II SA/Op 455/04

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie obowiązku meldunkowego postanawia: przyznać adwokatowi S. P. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej H. W. w kwocie 292,80 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) zawierającej podatek od towarów i usług, w kwocie 52,80 zł (słownie: pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, Wydział II w dniu 6 września 2005 r. wydał wyrok oddalający skargę J. W. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia [...], nr [...] o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego w O., ul. [...]. Uczestniczka postępowania w tej sprawie H. W., będąca właścicielką lokalu mieszkalnego przy ul. [...], wniosła w dniu 3 stycznia 2006 r., na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie dla niej adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 17 marca 2006 r. referendarz tut. Sądu przyznał uczestniczce prawo pomocy w całości, poprzez ustanowienie adwokata z urzędu, pozostałym zakresie wniosek oddalił. Odpis postanowienia o ustanowieniu adwokata z urzędu został stosownie do art. 253 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w skrócie P.p.s.a., w związku z § 35 ust. 2 i 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 września 2003 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 169, poz.1646), przesłany z Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w O. celem wyznaczenia adwokata z urzędu dla uczestniczki. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokatem z urzędu S. P. wykonującego zawód w Kancelarii Adwokackiej w O. Uczestniczka przed uzyskaniem informacji o osobie wyznaczonego dla niej adwokata wniosła sprzeciw od postanowienia z dnia [...]. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych tego sprzeciwu zostało przesłane na adres jej adwokata z urzędu. Adwokat działając w imieniu uczestniczki postępowania pismem z dnia 12 kwietnia 2006 r., uzupełnił braki formalne sprzeciwu, wnosząc w nim jednocześnie o zasądzenie na rzecz jego Kancelarii wynagrodzenia w zakresie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej według norm przepisanych, albowiem nie zostały one uiszczone w ogóle przez uczestniczkę postępowania. Po przywróceniu postanowieniem z dnia 10 lipca 2006 r. terminu do wniesienia skargi kasacyjnej dla skarżącego J. W., w dniu 22 sierpnia 2006 r., adwokat uczestniczki postępowania złożył w jej imieniu odpowiedź na skargę kasacyjną zawarta piśmie procesowym z dnia 21 sierpnia 2006 r., wnosząc w niej także o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce postępowania z urzędu. Następnie sprawa została przekazana do rozpoznania skargi kasacyjnej skarżącego przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jak wynika z akt sprawy (k-276), adwokat S. P. pismem z dnia 25 sierpnia 2008 r., złożył wniosek do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. – na podstawie art. 253 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), - o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu dla uczestniczki postępowania H. W. do udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym spośród adwokatów mających siedzibę na obszarze tej Izby Adwokackiej. Pełnomocnik taki został wyznaczony i brał on udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, ponoszone przez Skarb Państwa, obejmują zgodnie z § 19 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem o wynagrodzeniu adwokatów, opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 rozporządzenia i niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia – stawka minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji wynosi- 50 % stawki minimalnej określonej w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a jeżeli sporawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W postępowaniu zażaleniowym wynagrodzenie adwokata z urzędu wynosi na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d – 120 zł. Przy przyznawaniu przez Sąd, zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa procesowego, bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia o w wynagrodzeniu adwokatów, w brzmieniu nadanym przez § 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 października 2005 r. zmieniającym to rozporządzenie, sąd podwyższa opłatę za udzielenie pomocy prawnej z urzędu o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 5 kwietnia 2004 r., Nr 454, poz. 535 ze zm.) stawka podatku od towarów i usług wynosi 22 %, jest to stawka podstawowa, i obowiązuje ona podatników świadczących usługi prawnicze. Referendarz sądowy przyznając adwokatowi, koszty udzielonej przez niego pomocy prawnej z urzędu kierował się wyżej wskazanymi przepisami prawa i uznał, iż za udzieloną uczestniczce postępowania H. W. pomoc prawną w sprawie ze skargi J. W., należy mu przyznać wynagrodzenie według norm przepisanych. Wynagrodzenie to przyznał w stawce minimalnej, albowiem uzasadniał to rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz niezbędny nakład pracy adwokata. Adwokat S. P. udzielił uczestniczce postępowania pomocy prawnej polegającej na przygotowaniu pisma procesowego, w którym uzupełnione zostały braki formalne jej sprzeciwu od postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, sporządził on też w jej imieniu odpowiedź na skargę kasacyjna J. W. Czynności adwokata miały miejsce już po wydaniu wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu będące sądem pierwszej instancji, a zatem należały one już do postępowania w drugiej instancji. Na podstawie art. 250 i art. 253 P.p.s.a. adwokatowi S. P. należy się wynagrodzenie za czynności z zakresu pomocy prawnej wykonane przez niego. Referendarz sądowy przy przyznawaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, wziął pod uwagę także obowiązujące w tym względzie orzecznictwo sądowe. Według wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2005 r., sygn. FSK 80/04, publikowany ONSA i WSA 2004, nr 1, poz. 12, B. Dauter {w:}, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzecznictwo, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2007, s 363-364, "Stawki wymienione w § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez Radce prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.) mają zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. (...) Wysokość kosztów postępowania kasacyjnego wyznaczono na podstawie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b w związku z § 6 pkt 6 cyt. rozporządzenia o opłatach za czynności radców prawnych. Jakkolwiek § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia dotyczy sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej albo sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, to – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – zasada zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, zawarta w art. 204 P.p.s.a., dotyczy obu stron tego postępowania. Stawki wymienione we wspomnianym § 14 ust. 2 pkt 2 lit b maja więc zastosowanie także w odniesieniu do kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną." Orzeczenie powyższe zapadło wprawdzie w odniesieniu do wynagrodzenia radcy prawnego, ale z uwagi na identyczność sformułowań w przepisach cyt. rozporządzenia o wynagrodzeniu radców prawnych oraz w/w rozporządzenia o wynagrodzeniu za czynności adwokatów, można je odnieść także do wynagrodzenia adwokata. Wobec tego zasądzając wynagrodzenie dla adwokata z urzędu w niniejszej sprawie za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, przyznano je na podstawie wyżej powołanego § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o wynagrodzeniu adwokatów, w kwocie 120 zł, przy czym uwzględniono § 2 ust. 3 tego rozporządzenia i podwyższono wynagrodzenie o stawkę podatku od towarów i usług, czyli o kwotę 26,40 zł. W odniesieniu natomiast do wynagrodzenia za pomoc prawna udzieloną przez adwokata S. P. przy uzupełnieniu braków sprzeciwu uczestniczki, referendarz sądowy, kierując się wyżej przytoczonym orzeczeniem, uznał, że kreuje ono pogląd, iż w razie gdy, w cytowanym rozporządzeniu o wynagrodzeniu adwokatów nie wymieniono konkretnej czynności jakiej w ramach pomocy prawnej dokonał adwokat, należy mu przyznać wynagrodzenie w stawce jak za czynność w nim określoną najbardziej rodzajowo zbliżoną. W rozporządzeniu określono w § 18 ust. 1 pkt 2 lit d, że wynagrodzenie za czynności w postępowaniu zażaleniowym, wynagrodzenie wynosi 120 zł. Postępowanie zażaleniowe jest w ocenie referendarza najbardziej rodzajowo zbliżone do postępowania w sprawie wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, wobec tego przyznano adwokatowi S. P. wynagrodzenie w kwocie 120 zł, które również podwyższono o kwotę podatku od towarów i usług wynoszącą 26,40 zł. Łącznie zatem wynagrodzenie za pomoc prawną świadczona urzędu na rzecz H. W. przez adwokata S. P. przyznano mu koszty nieopłaconej pomocy prawnej wynosi brutto 292,28 zł. W związku z powyższym na postawie art. 258 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu (...), przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono, jak w sentencji.