II SA/Op 383/14
WyrokWSA w Opolu2014-10-07
Skład orzekający: Ewa Janowska, Teresa Cisyk, Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie jako bezprzedmiotowe, uznając, że w sprawie zaistniała powaga rzeczy osądzonej, mimo ujawnienia nowego dowodu w postaci prawomocnego wyroku karnego dotyczącego podrobienia umowy kupna-sprzedaży pojazdu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 105 § 1 K.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe. Brak było podstaw do stwierdzenia powagi rzeczy osądzonej, ponieważ ujawniony prawomocny wyrok karny dotyczący podrobienia umowy kupna-sprzedaży stanowił nową, istotną okoliczność faktyczną, która nie była przedmiotem oceny w poprzednim postępowaniu wznowieniowym. Organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy w jej całokształcie, nie odniósł się do zarzutów odwołania i nieprawidłowo ocenił znaczenie nowego dowodu dla zaistnienia przesłanek wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rejestracji pojazdu, która została dokonana na podstawie dokumentów uznanych później przez Prokuratora Okręgowego za fałszywe. Po wznowieniu postępowania, Starosta Głubczycki uchylił decyzję o rejestracji i odmówił jej dokonania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i umorzyło postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na tożsamość sprawy z wcześniejszą decyzją z 7 maja 2013 r. Prokurator zaskarżył decyzję Kolegium, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i błędne uznanie bezprzedmiotowości postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 kwietnia 2014 r. i określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk (spr.) Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant Referent stażysta Marta Kubiak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 października 2014 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Gliwicach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zarejestrowania pojazdu 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Przedmiotem skargi wniesionej przez Prokuratora Okręgowego w Gliwicach jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 kwietnia 2014 r., nr [...], którą organ ten - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. - uchylił decyzji Starosty Głubczyckiego z dnia 29 października 2013 r., nr [...] (uchylającą decyzję własną z dnia 8 grudnia 2009 r., nr [...] o rejestracji samochodu osobowego marki [...] o nr rej. [...] i odmawiającą jego rejestracji) oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:
Decyzją z dnia 8 grudnia 2009 r., nr [...], na podstawie wniosku Z. K. i G. K., z dnia 20 listopada 2009 r., Starosta Głubczycki dokonał rejestracji pojazdu marki [...] (nr nadwozia [...]), jednocześnie wydając dowód rejestracyjny (seria i numer [...]), tablice rejestracyjne o numerze [...] oraz znak legalizacyjny o numerze [...]. Rejestracja dokonana została na podstawie dołączonych do wniosku dokumentów w postaci: faktury VAT z dnia 20 listopada 2009 r. o nr [...] wystawionej przez T. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "[...]" w [...]; kserokopii zaświadczenia z dnia [...] 2007 r. o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej przedsiębiorcy T. M.; niemieckiego dowodu rejestracyjnego samochodu wraz z tłumaczeniem; niemieckiej karty pojazdu wraz z tłumaczeniem; dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy wydanego przez Urząd Celny w Rybniku Oddział Celny w [...] z dnia 19 listopada 2009 r., certyfikatu [...] potwierdzającego gwarancję zapewnienia sieci; zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu w dniu 20 listopada 2009 r. wystawionego przez Okręgową Stację Kontroli Pojazdów w [...] oraz oświadczenia T. M. o sprowadzeniu pojazdu na lawecie w związku z brakiem tablic.
Pismem z dnia 14 września 2012 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Gliwicach, powołujac się na art. 184 § 1 i 2 oraz art. 145 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 2 K.p.a., wniósł sprzeciw od decyzji Starosty Głubczyckiego z dnia 8 grudnia 2009 r. o rejestracji pojazdu. W uzasadnieniu sprzeciwu wskazał, że zaistniały podstawy do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji o rejestracji a także do odmowy zarejestrowania pojazdu, albowiem w toku śledztwa nadzorowanego przez Prokuraturę Okręgową w Gliwicach, sygn [...], stwierdzono, że dokumenty przedłożone do rejestracji - w postaci niemieckiego dowodu rejestracyjnego oraz niemieckiej karty pojazdu, są fałszywe. Podał, ze ustalenie to dokonane zostało na podstawie opinii biegłego, z zakresu badań technicznych dokumentów z dnia 22 kwietnia 2011 r., z którego ekspertyzy wynika, że fałszerstwo nastąpiło przez podrobienie. zaznaczył, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 Prawa o ruchu drogowym, rejestracji dokonuje się w oparciu o wskazane dokumenty, a zatem istotne dla sprawy okoliczności faktyczne poczynione zostały na podstawie dowodów, które okazały się fałszywe. To z kolei stanowi przesłankę do wznowienia postępowania. Zaakcentował, że podrobienie dokumentów służących rejestracji pojazdu jest niewątpliwe i nosi cechy oczywistości. Zachodzi także konieczność zapobieżenia poważnej szkodzie w interesie społecznym, jaką może przynieść utrzymanie w mocy rejestracji samochodu, dokonanej na podstawie podrobionych dokumentów, co uzasadnia zastosowanie przepisu art. 145 § 2 K.p.a. Wskazał też, że posłużenie się tymi dokumentami, jako podrobionymi jest przedmiotem zarzutu popełnienia przestępstwa m.in. z art. 270 § 1 K.k., przedstawionego osobie zbywającej pojazd na rzecz Z. K. i G. K. Do sprzeciwu nie dołączono żadnych dokumentów.
Postanowieniem z dnia 19 września 2012 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 2 K.p.a., Starosta Głubczycki wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną tego organu z dnia 8 grudnia 2009 r. o rejestracji samochodu osobowego marki [...], o nr rej. [...].
W dniu 1 października 2012 r. Starosta Głubczycki wydał decyzję, którą uchylił decyzję własną z dnia 8 grudnia 2009 r. o rejestracji pojazdu i odmówił zarejestrowania pojazdu marki [...], nr rej. [...], oraz wezwał Z. K. i G. K. do zwrotu dowodu rejestracyjnego, tablic rejestracyjnych i karty pojazdu. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 i 2 K.p.a. oraz art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.
Na skutek odwołania wniesionego przez Z. K. i G. K., Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu decyzją z dnia 28 lutego 2013 r., wydaną na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchyliło zaskarżona decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej Kolegium dostrzegło, że postępowanie zostało wznowione pomimo tego, iż organ nie dysponował orzeczeniem stwierdzającym sfałszowanie dokumentów, a twierdzenie o oczywistości fałszerstwa oparte zostało tylko na sprzeciwie prokuratora, gdyż opinia biegłego, na którą organ się powołał nie została załączona do akt. W aktach brak też oryginałów dokumentów, które zostały sfałszowane. W tych okolicznościach, zdaniem Kolegium, trudno przyjąć oczywistość fałszerstwa dokumentów. Kolegium wskazało ponadto, że organ pierwszej instancji nie wykazał w decyzji, aby wznowienie było niezbędne w celu uniknięcia poważnej szkody tj. aby wystąpiła przesłanka z art. 145 § 2 K.p.a. i tym samym decyzja nie spełnia wymagań z art. 107 § 3 K.p.a. Zaznaczyło też, że w sprawie nie zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające co do tego, czy postępowanie prowadzone przez prokuraturę przeciwko zbywcy pojazdu zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Jako wadliwe i bezpodstawne organ odwoławczy uznał również rozstrzyganie decyzją o obowiązku zwrotu dowodu rejestracyjnego, tablic i karty pojazdu.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia 7 maja 2013 r., Starosta Głubczycki odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 8 grudnia 2009 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że prowadzone przez Komendę Wojewódzką Policji w [...] postępowanie przygotowawcze dotyczące sfałszowanych dowodów rejestracyjnych, w tym dowodu będącego podstawą niniejszego postępowania, prowadzone pod sygnaturami: [...] i [...], jest nadal kontynuowane. W konsekwencji, zdaniem organu, brak jest podstaw do zastosowania w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 145 § 2 K.p.a. Stwierdzenie sfałszowania dokumentów nastąpiło bowiem dopiero w toku prowadzonego śledztwa w oparciu o opinię biegłego z 22 kwietnia 2011 r. Z tego też powodu zbędne jest badanie również szkodliwości dla interesu społecznego, gdyż aktualnie nie ma podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie rejestracji pojazdu. Organ zauważył, że z uwagi na prowadzone postępowanie przygotowawcze w sprawie sfałszowanych dowodów rejestracyjnych strony powinny wstrzymać się z dalszym zbyciem samochodu. Wskazał także, że w przypadku wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia w przedmiocie sfałszowanych dokumentów stanowiących podstawę rejestracji postępowanie wznowieniowe zostanie ponownie wszczęte.
Pismem z dnia 27 sierpnia 2013 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Gliwicach złożył do Starosty Głubczyckiego wniosek o dopuszczenie we wznowionym postępowaniu dowodu z prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...], skazującego A. L. za popełnienie przestępstwa podrobienia m.in. umowy kupna-sprzedaży samochodu osobowego nr rej. [...] z dnia 12 listopada 2009 r. (pkt 179 wyroku), który to pojazd T. M. miał zakupić za granicą. Prokurator wskazał, że orzeczenie sądowe stanowi okoliczność, która - jako podstawa wznowienia - może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
W dniu 14 października 2013 r., na podstawie art. 149 § 1 i art. 150 § w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a., Starosta Głubczycki wydał postanowienie o wznowieniu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 8 grudnia 2009 r. o zarejestrowaniu samochodu osobowego marki [...], nr rej. [...].
Następnie, decyzją z dnia 29 października 2013 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, Starosta Głubczycki uchylił decyzję własną z dnia 8 grudnia 2009 r. o rejestracji samochodu osobowego marki [...], nr rej. [...] i odmówił jego zarejestrowania. W uzasadnieniu, powołując się na przepis art. 71 ust. 1 i art. 72 ust. 1 pkt 2 i 5 Prawa o ruchu drogowym organ stwierdził, że skutecznej rejestracji można dokonać wyłącznie na podstawie prawdziwych dokumentów w postaci karta pojazdu, jeżeli była wydana i dowodu rejestracyjnego jeśli pojazd był zarejestrowany. Stosownie do tego uznał, że jest zobligowany uchylić ostateczną decyzję o rejestracji i odmówić rejestracji pojazdu, gdyż zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia [...] lutego 2013 r. o sygn. akt [...] dokumenty, w oparciu o które dokonano rejestracji pojazdu, tj. niemiecki dowód rejestracyjny (Fahrzeugschein) i niemiecka karta pojazdu (Fahrzeugbrief), okazały się fałszywe.
