II SA/Op 466/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. R. z dnia 13 maja 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i przyznania specjalnego zasiłku celowego postanawia: umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 13 maja 2016 r. Postanowieniem z dnia 7 września 2015 r., sygn. akt II SO/Op 41/15 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu ustanowił T. R. adwokata i umorzył postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Na skutek wniesionej skargi i wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, sprawa została odnotowana w repertorium sądowym pod sygn. akt II SA/Op 466/15. Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu kolejno: postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 r. przywrócił termin do wniesienia skargi, a wyrokiem z dnia 17 grudnia 2015 r., oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącego ustawiony z urzędu, pismem procesowym z dnia 18 grudnia 2015 r. zwrócił się o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, co nastąpiło w dniu 13 stycznia 2016 r. (k:70 akt sądowych). Postanowieniem z dnia 16 lutego 2016 r., referendarz sądowy umorzył postępowanie wszczęte na skutek wniosku skarżącego z dnia 8 lutego 2016 r., o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (data wpływu wniosku do Sądu: 11 lutego 2016 r.). W dniu 1 marca 2016 r. wpłynął do tut. Sądu, nadany przesyłką pocztową w dniu 25 lutego 2016 r., ponowny wniosek skarżącego złożony na urzędowym formularzu, o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (k:94-95 akt sądowych). Wniosek ten został opatrzony datą 8 lutego 2016 r. (data złożona na urzędowym formularzu). Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie wszczęte kolejnym wnioskiem skarżącego z dnia 8 lutego 2016 r. W dniu 13 maja 2016 r. wpłynął kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, datowany na dzień 13 maja 2016 r. Skarżący zażądał w nim zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, bądź adwokata z urzędu. W obszernym uzasadnieniu wniosku odnoszącym się do realiów sprawy sądowoadministracyjnej, skarżący podniósł, że został pozbawiony pomocy przez ustanowionego wcześniej pełnomocnika z urzędu. Stąd zasadne jest ustanowienie i wyznaczenie innej osoby. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dale w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje: Postępowanie o przyznanie prawa pomocy wszczęte na skutek kolejnego wniosku z dnia 13 maja 2016 r., należało umorzyć. Zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skoro T. R. z mocy samej ustawy P.p.s.a., jako osoba skarżąca decyzję dotyczącą zasiłku celowego, został zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, to postępowanie z jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe, a orzekanie w sprawie stało się zbędne. O powyższej okoliczności ustawowego zwolnienia skarżącego od uiszczania kosztów sądowych, referendarz sądowy wypowiedział się już w postanowieniu z dnia 7 września 2015 r., sygn. akt II SO/Op 41/15 i pomimo tego, że przywołane orzeczenie zostało wydane przed rozpoczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, to zachowuje aktualność na wszystkich etapach tego postępowania, wszczętego z inicjatywy T. R. w celu zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 lipca 2015 r., nr [...]. Ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych rozciąga się bowiem na wszystkie etapy postępowania sądowoadministracyjnego. Odnosząc się do wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu zauważyć należy, że ww. postanowieniem z dnia 7 września 2015 r., został ustanowiony T. R. adwokat. Na skutek powyższego orzeczenia, Okręgowa Rada Adwokacka w Opolu poinformowała o wyznaczeniu do reprezentowania skarżącego w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym, adwokata z urzędu w osobie M. K., który sporządził i wniósł do tut. Sądu skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, a także występował w imieniu T. R. na rozprawie w dniu 17 grudnia 2015 r., złożył wniosek o doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem i przedłożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Z przywołanych okoliczności wyraźnie wynika, że żądanie wyznaczenia skarżącemu kolejnego pełnomocnika z urzędu, nie może odnieść zamierzonego skutku. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, regulującej procedurę sądowoadministracyjną, a co za tym idzie również przesłanki ustanawiania pełnomocnika z urzędu, brak jest bowiem przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sprawie. Skoro stronie zostało już przyznane prawo pomocy w tym zakresie, to zostało one już skonsumowane (por. postanowienie z dnia 22 kwietnia 2005 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego; sygn. akt II OZ 262/05; umieszczone na stronach internetowych Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). Podkreślić należy, że niezadowolenie strony ze sposobu świadczonej pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu nie stanowi podstawy do zmiany przez Sąd (referendarza sądowego), osoby pełnomocnika wyznaczonego z urzędu przez Okręgową Radę Adwokacką w Opolu. Rola referendarza sądowego ogranicza się jedynie do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy i do przyznania bądź też odmowy przyznania tego prawa wnioskodawcy, na zasadzie przesłanek wynikających z art. 246 § 1 P.p.s.a. Wyznaczenie natomiast konkretnego pełnomocnika, w tym również nowego (kolejnego) pełnomocnika, należy do właściwości Okręgowej Rady Adwokackiej, co wynika z treści art. 253 tej ustawy. Wobec przywołanych wyżej okoliczności, rozpoznanie kolejnego wniosku T. R. z dnia 13 maja 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uznać należało za zbędne i umorzyć postępowanie, na zasadzie art. 249a P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Mając na względzie powyższe, referendarz sądowy działając na zasadzie art. 249a P.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.