. art. 145 § 3 P.p.s.a.), i nie dokonuje ustaleń faktycznych. Dlatego prowadzenie postępowania dowodowego przez Sąd w trybie art. 106 § 3-5 P.p.s.a. nie ma zasadniczego celu w postaci zastąpienia organów administracji w ich obowiązkach. Zmierzać ono winno do ustalenia stanu faktycznego niezbędnego nie do załatwienia sprawy administracyjnej, lecz do prawidłowej kontroli działalności organu administracji (tak: NSA w wyroku z 9 sierpnia 2010, sygn. akt I GSK 992/09). Reasumując, zastosowanie przez Sąd administracyjny art. 106 § 3 P.p.s.a. nie zmierza do ponownego ustalenia stanu faktycznego sprawy administracyjnej. W okolicznościach sprawy, gdzie dokonane ustalenia faktyczne przez organ I instancji nie budzą wątpliwości, nieuzasadnione jest żądanie przez skarżącego przeprowadzenia postępowania dowodowego w postaci opinii biegłego, która stanowić będzie nową opinię techniczną w sprawie. Sporządzona w trybie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego opinii techniczna jest spójna z ustaleniami dokonanymi przez wyspecjalizowane organy policji, inspekcji budowlanej. Ponownie wyeksponowania wymaga, że strona skarżąca nie wykazała, iż przeprowadzenie podanych przez autora dokumentu robót budowlanych nie doprowadzi do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w budynku. Zgodzić się również należy z organem II instancji, że podnoszone przez skarżącego okoliczności wykraczają poza zakres prowadzonego postępowania, będące w istocie sporem o charakterze cywilnoprawnym. Przypomnieć należy, że postępowanie prowadzone w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego nie rozstrzyga kwestii w zakresie usytuowania obiektu, a wyłącznie o zakresie koniecznych do przeprowadzenia robót budowlanych w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku. Tym samym wszelkie zarzuty podniesione co do nachodzenia połaci dachu obiektu na nieruchomość skarżącego, wykraczania fragmentu ścian zewnętrznych poza granicę działki nr a nie mogły mieć wpływu na ocenę przeprowadzonego postępowania. Z tych samych względów niezasadny jest zarzut przesłaniania pomieszczeń kuchennych w budynku mieszkalnym, bowiem przedmiotem postępowania nie jest przebudowa istniejącego obiektu, a wykonanie robót mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Przeprowadzenie koniecznych robót budowlanych tj. wykonanie rynien, uzupełnienie pokrycia dachu, naprawa elewacji i uzupełnienie tynków ścian, ze względów oczywistych nie wpływie na pogorszenie wymogów z § 13 i § 60 warunków technicznych dla pomieszczeń w budynku mieszkalnym skarżącego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym, co z uwagi na zarzuty i wnioski zawarte w skardze wymaga podkreślenia, sąd nie ustala stanu faktycznego sprawy ani nie dokonuje oceny materiału dowodowego, lecz ocenia prawidłowość postępowania przeprowadzonego przez organy administracji publicznej. Sąd administracyjny bada czy w trakcie postępowania administracyjnego: zostały ujawnione wszystkie istotne dla wydania decyzji okoliczności, zostały one przez organ uwzględnione przy wydawaniu orzeczenia, został zgromadzony kompletny materiał dowodowy, w jaki sposób zostały ocenione dowody i fakty. Powyższe w ocenie Sądu zostało prawidłowo zrealizowane w toku postępowania, co czyni zarzuty skargi nietrafionymi i nie zasługującymi na zaakceptowanie. Sąd administracyjny, po pierwsze - bada prawidłowość przeprowadzenia tych czynności przez organy administracji; po drugie - sprawdza, czy organy te - ustalając stan faktyczny - nie naruszyły właściwych przepisów procedury administracyjnej, w tym także czy w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy i czy właściwie oceniły zebrane dowody. W ocenie Sądu, organy obu instancji sprostały tym powinnościom. W wyniku dokonanej kontroli, Sąd doszedł zatem do wniosku, że w zaistniałym stanie faktycznym nie nastąpiło naruszenie powołanych w skardze przepisów prawa, a zatem wszystkie podniesione w niej zarzuty, okazały się niezasadne. Równocześnie Sąd zaś nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Podkreślić trzeba także, że obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez ten organ materiałów dowodowych, mających wykazać okoliczności korzystne dla stron postępowania. Zdaniem Sądu, przed wydaniem rozstrzygnięcia organy wyczerpująco zebrały, a następnie rozpatrzyły całość materiału dowodowego, dokonując analizy wszelkich istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie, a następnie do tak ustalonego stanu faktycznego zastosowały prawidłowe normy prawa materialnego celem podjęcia rozstrzygnięcia, przy czym swoje stanowisko przedstawiły w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 Kpa. W ocenie Sądu, postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było – wbrew zarzutom skargi – prawidłowo, z poszanowaniem reguł procesowych, a organ dostatecznie wyjaśnił i wykazał w uzasadnieniu co przesądziło o rozstrzygnięciu. Sąd nie znalazł zatem podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonego przez organy postępowania i trafności jego oceny. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.