Z. K. i G. K. wnieśli odwołanie od decyzji Starosty Głubczyckiego z dnia 29 października 2013 r. Odwołujący podnieśli, że nie powinni ponosić negatywnych konsekwencji w sytuacji, gdy nie ponoszą winy za zaistniały stan rzeczy, a organ powinien mieć na względzie nie tylko interes społeczny, ale też indywidualny interes strony, która działała w dobrej wierze. Wskazali, że nie ma też niebezpieczeństwa wystąpienia poważnej szkody dla interesu społecznego. Na Policji uzyskali bowiem informację, że samochód nie pochodzi z przestępstwa i nie nosi śladów przestępstwa, a jego sprzedaż skutkować będzie odpowiedzialnością karną. Wskazane okoliczności nie dają zatem podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i art. 145 § 2 K.p.a. Postępowanie powinno być wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., a nabywca samochodu działający w dobrej wierze powinien mieć możliwość przeprowadzenia przeciwdowodu wobec opinii biegłego.
Pismem z dnia 19 listopada 2013 r. swój udział we wznowionym postępowaniu zgłosił Prokurator Prokuratury Okręgowej w Gliwicach, który również wniósł odwołanie. Zarzucił organowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na uznaniu przez organ, że będący dowodem w sprawie wyrok Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...], przeciwko A. L., stwierdza podrobienie dokumentów w postaci dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu (Fahrzeugschein i Fahrzeugbrief) podczas, gdy w odniesieniu do samochodu [...], A. L. skazana została jedynie za popełnienie występku podrobienia umowy kupna-sprzedaży przedmiotowego pojazdu z dnia 12 listopada 2009 r.
Decyzją z dnia 24 kwietnia 2014 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Uzasadniając rozstrzygniecie Kolegium wskazało, że w obrocie prawnym funkcjonują dwie, sprzeczne ze sobą decyzje Starosty Głubczyckiego, tj. decyzja ostateczna z dnia 7 maja 2013 r. i decyzja będąca przedmiotem odwołania z dnia 29 października 2013 r., które wydane zostały w tej samej sprawie pomimo, że w czasie pomiędzy wydaniem kolejnych decyzji nie nastąpiła zmiana w stanie faktycznym. Wskazując na ustaloną w art. 110 K.p.a. zasadę związania organu własną decyzją Kolegium wywiodło, że wydanie ostatecznej decyzji rozstrzygającej daną sprawę powoduje niedopuszczalność wydania kolejnej decyzji, w tym samym przedmiocie. Wyrażona w art. 110 K.p.a. zasada związania odnosi się do trwałości treści rozstrzygnięcia konkretnej sprawy i uniemożliwia organowi zmianę wyrażonego stanowiska. Bez wzruszenia ostatecznej decyzji, w ustawowo przewidzianym trybie, organ nie może ponownie uczynić przedmiotem rozpoznania kwestii rozstrzygniętej już wcześniej ostateczną decyzją i zmienić swojej oceny w tym zakresie. Ustalenie z kolei, że w tej samej sprawie kolejno po sobie zostały wydane dwie decyzje, z których pierwsza jako ostateczna funkcjonuje w obrocie prawnym, jest natomiast podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji ponownie rozstrzygającej sprawę, w oparciu o art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Przesłanką przesądzającą o zastosowaniu tej regulacji jest tożsamość sprawy, a więc występowanie tych samych podmiotów, tego samego przedmiotu oraz tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktyczny. Tożsamość sprawy oznacza również zachowanie ciągłości regulacji prawnej w zakresie praw i obowiązków strony postępowania. Kolegium uznało, że taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, na skutek ponownego wydania decyzji w przedmiocie rejestracji samochodu, po wznowieniu postępowania w sytuacji, gdy w obrocie prawnym funkcjonuje ostatecznej decyzji Starosty Głubczyckiego z dnia 7 maja 2013 r. Kolegium uznało, że z zaskarżonej decyzji wynika, iż przedmiot sprawy, jej zakres podmiotowy, a także stan faktyczny i prawny były tożsame z tym, w którym wydana została decyzja z 7 maja 2013 r. Nie można też uznać, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy, skoro postępowanie dotyczyło tego samego pojazdu i tych samych osób, na rzecz których pojazd zarejestrowano. O zmianie stanu faktycznego nie przesądza również fakt otrzymania przez organ wyroku Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...], stwierdzającego podrobienie przez Panią A. L. umowy kupna-sprzedaży samochodu. Jak zauważyło Kolegium, wyrok Sądu uzyskał bowiem klauzulę wykonalności z dniem 7 marca 2013 r., a więc w okresie sprzed daty wydania decyzji z 7 maja 2013 r. Oznacza to, że dowód ten istniał w rzeczywistości, choć nie był znany organowi pierwszej instancji. Sama zmiana stanowiska organu co do oceny nie świadczy natomiast o zmianie stanu faktycznego i nie ma na niego wpływu. Na podstawie dokonanej oceny, stosownie do art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i wskazując na art. 105 K.p.a. Kolegium stwierdziło bezprzedmiotowość postępowania z uwagi na to, że w sprawie wydano już uprzednio, w dniu 7 maja 2013 r., decyzję ostateczną rozstrzygającą sprawę.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, Prokurator zarzucił powyższej decyzji obrazę przepisów art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 K.p.a., polegającą na uchyleniu w całości decyzji organu pierwszej instancji i umorzeniu postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy postępowanie Starosty nie stało się bezprzedmiotowe i wobec tego nie zachodziła podstawa do jego umorzenia. Prokurator wywodził, że porównanie zakresu obu postępowań wznowieniowych oraz wydanych w tych postępowaniach decyzji z dnia 7 maja 2013 r. i z dnia 29 października 2013 r., pozwala na jednoznaczną ocenę, że nie zachodzi ich tożsamość tego rodzaju, aby można przyjąć stan powagi rzeczy osądzonej. Wskazał, że Starosta jako podstawę prawną pierwszego wznowienia postępowania wskazał art. 145 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 2 K.p.a. i w decyzji z dnia 7 maja 2013 r. przesądził ostatecznie jedynie brak podstawy do wzruszenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. z tego powodu, że oczywiste jest fałszerstwo dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu. Decyzja z dnia 29 października 2013 r. oparta natomiast została na innej podstawie prawnej i faktycznej, albowiem jako podstawę prawną tego postępowania organ przyjął art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a., a w zakresie faktu organ wskazał na ujawnienie prawomocnego wyroku stwierdzającego fałszerstwo innego dowodu, aniżeli dotychczas brane pod uwagę przez organ dokumenty. Prokurator podkreślił, że wyrok na który powołał się Starosta dotyczył sfałszowania umowy kupna-sprzedaży i nie obejmował dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu, których fałszerstwo nie zostało potwierdzone tym wyrokiem. Skutkiem błędnej oceny Starosty było przyjęcie przez niego wadliwej podstawy prawnej postanowienia o wznowieniu, bowiem powołując się na wyrok karny powinien zamiast art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. przyjąć jako podstawę prawną - art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Prokurator dostrzegł, że umowa kupna samochodu nie była dowodem w postępowaniu o rejestrację samochodu, a jej fałszerstwo stanowi nową istotną dla sprawy okoliczność faktyczną, gdyż podważa prawo własności T. M., który następnie zbył samochód Z i G. K. Zgodnie zaś z art. 72 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym strona wnosząca o zarejestrowanie pojazdu jest zobowiązana samodzielnie wykazać swój tytuł prawny do pojazdu przez przedstawienie dowodu własności. Skoro T. M. nie był właścicielem samochodu, to nie był uprawniony do jego sprzedaży, a zatem Z i G. K. nie mogli go skutecznie kupić. W świetle powyższego Prokurator stwierdził, że w sprawie nie zaistniała bezprzedmiotowość postępowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wskazało, że wyrok karny jako nowy dowód, który już istniał w dacie wydania decyzji z dnia 7 maja 2013 r., mógł stanowić podstawę do wszczęcia postępowania zakończonego tą właśnie decyzją, a nie postępowania zakończonego decyzją z dnia 8 grudnia 2009 r.
Na rozprawie sądowej Prokurator podtrzymał zarzuty skargi i argumentację zawartą w uzasadnieniu skargi, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Akcentował brak tożsamości sprawy i tym samym wadliwości rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.
Badając legalność zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270, z późn. zm.) zwanej P.p.s.a., Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów. Rozstrzyga jednak tylko w granicach danej sprawy co oznacza, że nie może oceniać innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje natomiast w sytuacji naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu, bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie była decyzja Kolegium wydana we wznowionym postępowaniu, rozstrzygająca o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzeniu postępowania wszczętego w trybie wznowienia. Decyzja ta wydana została na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i jako decyzja kasacyjna nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Dlatego też, w niniejszej sprawie ocena Sądu ograniczona była do problematyki umorzenia postępowania i związanej z tym kwestii jego bezprzedmiotowości, jako podstawy do podjęcia przez Kolegium decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.
Przeprowadzona przez Sąd, we wskazanym zakresie i według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynika sprawy, a więc skutkującym koniecznością jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Zdaniem Sądu, organ odwoławczy w zakresie prowadzonego postępowania nie ustalił bowiem w sposób prawidłowy okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy, w konsekwencji czego sprawa nie została prawidłowo rozpoznana w jej całokształcie. Ponadto, dokonana przez Kolegium ocena zamiast dotyczyć ponownego rozpoznania sprawy, sprowadzała się w istocie do nieuprawnionej kontroli decyzji organu pierwszej instancji w granicach dokonanej przez ten organ oceny, przez co naruszona została zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażona w art. 15 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem każda sprawa administracyjna winna podlegać dwukrotnemu, merytorycznemu rozstrzygnięciu przez dwa różne organy administracji publicznej, co oznacza, że zasadniczym celem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy.
W pierwszej kolejności rozważając prawidłowość zastosowania w sprawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. dostrzec należy, że ustalając kompetencję organu odwoławczego do uchylenia w całości decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania administracyjnego pierwszej instancji w danej sprawie, przepis ten nie określa przesłanek podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Niemniej jednak przyjąć należy, że ograniczenie swobody organu odwoławczego w wyborze zakończenia postępowania odwoławczego wydaniem decyzji określonej w art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a. związane jest z naruszeniem przepisów prawa przez organ pierwszej instancji, uzasadniającym uchylenie jego decyzji oraz z kryterium umorzenia postępowania, o którym mowa w art. 105 § 1 K.p.a. Zgodnie natomiast z art. 105 § 1 K.p.a., organy administracji publicznej mają obowiązek umorzyć postępowanie w każdym przypadku, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
Bezprzedmiotowość, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a., oznacza brak podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy. Wiąże się to z brakiem któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, co skutkuje tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygniecie jej co do istoty. Zgodzić się należy z poglądem przyjmowanym w orzecznictwie, że istota bezprzedmiotowości postępowania polega na nastąpieniu takiego zdarzenia prawnego lub faktycznego, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu), a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 467/11, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 maja 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 48/13, internetowa Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezprzedmiotowość zachodzi w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. Bezprzedmiotowość może mieć charakter podmiotowy jak i przedmiotowy. W przypadku przyczyny o charakterze przedmiotowym postępowanie uznać należy za bezprzedmiotowe w sytuacji, gdy brak jest przedmiotu faktycznego do rozpoznania. Organ odwoławczy uprawniony jest tym samym do umorzenia postępowania pierwszej instancji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a. wtedy, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego i do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Zgodzić się należy z tym, że okoliczność taka bez wątpienia zaistnieje wtedy, gdy postępowanie dotyczy sprawy rozstrzygniętej już decyzją ostateczną. Zauważyć przyjdzie, że wydanie decyzji w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowi przesłankę nieważności postępowania, określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. W postępowaniu odwoławczym niedopuszczalne jest jednak stosowanie sankcji nieważności decyzji. Dlatego, w sytuacji zaistnienia wadliwości określonej w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., organ odwoławczy zobowiązany jest uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie w danej sprawie, gwarantując w ten sposób poszanowanie zasady trwałości decyzji, wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a.
Zaistnienie omawianej przesłanki wymaga jednak stwierdzenia identyczności obu spraw, która ma miejsce wyłącznie w przypadku tożsamości podmiotu i przedmiotu sprawy, przy jednoczesnej identyczności stanu prawnego oraz faktycznego. Zauważyć trzeba, że decyzja ostateczna ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Stąd dla uznania tożsamości sprawy nie jest wystarczające ustalenie, że sprawa dotyczy tego samego przedmiotu i tych samych stron. Przesłanka z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. nie zaistnieje wtedy, gdy w sprawie pojawią się całkiem nowe okoliczności faktycznego mające charakter prawotwórczy, tj. wpływające na załatwienie sprawy, odmienne od tych, które zostały ustalone i uwzględnione w poprzednio prowadzonym postępowaniu. Bez wyjaśnienia, że w sprawach występuje tożsamość stanu faktyczne nie jest możliwe dokonanie oceny, co do wystąpienia stanu powagi rzeczy osądzonej. Należy bowiem rozróżnić tożsamość sprawy od tożsamości przedmiotu rozstrzygnięcia, pamiętając o tym, że tylko tożsamość przedmiotu rozstrzygnięcia ma wpływ na zaistnienie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Ma to szczególne znaczenie w przypadku sprawy rozstrzyganej w trybie nadzwyczajnym - wznowienia postępowania, którego prowadzenie zależy właśnie od zaistnienia określonych okoliczności faktycznych wyczerpujących znamiona ustawowych przesłanek wznowienia.
Uwzględniając przedstawione znaczenie pojęcia bezprzedmiotowości postępowania, w kontekście zaistnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., w ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie można zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że postępowanie wszczęte w trybie wznowienia w sprawie rejestracji pojazdu, zakończonej ostateczną decyzją z dnia 8 grudnia 2009 r., należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe z uwagi na to, że w sprawie tej rejestracji już wcześniej wznowione było postępowanie i zakończyło się ono wydaniem ostatecznej decyzji z dnia 7 maja 2013 r.
W związku z tym że postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji toczyło się w trybie wznowienia postępowania wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania jest szczególną instytucją procesową służąca weryfikacji decyzji ostatecznej, która stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ostatecznie zakończonej. Stanowi ono odstępstwo od ustanowionej w art. 16 § 1 K.p.a. ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej. Przy pomocy tego trybu można jednak wzruszyć ostateczną decyzję administracyjną tylko w przypadku zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania, których katalog został wyczerpująco określony w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Wskazane w tych regulacjach okoliczności związane są z kwalifikowaną wadliwością postępowania i dlatego skutkiem ich zaistnienia jest możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia.
Celem postępowania wznowieniowego jest zatem w pierwszej kolejności stwierdzenie wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania, a następnie – w przypadku pozytywnego wyniku dokonanej w tym zakresie oceny – przeprowadzenie postępowania w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej. Z uwagi na różnorodność i charakter przesłanek wznowienia, które mogą zaistnieć w różnym czasie nie można jednak przyjąć, że istnieje niedopuszczalność ponownego wznowienia postępowania w każdej sytuacji, gdy już wcześniej wydana została decyzja w trybie wznowienia. Przepisy art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. wskazują bowiem niezależne od innych podstawy do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Oznacza to, iż każdy z przepisów może być źródłem odrębnego postępowania. Nie można bowiem wykluczyć takiej sytuacji, gdy po przeprowadzeniu i zakończeniu postępowania wznowieniowego co do jednej z przesłanek (np. z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a.), ujawniona następnie zostanie kolejna okoliczność uznana za przesłankę wznowienia, która nie podlegała wcześniej ocenie we wznowionym postępowaniu (np. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.). Stosownie zaś do tego stwierdzić należy, że powaga rzeczy osądzonej co do sprawy prowadzonej w trybie wznowienia postępowania zaistnieje wtedy, gdy podstawą ponownego wznowienia postępowania w danej sprawie będą te same podstawy, które były już przedmiotem wcześniejszego postępowania wznowieniowego. Podkreślić jednak należy, że nie chodzi tu o samo wskazanie tej samej podstawy prawnej wznowienia lecz o konkretne okoliczności faktyczne mogące wyczerpywać znamiona przesłanki wznowienia, które były już wcześniej badane we wznowionym postępowaniu w kontekście tych przesłanek i tworzyły stan faktyczny będący podstawą rozstrzygnięcia podjętego we wznowionym postępowaniu. Jak już wcześniej wskazano dla wystąpienia stanu powagi rzeczy osadzonej istotne znaczenie ma bowiem tożsamość stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia. To powoduje, że tylko w sytuacji, gdy rozstrzygniecie podjęte zostanie we wznowionych postępowaniach na podstawie identycznego stanu faktycznego i w oparciu o tożsame okoliczności faktyczne mające charakter prawotwórczy, co do tego trybu zaistnieje powaga rzecz osądzonej.
Zauważyć przyjdzie, że stosownie do art. 149 § 1 K.p.a. wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia następuje w drodze postanowienia, które w myśl art. 149 § 2 K.p.a. stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postanowienie to wskazuje przesłanki, które w danej sprawie stanowią przyczynę wznowienia postępowania. Dopiero też jego wydanie umożliwia prowadzenie postępowania w tym trybie. Po jego wydaniu organ dokonuje, najpierw ustaleń co do rzeczywistego zaistnienia przesłanek stanowiących podstawę wznowienia, a następnie w razie ich wystąpienia, w kolejnym etapie postępowania - przeprowadza postępowanie wyjaśniające w celu merytorycznego rozpoznania sprawy, będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji. Wskazać jednak należy, że granice postępowania co do ustalenia podstaw wznowienia wyznaczają art. 145 § 1, art. 145 a i art. 145 b K.p.a. i w postępowaniu wszczętym z urzędu zawężają je tylko te z przesłanek, które mogą być podstawą wznowienia postępowania wyłącznie na wniosek strony. Granic tych nie zawęża natomiast w żadnym razie postanowienie o wznowieniu postępowania. Bez względu na to jaka podstawa wznowienia zostanie wskazana w postanowieniu, organ jako dysponent postępowania wszczętego z urzędu może i powinien badać wszystkie te przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, których badanie z urzędu jest dopuszczalne. Prowadzenie postępowania co do wszystkich tych przesłanek nie zawsze jednak jest możliwe, gdyż okoliczności faktyczne, które mogą im odpowiadać nie zawsze istnieją, czy są znane organowi na dzień prowadzenia wznowionego postępowania. Dlatego, pomimo szerokich granic tego postępowania, jak już wcześniej wskazano, dopuszczalne jest po raz kolejny wznowienie postępowania na innej podstawie. Brak wskazania w postanowieniu danej przesłanki, jako podstawy wznowienia nie wyłącza konieczności zbadania ujawnionych okoliczności faktycznych również w kontekście innych wadliwości określonych w art. 145 § 1 K.p.a.
Uwzględniając powyższe dostrzec należy, że w niniejszej sprawie podlegające ocenie sądowej postępowanie, wznowione zostało w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia 8 grudnia 2009 r., wydaną w sprawie rejestracji pojazdu. Wszczęte zostało ono z urzędu postanowieniem z dnia 14 października 2013 r., w którym jako podstawę wznowienia wskazano przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. Z postanowienia tego oraz ustalonej na podstawie akt sprawy chronologii jednoznacznie wynika, że okolicznością faktyczną, która spowodowała wydanie postanowienia, było uzyskanie przez organ, w dniu 4 października 2013 r., wiedzy o istnieniu prawomocnego wyroku wydanego przez Sąd Rejonowy w Raciborzu, Wydział II Karny, z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...], którym stwierdzono, że umowa sprzedaży spornego samochodu na rzecz T. M., z dnia 12 listopada 2009 r., została podrobiona. W postanowieniu organu zaznaczono też, że wskazany wyrok stwierdza fałszywość dokumentów, na podstawie których dokonano rejestracji pojazdu, co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. W tym miejscu przypomnieć należy, że postanowienie o wznowieniu postępowania wywiera jedynie skutki procesowe, a ustalenia i ocena co do tego, czy w sprawie rzeczywiście wystąpiła okoliczność stanowiąca przesłankę wznowienia postępowania może nastąpić wyłącznie w postępowaniu prowadzonym już po wydaniu tego postanowienia. Dokonując oceny w zakresie zaistnienia przesłanki wznowienia organ nie jest przy tym związany treścią postanowienia o wszczęciu postępowania, w szczególności zaś nieuprawnioną oceną co do stwierdzenia istnienia podstaw do wznowienia postępowania.
Stosownie do zakresu wznowienia, określonego we wskazanym postanowieniu dostrzec trzeba, że we wcześniejszym postępowaniu wznowieniowym organ, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 145 § 2 K.p.a., badał czy fałszywe były dokumenty przedłożone do rejestracji w postaci zagranicznej karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego. Zgodzić się zatem należy z tym, że ponowne badanie tych okoliczności tj. ustalenie fałszywości karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego stosownie do art. 145 § 2 K.p.a., było w niniejszej sprawie niedopuszczalne. W odniesieniu do tych odwodów kwestia ich fałszywości została bowiem już rozpoznana decyzją z dnia 7 maja 2013 r. To oznacza, że co do przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. dotyczącej karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, ocenianej na podstawie art. 145 § 2 K.p.a., zaistniała powaga rzeczy osądzonej i w aktualnym postępowaniu nie mogła ona podlegać badaniu. Niemniej jednak dostrzec trzeba, że jakkolwiek organ wznowił po raz drugi postępowanie także na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a., to jednak wznowienie to nastąpiło w związku z ujawnieniem innych okoliczności faktycznych, znajdujących potwierdzenie w wyroku karnym, który to stwierdza podrobienie umowy kupna-sprzedaży zarejestrowanego samochodu, na podstawie której samochód nabył T. M. Wyrok ten nie stwierdzał sfałszowania karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego. Dlatego, jako błędne i nieuprawnione uznać należało ustalenia organu pierwszej instancji co do fałszywości tych dowodów. W zaskarżonej decyzji odwoławczej Kolegium nie ustosunkowało się jednak do tej oceny. Wprawdzie organ odwoławczy dostrzegł, że powołany wyrok karny stwierdzał podrobienie umowy kupna-sprzedaży samochodu, niemniej jednak tę okoliczność pominął i wobec tego nieprawidłowo uznał, że stan faktyczny podlegający ocenie we wznowionym postępowaniu jest taki sam jak ten, na podstawie którego we wcześniejszym postępowaniu, w trybie wznowienia, wydano decyzję z dnia 7 maja 2013 r. Nie można zgodzić się z oceną, że stan faktyczny podlegający ocenie we wznowionym postępowaniu nie uległ zmianie. To, że wyrok karny istniał przed wydaniem wcześniejszej decyzji (z dnia 7 maja 2013 r.) nie zmienia to faktu, że dopiero na skutek uzyskania wiedzy o nim przez organ wyszła na jaw nowa istotna okoliczność faktyczna istniejąca już w dniu rejestracji pojazdu, w postaci braku umowy skutecznie przenoszącej własność spornego samochodu na T. M., który to następnie zbył samochód na rzecz Z. K. i G. K.
Zauważyć należy, że o ile karta pojazdu i dowód rejestracyjny, które były badane we wcześniejszym postępowaniu, stanowiły dowód w sprawie rejestracji pojazdu i ich ewentualne fałszerstwo mogło być badane na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a., to już stwierdzenie wskazywanym wyrokiem karnym na podrobienie umowy kupna-sprzedaży nie mogło stanowić takiej przesłanki w sytuacji, gdy z akta sprawy nie wynika, że była ona przedłożona organowi przy rejestracji pojazdu jako dowód mogący potwierdzić własność pojazdu. Wyrok karny, a w szczególności wynikająca z niego okoliczność stwierdzenia podrobienia umowy, jak słusznie wskazuje Prokurator, mogła być badana w kontekście zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., tj. wyjścia na jaw nowej okoliczności faktycznej, w postaci sfałszowania umowy kupna samochodu, która istniała już na dzień zarejestrowania samochodu, jako mogącej mieć istotne znaczenie dla ustalenia okoliczności dotyczącej przedstawienia przez rejestrującego pojazd, zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowy, dowodu własności pojazdu. O ile zatem sam fakt wydania wyroku, jako że został on wydany już po zarejestrowaniu pojazdu, nie może stanowić w sprawie rejestracji nowego dowodu istniejącego na dzień wydania decyzji o rejestracji to jednak, wynikający z niego fakt podrobienia umowy mógł być badany jako nowa okoliczność, gdyż zaistniał przed nabyciem samochodu przez podmioty dokonujące jego rejestracji, a zatem była to okoliczność istniejąca na dzień wydania decyzji o rejestracji.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że przedmiot rozstrzygnięcia objęty decyzją z dnia 7 maja 2013 r. i przedmiot podlegający badaniu w niniejszym postępowaniu nie są tożsame. Inne są bowiem okoliczności faktyczne, które powinny podlegać badaniu w niniejszym postępowaniu w kontekście zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania. Okoliczności te nie były oceniane w poprzednim postępowaniu, w którym badano jedynie fakt sfałszowania dowodów w postaci karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego oraz przesądzono o braku podstaw do wzruszenia decyzji o rejestracji z tego tylko powodu, że nie stwierdzono na podstawie art. 145 § 2 fałszywości tych dokumentów. Pomimo takiego samego trybu i zakresu podmiotowego, a także przedmiotu wznowionego postępowania, dotyczącego rejestracji pojazdu, stan faktyczny objęty poprzednim postępowaniem wznowieniowym był zatem odmienny od stanu faktycznego, który powinien zostać zbadany w niniejszej sprawie. Ponowne wznowienie postępowania na odmiennej podstawie faktycznej, która powinna podlegać ocenie w kontekście innej przesłanki wznowienia jest natomiast dopuszczalne. Uprzednia decyzja wydana w wyniku wznowienia postępowania, jeśli inny był przedmiot oceny stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia, nie powoduje zakazu ponownego prowadzenie postępowania w trybie wznowienia. Ustalenie z kolei we wszczętym postępowaniu, że w sprawie nie występuje żadna z podstaw wznowienia, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., skutkuje odmową uchylenia decyzji dotychczasowej, a nie umorzeniem postępowania.
Stosownie do powyższego stwierdzić trzeba, że nieprawidłowo zaskarżoną decyzją Kolegium umorzyło postępowanie jako bezprzedmiotowe uznając, że zaistniała powaga rzeczy osądzonej, co skutkowało naruszeniem przez organ art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a. Dokonana przez organ odwoławczy ocena narusza wynikającą z art. 16 § 1 K.p.a. zasadę dopuszczalności weryfikacji ostatecznej decyzji w trybie wznowienia postępowania. Ponadto rozpoznając sprawę organ odwoławczy naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., w konsekwencji czego nieprawidłowo zastosował art. 105 § 1 K.p.a., rozstrzygając na jego podstawie o umorzeniu postępowania. Należy podkreślić, że art. 7 K.p.a. nakłada nie tylko na organ pierwszej instancji, ale także na organ odwoławczy obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a art. 77 § 1 K.p.a. wskazuje na konieczność wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, który zgodnie z art. 80 K.p.a. w całości powinien być podstawą dokonywanej oceny. W niniejszej sprawie Kolegium nie rozpoznało sprawy w sposób wyczerpujący i całościowy. Badając sprawę w jej całokształcie, a nie tylko na podstawie tego co stwierdzono w decyzji organu pierwszej instancji, powinno dostrzec, że w ponownie wznowionym postępowaniu organ pierwszej instancji dokonał nieprawdziwych ustaleń, które nie wynikały z badanego wyroku, a zakresem postępowania wyjaśniającego prowadzonego w trybie wznowienia powinny być objęte inne okoliczności niż stanowiące podstawę wydania decyzji z dnia 7 maja 2013 r.
Rozpoznając sprawę organ odwoławczy powinien samodzielnie ustalić stan faktyczny podlegający ocenie i dokonać jego subsumcji, gdyż ocena organu pierwszej instancji w tym zakresie nie jest dla niego w żadnej mierze wiążąca. Zobowiązany był również odnieść się do zarzutów odwołania. W niniejszej sprawie natomiast Kolegium nie zbadało jakie znaczenie może mieć ujawniony wyrok karny dla zaistnienia przesłanek wznowienia postępowania zakończonego decyzja o rejestracji pojazdu, w tym szczególnie przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Nieprawidłowo też stwierdziło w odpowiedzi na skargę, że istnienie wyroku na dzień wydania decyzji we wcześniejszym postępowaniu wnzowieniowym, tj. decyzji z dnia 7 maja 2013 r., mogło stanowić jedynie przesłankę do wznowienia poprzedniego postępowania prowadzonego w trybie wznowienia. Podstawą faktyczną rozstrzygnięcia z dnia 7 maja 2013 r. były bowiem ustalenia dotyczące sfałszowania karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, których to okoliczności nie dotyczy ujawniony wyrok karny, a zatem jako nowy dowód nie był on istotny dla oceny dotyczącej tych dokumentów dokonanej w poprzednim postępowaniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a.
Reasumując, skoro organ odwoławczy nie zbadał sprawy w jej całokształcie, w tym nie odniósł się do zarzutów odwołania, a także dokonał nieprawidłowej subsumcji ujawnionej okoliczności faktycznej w odniesieniu do ustawowych przesłanek wznowienia i w konsekwencji nieprawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe uznać należało, że wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy art. 7, art. 16 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tego względu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji podjęto na podstawie art. 152 P.p.s.a.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań i sprowadzają się do ponownego rozpoznawania sprawy przez organ odwoławczy w jej całokształcie. Przy uwzględnieniu wyroku karnego z dnia z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...], organ dokonana całościowej oceny ujawnionej okoliczności faktycznej dotyczącej podrobienia umowy w zakresie zbadania zaistnienia przesłanek wznowienia, w tym podstawy z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. W zależności od dokonanej oceny podejmie następnie stosowne rozstrzygniecie na postawie art. 151 K.p.a. W razie ustalenia, że w sprawie zaistniała podstawa wznowienia winien mieć przy tym na uwadze regulację art. 146 § 1 K.p.a.
-----------------------
16
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło