II SA/Op 498/12
WyrokWSA w Opolu2013-02-14
Skład orzekający: Elżbieta Naumowicz, Grażyna Jeżewska, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wyrażająca zgodę na wydzierżawienie nieruchomości rolnej w trybie przetargu, podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 37 ust. 4 zd. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest zgodna z prawem, jeśli wcześniej rada podjęła uchwałę określającą zasady gospodarowania nieruchomościami, w tym zasady wydzierżawiania w trybie bezprzetargowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy wyrażająca zgodę na wydzierżawienie nieruchomości rolnej w trybie przetargu jest zgodna z prawem. Rada gminy, podejmując uchwałę określającą zasady gospodarowania nieruchomościami, upoważniła wójta do wydzierżawiania nieruchomości na zasadach określonych w tej uchwale. Ponieważ zasady te dotyczyły jedynie trybu bezprzetargowego, wójt był zobowiązany do uzyskania zgody rady na wydzierżawienie nieruchomości w trybie przetargu. Zaskarżona uchwała stanowiła taką zgodę, a zatem nie naruszała kompetencji wójta ani nie działała bez podstawy prawnej.Stan faktyczny
Wojewoda Opolski wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Łubniany, domagając się stwierdzenia jej nieważności. Wojewoda zarzucił, że uchwała nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa, a rada wyczerpała swoje kompetencje, podejmując wcześniej uchwałę określającą zasady gospodarowania nieruchomościami. Gmina Łubniany wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała jest zgodna z prawem, a zasady gospodarowania nieruchomościami nie obejmowały wydzierżawiania w trybie przetargowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wojewody Opolskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lutego 2013 r. sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Gminy Łubniany z dnia 25 czerwca 2012 r., Nr XVIII/130/12 w przedmiocie zgody na wydzierżawienie nieruchomości rolnej w trybie przetargu oddala skargę.
Rada Gminy Łubniany na sesji w dniu 25 czerwca 2012 r., podjęła uchwałę Nr XVIII/130/12 w sprawie udzielenia Wójtowi Gminy Łubniany zgody na wydzierżawienie nieruchomości rolnej na czas nieoznaczony w trybie przetargu ustnego nieograniczonego. Jako podstawę prawną wydania uchwały wskazała art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. - zwanej dalej u.s.g.) oraz 37 ust. 4 zd. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm. - zwanej dalej ustawą). Przedmiotową uchwałą Rada Gminy w § 1 udzieliła zgody Wójtowi Gminy Łubniany na wydzierżawienie na czas nieoznaczony w trybie przetargu ustnego nieograniczonego nieruchomości w miejscowości [...]: działka nr [...] km [...], z przeznaczeniem na cele rolnicze. W § 2 Rada powierzyła jej wykonanie Wójtowi Gminy Łubniany, w § 3 określiła, że uchwała podlega ogłoszeniu na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy, a w § 4 postanowiła, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Na omówioną uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wniósł Wojewoda Opolski, żądając stwierdzenia jej nieważności z powodu istotnego naruszenia prawa. W uzasadnieniu skargi organ nadzoru stwierdził, że uchwała nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa. Upoważnienia na wyrażenie zgody na wydzierżawienie nieruchomości nie zawiera ani art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g., ani przepisy wymienionej ustawy. Z przepisu art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. wynika, że rada jest upoważniona jedynie do wyrażenia zgody na czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu, takie jak nabywanie, zbywanie i obciążanie nieruchomości oraz ich wydzierżawianie lub wynajmowanie, ale wyłącznie do czasu podjęcia uchwały określającej zasady gospodarowania nieruchomościami gminnymi. Zdaniem Wojewody, Rada Gminy Łubniany zrealizowała tę delegację podejmując dniu 24 sierpnia 2009 r. uchwałę Nr XXVII/146/09 w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości stanowiących własność gminy oraz ich wydzierżawiania, wynajmowania i użyczania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony. W przywołanej uchwale, w § 2 upoważniła bowiem Wójta do samodzielnego wydzierżawiania nieruchomości na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony na zasadach określonych w tej uchwale, natomiast w § 10 ust. 1 upoważniła Wójta m.in. do bezprzetargowego wydzierżawiania oraz wynajmowania nieruchomości. W ocenie strony skarżącej, Rada poprzez podjęcie zasad gospodarowania wyczerpała swoje kompetencje do wyrażania zgody w indywidualnych sprawach, natomiast gospodarowanie mieniem komunalnym gminy, należy w tym stanie prawnym do wójta, zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 u. s. g. Wojewoda podniósł ponadto, że kompetencja wójta do samodzielnego zawierania umów dzierżawy znajduje potwierdzenie również w art. 25 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, a do zakresu czynności w ramach tego gospodarowania należy, stosownie do art. 25 ust. 2 w związku z art. 23 ust. 1 pkt 7a i art. 23 ust. 1 cyt. ustawy, ich wydzierżawianie. Organ nadzoru zauważył, że podstawą do podjęcia kwestionowanej uchwały nie może stanowić także art. 37 ust. 4 zd. 2 ustawy dotyczący upoważnienia rady gminy do wyrażania zgody na bezprzetargowe wydzierżawienie nieruchomości, bowiem z treści skarżonej uchwały wynika, że umowa dzierżawy zostanie zawarta w trybie przetargowym. Przepis art. 37 ust. 4 zd. 2 ustawy, nie ma w sprawie zatem zastosowania.
W odpowiedzi na skargę, udzieloną przez pełnomocnika Gminy Łubniany adwokata A. S., pismem procesowym z dnia 5 października 2012 r., wniesiono o oddalenie skargi. Uznając, że skarga Wojewody Opolskiego nie zasługuje na uwzględnienie, pełnomocnik Gminy podniosła, że stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić jedynie, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z konkretnym przepisem prawa i gdy wynika to wprost z przepisu prawa. W ocenie pełnomocnika, taka sytuacja nie występuje w sprawie, bowiem zaskarżona uchwała nie jest zakazana przez ustawodawcę i mieści się w granicach tzw. swobodnego uznania. Stwierdzenie nieważności uchwały mogłoby mieć miejsce natomiast dopiero w sytuacji, gdy rzeczywiście taka podstawa prawna by nie istniała. Nieprawdą jest natomiast, że w systemie prawnym nie ma normy, w oparciu o którą organ gminy mógłby wydać uchwałę o treści jak zaskarżona uchwała. Przepisem tym jest art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a in fine u.s.g., w części w której postanawia, że do czasu określenia przez radę zasad gospodarowania mieniem gminnym, wójt może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy. W ocenie pełnomocnika Gminy, Rada Gminy Łubniany nie ustanowiła zasad odnoszących się do dzierżawy nieruchomości gminnym w trybie przetargowym, bowiem w uchwale XXVII/146/09 określającej zasady gospodarowania nieruchomościami, w Rozdziale 4 pn. Zasady wydzierżawiania, wynajmowania i użyczania nieruchomości (§ 10 - § 11 uchwały) mowa jest jedynie o zasadach wydzierżawiania i wynajmowania nieruchomości w trybie bezprzetargowym. Argumentując dalej swoje stanowisko pełnomocnik zwróciła także uwagę na brzmienie art. 25 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 23 ust. 1 pkt 7a ustawy, które to przepisy stanowią, iż gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt (art. 25 ust. 1 ustawy), a gospodarowanie to polega w szczególności na wykonywaniu określonych czynności (art. 25 ust. 2 ustawy), do których należą takie czynności prawne, jak wydzierżawianie, wynajmowanie, użyczanie nieruchomości (art. 23 ust. 1 ustawy). Tym samym zastosowanie w sprawie musi mieć norma prawna objęta dyspozycją art. 23 ust. 1 pkt 7a zd. 2 ustawy, która nakłada na podmiot dokonujący czynności z zakresu gospodarowania zasobami nieruchomości, zgody w przypadku zawierania umowy na czas dłuższy niż trzy lata lub na czas nieokreślony, czyli jak to ma miejsce w niniejszej sprawie. Jako argument potwierdzający kompetencje rady do podjęcia kwestionowanej uchwały, pełnomocnik wskazała na okoliczność, że to sam Wójt Gminy Łubniany zwrócił się do Rady o wyrażenie zgody na wydzierżawienie nieruchomości, a zatem jego uprawnienia do gospodarowania mieniem komunalnym wynikające z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym i art. 25 ust. 1 ustawy, nie zostały przez Radę naruszone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego. Nadto stosownie do treści art. 8 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607) wszelka kontrola administracyjna działalności społeczności lokalnych może być dokonywana wyłącznie w sposób i w przypadkach przewidzianych w konstytucji lub w ustawie. Z tym przepisem korespondują uregulowania zawarte w art. 147 § 1 P.p.s.a., poddające kognicji sądu administracyjnego uchwały i akty organów jednostek samorządu terytorialnego Stosownie do przepisu art. 147 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Odnośnie aktów organów gmin, ostatnio powołany przepis pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nadal zwanej u.s.g., stosownie do którego nieważna jest uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego sprzeczna z prawem. Na podstawie argumentacji a contrario do postanowień art. 91 ust. 4 u.s.g., który przewiduje, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa, należy przyjąć, że każde "istotne naruszenie prawa" aktem organów gmin oznacza ich nieważność (por. Tadeusz Woś "Postępowanie sądowoadministracyjne", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 310). Wobec braku ustawowej definicji pojęcia "istotnych naruszeń prawa", w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypracowano pogląd, że są to takie naruszenia prawa jak: naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, przepisów wyznaczających podstawę prawną podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego i prawa materialnego oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał. W przypadku natomiast uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Przyjdzie przypomnieć, że zaskarżona uchwała Rady Gminy Łubniany Nr XVIII/130/12 z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie udzielenia Wójtowi Gminy Łubniany zgody na wydzierżawienie nieruchomości rolnej na czas nieoznaczony w trybie przetargu ustnego nieograniczonego podjęta została na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. oraz art. 37 ust. 4 zd. 1 ustawy, a nie jak wskazuje Wojewoda zd. 2 tego przepisu. Pierwszy przywołany przepis stanowi, że do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących, m.in. określania zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; do czasu określenia zasad wójt może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy.
Z treści art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2 u.s.g. wnika, że organami gminy są rada gminy oraz wójt. W myśl art. 26 ust. 1 u.s.g. wójt jest organem wykonawczym w gminie. Wójt wykonuje uchwały rady gminy i zadania gminy określone przepisami prawa (art. 30
ust. 1). Stosownie do treści art. 30 ust. 2 u.s.g. do zadań wójta należy m.in. gospodarowanie mieniem komunalnym. Powołane wyżej regulacje wskazują, że niewątpliwie do zadań wójta gminy należy gospodarowanie mieniem komunalnym, lecz kompetencja ta jest ograniczona regulacją z art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. Właściwość rady określona w tym przepisie jako wyłączna oznacza zaś bezwzględny zakaz przenoszenia spraw objętych tą właściwością na inny organ administracji. W orzecznictwie jednoznacznie akcentuje się, iż art. 18 ust. 2 u.s.g. przypisujący określone sprawy do wyłącznej właściwości rady gminy ma walor przede wszystkim wewnątrzorganizacyjny, czego skutkiem jest trwały podział zadań pomiędzy organami gminy (radą gminy a wójtem). Zadania należące do wyłącznej właściwości rady gminy nie mogą być scedowane na wójta ani na żaden inny podmiot. Dla ich skuteczności muszą być realizowane przez radę gminy (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 26 listopada 2009 r., II SA/Op 356/09, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z brzmienia art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. wynika wprost, że wydzierżawianie nieruchomości gruntowych na okres dłuższy niż trzy lata lub na czas nieoznaczony, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej, zaliczane jest do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu w sprawach majątkowych gminy.
Kompetencja rady gminy podlega jednakże kilku ograniczeniom:
- po pierwsze, odnosi się ona tylko do czynności, których przedmiotem są komunalne nieruchomości gruntowe;
- po drugie, rada może podjąć uchwałę określającą zasady dokonywania czynności, o których mowa w omawianym punkcie ustawy; w takim przypadku podejmowanie czynności w tych sprawach należy do organów wskazanych w uchwale;
- po trzecie, zgoda rady na najem lub dzierżawę nieruchomości komunalnych jest wymagana tylko wtedy, gdy czas trwania stosunku prawnego wynikającego z umowy dzierżawy lub najmu ma być dłuższy niż 3 lata, nie obejmuje więc umów najmu lub dzierżawy zawieranych na czas krótszy (do 3 lat włącznie) albo jest nieoznaczony, czyli nie obejmuje umów najmu lub dzierżawy zawieranych na czas krótszy (do 3 lat włącznie);
- po czwarte, zgoda rady nie jest też wymagana, jeżeli ustawy szczególne stanowią inaczej.
Przyjdzie również odnotować, że w procesie wykładni, mając na uwadze zasadę lex specialis, należy uwzględnić dodatkowo przypisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, która w dziale II zawiera szczególne unormowania dotyczące zasad gospodarowania nieruchomościami będącymi własnością Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego. Przepisy tej ustawy mogą przewidywać w zakresie istotnej problematyki pewne odmienności w kwestiach uregulowanych w u.s.g., czy w Kodeksie cywilnym. W myśl art. 37 ust. 4 ustawy "Zawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mogą wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów."
Jak wynika z redakcji tego przepisu, to forma przetargowa jest zasadą oddawania nieruchomości gruntowych w użytkowanie, najem lub dzierżawę, zaś odstąpienie od tej zasady ustawodawca uznał za wyjątek.
W świetle argumentacji skargi trzeba jeszcze dostrzec, że art. 40 ust. 2 pkt 3 u.s.g. stanowi podstawę do podejmowania przez radę gminy aktów prawa miejscowego w przedmiocie zasad zarządu mieniem gminy. W tym zakresie mieści się m.in. uchwała podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. Taki akt normatywny musi odpowiadać wszystkim wymogom jakie prawo stawia w odniesieniu do zasad tworzenia i obowiązywania systemu źródeł prawa. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "zasady gospodarowania mieniem". Zdaniem Sądu, rada gminy może na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 3 u.s.g. podejmować uchwały zawierające wytyczne dla podległych jej organów wykonawczych i gminnych jednostek organizacyjnych, w tym także uchwały zalecające określony sposób gospodarowania mieniem gminy. Samo gospodarowanie jednak tym mieniem należy do zadań wójta. Rzeczą rady gminy jest zatem opracowanie podstawowych reguł postępowania organu wykonawczego w zakresie zarządzania i rozporządzania nieruchomościami. W doktrynie, jak również w orzecznictwie, ugruntował się pogląd dotyczący dyrektyw wykładni norm o charakterze kompetencyjnym stwierdzający, iż naczelną zasadą prawa administracyjnego jest zakaz domniemania kompetencji organów administracji publicznej. Ponadto wskazać należy, że normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, uwzględniający językowe dyrektywy wykładni prawa. Jednocześnie zakazuje się dokonywania wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych oraz wyprowadzania kompetencji organów w drodze analogii.
Odnosząc powyższe rozważania natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy trzeba zauważyć, że kompetencja przewidziana w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. umożliwia radzie gminy podjęcie uchwały określającej zasady dokonywania czynności, o których mowa w tym punkcie, a w takim przypadku podejmowanie czynności w tych sprawach, należy do organu wskazanego w uchwale, tj. do wójta. Przyjdzie jednak przypomnieć, że w myśl art. 37 ust. 4 ustawy zawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu, bądź - w drodze wyjątku - w trybie bezprzetargowym.
Niewątpliwie, podejmując w dniu 24 sierpnia 2009 r. uchwałę Nr XXVII/146/09 w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości stanowiących własność gminy oraz ich wydzierżawiania, wynajmowania i użyczania na okres dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony Rada Gminy Łubniany zrealizowała delegację ustawową przewidzianą w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. I tak, w § 2 omówionej uchwały Rada Gminy upoważniła Wójta “do samodzielnego wydzierżawiania nieruchomości na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony na zasadach określonych w tej uchwale." Natomiast w § 10 ust. 1 uchwały, określając zasady wydzierżawiania oraz wynajmowania nieruchomości na okres dłuższy niż 3 lata uprawniła Wójta do podejmowania tych czynności w trybie bezprzetargowym.
Bezsporne jest w sprawie, że zaskarżona uchwała udziela Wójtowi zgody na wydzierżawienie nieruchomości rolnej na czas nieoznaczony w trybie przetargu ustnego nieograniczonego, a nie w trybie bezprzetargowym.
Wobec tego, kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy wystarczy, jak to uczynił Wojewoda, stwierdzić jedynie, że Rada poprzez podjęcie zasad gospodarowania wyczerpała swoje kompetencje do wyrażania zgody w indywidualnych sprawach w tym zakresie, czy też należy mieć na uwadze okoliczność, iż Rada Gminy Łubniany upoważniła Wójta Gminy Łubniany m.in. do wydzierżawiania nieruchomości na zasadach określonych w tej uchwale (§ 2 uchwały), czyli tylko w trybie bezprzetargowym, jak wywodzi pełnomocnik Gminy w odpowiedzi na skargę.
Zdaniem Sądu, analiza przywołanych uregulowań prowadzi do wniosków odmiennych niż prezentowane w skardze. Wskazać należy, że uchwała określająca zasady nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata, to zbiór podstawowych reguł postępowania obowiązujących wójta. Uchwała ta ma charakter prawa miejscowego. Zasady te nie mogą naruszać ani modyfikować ustawowej materii, zaś stanowią jedynie jej dopełnienie lub uzupełnienie. Jako ogólne reguły nie mogą one dotyczyć szczegółowych postanowień przewidzianych do konkretyzacji w treści czynności prawnej dokonywanej przez gminę reprezentowaną przez jej organ wykonawczy, ani odnosić się do konkretnych adresatów tych czynności. Normy zawarte w uchwale dotyczącej zasad mają charakter abstrakcyjny i generalny w tym sensie, że normują określoną procedurę w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego. Jeżeli zasady gospodarowania nieruchomościami gruntowymi zostały określone w obowiązującej uchwale, wójt może samodzielnie dokonywać czynności z zakresu gospodarowanie mieniem komunalnym objętych hipotezą analizowanego przepisu, stosując się jednakże do określonych przez radę gminy reguł. Działania organu wykonawczego muszą bowiem znajdować podstawę w uchwale rady gminy, która określa zasady tych działań. Stąd nie można zaakceptować stanowiska Wojewody, że po uchwaleniu zasad w formie aktu generalnego Rada Gminy Łubniany wyczerpała swoje kompetencje do wyrażania zgody w indywidualnych sprawach. W ocenie Sądu, obowiązkiem Wojewody było przeanalizowanie postanowień omówionej uchwały z dnia 24 sierpnia 2009 r. w sprawie określenia zasad nabywania (...). Wojewoda nie uczynił tego, stąd uszło jego uwadze, że w Rada Gminy Łubniany w § 2 tejże uchwały upoważniła Wójta Gminy Łubniany do wydzierżawiania nieruchomości "na zasadach określonych w niniejszej uchwale." Tymczasem, jak już zaakcentowano wyżej, kardynalną zasadą prawa administracyjnego jest zakaz domniemania kompetencji. Skoro zatem Rada Gminy upoważniła Wójta do samodzielnego nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości na zasadach określonych w uchwale, a z § 10 ust. 1 tejże uchwały wynika, iż zasady zostały określone tylko dla trybu bezprzetargowego i wyłącznie na okres dłuższy niż 3 lata, to zasadnie Wójt Gminy zwrócił się do niej o wyrażenie zgody na wydzierżawienie nieruchomości rolnej na czas nieoznaczony w trybie przetargu ustnego nieograniczonego. Zauważyć bowiem trzeba, że jeśli Rada Gminy scedowała swoje kompetencje na Wójta, na zasadach określonych w uchwale, to obowiązkiem adresata tych postanowień jest ich przestrzeganie. Innymi słowy, w świetle § 2 uchwały Rada Gminy Łubniany nie udzieliła zgody Wójtowi na samodzielne wydzierżawienie nieruchomości na czas nieoznaczony w trybie przetargu. Wobec tego był on zobligowany do uzyskania zgody Rady na dokonanie tej czynności. Norma kompetencyjna zawarta w § 2 cyt. uchwały powinna być interpretowana w sposób ścisły, uwzględniający językowe dyrektywy wykładni prawa.
Oceniając natomiast zaskarżoną uchwałę przyjdzie najpierw dostrzec, że uchwała Rady udzielająca zgody na wydzierżawienie nieruchomości jest adresowana do Wójta Gminy. Uchwała taka dotyczy określonej albo określonych nieruchomości gruntowych, jednakże bez możliwości kształtowania uchwałą materii określonych w ustawach, bez uszczegółowiania postanowień przewidzianych do konkretyzacji w treści czynności prawnej dokonywanej przez gminę reprezentowaną przez jej organ wykonawczy, a także bez wskazania konkretnych adresatów czynności prawnej. Taka uchwała stanowi bowiem zgodę na dokonanie czynności objętej hipotezą art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. W niniejszej sprawie właśnie taka uchwała udzielająca zgody Wójtowi na wydzierżawienie nieruchomości rolnej wydana została przez Radę.
W zaskarżonej uchwale Rada Gminy Łubniany powołała w podstawie prawnej art. 37 ust. 4 zd. 1 ustawy, jak też nawiązała w jej treści do kwestii przetargu. Jest to zatem uchwała o wyrażeniu zgody na wydzierżawienie na czas nieoznaczony nieruchomości położonej w [...], działka nr [...] km [...] na cele rolne – produkcja roślinna, w trybie przetargu. Stąd stwierdzenie Wojewody, z którego wynika, że zaskarżona uchwała stanowi zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia dzierżawy nie zasługuje na uwzględnienie przy ocenie przedmiotu uchwały, którą należy zakwalifikować jako wydaną wyłącznie na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.s.g. i art. 37 ust. 4 zd. 1 ustawy.
Mając na względzie wyżej przedstawioną argumentację nie można podzielić oceny Wojewody, iż Rada Gminy Łubniany, podejmując sporną uchwałę naruszyła kompetencje Wójta oraz że działała bez podstawy prawnej. Tym samym nie można było uznać, że uchwała ta jest sprzeczna z prawem w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności.
W konsekwencji, nie stwierdzając podstaw prawnych do wyeliminowania zaskarżonej uchwały z obiegu prawnego Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
-----------------------
9
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło